İris Cibre: Beklendiği gibi pas geçildi

Ekonomist İris Cibre, TCMB’nin beklentilere paralel şekilde faizleri sabit tuttuğunu belirterek, “Merkez Bankası beklendiği ve olması gerektiği üzere pas geçti. Politika faizi yüzde 37, üst bant yüzde 40, alt bant yüzde 35,5 olarak devam ediyor” değerlendirmesinde bulundu.

Karar metnine ilişkin de görüşlerini paylaşan Cibre, metnin beklendiği kadar şahin olmadığını ifade ederek, “‘Gerekirse sıkılaşırız’ cümlesi standart metin. Ancak talepteki yavaşlama ve mayıs ayında enflasyonun ana eğiliminin gerilediği vurgusu, faiz indirimi için uygun zeminin kollandığına işaret ediyor” yorumunu yaptı.

Uğur Gürses: Geleceğe dönük güçlü mesaj yok

Ekonomi yazarı Uğur Gürses ise karar metninin ileriye dönük yönlendirme açısından zayıf kaldığını savundu. Gürses, sosyal medya hesabından yaptığı değerlendirmede, “Merkez Bankası’ndan geleceğe dönük ‘çan sesi’ veremeyen bir açıklama olmuş” yorumunda bulundu.

Mahfi Eğilmez: Asıl uygulanan faiz yüzde 40’ta kaldı

Usta iktisatçı Mahfi Eğilmez ise “TCMB faizi değiştirmedi. Bir süredir sadece ilan edip hiç uygulamadığı haftalık repo ihalesi ile borç verme faizini (politika faizi) yüzde 37’de, asıl uygulaması olan gecelik borç verme faizini de yüzde 40’ta bıraktı” ifadelerini kullandı. (Dünya)

TCMB’nin faiz kararına ekonomistlerden ilk yorum! yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Enflasyonda son iki aydır yükseliş seyri izlendi. Ekonomistler mayıs ayındaki enflasyon verisini yorumladı.

“Enflasyondaki katılık sürüyor”

Prof. Dr. Fatih Özatay enflasyon değerlendirmesinde, “Eksik program başarısız oldu: Enflasyondaki katılık sürüyor. Öyle ki: Mayıs: %32,6; Son 12 ayın ortalaması: %32,2 Temel enflasyon göstergeleri (B ve C) de öyle” dedi.

Prof. Dr. Ali Hakan Kara, gıda enflasyonu üzerinden yaptığı değerlendirmede şunları paylaştı:

“Son üç ayda yağış haritası tüm yurtta yemyeşil. Gıda enflasyonu üzerindeki olumlu etkisini Haziran’da daha net göreceğiz.”

“Eskiden “enflasyon ne çıkacak” diye beklerdik”

Prof. Dr. Emre Alkin de değerlendirmesinde, “Eskiden “enflasyon ne çıkacak” diye beklerdik. Şimdi “TÜİK ne çıkartacak” diye bekliyoruz” ifadelerini kullandı.“Yeniden yıl sonu revizyonları gerekebilir”

Prof. Dr. Binhan Elif Yılmaz, “TÜİK Mayıs 2026 Enflasyon verisini açıkladı: TÜFE aylık %1,71 ve yıllık %32,61 Beklenti: Aylık ~%1,59-1,89 civarıydı, beklentiye paralel Nisan’da aylık %4,18 ile beklentileri aşmıştı. Enflasyon, aylık ve yıllık olarak artmaya devam ediyor → Dezenflasyon süreci yavaşlıyor, yeniden yıl sonu revizyonları gerekebilir” değerlendirmesinde bulundu.

Prof. Dr. Serap Durusoy, enflasyona yönelik şu ifadeleri kullandı:

“Enflasyon rakamını beklentileri biraz aştı diye ifade etmek yaşanılmakta olan kronik enflasyon sorununu ne yazık ki masumlaştırmıyor.”

“TCMB kur istikrarını gözetmeli”

Dr. Ali Çufadar, “Enflasyon: TÜFE’de iyi değil ama kötü de değil. Yıllık %27 senaryosuna uygun devam etti. ÜFE kötü; TÜFE’yi besler ileride… TCMB kur istikrarını gözetmeli; aylık %1,5 veya altını hedeflemeli…” dedi.

Prof. Dr. Hayri Kozanoğlu, değerlendirmesinde şu ifadeleri kullandı:

“Özetle, enflasyon düşmüyor artıyor! Mehmet Şimşek’in görevde 3 yılı doldu. Her ay enflasyonun “geçici” olduğunu söylemekten bıkmadı!”

Beklentiyi aşan enflasyon sonrası ekonomistlerden kritik değerlendirme yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

TCMB’nin açıklamasına göre, zorunlu karşılık uygulaması kapsamında kredi büyüme sınırları düşürülerek, bireysel kredilerde tüm kredi türleri için sınırlar 1 puan, TL ticari kredilerde büyük ölçekli işletmelere kullandırılan krediler için 1 puan, KOBİ kredileri için ise 0,5 puanlık daraltmaya gidildi.

