Mahfi Hoca, ekonomi politikalarında son 3 yıldır uygulanan yanlışların zarar görmeden atlatılmasının mümkün olmadığına dikkat çekerek, şunları söyledi:

“Türkiye’de Türk Lirası mevduata, tahvile ya da hisse senetlerine yatırım yapmış olan yabancı fonların temsilcileri ekonominin iyiye gittiğini söylüyorlar. Bu şekildeki kaynak girişinin, Merkez Bankası rezervlerinin artışının ve Moody’s’in Türkiye’nin kredi notunu iki kademe yükseltmesinin ekonomideki iyileşmenin kanıtı olduğunu öne sürüyorlar. Ekonominin iyiye gidip gitmediğini irdelemeden önce buraya nasıl geldiğimizi sonra da an itibarıyla ne durumda olduğumuzu değerlendirelim. Çünkü yabancı yatırımcılar bir ülkenin toparlandığını vurguluyorsa iki olasılık söz konusudur: (1) Gerçekten işler iyiye gidiyor olabilir. (2) Yabancılar, o ülkeden iyi para kazandıkları için methediyor olabilirler.

“Hatalar sürdürüldü”

2021 yılı Eylül ayı başında enflasyon yüzde 19,25, Merkez Bankası politika faizi yüzde 19 idi. Bütün öncü göstergeler enflasyonun yükseliş eğiliminde olduğunu gösteriyordu. O tarihte siyasal iktidarın baskısıyla alınan inanılmayacak derecede yanlış bir kararla Merkez Bankası politika faizini artıracak yerde düşürmeye başladı. Bu korkunç yanlışın doğal sonucu olarak enflasyondaki yükseliş eğilimi hızlandı. Buna karşın siyasal iktidarın etkisi altındaki Merkez Bankası, hatada ısrar ederek, politika faizini sonraki aylarda da düşürmeye devam etti ve enflasyon Ekim 2022’de yüzde 85,51’e yükseldi. Merkez Bankası bu feci gidişe karşın hatada ısrarı sürdürerek faizi Şubat 2023’de yüzde 8,5’e kadar düşürdü.

“Merkez Bankası’nın zararı 818 milyar TL”

Türk Lirası faizlerinin düşürülmesi sonucu, insanlar varlıklarını korumak için Türk Lirası mevduat yerine, hisse senedi, otomobil, konut, döviz alımına yöneldi. Dövize talebin artması sonucu kurlar ve dolarizasyon oranı yükselmeye başladı. Siyasal iktidar bu durumdan endişeye düşünce 2021’in son ayında bu kez ikinci büyük yanlışa adım att: Kur korumalı mevduat uygulaması (KKM.) Bu hesaplara para yatıranlara kur garantisi verilerek vade sonunda paralarını aynı döviz cinsinden ve aynı miktarda geri alabilecekleri gibi üstüne Türk Lirası cinsinden faiz de kazanmaları garanti edildi. Bu sistemin kur maliyeti bankalara değil Hazine ve Merkez Bankası’na kaldı. Bir başka ifadeyle paraları bankalar topladı, kur farkını devlet ödedi. Bu uygulama Merkez Bankası’nın 2023 yılında 818 milyar Türk Lirası zarar etmesine yol açtı.

“KKM hesapları tasfiye ediliyor”

Bu yanlış uygulamalar 2023 yılının Haziran ayına kadar sürdürüldü. Bu tarihten sonra işbaşına gelen yeni ekonomi yönetimi ve Merkez Bankası yönetimi politika faizini yükseltmeye başladı. Yüzde 8,5’e kadar düşmüş bulunan politika faizi yavaş yavaş yüzde 50’ye kadar yükseltildi. Bir yandan da KKM’den dönüş için adımlar atıldı. Önce Türk Lirasından dönülerek yapılmış olan KKM hesapları tasfiye edildi, sonra da dövizden gelenlere ek faiz ödenmesi uygulaması kaldırıldı. Bu uygulamayla KKM hesapları 2023 sonunda ulaştığı 2,6 trilyon liradan bugün itibarıyla 1,9 trilyon liranın altına geriledi.

