Yaklaşık 5,3 milyon kamu çalışanını ilgilendiren düzenleme, memurların unvan, misyon, sorumluluk ve hizmet mühletlerine nazaran maaş hesaplamalarında kıymetli bir rol oynayacak. Daha öncesinde polis, öğretmen, hemşire ve din görevlisine verilen 3600 ek gösterge düzenlemesi yeni torba kanunla birlikte 1’inci kademeye gelen tüm memurları kapsayacak. 3600 ek gösterge ile birlikte mevcut fiyatlar göz önüne alındığında memurların emekli maaşlarında yaklaşık 2 bin 250, memur emeklileri ikramiyeleri de 60 bin liraya yükselecek. Bu çerçevede açıklama yapan Toplumsal Güvenlik Kurumu (SGK) Başuzmanı İsa Karakaş, 3600 ek göstergenin kamu görevlilerine bilhassa emeklilikte kıymetli kazanımlar sağlaması beklendiğini tabir etti.

3600 EK GÖSTERGEDEN KİMLER FAYDALANAMAYACAK?

Karakaş, 3600 ek göstergeden bütün memurların faydalanamayacağını, yalnızca 1’inci dereceye gelen memurların faydalanacağını lisana getirdi. Devlet Memurlar Kanunu’nda eğitimin çok değerli olduğunun altını çizen Karakaş, memurun eğitimine nazaran derecesi ve kademesi belirlendiği bilgisini verdi. Karakaş şu sözleri kullandı:

“İlkokul mezunu bir memur yahut kamu vazifelisi 15’inci derece birinci kademeden başlatılmakta. Dolasıyla ilkokul mezunu memurun hizmeti ne kadar olursa olsun en fazla 7’nci dereceye kadar düşebilir. Bu manada ilkokul mezunu olan memurların 3600 ek göstergeden faydalanma talihi olmadığını söyleyebiliriz. Ortaokul mezunu memurlar ise 14’üncü derece 2’nci kademeden başlatılmakta. Ortaokul mezunu memurlar da 1’inci dereceye gelememekte, en fazla 5’inci dereceye gelmektedir. Lise mezunu memurlara baktığımız vakit, 13’üncü derece 3’üncü kademeden başlatıldığını görmekteyiz. Lise mezunu memurlar ise en fazla 3’üncü dereceye kadar gelebilirler. Lise mezunu memurların da 1’inci dereceye gelmelerinin çok güç olduğunu söyleyebiliriz. Lakin lise mezunu olan bir memur sonrada rastgele bir yüksekokul bitirdiği takdirde 1’inci dereceye gelme talihinin olduğunu söyleyebiliriz.”

YÜKSEKOKUL VE LİSANS MEZUNU MEMURLAR 3600 EK GÖSTERGEDEN YARARLANABİLECEK Mİ?

Sadece 1’inci derece memurların 3600 ek göstergeden faydalanabileceğinin altını çizen Karakaş, “En az 2 yıl üniversite mezunu olan memurlar, 10’uncu derece 2’nci kademeden başladıkları için 1’inci dereceye yükselebiliyorlar. 4 yıl ve üzeri üniversite mezunu olan memurlar ise en kolay formda 1’inci dereceye elde eden memurlardır. Zira 9’uncu derece 1’inci kademeden başlamakta ve 25 yılın sonunda 1’inci dereceye rahatlıkla gelmektedirler. Özetle 2 yıllık yüksekokul ve 4 yıllık üniversite mezunlarının gereken hizmetleri de tamamlamaları halinde 1’inci dereceye gelebileceklerini ve 3600 ek göstergeden yararlanabileceklerini söyleyebiliriz.” açıklamasında bulundu.

Yaklaşık 470 bine yakın çalışan memur, kamu vazifelisi ve memur emeklisinin 3600 ek gösterge düzenlemesinden yararlanacağını söyleyen Karakaş, düzenleme ile emekli olan memurların emeklilik maaşını arttıracağını, çalışan memurların ise bu düzenlemenin yürürlüğe girmesiyle birlikte hem emekli ikramiyelerinde artış olacağını hem de emekli maaşlarında artış olacağını lisana getirdi. Karakaş, çalışan memurların aldıkları maaşta ise küçük bir artışın olacağını kelamlarına ekledi.