Kararın etkilerini de ekonomistler yorumladı.

“Bu tür kararları zamanında alabilsek…”

Prof. Dr. Ali Hakan Kara, “Kredi limitleri daha da kısılıyor. Uzun süre önce alınması gereken bir karardı. Bu tür önlemleri iş başa düşünce değil de zamanında yapabilsek daha etkili olacak” dedi.

“TCMB krediye erişim koşullarını sıkılaştırdı.

Tüketici kredilerinde büyüme sınırı 1 puan düşerek %3 oldu

KOBİ’lere kullandırılan ₺ kredilerde büyüme sınırı 0,5 puan düşerek %4,5 oldu

KOBİ dışı firmalara kullandırılan ₺ kredilerde büyüme sınırı 1 puan düşerek %2 oldu.”

“Hastayı boğarak ateşini düşürmeye çalışıyorlar”

Prof. Dr. Emre Alkin, haberi “Makrofinansal İstikrar?” olarak paylaşırken, sonrasında da şu paylaşımı yaptı:

“Hala maliyet enflasyonu olduğunu anlamadılar. Hastayı boğarak ateşini düşürmeye çalışıyorlar.”

“Yine talebi baskılayıcı önlemler alınıyor”

Prof. Dr. Serap Durusoy, paylaşımında “Enflasyonun maliyet karakterli olduğu kabul edilmediği için yine talebi baskılayıcı önlemler alınıyor” dedi.

“Vatandaşımızın ödeyemediği kredi borçları”

Ali Çufadar, “Sonbaharda ana ekonomi gündemlerinden birisi de; KOBİ’lerin ve Vatandaşımızın ödeyemediği kredi borçları olacak, mevcut görünümde…” değerlendirmesiyle durumu gösteren grafikleri de paylaştı.

“Kredi faizleri daha da yükselir”

Prof. Dr. Levent Yılmaz, şu değerlendirmeyi yaptı:

“TCMB krediye erişimi daha da zorlaştıran bir adım attı.

Son yayımlanan makroihtiyati tedbir ile KOBİ ve KOBİ dışı ticari kredilerdeki büyüme sınırı aşağı çekildi.

Bu karar ile;

Kredi faizleri daha da yükselir.

Tahsili Gecikmiş Alacak (TGA) oranları artar.

Bankalar yeni oranlara uyum sağlayıncaya kadar kredi tahsislerini yavaşlatırlar.”

“Nakte ulaşım zor”

Prof. Dr. Utku Altunöz değerlendirmesinde şunları ifade etti:

“İhtiyaç ve Taşıt Kredilerinde büyüme sınırı yüzde 4’ten yüzde 3’e çekildi. KMH limit büyüme sınırı yüzde 2’den yüzde 1’e düşürüldü. ZKO düzenlemesi ile kredi tayınlaması kaçınılmaz.. Nakte ulaşım zor ve maliyetli hale gelmekte…”

“G’ye asla dokunmuyorlar”

Prof. Dr. Yakup Küçükkale değerlendirmesini çok temel bir iktisat denklemi üzerinden yaptı:

“Enflasyonu hâlâ hane halkı ve firmalar üzerinden düşürmeye çalışıyorlar. KMH büyüme limiti %2’den %1’e ve büyük firma kredilerinin büyüme limiti %3’den %2’ye düşürüldü. Birincisi C’yi, ikincisi I’yı düşürmeye yönelik. G’ye asla dokunmuyorlar…

AD = C + I + G + (X-M)”

Not: Toplam Talep=Hanehalkı tüketim harcamaları+ (Şirket) Yatırım harcamaları+Kamu harcamaları+(İhracat-İthalat)

(Ekonomim – Şeyda Uyanık)

Merkez Bankası’nın kredi düzenlemesine ekonomistlerden yorum yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

“Savaşın etkisi mart enflasyonuna sınırlı yansıdı”

Dr. Burcu Aydın, “Mart ayı enflasyonu açıklandı. TÜFE Aylık %1,94 Yıllık %30,87 ÜFE Aylık %2,3 Yıllık %28,08. Savaşın etkisi mart enflasyonuna sınırlı yansıdı. Ancak enerji, gıda, ulaştırma ve tekstil başta olmak üzere fiyat baskısı artarak devam edecektir” değerlendirmesini yaptı.

“Önümüzdeki ay enflasyonun maliyet üzerinden artışını bariz bir şekilde göreceğiz”

Prof. Serap Durusoy, “Önümüzdeki ay enflasyonun maliyet üzerinden artışını resmi rakamlarda da daha bariz bir şekilde göreceğiz” derken, şu değerlendirmede bulundu:

“Açıklanan resmi enflasyon verisi ekonomi kurmaylarının Türkiye ekonomisinin güçlü ve makro ekonomik şoklara karşı dayanıklılığını koruduğu söylemlerini güçlendirme niteliğinde. Ama ne yazık ki yaşanılan enflasyon bu rakamın çok ötesinde.”

