Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Almanya dönüşü uçakta gazetecilerle yaptığı sohbette seçimlerle ilgili de konuştu.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, “Yeni ve sivil anayasa vurgusu yapıyorsunuz. Meclis aritmetiği eğer referandum sınırlarında olursa yerel seçimde örneğin vatandaşın önüne bir de referandum sandığı gelme ihtimali var mı? Ayrıca geride kalan seçimler öncesinde bir yayın sırasında size ’50+1 değişir mi?’ diye sormuştum. Siz de değişmesinden yana olduğunuzu ifade etmiştiniz. Hala aynı fikirde misiniz?” sorusunu, şöyle cevapladı:

“50+1 şartının değişmesi konusunda aynı fikirdeyim, isabetli olur. Çoğunluğu alan adayın seçilmesi usulüne geçilmesi halinde Cumhurbaşkanlığı seçimi de seri olur, uğraştırmaz ve yanlış yollara da sevk etmez. Mevcutta 50+1 mecburiyeti partileri yanlış yollara sevk ediyor. Kimin eli, kimin cebinde belli değil. Yok altılı, yok on altılı masa. Bundan sonra kim bilir daha neler çıkar? Ama oy sayısı itibarıyla ‘en fazla oyu alan aday seçilir’ denildiği zaman seçim hızlıca tamamlanır. Diğer yandan mevcut Anayasamızın satır aralarında darbeci zihniyetin ruhunun dolaşıyor olması bizleri en çok rahatsız eden konu. Ayrıca dünya 1980’li yıllardan bugüne çok değişti. Bu değişiklikler Anayasa metnine yansıtılmaya çalışılsa da bu Anayasamızın metinsel bütünlüğünü yok etti. Yeni, sivil, kapsayıcı ve çağın gerekliliklerine tam uyumlu bir anayasayı Türkiye’ye kazandırmak, ulaşmayı arzu ettiğimiz en önemli hedeflerimizden biri. Meclis’te yeni anayasa çalışmalarına birkaç defa başladık ancak muhalefetin engellemeleri, verdiği sözleri yerine getirmemesi nedeniyle hep yarım kaldı. Biz verdiğimiz sözün arkasındayız, milletimizi hak ettiği sivil anayasaya kavuşturacağız.”

Cumhurbaşkanı Erdoğan: Yüzde 50+1 şartı değişmeli yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

İLK ÇEŞİTTE BİTERDİ

AKP içinde “yüzde 50+1’in ittifakları da mecburî hale getirdiği” de dillendirilirken “Yüzde 50+1 şartı olmasaydı, seçimlerin ikinci çeşidine gerek kalmadan, birinci tıpta en fazla oyu alan cumhurbaşkanı adayı seçimleri kazanırdı. Böylelikle daha fazla aday çıkabilirdi. Bu durum demokrasiyi güçlendirirdi” yorumları yapılıyor.

BEL KEMİĞİ

Cumhur İttifakı’nın ortağı MHP ise yüzde 50+1 için “tartışmaya kapalı”. MHP’de yüzde 50+1 şartını “cumhurbaşkanlığı hükümet sisteminin bel kemiği” olarak bedellendiriliyor. MHP’ye nazaran yüzde 50+1 şartı, “yönetimde istikrar, temsilde ise adaletin anahtarı.” Halkın yarısından fazlasının cumhurbaşkanı seçtiği bir kişinin meşruiyetinin “sorgulanmaya kapalı olduğuna” dikkat çekilirken, “Yüzde 50+1 şartı, parlamentoda küçük partilerin de temsil edilmesine imkan tanıyor. Ayrıyeten yüzde 50+1 bir ülkenin başını seçmek için gerekli bir oran. Yüzde 50+1’in değişmesi halinde seçilen cumhurbaşkanının öbür odaklarca meşruiyeti tartışmaya açılmak istenebilir. Yüzde 50+1 şartı olmaksızın seçimle başa gelen bir cumhurbaşkanı için yani yürütmenin başı olan biri için yapılacak her türlü tartışma ise Türkiye’de farklı durumlar ve kaosa kapı aralayabilir” değerlendirmeleri yapılıyor.

