Vatandaş çarşı pazarda fiyatların düştüğünü hissedemezken, ekonominin büyüdüğüne dair gelen veriler de kafa karışıklığı yaratıyor. TÜİK’in bu sabah açıkladığı büyüme verisini değerlendiren ekonomist Mahfi Eğilmez, iş dünyasından gelen sinyallerle, TÜİK’in açıkladığı rakamın örtüşmediğini, kafa karıştıran bazı unsurlar olduğunu belirtti. Özellikle sanayici ve inşaatçıların işlerin durgunluğundan şikayet ettiğine dikkat çeken Mahfi Eğilmez, ancak TÜİK’e göre bu alanlarda işlerin gayet yolunda göründüğünü söyledi. Mahfi Eğilmez, tablolar değerlendirildiğinde sadece ihracatçının yakınmasının örtüştüğünü ifade ederek büyüme değerlendirmesini şöyle yaptı:

“TÜİK, üçüncü çeyrek büyüme verisini açıkladı. Buna göre Türkiye ekonomisi üçüncü çeyrekte geçen yılın aynı çeyreğine göre yüzde 3,7 artmış bulunuyor.

Büyümenin ayrıntılarına indiğimizde bazı kafa karıştıran unsurlar var. Geçen yılın üçüncü çeyreğine göre neler olduğunu bir tabloya dökelim (kaynak: TÜİK, Dönemsel Gayrisafi Yurt İçi Hâsıla, III. Çeyrek: Temmuz-Eylül, 2025, Haber Bülteni 1 Aralık 2025):

Tabloya göre tarım sektörü hariç bütün sektörler büyümüş. Tek kaybeden, üstelik de yüzde 12,7 gibi ciddi bir oranla, tarım sektörü olmuş. Tarım sektöründeki bu olumsuz gidişin maliyeti giderek ağırlaşıyor, ileride daha da ağır olacak. Tarım sektörüyle ilgili olarak zaman geçirmeden kapsamlı bir programın yürürlüğe konması, tersine öneri yapan uluslararası kuruluşları dinlemeksizin tarım kesimine geniş bir destekleme uygulamasını hemen başlatmak gerekli diye düşünüyorum. Bu önerimin iki gerekçesi var: (1) tarım üretimini kaybediyoruz. (2) Tarımla uğraşanlar bu uğraşıyı terk ederek kentlere geliyor ve burada ikinci, üçüncü sınıf işlere girerek tarımda verecekleri katkı kadar katkı veremiyorlar.

Tabloda yer alan finans ve sigorta faaliyetleri, bilgi ve iletişim faaliyetleri gibi alanlardaki büyüme bu sektörlerdeki talebe ve kârlara bakıldığında normal sonuçlar olarak görülüyor.

Buna karşılık inşaat ve sanayi sektörlerindeki büyüme oranları piyasada konuşulanlarla hiç bağdaşmıyor. İnşaat sektöründeki firmalar “satışların durduğundan” şikâyet ediyorlar. Oysa TÜİK’in konut satışları endeksi bu şikâyetlerin pek doğru olmadığını gösteriyordu. Burada da sonuç endeks bilgilerini doğrular şekilde çıkmış. İnşaat sektörü büyümede lokomotif olmaya devam etmiş. Benzer şikâyetler sanayi sektörü için de geçerli. Her kesimden sanayici, işlerinin kötüye gittiğinden, maliyetlerin çok yükseldiğinden ve yeterince kazanamamaktan şikâyet ediyor. Özellikle tekstil sektöründe bu şikâyetler en üst düzeyde. Gerek İmalat Sanayii Kapasite Kullanım Oranındaki (KKO) gelişmeler gerekse TÜİK’in Sanayi Üretim Endeksi (SÜE) verileri de bu şikâyetlerin haklı olduğunu gösteriyor. Aşağıdaki grafik KKO ve SÜE’de 2024 başından 2025 Eylül ayına kadar olan gelişmeleri sergiliyor (grafik, TCMB KKO ve TÜİK arındırılmış SÜE verileri kullanılarak tarafımdan hazırlanmıştır):

Grafik, KKO’da oluşan aşağı yönlü eğilimi ve SÜE’de 2025 başından beri yaşanan dalgalanmaları ve aşağıya gidişi gösteriyor.

Bu durumda eğer TÜİK’in hesaplamaları doğruysa inşaatçı ve sanayicilerin şikâyetleri haksız yok eğer onların şikâyetleri haklıysa TÜİK’in hesaplamaları sorunlu demektir. Bir başka deyişle ikisi birden doğru olamaz.

Yine tablo bize ürün üzerindeki vergilerin ciddi oranda arttığını gösteriyor bu artış ürünlere verilen sübvansiyonlar düşüldükten sonraki artış olduğu için görüldüğünden de fazla demektir.