“Gıda enflasyonu ülke çapına yayılmış görünüyor”

Banu Kıvcı Tokalı, “Enflasyon sürprizi gıda kaynaklı. Türk-iş ve İTO verilerinden yansıyan ılımlı gıda enflasyonu ülke çapına yayılmış görünüyor.” Dedi.

“Keşke haksız çıksaydım…”

Prof. Dr. Emre Alkin, daha önce “%2’nin altında açıklanabilir” öngörüsünü hatırlatarak, “Keşke haksız çıksaydım…” dedi.

“Sürpriz büyük ölçüde gıdada”

Merkez Bankası eski Araştırma Müdürü, Akbank Başekonomisti Çağrı Sarıkaya, şu değerlendirmeyi yaptı:

“Tüfe aylık %1,94 yıllık 30,9 ile beklentimizin altında.

• Doğrudan yaklaşımla m.a. TÜFE %2,1 (önceki %2,6).

• Dışlama bazlı çekirdek göstergelerden m.a. B ve C %2,1 ve %2,2 (önceki %2,2 ve %2,1). Resmi yöntemle (dolaylı yaklaşımla) hesaplamaları ayrıca paylaşacağız.

• Dağılım bazlı çekirdek göstergelerden m.a. medyan %1,8 ve budanmış %1,6 (önceki %2,1’er). Burada kasım-aralık eğilimlerine hızlıca dönmüş olduk.

• Sürpriz büyük ölçüde gıdada, hem işlenmiş hem işlenmemiş.

Kira ve diğer hizmet de oldukça hızlı geriliyor (son üç ay m.a. kira %3,5 > 3,1 > 2,8 ; diğer hizmet %3,1 > 2,9 > 2,5).”

“TCMB 500 baz puan faiz indirimiyle başlayabilir”

Prof. Dr. Ceyhun Elgin, “Madem enflasyon düşüşte, beklentinin de hayli altında geldi, bu istatistiğe inanan ve güvenen tüm (ekonomi) kurumları(nı) göreve davet ediyorum. Mesela en başta TCMB 500 baz puan faiz indirimiyle başlayabilir” dedi.

“Enflasyon düşse bile fiyatlar düşmüyor”

Prof. Dr. Utku Altunöz’ün enflasyona yönelik değerlendirmesi şu şekilde oldu:

“Martta aylık enflasyon %1,94 açıklanmış olabilir; ancak toplumun asıl gündemi oran değil, satın alma gücü. Enflasyon düşse bile fiyatlar düşmüyor; vatandaş hâlâ pahalı hayatla mücadele ediyor. Sevindim tabii, artık maaş erimiyor, buharlaşıyor.”

“Nisan Mart’tan daha kötü olacak”

Doç. Dr. Caner Özdurak, “Gelen enflasyon oranından anladığım veri seti gelen zamları henüz içermiyor ve Nisan Mart’tan daha kötü olacak. Top gene TCMB’nin kucağında kaldı” değerlendirmesini yaptı.

Doç. Dr. Gökhan Işıl şu değerlendirmede bulundu:

“TÜİK tarafından yayımlanan Mart 2026 verilerine göre, Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) bir önceki aya göre %1,94 artış göstermiş, yıllık enflasyon ise %30,87 seviyesinde gerçekleşmiştir. Bir önceki yılın aynı ayındaki %38,10’luk yıllık artış ve 2024 Mart ayındaki %68,50’lik seviyeler dikkate alındığında, baz etkisinin de desteğiyle dezenflasyon sürecindeki düşüş eğiliminin sürdüğü müşahede edilmektedir. Harcama grupları bazında yıllık değişimler incelendiğinde; en yüksek artışlar sırasıyla %51,97 ile eğitim, %42,06 ile konut ve %34,35 ile ulaştırma gruplarında kaydedilmiştir. Yıllık enflasyona en belirgin katkıyı 8,25 yüzde puan ile gıda ve alkolsüz içecekler grubu yaparken, onu 6,04 yüzde puan ile konut ve 5,45 yüzde puan ile ulaştırma takip etmiştir. Aylık bazda ise ulaştırma grubundaki %4,52’lik ve alkollü içecekler ile tütün grubundaki %4,36’lık artışlar, genel endeks yükselişinin temel sürükleyicileri olmuştur. Dezenflasyon sürecinin kalıcılığı açısından referans kabul edilen özel kapsamlı TÜFE göstergelerinde (çekirdek enflasyon); işlenmemiş gıda, enerji, alkol ve tütün ile altının hariç tutulduğu B göstergesi aylık %1,45 ve yıllık %30,11 artış sergilemiştir. Benzer şekilde, enerji ve gıda dışı kalemleri kapsayan C göstergesi yıllık %29,68 seviyesine gerileyerek genel enflasyon rakamının bir miktar altında kalmış ve temel fiyat eğilimindeki yavaşlamayı teyit etmiştir. Özetle; Mart ayı verileri, aylık artış hızının bir önceki yılın aynı ayına kıyasla (%2,46) ivme kaybettiğini ve yıllık enflasyonun %30 eşiğine yaklaştığını göstermektedir.”