“TAZMİNAT YANSITMA ORANI YÜZDE 145’E KADAR ÇIKMAKTA”

3600 ek göstergede, memurların bulundukları dilimdeki Tazminat Yansıtma Oranının ehemmiyetine vurgu yapan Karakaş, “Eğer ki bir memur 2200-3600 ek göstergeden faydalanıyorsa tazminat oranı yalnızca yüzde 85’le hudutlu kalır. Lakin şayet memur 3600’ü bulduğu vakit bu yüzde 85’lik oran yüzde 145’e kadar çıkmakta. Bu yansıtma oranıyla birlikte elde edilecek olan ikramiye fiyatı son derece artmakta” diye konuştu.

30 YILLIK HİZMET SÜRESİ

Karakaş, temmuz ayında memur maaşlarında yapılan seyyanen artırımın öncesinde 3600 ek göstergenin verilmesi halinde, emekli maaşına en az 2 bin 250 lira civarında bir artış kelam konusu olduğuna dikkati çekerek, “Temmuz ayında emekli maaşlarına yapılan seyyanen ve Ocak 2024’te yapılacak artırımların akabinde bu sayıların artacağını söyleyebiliriz. Bu çerçevede bakıldığında 1’inci dereceye yükselen memurların 30 yıllık hizmet mühletini doldurdukları takdirde emeklilik maaşlarına en az 4 bin 500 lira, emeklilik ikramiyelerine ise en az 150 bin liralık bir yansıma olacağını söyleyebiliriz.” değerlendirmesinde bulundu.

Karakaş, 3600 ek gösterge düzenlemesinin en erken 15 Ocak 2024 tarihinde yürürlüğe gireceğini kelamlarına ekledi.

3600 ek gösterge emeklilik maaşlarına ne kadar yansıyacak? SGK Başuzmanı İsa Karakaş açıkladı yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Yaklaşık 5,3 milyon kamu çalışanını ilgilendiren düzenleme, memurların unvan, vazife, sorumluluk ve hizmet müddetlerine nazaran maaş hesaplamalarında kıymetli bir rol oynayacak. Daha öncesinde polis, öğretmen, hemşire ve din görevlisine verilen 3600 ek gösterge düzenlemesi yeni torba maddeyle birlikte 1’inci kademeye gelen tüm memurları kapsayacak. 3600 ek gösterge ile birlikte mevcut fiyatlar göz önüne alındığında memurların emekli maaşlarında yaklaşık 2 bin 250, memur emeklileri ikramiyeleri de 60 bin liraya yükselecek. Bu çerçevede açıklama yapan Toplumsal Güvenlik Kurumu (SGK) Başuzmanı İsa Karakaş, 3600 ek göstergenin kamu görevlilerine bilhassa emeklilikte değerli kazanımlar sağlaması beklendiğini söz etti.

3600 EK GÖSTERGEDEN KİMLER FAYDALANAMAYACAK?

Karakaş, 3600 ek göstergeden bütün memurların faydalanamayacağını, yalnızca 1’inci dereceye gelen memurların faydalanacağını lisana getirdi. Devlet Memurlar Kanunu’nda eğitimin çok değerli olduğunun altını çizen Karakaş, memurun eğitimine nazaran derecesi ve kademesi belirlendiği bilgisini verdi. Karakaş şu sözleri kullandı:

“İlkokul mezunu bir memur yahut kamu vazifelisi 15’inci derece birinci kademeden başlatılmakta. Dolasıyla ilkokul mezunu memurun hizmeti ne kadar olursa olsun en fazla 7’nci dereceye kadar düşebilir. Bu manada ilkokul mezunu olan memurların 3600 ek göstergeden faydalanma bahtı olmadığını söyleyebiliriz. Ortaokul mezunu memurlar ise 14’üncü derece 2’nci kademeden başlatılmakta. Ortaokul mezunu memurlar da 1’inci dereceye gelememekte, en fazla 5’inci dereceye gelmektedir. Lise mezunu memurlara baktığımız vakit, 13’üncü derece 3’üncü kademeden başlatıldığını görmekteyiz. Lise mezunu memurlar ise en fazla 3’üncü dereceye kadar gelebilirler. Lise mezunu memurların da 1’inci dereceye gelmelerinin çok güç olduğunu söyleyebiliriz. Lakin lise mezunu olan bir memur sonrada rastgele bir yüksekokul bitirdiği takdirde 1’inci dereceye gelme talihinin olduğunu söyleyebiliriz.”