“Carry trade yapanlar riski göze aldılar”

Türk Lirası mevduatın faizi yüzde 50’ye yükselince yabancı yatırımcılar buraya carry trade denilen yöntemle (ucuza kredi alıp pahalıya mevduata bağlama yöntemi) döviz getirdiler. Carry trade için tipik örnek biraz da espriyle ifade edildiği şekliyle Japon ev kadınlarının yatırımlarıdır. Japonya’da faizler sıfır düzeyinde olduğu için Japonya’da bir bankadan sıfır faizle kredi alıp da Türkiye’de 3 ay Türk Lirası mevduata yatırılması halinde üç ayda yüzde 10 faiz kazanılabiliyor. Kur değişmediği sürece bu yüzde 10 getiri dolar faizi haline dönüşmüş oluyor. Böyle bir faiz dünyada bulunmadığı için carry trade çok kârlı bir yatırım haline geldi. Yabancılara ek olarak Türkler de döviz hesaplarını bozarak ya da evlerinde, bankada özel kasalarında sakladıkları dövizleri getirip Türk Lirası mevduat hesaplarına yatırarak aynı şekilde dolar faizi elde etmeye başladılar. Kur, eğer bu üç aylık sürede yüzde 10 ve daha fazla yükselirse (Türk Lirası değer kaybederse) o zaman bu kazanç gerçekleşmez. Bir başka ifadeyle carry trade uygulamasındaki risk kurun yükselmesi riskidir. Carry trade yapanlar bu riski göze aldılar ve şimdiye kadar da haklı çıktılar. Her ne kadar siyasal iktidar veya Merkez Bankası tarafından açıklanmış kurun değişmeyeceği yönünde bir garanti olmasa da açıklanan önlemler ve yapılan müdahaleler kurun yükselmemesini dolaylı olarak garanti ediyor.

Carry trade sonrasında iki gelişme daha oldu. İlk olarak bu kadar fazla döviz girişi ve döviz hesaplarında görülen bozdurulma eğilimi sonucunda Merkez Bankası’nın rezervlerinde ciddi artışlar ortaya çıktı. Aslında fazlaca değişen bir şey yok: Swapların yerini carry trade sonucu gelen dövizler aldı. O nedenle belki de artık gerçek durumu görebilmek için “swaplar hariç net rezervler” kavramının yerine “carry trade hariç net rezervler” kavramını koymamız gerekecek. Çünkü şimdilik Merkez Bankası rezervi gibi görünen bu dövizler en ufak bir kur artışında uçup gider. Esas görevi ülkeye para yatıran yabancıların durumunu korumak olan kredi kuruluşları da bu rezerv düzelmesini alkışlarla karşıladılar ve sonuçta Moody’s Türkiye’nin kredi notunu iki kademe yükseltti.

“Bıçak sırtı denge”

Merkez Bankası faizi düşürse, carry trade ile gelen para geri gidecek, insanlar tekrar dövize dönecek bu da kuru yükseltecek, carry trade ile gelen paralar geri giderse Merkez Bankası’nın rezervlerinde düşüş başlayacak. Kur yükselirse ihracatcı ve turizmci mutlu olacak ama ithal girdi fiyatlarının artması maliyetleri ve dolayısıyla satış fiyatlarını artıracağı için enflasyon yükselecek. Merkez Bankası faizi düşürmese bu kez carry trade yapanlar ülkenin kaynaklarından inanılmaz paralar kazanmaya devam edecek. Hükümet, vergilere yüklense bu kez satın alma gücü zaten çok düşmüş olan emek geliri sahipleri tamamen perişan olacaklar. Küçük esnaf ve KOBİ’ler sıkıntıya girecek.

Ekonomi politikasını yanlış yola sokarsanız ortaya çıkacak bozulmayı düzeltmek için atacağınız adımlar bir tarafı düzeltirken öteki tarafı bozuyor. Geçmiş üç yılı böyle büyük yanlışlarla yaşadık. Şimdi artık önemli olan önümüzdeki üç yılı nasıl yaşayacağımız. Çünkü kurun fazla oynamaması bu bıçak sırtı dengenin temel taşı. Kur yükselirse carry trade bozulur, sistem çöker, başladığımız noktaya döneriz. Türk Lirası daha fazla değerlenirse bu kez dış ticaret dengesi bozulur (ihracat düşer, ithalat artar.) Bu yüksek faiz maliyetine uzun süre dayanmak ise ekonomiyi perişan eder. Bu durumda yapılması gereken şey politika faizini yavaş yavaş indirip, carry trade kazançlarını azaltmaya başlamaktır. Yalnız bu çok hassas bir dengedir. Yanlış adımlar atılır, hızlı faiz indirimleri yapılırsa o zaman bu gelen dövizler kaçar, kur hızla yükselir ve yeniden aynı noktaya geliriz.”

KAYNAK: Ekonomim.com

Mahfi Eğilmez’den “Bıçak sırtındayız” uyarısı yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Hastanede gözaltına alınan B.E.’nin odasında yapılan aramalarda 275 bin lira para ile aldığı paralarla ilgili tek tek notlar ele geçirildi.