(Ekonomim)

Enflasyon tahminlerin altında kaldı: Ekonomistlerden ilk yorumlar yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

“Merkez bu enflasyonla faiz indiremez”

Ekonomist İris Cibre, sosyal medya hesabından Merkez Bankası’nın (TCMB) bu enflasyon oranlarıyla faizi indiremeyeceğini ifade ederken enflasyonu yükselten kalemlere dikkat çekti.

Cibre paylaşımında “2 yıl. Yüzde 45 üzeri faiz. Tüm önemli kalemler yüzde 2 üzerinde. Giyim, kira ve ulaştırmaya mevsimsel diyelim. İşlenmemiş gıda yüzde 5,53, buna da kuraklık dedik. Peki işlenmiş gıda yüzde 3,90, lokanta otel yüzde 2,68, temel mallar yüzde 2,11, hepsi yüzde 2 üzerinde. C Endeksi yüzde 3,34. Bu dataya da TÜİK yalan söylüyor deyin de görelim…” ifadelerini kullandı.

Cibre bir sonraki paylaşımında Merkez’in 2026’da yüzde 16 hedefine ulaşması için enflasyonun her ay ortalama yüzde 1.33 gelmesi gerektiğini belirterek, “2026 hedefi de, 2024 gibi suya düştü (zaten düşmüştü, kesinleşti diyelim.) 2026’yı da yüzde 25 seviyelerinde takılmış ve merkez faiz indirebilir mi indiremez mi diye tartışmaya devam ederek geçireceğiz gibi görünüyor…” dedi.

Mahfi Eğilmez enflasyon-dolar kuru ilişkisine dikkat çekti

İktisatçı Dr. Mahfi Eğilmez de enflasyon rakamlarının açıklanmasının ardından enflasyon-dolar kuruna ilişkin aşağıdaki tabloyu paylaşarak, “Faizlerin düşürülmeye başlandığı 2021 Eylül ayından bugüne kadar geçen sürede enflasyon ve dolar kurunun durumu” notunu düştü.

Eylül ayında hem TÜFE hem de ÜFE’nin yükselişe geçmesi ile yılsonu tahminlerinin boşa çıktığını belirten Eğilmez, sefalet endeksinde Türkiye’nin son durumunu paylaştı.

“Dezenflasyon programında işler yolunda gitmiyor”

Verilere dikkat çeken ekonomist Hayri Kozanoğlu ise dezenflasyon programında işlerin yolunda gitmediğini belirterek “Eylül enflasyonu yüzde 3,23 gibi yüksek çıktı. 2025 sonu yüzde 30’un altı enflasyon hedefi de suya düştü. Eğitim,gıda ve giyim-ayakkabı mevsim gereği enflasyonu yukarı çekti. Kısaca dezenflasyon programında işler yolunda gitmiyor” ifadelerini kullandı.

“Ciddi sıkıntıdayız”

Dünya’nın haberine göre, İktisatçı Ali Çufadar da enflasyon rakamlarının açıklanmasının ardından “Ciddi sıkıntıdayız” diyerek, paylaşımında şu ifadelere yer verdi:

“Sıkıntı; şubatta başladı, mart ve sonrası şiddetlendi… Kur (alma-alma-alma?) TCMB’nin hedefi rezerv, dış rekabetin korunması, enflasyon, gerçekte hangisiydi? Üçü birden olunca; olmuyor tabi…Şimdi bir de ters BAZ etkisi var 4 ay boyunca…”

“Bir kez daha tecrübe ettik”

“Temmuz ayındaki yükseliş geçici” söylemlerini hatırlatan iktisatçı ve akademisyen Prof. Dr. Emre Alkin ise paylaşımında “Merkez Bankası Yönetimlerinin kontrollerinde olmayan meselelerle alakalı kesin görüş belirtmesinin “iddialı” olmak değil, sadece “iddiacı” olmak anlamına geldiğini bir kez daha tecrübe ettik. Gerçeklerle değil modellerle yaşamaya devam etsinler.” ifadelerini kullandı.

Enflasyon sert yükseldi, ekonomistlerden uyarı geldi yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Program, önümüzdeki üç yılın ekonomik yol haritasını belirliyor. Büyüme, enflasyon, işsizlik ve dış ticaret dengesi gibi makroekonomik göstergeler ile bu hedeflere ulaşmak için izlenecek temel politika çerçevesini içeriyor.