GSYH’nin harcamalar yönünden durumuna baktığımızda bu yılın üçüncü çeyreğinde hane halkı nihai tüketiminin geçen yılın üçüncü çeyreğine göre yüzde 4,8 oranında arttığını görüyoruz. Normal koşullarda bu artış anormal sayılmaz ama eğer dezenflasyon programı uygulanıyorsa bu artış bize hane halklarının dezenflasyona inanmadığını ve tüketime devam ettiğini gösteriyor. Özellikle de enflasyonun oldukça üzerinde reel faiz verildiği bir ortamda tüketimin bu şekilde artması beklentilerin kırılamadığının açık bir göstermesi olarak karşımızda duruyor.

İhracat geçen yılın üçüncü çeyreğine göre yüzde 0,7 azalırken ithalat yüzde 4,3 artmış görünüyor. Bu da kur baskılamasının artık ihracatı iyice zorlamaya başladığını ve ithalatı teşvik ettiğini açık biçimde gösteriyor. Kuru baskılayarak enflasyonla mücadele bu sistemde yaygın bir uygulamadır. Ne var ki bu tür uygulamalar uzun sürmemesi gereken, en çok bir – bir buçuk yılda sonuç alınması gereken uygulamalardır. Süre uzadıkça yan etkiler ortaya çıkmaya başlar. Türkiye, enflasyonla mücadeleyi aşağı yukarı iki buçuk yıldır uyguluyor. Süre fazlasıyla uzadığı için yan etkiler artmaya başlamış görünüyor. Üstelik yukarıda da değindiğimiz gibi hane halklarının enflasyonun düşeceğine olan inancı bulunmadığı için enflasyonun düşürülmesine katkıları da çok zayıf kalıyor.

İşgücü ödemeleri geçen yılın üçüncü çeyreğine göre yüzde 41,1 artmış görünmesine karşılık GSYH içindeki payı hiç değişmeden yüzde 35 olarak kalmış bulunuyor.

Özetle söylemek gerekirse çevrede gördüğümüz, duyduğumuz yakınmalardan yalnızca ihracatçıların yakınmaları TÜİK verileriyle tutarlı görünüyor. Diğerleri kafa karıştırıcı yakınmalar ya da sonuçlar olarak duruyor.”

KAYNAK: Haber Hürriyeti

Mahfi Eğilmez: TÜİK’e göre işler gayet yolunda görünüyor yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Fed’in faiz kararı sonrasında Fed Başkanı Jerome Powell kameraların karşısına geçti. Powell’ın açıklamasından satır başları şöyle:

– Ekonomi iyi bir ilerleme gösterdi, enflasyon aşağı geldi. Enflasyonun izleyeceği patika belirsiz, ancak biz enflasyonu yüzde 2’ye döndürmeye tamamen bağlıyız.

– Geçtiğimiz 2 yılda para politikası ciddi şekilde sıkılaştı, politika faiz oranı sınırlayıcı bölgeye geldi.

– Hedefleri başarmaya yönelik riskler daha iyi bir dengeye geliyor.

– İşgücü piyasası sıkı olmaya devam ediyor, istihdam artışları hala güçlü. İşgücü talebi hala arzı aşıyor.

– Enflasyon son dönemde kayda değer şekilde aşağı geldi, ancak hala hedefin üzerinde.

– Enflasyonun, hedefimize dönmekte olduğuna dair devam eden kanıt görmeye ihtiyacımız var.

– Enflasyonun hedeflerimize yönelik yarattığı risklere karşı oldukça dikkatliyiz.

– Politika faiz oranımız büyük olasılıkla tepe noktada. Eğer ekonomi beklendiği gibi gelişirse faizleri bu yıl düşürebiliriz ancak ihtiyaç olursa cari politika faizini daha uzun süre devam ettirmeye hazırız.

– Politika faizini çok erken veya çok geç azaltmak ekonomiyi istenmeyen şekilde daraltabilir. Kararlarımızı toplantıdan toplantıya vermeye devam edeceğiz.

– Faizi indirmeden önce daha büyük güvene ihtiyaç duymaya devam ediyoruz. İyi verilere ve bu iyi verilerin devam etmesine ihtiyacımız var.

– Yüzde 2’lik hedefe sürdürülebilir şekilde ulaşmak için biraz daha güvence görmek istiyoruz.

Fed Başkanı Powell: Mart’ta faiz indirimi olmayacak gibi görünüyor yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Kripto para piyasalarında yeni yüksekler, yatırımcılar için boğa piyasası sinyali olarak algılanıyor. Yatırımcılar Bitcoin’in 33 bin dolar seviyesini zorlayacağına bahse giriyor.

Bitcoin’in bir sonraki rallide 33 bin dolar seviyesini zorlaması bekleniyor.