B.E., Emniyet’teki süreçlerinin akabinde Anadolu Adliyesi’ne sevk edildi.

TUTUKLANDI

Doktor B.E. çıkarıldığı mahkemece tutuklanarak cezaevine gönderildi.
 

Hastalarından ‘bıçak parası’ istiyordu… O tabip hakkında yeni gelişme! yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Hastanede gözaltına alınan B.E.’nin odasında yapılan aramalarda 275 bin lira para ile aldığı paralarla ilgili tek tek notlar ele geçirildi.

B.E., emniyetteki süreçlerinin akabinde Anadolu Adliyesi’ne sevk edildi.

TUTUKLANDI

Doktor B.E. çıkarıldığı mahkemece tutuklanarak cezaevine gönderildi.
 

Hastalarından ‘bıçak parası’ istiyordu… O hekim hakkında yeni gelişme! yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Hastalarından bıçak parası isteyen doktora gözaltı yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Hastalarından bıçak parası isteyen doktora gözaltı yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Henüz belirlenemeyen bir nedenle ikili ortasında çıkan kelamlı tartışma sonrası Halil A., Gamze Akar’ı bedeninin çeşitli yerlerinden bıçakla yaraladı. Sonrasında Halil A., birebir bıçakla kendisini yaralayarak intihar teşebbüsünde bulundu. İhbar üzerine olay yerine polis ve sıhhat grupları sevk edildi. Olay yerine gelen sıhhat takımlarının yaptığı birinci müdahalesi sonrası ağır yaralı olan Gamze Akar ve Halil A. ambulans ile hastaneye kaldırıldı. Hastaneye kaldırılan Gamze Akar, burada yapılan tüm müdahalelere karşın kurtarılamadı.

Güzellik merkezinde müdür olarak çalışan Gamze Akar’ın bir müddettir Halil A. ile birlikte yaşadığı, çiftin ortasında son vakitlerde daima tartışma olduğu ve Gamze Akar’ın polise şikayette bulunduğu öğrenildi.

15 YERİNDEN BIÇAKLADI

Çalıştığı hoşluk merkezinde tartıştığı Halil A. tarafından bıçaklanarak öldürülen Gamze Akar’ın birinci incelemesinde bedeninde 15 bıçak darbesi olduğu öğrenildi. Akar’ın cenazesi, yapılan incelemelerin akabinde defnedilmek üzere memleketi Erzurum’a gönderildi.

Öte yandan, Halil A.’nın ağır bakımda tedavisinin devam ettiği öğrenildi.

Polise şikayette bulunmuştu: Bayan birlikte yaşadığı adam tarafından bıçaklanarak öldürüldü yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Henüz belirlenemeyen bir nedenle ikili ortasında çıkan kelamlı tartışma sonrası Halil A., Gamze Akar’ı bedeninin çeşitli yerlerinden bıçakla yaraladı. Sonrasında Halil A., tıpkı bıçakla kendisini yaralayarak intihar teşebbüsünde bulundu. İhbar üzerine olay yerine polis ve sıhhat takımları sevk edildi. Olay yerine gelen sıhhat takımlarının yaptığı birinci müdahalesi sonrası ağır yaralı olan Gamze Akar ve Halil A. ambulans ile hastaneye kaldırıldı. Hastaneye kaldırılan Gamze Akar, burada yapılan tüm müdahalelere karşın kurtarılamadı.

Güzellik merkezinde müdür olarak çalışan Gamze Akar’ın bir müddettir Halil A. ile birlikte yaşadığı, çiftin ortasında son vakitlerde daima tartışma olduğu ve Gamze Akar’ın polise şikayette bulunduğu öğrenildi.

15 YERİNDEN BIÇAKLADI

Çalıştığı hoşluk merkezinde tartıştığı Halil A. tarafından bıçaklanarak öldürülen Gamze Akar’ın birinci incelemesinde bedeninde 15 bıçak darbesi olduğu öğrenildi. Akar’ın cenazesi, yapılan incelemelerin akabinde defnedilmek üzere memleketi Erzurum’a gönderildi.

Öte yandan, Halil A.’nın ağır bakımda tedavisinin devam ettiği öğrenildi.

Polise şikayette bulunmuştu: Bayan birlikte yaşadığı adam tarafından bıçaklanarak öldürüldü yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

KASAPTAN ÇALDIĞI BIÇAKLA SALDIRDI

Alışveriş merkezinden çıkan iki arkadaş gemiye dönmek için taksi beklemeye başladı. O sırada kasaptan bıçak çalarak yanlarına gelen Tran Van Son (24), evvel Ergül’e saldırdı, sonra arkadaşına saldırmaya çalıştı.