Ancak OVP, yayımlandığı günden itibaren ekonomistler ve uzmanlar tarafından yoğun eleştirilerin odağı haline geldi. Ekonomi çevreleri, programın varsayımları ve hedeflerini inceledikçe eleştirilerini birkaç ana başlıkta topluyor. Öne çıkan endişeler şu şekilde;

Cari açık ve dış ticaret dengesizliği: Dış ticaret açığının ve beraberindeki cari açığın kontrol altına alınmasına yönelik somut ve etkili bir strateji sunulmaması, en can alıcı eleştirilerden biri. Ekonominin kronik sorunu olan bu dengesizliğin kalıcı çözümüne dair adımların programda yeterince yer bulamaması dikkat çekici.

Büyüme öngörülerinin zayıf temelleri: Programın büyüme projeksiyonlarının, mevcut küresel belirsizlikler ve yapısal reform ihtiyacı dikkate alındığında, gerçekçi bir zeminden yoksun olduğu dile getiriliyor. Büyümenin itici gücünün ne olacağına dair net bir çerçevenin eksikliği, hedeflerin ulaşılabilirliği hakkında kuşkular uyandırıyor.

Kamu harcamalarının sürdürülebilirliği: Ekonomiyi canlı tutmak için kamu harcamalarına ve yatırımlarına bel bağlanmaya devam edilmesi, mali disiplin ve enflasyon üzerindeki baskılar açısından sorgulanıyor. Uzmanlar, bu politikaların orta vadede bütçe üzerinde yaratabileceği risklere dikkat çekiyor.

Deprem bölgelerinin kaynak ihtiyacı: Afet bölgelerinin yeniden inşası için gereken muazzam kaynak ihtiyacının maliye politikasına ve enflasyon hedeflerine olası etkileri, programda yeterince detaylandırılmamış. Bu kaynağın nasıl finanse edileceği ve mevcut hedeflerle nasıl uyumlu hale getirileceğine dair belirsizlik, önemli bir soru işareti olarak öne çıkıyor.

Prof. Dr. Hakan Kara

TCMB eski Başekonomisti Prof. Dr. Hakan Kara, büyüme tahminlerini mercek altına aldı. 2024–2028 dönemini kapsayan Orta Vadeli Program (OVP) hedeflerini değerlendiren Kara, dört yıl üst üste açıklanan büyüme oranlarının ekonominin potansiyelinin altında kaldığını dile getirdi.

Kara, “Tarihte ilk kez OVP’de, dört yıl boyunca uzun vadeli ortalamanın altında büyüme rakamları görüyorum” diyerek, yüzde 3,3 ile 5 arasında öngörülen büyüme tahminlerinin potansiyel büyüme seviyesinin gerisinde kaldığını ifade etti.

Kara paylaşımında şu ifadelere yer verdi:

“Bizim gibi ülkelerde bir yıldan uzun projeksiyonların pek anlamı yoktur ama bu tabloyla en azından enflasyonla mücadelenin öncelik olarak kalacağı sinyalinin verilmeye çalışıldığını söyleyebiliriz.”

Finansal Piyasalar Uzmanı İris Cibre

Finansal Piyasalar Uzmanı İris Cibre, Orta Vadeli Program’ın (OVP) döviz kuru ve enflasyon öngörülerine dikkat çekti. Cibre, 2026 için TÜFE beklentisinin yüzde 16 olmasına karşın dolar kurunun yüzde 17,6 artmasının kayda değer olduğunu vurguladı. Ayrıca, 2025’te düşen kamu tüketiminin 2026’da hızlı şekilde artmasının yaklaşan seçim yılıyla bağlantılı olabileceğini belirtti.

Cibre, programdaki bazı çelişkileri ise şu şekilde özetledi: “İşgücü artıyor ama işsizlik düşüyor. Dış ticaret açığı artarken, enerji ithalatı azalıyor ve dış ticaretin GSYH’ye oranı 2028’e kadar her yıl geriliyor. Cari açık düşerken dış ticaret açığı yükseliyor. Kamu harcaması ve toplam tüketim artıyor, ancak enflasyon düşüyor. Kur yüzde 17,6 yükseliyor, buna rağmen enflasyon yüzde 16’da kalıyor.” Bu durum, programın bazı iç tutarsızlıklar barındırdığını ortaya koyuyor.

Ekonomist Dr. Güldem Atabay

Ekonomist ve yazar Dr. Güldem Atabay, OVP’ye dair eleştirilerinde programın iç tutarsızlıklarına dikkat çekti. Atabay, siyasi ve ekonomik belirsizlikler içinde yolunu arayan bir ülke için programın bir “çıpa” işlevi göremeyeceğini belirterek, 2028 hedeflerini de bu bağlamda değerlendirdi.