ANAYASA DEĞİŞİKLİĞİ GEREKİYOR

Cumhurbaşkanlığı seçimlerindeki yüzde 50+1 kuralının değişebilmesi için anayasa değişikliği gerekiyor. Cumhur İttifakı’nın parlamentodaki toplam sayısı anayasa değişikliğini referanduma taşımak için kâfi değil. Böylesi bir değişikliğin gerçekleşmesi için muhalefetin de takviye vermesi gerekiyor.

Ancak muhalefet cephesinin bu türlü bir talep için “yüzde 50+1 şartının değişmesi ile ilgili güçlendirilmiş parlamenter sistemi Cumhur İttifakı’nın önüne koyabileceği” değerlendirmeleri de yapılıyor. Cumhur İttifakı’nın ise “güçlendirilmiş parlamenter sisteme” kapıları kapalı.

AKP’de yüzde 50+1 tartışması yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

İLK ÇEŞİTTE BİTERDİ

AKP içinde “yüzde 50+1’in ittifakları da zarurî hale getirdiği” de dillendirilirken “Yüzde 50+1 şartı olmasaydı, seçimlerin ikinci çeşidine gerek kalmadan, birinci çeşitte en fazla oyu alan cumhurbaşkanı adayı seçimleri kazanırdı. Böylelikle daha fazla aday çıkabilirdi. Bu durum demokrasiyi güçlendirirdi” yorumları yapılıyor.

BEL KEMİĞİ

Cumhur İttifakı’nın ortağı MHP ise yüzde 50+1 için “tartışmaya kapalı”. MHP’de yüzde 50+1 şartını “cumhurbaşkanlığı hükümet sisteminin bel kemiği” olarak bedellendiriliyor. MHP’ye nazaran yüzde 50+1 şartı, “yönetimde istikrar, temsilde ise adaletin anahtarı.” Halkın yarısından fazlasının cumhurbaşkanı seçtiği bir kişinin meşruiyetinin “sorgulanmaya kapalı olduğuna” dikkat çekilirken, “Yüzde 50+1 şartı, parlamentoda küçük partilerin de temsil edilmesine imkan tanıyor. Ayrıyeten yüzde 50+1 bir ülkenin başını seçmek için gerekli bir oran. Yüzde 50+1’in değişmesi halinde seçilen cumhurbaşkanının öteki odaklarca meşruiyeti tartışmaya açılmak istenebilir. Yüzde 50+1 şartı olmaksızın seçimle başa gelen bir cumhurbaşkanı için yani yürütmenin başı olan biri için yapılacak her türlü tartışma ise Türkiye’de farklı durumlar ve kaosa kapı aralayabilir” değerlendirmeleri yapılıyor.

ANAYASA DEĞİŞİKLİĞİ GEREKİYOR

Cumhurbaşkanlığı seçimlerindeki yüzde 50+1 kuralının değişebilmesi için anayasa değişikliği gerekiyor. Cumhur İttifakı’nın parlamentodaki toplam sayısı anayasa değişikliğini referanduma taşımak için kâfi değil. Böylesi bir değişikliğin gerçekleşmesi için muhalefetin de takviye vermesi gerekiyor.

Ancak muhalefet cephesinin bu türlü bir talep için “yüzde 50+1 şartının değişmesi ile ilgili güçlendirilmiş parlamenter sistemi Cumhur İttifakı’nın önüne koyabileceği” değerlendirmeleri de yapılıyor. Cumhur İttifakı’nın ise “güçlendirilmiş parlamenter sisteme” kapıları kapalı.

AKP’de yüzde 50+1 tartışması yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.