YÜKSEKOKUL VE LİSANS MEZUNU MEMURLAR 3600 EK GÖSTERGEDEN YARARLANABİLECEK Mİ?

Sadece 1’inci derece memurların 3600 ek göstergeden faydalanabileceğinin altını çizen Karakaş, “En az 2 yıl üniversite mezunu olan memurlar, 10’uncu derece 2’nci kademeden başladıkları için 1’inci dereceye yükselebiliyorlar. 4 yıl ve üzeri üniversite mezunu olan memurlar ise en kolay biçimde 1’inci dereceye elde eden memurlardır. Zira 9’uncu derece 1’inci kademeden başlamakta ve 25 yılın sonunda 1’inci dereceye rahatlıkla gelmektedirler. Özetle 2 yıllık yüksekokul ve 4 yıllık üniversite mezunlarının gereken hizmetleri de tamamlamaları halinde 1’inci dereceye gelebileceklerini ve 3600 ek göstergeden yararlanabileceklerini söyleyebiliriz.” açıklamasında bulundu.

Yaklaşık 470 bine yakın çalışan memur, kamu vazifelisi ve memur emeklisinin 3600 ek gösterge düzenlemesinden yararlanacağını söyleyen Karakaş, düzenleme ile emekli olan memurların emeklilik maaşını arttıracağını, çalışan memurların ise bu düzenlemenin yürürlüğe girmesiyle birlikte hem emekli ikramiyelerinde artış olacağını hem de emekli maaşlarında artış olacağını lisana getirdi. Karakaş, çalışan memurların aldıkları maaşta ise küçük bir artışın olacağını kelamlarına ekledi.

“TAZMİNAT YANSITMA ORANI YÜZDE 145’E KADAR ÇIKMAKTA”

3600 ek göstergede, memurların bulundukları dilimdeki Tazminat Yansıtma Oranının ehemmiyetine vurgu yapan Karakaş, “Eğer ki bir memur 2200-3600 ek göstergeden faydalanıyorsa tazminat oranı yalnızca yüzde 85’le sonlu kalır. Lakin şayet memur 3600’ü bulduğu vakit bu yüzde 85’lik oran yüzde 145’e kadar çıkmakta. Bu yansıtma oranıyla birlikte elde edilecek olan ikramiye fiyatı son derece artmakta” diye konuştu.

30 YILLIK HİZMET SÜRESİ

Karakaş, temmuz ayında memur maaşlarında yapılan seyyanen artırımın öncesinde 3600 ek göstergenin verilmesi halinde, emekli maaşına en az 2 bin 250 lira civarında bir artış kelam konusu olduğuna dikkati çekerek, “Temmuz ayında emekli maaşlarına yapılan seyyanen ve Ocak 2024’te yapılacak artırımların akabinde bu sayıların artacağını söyleyebiliriz. Bu çerçevede bakıldığında 1’inci dereceye yükselen memurların 30 yıllık hizmet müddetini doldurdukları takdirde emeklilik maaşlarına en az 4 bin 500 lira, emeklilik ikramiyelerine ise en az 150 bin liralık bir yansıma olacağını söyleyebiliriz.” değerlendirmesinde bulundu.

Karakaş, 3600 ek gösterge düzenlemesinin en erken 15 Ocak 2024 tarihinde yürürlüğe gireceğini kelamlarına ekledi.

3600 ek gösterge emeklilik maaşlarına ne kadar yansıyacak? SGK Başuzmanı İsa Karakaş açıkladı yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

“ZAM ORANINI DUYUNCA KENDİMİZİ GÜLDÜRÜ SİNEMASININ İÇİNDE ZANNETTİK”