“2028 büyüme yüzde 5’e giderken cari açık yüzde 1’e iniyor. Yüzde 5 büyümeden çıktı açığı gösteren TCMB’nin haberi var mı mesela? Bu arada 2028’de enflasyon yüzde 8, bütçe açığı da yüzde 3’ün altında yüzde 8. Ölü doğuma şaşıran var mı??”

Ekonomist İnan Mutlu

Ekonomist İnan Mutlu, Orta Vadeli Program’ı (OVP) “dilek ve temenniler belgesi” olarak nitelendirdi. Programda yer alan veri ve hedeflerde önemli itiraflar bulunduğunu vurgulayan Mutlu, özellikle deprem bölgelerine ayrılan kaynakların kullanımına dikkat çekti.

Ekonomistlerden OVP değerlendirmesi yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Türkiye İstatistik Kurumu tarafından 3 Haziran Pazartesi günü açıklanacak mayıs ayı enflasyon verilerine ilişkin beklenti anketi, 15 ekonomistin katılımıyla sonuçlandı.

Buna göre, ekonomistlerin mayıs ayı enflasyon beklentilerinin ortalaması yüzde 3,04 oldu. AA Finans’ın anketine katılan ekonomistlerin mayıs ayı için enflasyon beklentileri en düşük yüzde 2,85, en yüksek yüzde 3,50 aralığında yer aldı.

Ekonomistlerin mayıs ayı enflasyon beklentilerinin ortalamasına göre, bir önceki ay yüzde 69,80 olan yıllık enflasyonun yüzde 74,89’a çıkacağı öngörülüyor.

Öte yandan, ekonomistlerin 2024 sonu enflasyon beklentisi mayısta 43,95 oldu.

Tüketici Fiyat Endeksi, nisanda yüzde 3,18 artış kaydetmişti.

Ekonomistlerden mayıs ayı enflasyon tahmini yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası mart ayı toplantısında gösterge faiz oranını beklenmedik bir şekilde 500 baz puan artırarak yüzde 50’ye yükseltti ve enflasyon görünümünün daha da kötüleşmesi halinde politikayı sıkılaştırmaya devam edeceğinin sinyalini verdi. Piyasadaki genel beklenti, seçim öncesi faizlerin sabit tutulacağı yönündeydi.

Merkez Bankası’nın süpriz kararı sonrası ekonomistlerden ilk değerlendirmeler gelmeye başladı.

“İtibar kazandırıcı; hem TL’ye hem de Bankaya”

Ekonomist Uğur Gürses X’ten yaptığı paylaşımında TCMB’nin faiz kararını paylaşarak “İtibar kazandırıcı; hem TL’ye hem de Bankaya…Hem %50’ye hem de gecelik borçlanma faizini 53’e çekmiş oldu…’Seçimden önce yapamaz’ algısını kırdı…” ifadelerine yer verdi.

Ekonomist Tunç Şatıroğlu ise Merkez’in Faiz artırımı kararına ilişkin “Bravo. Sonunda doğru bir hareket” ifadelerine yer verirken kararın geç alındığına değindi.

Şatıroğlu, paylaşımında şu ifadelere yer verdi:

“Öncelikle tebrik ederim. Geçen ay yapsaydınız belki rezerviniz bu kadar erimezdi. Neyse, geç olsun ama olsun. Umarım yeterli olur. Rezervdeki erimeyi durdurur. Epey geç kalındı çünkü. Bu faiz Ocak ayında 50 olmalıydı.”

“Enflasyonun dikiş tutmadığının itirafı”

İktisatçı Prof. Dr. Hayri Kozanoğlu ise TCMB’nin faiz artırımını ‘enflasyonun dikiş tutmadığının itirafı’ olarak yorumladı.

Kozanoğlu, X’ten yaptığı paylaşımda şunları kaydetti:

“Politika faizi %50’ye çıkarıldı! Bant uygulamasıyla Nisan PPK’sına kadar 300 puan daha artırma yetkisi alındı. Enflasyonun dikiş tutmadığı itiraf edildi. Ek sıkılaştırmadan söz edildi.
Çünkü rezervler dibe vurdu. Bu politika durgunluğun daha erken ve keskin yaşanmasını getirir!”

“Kararın daha erken alınması gerekirdi”

TOBB Ekonomi ve Teknoloji Üniversitesi öğretim üyesi Prof. Dr. Fatih Özatay ise Merkez’in kararının aklıselim olduğunu söylerken kararın daha erken alınması gerektiğini belirtti.

Özatay paylaşımında şu ifadelere yer verdi:

“Aklıselim hakim oldu. Merkez Bankası politika faizini 5 puan artırdı: %50. Keşke daha önce yapsaydı… Umarım uygulanmakta olan programın eksikliklerini giderici adımlar da atılır. “TCMB, BBDK ve TÜİK” bağımsızlığı, kamunun düşünce kurumu niteliğinde DPT, adil ve hızlı çalışan bir hukuk sistemi…”

“Merkez Bankası yapılması gerekeni yapmıştır”

Eski TCMB Başekonomisti Hakan Kara ise faiz kararını paylaşarak “Merkez Bankası yapılması gerekeni yapmıştır. Kararı alanları tebrik ediyorum” dedi.