Tran Van Son olay yerinden kaçarken, kanlar içinde yerde kalan Ergül’e birinci müdahaleyi yanında bulunan arkadaşı yaptı. Olay yerine sıhhat grupları çağrıldı lakin Ergül hayatını kaybetti.

Olay sonrası Ergül’ün yanında bulunan arkadaşları saldırganı yakaladı, Polis gruplarını çağıran 2 arkadaş, zanlıyı polis takımlarına teslim etti.

“KASAPTAN BIÇAK ÇALIYOR, HIRSIZLIK YAPIYOR, İHMAL VAR”

Sinan Ergül’ün cenazesi Türkiye’ye getirildi.

Adli Tıp Kurumu önüne gelen Ergül’ün eşi Pınar Ergül, “Hukuki yollardan haklarımızı arayacağız. Yapanların yanına kalmasını istemiyoruz. Daima ihmaller silsilesi var. Orada güvenlik varmış, güvenlik hırsızlık yapan adamı tutup dışarı atıyor, neden yakalamıyorsun? Kasaptan bıçak çalıyor, orada da ihmal var. Eşim orada taksi bekliyor, yüz yüze bile gelmemişler. ‘Ters baktın’ olayı bile değil. Gerisinden bıçakla saldırmış. Eşim kimseyle tartışmazdı. Gemiden müsaade alarak alışveriş merkezine gitmişler. Arkadaşlarıyla gezmeye gitmişler. 5 yaşında ikizlerimiz var, çocuklarına doyamadı. Aslan üzere kocamın cenazesini verecekler. Nasıl bir süreç bizi bekliyor? Nasıl alışacağız? Çocuklarımla bir arada zorluklarla yaşayan bir aileydik. Ekmek paramızı kazanıyordu, çok üzülürdük giderken. Çocuklarına hasretti. Bu işin peşini bırakmasınlar, gerekli cezaları alsınlar” dedi.

Esenyurt’tan Vietnam’a gitti: Taksi beklerken öldürüldü yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

KASAPTAN ÇALDIĞI BIÇAKLA SALDIRDI

Alışveriş merkezinden çıkan iki arkadaş gemiye dönmek için taksi beklemeye başladı. O sırada kasaptan bıçak çalarak yanlarına gelen Tran Van Son (24), evvel Ergül’e saldırdı, sonra arkadaşına saldırmaya çalıştı.

Tran Van Son olay yerinden kaçarken, kanlar içinde yerde kalan Ergül’e birinci müdahaleyi yanında bulunan arkadaşı yaptı. Olay yerine sıhhat grupları çağrıldı lakin Ergül hayatını kaybetti.

Olay sonrası Ergül’ün yanında bulunan arkadaşları saldırganı yakaladı, Polis gruplarını çağıran 2 arkadaş, zanlıyı polis gruplarına teslim etti.

“KASAPTAN BIÇAK ÇALIYOR, HIRSIZLIK YAPIYOR, İHMAL VAR”

Sinan Ergül’ün cenazesi Türkiye’ye getirildi.

Adli Tıp Kurumu önüne gelen Ergül’ün eşi Pınar Ergül, “Hukuki yollardan haklarımızı arayacağız. Yapanların yanına kalmasını istemiyoruz. Daima ihmaller silsilesi var. Orada güvenlik varmış, güvenlik hırsızlık yapan adamı tutup dışarı atıyor, neden yakalamıyorsun? Kasaptan bıçak çalıyor, orada da ihmal var. Eşim orada taksi bekliyor, yüz yüze bile gelmemişler. ‘Ters baktın’ olayı bile değil. Gerisinden bıçakla saldırmış. Eşim kimseyle tartışmazdı. Gemiden müsaade alarak alışveriş merkezine gitmişler. Arkadaşlarıyla gezmeye gitmişler. 5 yaşında ikizlerimiz var, çocuklarına doyamadı. Aslan üzere kocamın cenazesini verecekler. Nasıl bir süreç bizi bekliyor? Nasıl alışacağız? Çocuklarımla birlikte zorluklarla yaşayan bir aileydik. Ekmek paramızı kazanıyordu, çok üzülürdük giderken. Çocuklarına hasretti. Bu işin peşini bırakmasınlar, gerekli cezaları alsınlar” dedi.