İlk artırım teklifi ile ilgili resmen ‘hayal kırıklığı’ yaşadıklarını tabir eden Sıhhat Hizmetleri Sendikası (SAHİM-SEN) Genel Lideri Hasret Akarken, “Kamu çalışanı ve emeklilerine teklif edilen artırımı kabul etmiyoruz. İğneden ipliğe her şeye her gün gelen artırımlardan ötürü bu artırım oranını duyunca kendimizi bir güldürü sinemasının içinde zannettik. Lakin maalesef güldürü sineması değil hayatın gerçekleri yüzümüze tabiri caizse bir tokat oldu. Türkiye yüzyılında artık geçinemiyoruz seslerini daha çok duyacağız. Orta direk diye bir sınıf kalmadı” dedi. Hükümet kanadının teklif ettiği sayıyla ilgili Akarken, “Günümüz ekonomik kaidelerine nazaran çok komik sayılar. Biz sıhhat kurum çalışanları artık ekonomist oldu. Geçenlerde bir ekonomist katıldığı bir programda kamu çalışanı ve emeklisi için 2024-2025 yılında artırım verilmeyecek demişti. Hayaldi gerçek oldu. Bu artırım ha verilmiş ha verilmemiş hiçbir manası yok” sözünü kullandı.

“KAMU HİZMETİ VERİRKEN MESLEĞİMİZE ODAKLANAMAYACAĞIZ”

Hükümetin sunduğu bu sayıların enflasyon oranlarının çok altında olduğunun itinayla altını çizen SAHİM-SEN Lideri Akarken, şu kelamları kaydetti:

“Artık bizler kamu hizmeti verirken bilhassa mesleğimize odaklanamayacağız. Akşam konutumuza götüreceğimiz ekmeğin yemeklik gerecinin paklık gerecinin en ucuz nerde hangi markette ya da hangi internet sitesinde olduğuna odaklanacağız. Kamu çalışanı geçim kaygısını yani cüzdanını düşünme kederinde lakin maalesef bu artırımlarla geçinmek mümkün değil. En düşük kira bedelleri 10.000 TL’den başladığı ülkemizde bu artırım teklifi bizimle dalga geçmektir.

Keşke hükümetimiz artırım oranını bu formda açıklayacağına hiçbir materyale 2 sene artırım yapılmayacak kamu çalışanının en düşük memur maaşı 35.000 TL olacak diyebilseydi.

Teklif edilen artırım gelmeden mum üzere eridi. Misal temmuz ayında artırım gelmeden evvel manav reyonundaki sebze-meyvelerin fiyatına bir de artırım geldikten sonra fiyatlarına bakın her şey yüzde 100 zamlı… Ulaşım fiyatları zamlandı. Herkesin katığı olan simidin fiyatı el yakıyor. Sadaka değil, eğitimimizin ve yaptığımız işin karşılığı olan fiyatları istiyoruz.”

“YÜZDELİK KOMİK ARTIRIM ORANLARI”

Son olarak Akarken şu açıklamalarda bulundu:

“Bizler diyoruz ki yüzdelik komik artırım oranları değil. Taban aylık gösterge sayısı 2.000 olarak güncellenmelidir. Toplu kontratı ikramiyesi iptal edilerek, “Üyelik ödentisi kesilen kamu görevlilerine’’ 2.000 olan taban aylık gösterge sayısına ilaveten 50 gösterge sayısı ek edilmelidir.

Kıdem aylık gösterge sayısı her bir hizmet yılı için 40 olarak güncellenmelidir. Aylık gösterge tablosundaki sayılar en az yüzde 50 oranında artırılmalıdır. Yani bizim istediğimiz elhasıl katsayı düzenlenmesi yapılarak emekliliğe yansıyacak tek kalem maaş talep ediyoruz. Komik artırım oranları değil gelecek vaad eden Türkiye yüzyılına yaraşır düzenlemeler talep ediyoruz. Bizler, eğitime saygıyı beklerken liyakat gelecek günleri sevmiştik.

“ÇALIŞACAK NİTELİKLİ SAĞLIKÇI BULAMAYACAKLAR”

Bizler, Türkiye yüzyılında hayatımıza hoşluklarla dokunulmasını istiyoruz. Bizler, kamu çalışanının ve emeklisinin sesi olmak istedik. Emeğin gerçek taleplerini ilettik. İletmeye devam edeceğiz. Enflasyonun yüzde yüzü geçtiği ömür şartlarından anlaşılıyor.