Ekonomist Dr. Mahfi Eğilmez ise X’ten yaptığı paylaşımında “Merkez Bankası’nın yükselmeye devam eden enflasyonu durdurabilmek için faizi arttırması doğru bir yaklaşımdır. Ne var ki maliye politikası gevşek kaldığı ve yapısal reformlara girişilmediği sürece faiz arttırımının etkisi sınırlı kalacaktır” ifadelerini kullandı.

Kaynak: Sözcü

Ekonomistlerden faiz kararı değerlendirmesi yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Ekonomistlerin Aralık ayı Tüketici Fiyat Endeksi’nde (TÜFE) aylık medyan tahmini yüzde 3,00, ortalama tahmin ise yüzde 3,01 artış yönünde gerçekleşti. Ekonomistler, bu ay uluslararası petrol fiyatlarındaki gerileme ile ucuzlayan akaryakıt fiyatlarının ve kontrollü kur artışının enflasyonu sınırladığına değinirken, doğal gaz sübvansiyonunun tüketim arttıkça devreden çıkmasının, geriden gelen kira kalemi ile sebze fiyatlarındaki yüksek zamların enflasyon üzerinde etkili olduğunu kaydediyorlar.

Foreks Haber’in 19 ekonomist ile düzenlediği ankete göre, Aralık ayı yıllık TÜFE verisi için medyan tahmin yüzde 64,90, ortalama ise yüzde 64,89 artışa işaret etti. Geçen ayki Foreks Haber anketinde 2023 sonu beklentisi yüzde 69,00 seviyesinde oluşmuş, tahmin aralığı ise yüzde 73,50 ila yüzde 65,00 bandında gerçekleşmişti.

TÜFE’de aylık en yüksek ve en düşük artış beklentileri sırasıyla yüzde 3,60 ve yüzde 1,94 şeklinde oluşurken, yıllık tahminler ise yüzde 63,60 ve yüzde 63,20 bandında oluştu.

Kasım ayı TÜFE verisi, aylık yüzde 3,50 artış beklenirken, yüzde 3,28 artış yönünde açıklanmış ve yıllık enflasyon yüzde 61,98 seviyesinde gerçekleşmişti.

Ankette, 2024 yıl sonuna yönelik medyan TÜFE beklentisi ise yüzde 42,15 artış oldu. Maksimum tahmin yüzde 64,00, minimum tahmin ise yüzde 35,00 artış yönünde oluştu. Geçtiğimiz ayki Foreks Haber anketinde 2024 sonu beklentisi yüzde 42,91 seviyesinde oluşmuş, tahmin aralığı ise yüzde 45,00 ila yüzde 39,50 bandında gerçekleşmişti.

DOLAR/TL TAHMİNİ

2023 sonu dolar/TL kuru anketine 9 ekonomist katılım sağladı. Medyan tahmin 29,5000 olurken, ortalama tahmin 29,4968 oldu. Kur için en yüksek ve en düşük tahminler sırasıyla, 30,0000 ve 29,1900 olarak gerçekleşti. Geçen ayki Foreks Haber anketinde medyan beklenti 29,5000 seviyesinde oluşurken, en yüksek tahmin 30,3400, en düşük tahmin ise 29,0000 olmuştu.

2024 yıl sonuna ilişkin dolar/TL tahmini ise 40,2200 seviyesinde gerçekleşirken, beklenti aralığı 42,0000 ila 36,0000 bandında oluştu. Kasım ayı Foreks Haber anketinde beklenti 41,0100 seviyesine işaret etmiş, maksimum ve minimum beklentiler 44,7500 ila 40,0000 seviyesinde gerçekleşmişti.

İş Yatırım Ekonomisti Dağlar Özkan, Aralık ayında aylık yüzde 2,5 enflasyon öngördüklerini belirterek,

“Aylık enflasyonu aşağı çekecek temel unsur, uluslararası petrol fiyatlarındaki gerileme sebebiyle önceki aya göre ucuzlayan akaryakıt fiyatları. Kontrollü ve sınırlı kur artışı da benzer şekilde aylık enflasyonu sınırlıyor. Diğer yandan doğal gaz sübvansiyonunun tüketim arttıkça devreden çıkmasının aylık enflasyona 0,65 yüzde puan katkı verdiğini tahmin ediyoruz. Geriden gelen kira kaleminde ve sebze fiyatlarında gözlemlediğimiz yüksek zamlara paralel gıda kaleminde aylık enflasyonun manşet enflasyonun üzerinde olacağını tahmin ediyoruz.” diye konuştu.