Hedef 33 bin dolar

Bitcoin fiyatı, 13 Temmuz 2023’te, 31.800 dolar ile bu yılın zirve seviyesine ulaştı. Ancak, bir kâr satışı dalgası, 30.000 doların altına bir başka geri dönüşü de beraberinde getirdi. Göreceli güç göstergesi ise Bitcoin’in aşırı satım bölgesine yaklaştığını gösteriyor ve bu da bir sonraki Bitcoin rallisinde fiyatın 33 bin dolar seviyesine çıkma ihtimalini artırıyor. Son haftalardaki dalgalı fiyat hareketlerine rağmen, uzun vadeli yatırımcılar da Bitcoin’de yukarı yönlü pozisyonlarını ikiye katlamaya devam ediyor.

Aşırı satış bölgesi

Göreceli güç endeksi (Relative Strength Index – RSI) verilerine göre, Bitcoin fiyat düzeltmesi yakında durma noktasına gelebilir. Bir haftadan fazla süren yatay fiyat hareketinin ardından, Bitcoin aşırı satış bölgesine yaklaşıyor. Bitcoin’in günlük RSI’ı şu anda 41 seviyesinde seyrediyor. Bu, Bitcoin’in şu anda, 30 olarak kabul edilen aşırı satım seviyesine, 70 aşırı alım bölgesinden daha yakın olduğu anlamına geliyor.

Göreceli güç endeksi, bir fiyat eğiliminin gücünü ve ivmesini değerlendiriyor. RSI, 70’ten 30’a yaklaştığında, söz konusu varlığın aşırı satılmış olduğu ve kısa sürede büyük bir fiyat artışının beklenebileceğini gösteriyor. Bu nedenle, yatırımcılar bunu bir sonraki fiyat rallisi öncesinde Bitcoin’de yükseliş pozisyonları almak için bir sinyal olarak yorumlayabiliyor.

Uzun vadeli yatırımcılar uzun pozisyonlarını koruyor

Bu yükseliş tahminini doğrulayan Santiment’in zincir üstü verileri, son fiyat düzeltmesine rağmen uzun vadeli Bitcoin yatırımcılarının HODLing (elde tutma) stratejilerini koruduklarını ortaya koyuyor.

Bitcoin Ortalama Madeni Para Yaşı (Bitcoin Mean Coin Age) verileri son iki hafta boyunca yükseliş eğilimini sürdürüyor. Söz konusu değerin, 8 Temmuz ile 24 Temmuz arasında yüzde 2 oranında artarak 2.631,06’dan 2.685,02’ye yükseldiği görülüyor.

Ortalama Madeni Para Yaşı, yatırımcıların varlıklarını elinde tuttuğu ortalama süredeki değişiklikleri değerlendiriyor. Her bir kripto paranın mevcut cüzdan adreslerinde geçirdiği gün sayısının dolaşımdaki toplam kripto para sayısına bölünmesiyle elde ediliyor. Bu gösterdeki istikrarlı artış, uzun vadeli yatırımcıların bir sonraki fiyat rallisi öncesinde yükseliş eğilimini sürdürdüklerini gösteriyor.

Spot Bitcoin ETF onayı için başvuran çeşitli kurumsal firmaların kaydettiği kademeli ilerleme göz önüne alındığında, bu göstergedeki büyümenin, Bitcoin’i 33.000 dolar direncinin üzerine çıkarmak için gereken güçlü momentumun erken bir sinyali olabileceği kabul ediliyor.

Destek 28.000 dolar seviyesi

Belirtilen faktörler, Bitcoin’in muhtemelen 28.000 dolar seviyesinde destek bulacağını gösteriyor. Bu bölgede 720.000 yatırımcının ortalama 28.500 dolar fiyatla 573.440 adet Bitcoin satın aldığı görülüyor. Yatırımcıların uzun pozisyonlarını kapatmak için daha fazla Bitcoin biriktirmesi ve bunun da dolaylı olarak bir fiyat artışını tetikleyebilmesi mümkün gözüküyor.

Pek olası olmasa da, bu destek seviyesi düşerse Bitcoin’in 27.500 dolara doğru geri dönmesi ihtimal dahilinde duruyor. Tersine, yükseliş tahmini gerçekleşirse, Bitcoin bir sonraki fiyat rallisinde 33.000 dolara ulaşabilir. Ancak, 2.66 milyon kişinin ortalama 30.300 dolar fiyatla 1.02 milyon Bitcoin satın aldığı bilgisi ışığında, yatırımcıların kâr almak için satışa geçmelerinin ise ralliyi önemli ölçüde yavaşlatması da ihtimaller arasında yer alıyor. Bununla birlikte, yükseliş momentumu tahmin edildiği gibi devam ederse, Bitcoin’in muhtemelen 33.000 dolar seviyesine doğru yükselmesi bekleniyor.

Bitcoin bir sonraki rallide 33 bin dolar seviyesini zorlayacak görünüyor yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Sertab Erener: Bir bayanın göğsü görünüyor diye sineması kesmek felaket yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.