TUİK in açıklamalarına inat. Bu teklifler yetersiz değil maalesef komik.Yapılacak memur maaş artışları ülkemizin ,gelişmiş ülkelere ya da gelişmiş ülkelere yanlışsız ilerlemenin göstergesi olmakla bir arada ,hangi tarafa evrileceğine dair atılacak en büyük adım olacaktır. Devletin memuru ve emeklisiyle dalga geçer üzere artırım teklifi yapılmamalıdır. Önümüzdeki sene doktor dışı işçisinde ülke dışına akışı olacak. Çalışacak nitelikli sıhhat kurum çalışanı bulamayacaklar.”

SAHİM-SEN’den artırım açıklaması: ‘Sağlıkçılarımız yurt dışına gitmek zorunda kalacak’ yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

“ZAM ORANINI DUYUNCA KENDİMİZİ GÜLDÜRÜ SİNEMASININ İÇİNDE ZANNETTİK”

İlk artırım teklifi ile ilgili resmen ‘hayal kırıklığı’ yaşadıklarını söz eden Sıhhat Hizmetleri Sendikası (SAHİM-SEN) Genel Lideri Hasret Akarken, “Kamu çalışanı ve emeklilerine teklif edilen artırımı kabul etmiyoruz. İğneden ipliğe her şeye her gün gelen artırımlardan ötürü bu artırım oranını duyunca kendimizi bir güldürü sinemasının içinde zannettik. Ancak maalesef güldürü sineması değil hayatın gerçekleri yüzümüze tabiri caizse bir tokat oldu. Türkiye yüzyılında artık geçinemiyoruz seslerini daha çok duyacağız. Orta direk diye bir sınıf kalmadı” dedi. Hükümet kanadının teklif ettiği sayıyla ilgili Akarken, “Günümüz ekonomik kurallarına nazaran çok komik sayılar. Biz sıhhat kurum çalışanları artık ekonomist oldu. Geçenlerde bir ekonomist katıldığı bir programda kamu çalışanı ve emeklisi için 2024-2025 yılında artırım verilmeyecek demişti. Hayaldi gerçek oldu. Bu artırım ha verilmiş ha verilmemiş hiçbir manası yok” tabirini kullandı.

“KAMU HİZMETİ VERİRKEN MESLEĞİMİZE ODAKLANAMAYACAĞIZ”

Hükümetin sunduğu bu sayıların enflasyon oranlarının çok altında olduğunun ihtimamla altını çizen SAHİM-SEN Lideri Akarken, şu kelamları kaydetti:

“Artık bizler kamu hizmeti verirken bilhassa mesleğimize odaklanamayacağız. Akşam konutumuza götüreceğimiz ekmeğin yemeklik gerecinin paklık gerecinin en ucuz nerde hangi markette ya da hangi internet sitesinde olduğuna odaklanacağız. Kamu çalışanı geçim kaygısını yani cüzdanını düşünme sıkıntısında lakin maalesef bu artırımlarla geçinmek mümkün değil. En düşük kira bedelleri 10.000 TL’den başladığı ülkemizde bu artırım teklifi bizimle dalga geçmektir.

Keşke hükümetimiz artırım oranını bu formda açıklayacağına hiçbir gerece 2 sene artırım yapılmayacak kamu çalışanının en düşük memur maaşı 35.000 TL olacak diyebilseydi.

Teklif edilen artırım gelmeden mum üzere eridi. Misal temmuz ayında artırım gelmeden evvel manav reyonundaki sebze-meyvelerin fiyatına bir de artırım geldikten sonra fiyatlarına bakın her şey yüzde 100 zamlı… Ulaşım fiyatları zamlandı. Herkesin katığı olan simidin fiyatı el yakıyor. Sadaka değil, eğitimimizin ve yaptığımız işin karşılığı olan fiyatları istiyoruz.”

“YÜZDELİK KOMİK ARTIRIM ORANLARI”

Son olarak Akarken şu açıklamalarda bulundu:

“Bizler diyoruz ki yüzdelik komik artırım oranları değil. Taban aylık gösterge sayısı 2.000 olarak güncellenmelidir. Toplu kontratı ikramiyesi iptal edilerek, “Üyelik ödentisi kesilen kamu görevlilerine’’ 2.000 olan taban aylık gösterge sayısına ilaveten 50 gösterge sayısı ek edilmelidir.