Ekonomist Özkan, para politikasının sıkılık düzeyi ve kontrollü kurun aylık enflasyon eğiliminde belli bir normalleşme yaratmış göründüğüne dikkat çekerek, Ocak’ta yüzde 45’e çıkan bir politika faizinin ardından dördüncü çeyreğe kadar faiz indirimi yapılmadığı, Aralık ayında yüzde 55 civarında tek bir asgari ücret zammı yapıldığı baz senaryolarında, 2024 sonu için yüzde 42’lik enflasyon tahminlerini koruduklarını ifade etti. Dağlar Özkan, ücret zammının enflasyon etkisinin hesapladıklarından bir miktar büyük olabileceğinden ötürü bir miktar yukarı yönlü riskten de bahsedilebileceğine değindi.

Kendi tahminleri bir yana, talepteki mevcut yavaşlamanın 2024 sonu için TCMB’nin yüzde 36’lık hedefinin tutmasını sağlayacak düzeyde olmadığını vurgulayan Ekonomist Dağlar Özkan,

“Perakende sektörü 3 aylık fiyat beklentileri endeksinde gerilemenin önceki sıkılaşma örneklerine göre sınırlı kalması firmaların mevcut hedefe henüz tam ikna olmadığını gösteriyor. Güçlü bir asgari ücret zammının ardından talepte yaşanacak toparlanma fiyatlama alışkanlıklarındaki iyileşmeyi bir müddet duraksatacaktır çevirecektir. Bunun ardından 2024 üçüncü çeyreğinde erken faiz indirimine gidilir ya da Temmuz ayında yeni bir ücret zammı gelirse yüzde 42’lik enflasyon tahminimiz riske girer. Bir durumda kötü senaryo olarak enflasyonun yüzde 50 civarında katılaşmasından bahsedilebilir.”

Ekonomistlerden Dolar/TL ve enflasyon beklentisi yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Ekonomistlerin kasım ayı Tüketici Fiyat Endeksi’nde (TÜFE) aylık medyan tahmini yüzde 3,50 artış yönünde gerçekleşirken, ortalama tahmin yüzde 3,52 artış oldu. Ekonomistler, geçmiş enflasyonist etkilerinin zayıflamasıyla, TÜFE’nin aylık artış hızının yavaşlama eğiliminde olduğunu kaydederken, bu eğilimin devamını ise gelecek dönemde döviz kurları, işgücü maliyetleri, iç talep, kamu zamları ve vergi ayarlamaları gibi unsurların destekleyici olmasına bağlı buluyorlar.

Foreks Haber’in 19 ekonomist ile düzenlediği ankete göre, Kasım ayı yıllık TÜFE verisi için medyan tahmin yüzde 62,32, ortalama ise yüzde 62,35 artışa işaret etti.

TÜFE’de aylık en yüksek ve en düşük artış beklentileri sırasıyla yüzde 4,30 ve yüzde 2,89 şeklinde oluşurken, yıllık tahminler ise yüzde 63,60 ve yüzde 61,37 bandında oluştu.

Eylül ayı TÜFE verisi, aylık yüzde 4,18 artış beklenirken, yüzde 3,43 artış yönünde açıklanmış ve yıllık enflasyon yüzde 61,36 seviyesinde gerçekleşmişti.

Ankette, 2023 sonu TÜFE medyan tahmini yüzde 66,50 olurken, ortalama tahmin yüzde 66,28, maksimum ve minimum beklentiler ise yüzde 69,00 ve yüzde 63,20 olarak gerçekleşti. Geçen ayki Foreks Haber anketinde 2023 sonu beklentisi yüzde 69,00 seviyesinde oluşmuş, tahmin aralığı ise yüzde 73,50 ila yüzde 65,00 bandında gerçekleşmişti.

8 ekonomistin 2024 yıl sonrasına yönelik medyan TÜFE beklentisi ise yüzde 42,91 artış oldu. Maksimum tahmin yüzde 45,00, minimum tahmin ise yüzde 39,50 artış yönünde oluştu.

2023 sonu dolar/TL kuru anketine 9 ekonomist katılım sağladı. Medyan tahmin 29,5000 olurken, ortalama tahmin 29,6571 oldu. Kur için en yüksek ve en düşük tahminler sırasıyla, 30,3400 ve 29,0000 olarak gerçekleşti. Geçen ayki Foreks Haber anketinde medyan beklenti 29,8000 seviyesinde oluşurken, en yüksek tahmin 32,0000, en düşük tahmin ise 28,8000 olmuştu.

2024 yıl sonuna ilişkin dolar/TL tahmini ise 41,0100 seviyesinde gerçekleşirken, beklenti aralığı 44,7500 ila 40,0000 bandında oluştu.

Kasım ayı enflasyon rakamları, Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından 4 Aralık Pazartesi günü saat 10:00’da açıklanacak.

Ekonomistlerden enflasyon ve dolar tahmini yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.