Esenyurt’tan Vietnam’a gitti: Taksi beklerken öldürüldü yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

GEREKÇE ‘YAN BAKMA’

Kız arkadaşlarıyla parkta bulunan küme, Ömer Faruk Kayaca ve arkadaşlarıyla ‘yan bakma’ mazeretiyle tartıştı. Yaşanan tartışma bir müddet sonra arbedeye dönüştü. Bekçilerin müdahalesiyle taraflar ayrılarak meskenlerine dağıldı. 

BIÇAKLA SALDIRDI

28 Temmuz Cuma günü saat 22.30 sıralarında; bir gün sonra tekrar tıpkı arkadaşlarıyla parktaki kafeye giden Kayaca’nın yanına tartıştığı şahıslar geldi. Yaklaşık 15 kişilik küme, Ömer Faruk Kayaca’ya bıçakla saldırarak yaraladı.

HASTANEYE KALDIRILDI

Saldırganlar olay yerinden süratle kaçarken, etraftakilerin ihbarı üzerine olay yerine polis ve sıhhat grupları sevk edildi. Bedeninde çok sayıda bıçak darbesi olan Kayaca, olay yerindeki birinci müdahalenin akabinde Başakşehir Çam ve Sakura Kent Hastanesi’ne kaldırıldı.

YAŞAM SAVAŞI VERİYOR

Polis, atağa karışan bireyleri yakalamak için çalışma başlattı. Anne ve babasını 2 yıl evvel koronavirüs nedeniyle kaybettiği öğrenilen futbolcu Ömer Faruk Kayaca’nın hastanedeki ömür savaşı sürüyor.

Kayaca’nın tek desteği olan babaannesi Aysel Kayaca, emniyet güçlerine seslenerek torununa saldıranların bir an evvel bulunmasını ve adalete teslim edilmesini istedi.

“BENİM ÇOCUĞUMUN HAYATINI SÖNDÜRDÜ”

Ömer Faruk Kayaca’nın olaydan bir gün evvel askerden gelen halasının oğlunu karşılamak için gittiğini ve uğradığı parkta tartışma yaşadığını anlatan babaanne Aysel Kayaca, şöyle konuştu:

“Olaydan bir gün evvel Haznedar 15 Temmuz Parkı’nda ‘Sen bana baktın, ben sana baktım’ derken konuşarak ve yüksek sesle tartışılıp, herkes konutuna gidiyor. Benim çocuğum olayı unutuyor. Sonraki gün birebir parka 15-20 kişi toplayarak benim çocuğumun yanına geliyorlar.

Kafeteryada çay içerken gelip, benim çocuğuma direk bıçakla saldırıyor. ‘Öldürün’ diye bağırıyor ve bıçağı karnında dolaştırıyor. Benim çocuğum kanlar içerisinde yatarken, o kendi yatağında yatıyor. Onun annesi babası yok mu? Ben yandım öteki anne babalar yanmasın. Bunu hükümetimiz cezalandırsın. Benim çocuğum topçuydu, Başakşehir Spor’da alt yapıda atletti. Benim çocuğumu” dedi.

“OLAYI KIZ PROBLEMİNE DÖNDÜRMEYE KALKTILAR”

Bıçaklanan Ömer Faruk Kayaca’nın olay anında yanında bulunan arkadaşı Yiğit Uludağ, “Biz olaydan bir gün evvel parkta oturuyorduk. Çocuklar bakmaya başladı, orada bir laf dalaşı oldu. Ömer de kalktı ayağa ve üstlerine yürümeye çalıştı. Çocukların yanında kızlar vardı ve olayı kız problemine döndürmeye kalktılar. 10-15 bireylerdi, ağabeyleri vardı yanlarında. Orada bir düzensizlik çıktı. Bekçiler geldi, biber gazı sıktılar ve o gün dağıldık. Sonraki gün tıpkı yere gittik. Arkadaşlarımız vardı, onlarla oturuyorduk. Onların yanından kalktıktan sonra Ömer lavaboya gitti ve geldi. Sonra çocuklar geldi, selam verdiler. Ömer ayağa kalktı, ‘Gelin oturup çay içelim, burada aileler var. Burası kalabalık’ dedi. Birinci başta 4 bireylerdi. Ömer ayağa kalktıktan sonra bir anda 15-20 kişi üstüne çullandılar. O kaosun içerisinde biz Ömer’i oradan ayırmaya çalışırken, bıçak saplamışlar. Ömer’i ayağa kaldırdık, ‘karnım’ dedi. Karnından kan akıyordu. Bir tane hemşire abla vardı, o müdahale etti. Sonra esasen bir baktık çocuklar kaçmıştı” diye konuştu.

Başakşehir’in alt yapısında oynayan futbolcuya bıçaklı saldırı! yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.