Kıdem aylık gösterge sayısı her bir hizmet yılı için 40 olarak güncellenmelidir. Aylık gösterge tablosundaki sayılar en az yüzde 50 oranında artırılmalıdır. Yani bizim istediğimiz özcesi katsayı düzenlenmesi yapılarak emekliliğe yansıyacak tek kalem maaş talep ediyoruz. Komik artırım oranları değil gelecek vaad eden Türkiye yüzyılına yaraşır düzenlemeler talep ediyoruz. Bizler, eğitime saygıyı beklerken liyakat gelecek günleri sevmiştik.

“ÇALIŞACAK NİTELİKLİ SAĞLIKÇI BULAMAYACAKLAR”

Bizler, Türkiye yüzyılında hayatımıza hoşluklarla dokunulmasını istiyoruz. Bizler, kamu çalışanının ve emeklisinin sesi olmak istedik. Emeğin gerçek taleplerini ilettik. İletmeye devam edeceğiz. Enflasyonun yüzde yüzü geçtiği hayat şartlarından anlaşılıyor.

TUİK in açıklamalarına inat. Bu teklifler yetersiz değil maalesef komik.Yapılacak memur maaş artışları ülkemizin ,gelişmiş ülkelere ya da gelişmiş ülkelere hakikat ilerlemenin göstergesi olmakla birlikte ,hangi istikamete evrileceğine dair atılacak en büyük adım olacaktır. Devletin memuru ve emeklisiyle dalga geçer üzere artırım teklifi yapılmamalıdır. Önümüzdeki sene tabip dışı çalışanında ülke dışına akışı olacak. Çalışacak nitelikli sıhhat kurum çalışanı bulamayacaklar.”

SAHİM-SEN’den artırım açıklaması: ‘Sağlıkçılarımız yurt dışına gitmek zorunda kalacak’ yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Reuters’ın aktardığına nazaran; sıhhat, güvenlik, sürdürülebilirlik, ahenk ve refah kategorilerinden oluşacak göstergenin her yıl güncelleneceği ve bilgilere internet üzerinden ulaşılabileceği belirtildi.

Göstergenin, gayri safi yurtiçi hasıla, enflasyon ve istihdam üzere klasik ekonomik göstergelerin yanında tamamlayıcı fonksiyon görmesi amaçlanıyor.

Avustralya Hazine Bakanı Jim Chalmers bir basın toplantısında yaptığı açıklamada, “Sanırım bir müddettir yaşadığımız hayal kırıklıklarından biri de insanların toplumsal amaçlarımız ile ekonomik amaçlarımızın çatışması gerektiğini düşünmeleriydi. Ben bunların ahenk içinde olabileceğini düşünüyorum ve ulusal refah çerçevesi de bununla ilgili” tabirlerini kullanarak iktisatla refahın aksi düşmemesi gerektiğini vurguladı.

Gösterge tablosuna eşlik etmek üzere yayımlanan 127 sayfalık, “Neyin Kıymetli Olduğunu Ölçmek” başlıklı raporda hükümet, ülkedeki refah durumu konusunda karışık bir tablo çizdi.

Rapor, Avustralya’nın ortalama ömür müddeti, kaynak kullanımının azaltılması, çeşitlilik, gelirler ve istihdam bahislerinde ilerleme kaydettiğini ortaya koydu. Fakat kronik sıhhat problemleri, ulusal güvenlik, biyoçeşitlilik ve mali sürdürülebilirlik ölçütlerinin hepsinin gerilediği belirtildi.

Nüfusun neredeyse yarısında bir ya da daha fazla kronik sıhhat sorunu bulunurken, yüzde 13’ünün ruh sıhhati sıkıntıları yaşadığını bildirdi. Sıhhat hizmetlerine erişim ve tedavi için bekleme müddetlerinin de kötüleştiği tabir edildi.

Haberde ayrıyeten, son yıllarda birçok ülkenin siyaset imalini ekonomik ölçütlerin ötesine taşımaya çalıştığı, bunların en bilineninin “gayri safi ulusal mutluluk” endeksi GSYH’den daha kıymetli kabul edilen Bhutan olduğu aktarıldı.

Avustralya, ‘ulusal refah göstergesi’ başlattı yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.