Ocak ayı enflasyonunda gıda ve hizmet kalemleri ön plana çıkarken, özellikle dönemsel arz koşullarına bağlı olarak yükselen taze sebze ve meyve fiyatlarının gıda fiyatlarındaki artışta önemli rol oynadığını ifade eden Yılmaz, temel mal enflasyonunun ise aylık bazda ılımlı seyrini sürdürdüğünü, yıllık yüzde 17,45 seviyesine indiğini aktardı.

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Yılmaz, şunları kaydetti:

“Dönemsel gelişmeler enflasyon üzerinde kısa süreli olumlu veya olumsuz etki yapabilme potansiyeline sahip olsa da programımızın ana istikameti ve rotası ülkemizi tek haneli enflasyon rakamlarına kavuşturmaktır. Bu amaç doğrultusunda para, maliye ve gelirler politikalarımızı etkin ve koordineli bir şekilde yürütüyor, dezenflasyon sürecini destekleyen yapısal reformlarımızı hızlandırıyoruz. Talepte dengelenme, fiyatlama davranışlarında normalleşme ve beklentilerde iyileşmenin yanı sıra gıda, sosyal konut, lojistik, enerji ve beşeri sermayeye yönelik arz yönlü politikalarımızla enflasyondaki düşüşü desteklemeye devam edeceğiz.”

Cevdet Yılmaz: İstikamet tek haneli enflasyon yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Cumhurbaşkanlığı Külliyesi’ndeki toplantıya, Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan, Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin, Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, Ticaret Bakanı Ömer Bolat, AK Parti Grup Başkanı Abdullah Güler, AK Parti Genel Başkanvekili Efkan Ala, AK Parti Genel Başkan Yardımcısı Nihat Zeybekci, Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanı İbrahim Şenel ve Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Başkanı Fatih Karahan katıldı.

Temel hedefler sıralandı

Toplantı sonrası yapılan açıklamada “Ekonomimizin önümüzdeki üç yılına yön verecek Orta Vadeli Program’ı (2026-2028) Eylül ayında kamuoyuyla paylaştık. Bu program, son iki yılda uyguladığımız politikaların devamı niteliğindedir. Temel hedeflerimiz; makroekonomik ve finansal istikrarı daha da güçlendirmek, mali disiplini korumak, enflasyonu tek haneye indirmek, üretkenliği ve rekabet gücünü artırmaktır. Böylece dengeli, sürdürülebilir ve kapsayıcı büyüme tesis edilecek ve kalıcı refah artışı sağlanacaktır. Bu doğrultuda; para, maliye ve gelirler politikalarını eşgüdüm içinde hedef odaklı uygulamayı sürdüreceğiz. Ayrıca, yapısal reformları belirlenen takvim çerçevesinde hayata geçirerek ekonomik kazanımlarımızı kalıcı hale getireceğiz” denildi.

Dünya ticaretindeki politika belirsizlikleri ve artan korumacı eğilimler küresel ekonomi üzerinde baskı oluşturmaya devam ettiği belirtilen açıklamada ülkemizin dünya mal ihracatındaki payının yüzde 1,07 seviyesine ulaştığı belirtildi.

“İhracatçılarımızı desteklemek ve finansmana erişimlerini kolaylaştırmak için önemli adımlar atıyoruz” denilen açıklamada bu kapsamda Türk Eximbank’ın sermayesinin artırıldığı, günlük reeskont kredi limitlerinin yükseltildiği, reeskont kredi faiz maliyetinin düşürüldüğü ve döviz cinsinden reeskont kredilerinin yeniden kullandırılmaya başlandığı kaydedildi.

Açıklamada “Önümüzdeki dönemde, özellikle yeşil ve dijital dönüşüm odaklı politikalar çerçevesinde finansman imkânlarının genişletilmesi ve destek mekanizmalarının daha etkin kullanımıyla ülkemizin küresel ticaretteki gücünü daha da artırmayı hedefliyoruz” denildi.

İşsizlik oranının 28 aydır tek haneli seviyelerde seyrettiği ve bu olumlu görünümü işgücü piyasasının geneline yaymak, işgücüne katılımı artırmak ve beceri uyumunu güçlendirmek amacıyla yapısal reform adımlarının kararlılıkla sürdürüldüğü belirtilirken “Bu kapsamda, genç nüfusun yetkinliklerini geliştirmeye yönelik başta mesleki eğitim olmak üzere eğitim sisteminin kalitesini ve işgücüyle uyumunu güçlendirecek politikalara devam edeceğiz” ifadelerine yer verildi.

Toplantıda ele alınan temel hususlar şöyle sıralandı:

– Potansiyel işgücünün ekonomiye aktif katılımını teşvik etmeye, eğitim-istihdam-üretim ilişkisini güçlendirmeye ve nitelikli istihdamı artırmaya yönelik mesleki eğitim çalışmaları ve ilave öneriler görüşülmüştür.

– Yeni nesil çalışma modellerine ilişkin sosyal taraflarla diyalog çerçevesinde yürütülen mevzuat hazırlıklarında gelinen aşama ele alınmıştır.

– İhracattaki son dönem gelişmeleri ve Türk Eximbank’ın ihracat destekleri değerlendirilmiştir.

“Türkiye Yüzyılı’nda daha güçlü bir Türkiye için teknoloji yoğun ve katma değeri yüksek üretime daha fazla odaklanmamız kaçınılmazdır” ifadelerine yer verilen açıklamada ülkenin küresel ticaretten daha fazla pay almasını sağlayacak politikaların uygulanmaya devam edeceği vurgulandı.

Ayrıca, sürdürülebilir ve kapsayıcı büyüme ile kalıcı refah artışı için verimlilik artışı sağlayacak ve istihdamın niteliğini artıracak kapsamlı yapısal politikaların hayata geçirilmeye devam edeceği kaydedildi.

EKK’dan tek haneli enflasyon ve kalıcı refah artışı mesajı yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Bakan Şimşek, Brookings Enstitüsü’nde düzenlenen etkinlikte, Türkiye’nin ekonomik görünümüne ilişkin detaylı bir sunum yaptı.

Türkiye ekonomisinde kaydedilen ilerlemeyi anlatan Şimşek, “2026’nın sonunda enflasyonun tek hanelere düşmesini öngörüyoruz. Enflasyon, uyguladığımız programa yanıt veriyor.” dedi.

Enflasyonun baz etkisinin ötesinde düşüş kaydedeceğini vurgulayan Şimşek, “Para politikasının gecikmeli etkisi devreye girmeye başladı. Negatif mali itki ve daha destekleyici gelirler politikası dezenflasyon sürecini hızlandıracak. Firmaların fiyatlama davranışı iyileşmeye başladı.” diye konuştu.

Bakan Şimşek, “Türkiye’nin güçlü büyümeyi sürdürebilmesi için fiyat istikrarına ihtiyacı var, büyüme ile enflasyon arasında bir çelişki yok.” değerlendirmesinde bulundu.

Cari açıktaki daralmaya işaret eden Şimşek, “Petrol ve doğal gaz üretimindeki artış, enerji dönüşümü ve aktif sanayi politikalarıyla cari dengedeki iyileşmeyi kalıcı hale getiriyoruz. Bu sayede hem rezerv birikimine katkı sağlayacak hem de dış borcun milli gelire oranını düşüreceğiz.” dedi.

Rezervlerdeki artışın temel sürükleyicisinin dolarizasyondaki azalma olduğunun altını çizen Şimşek, bankacılık sektörü ile reel sektörün artan dış borç çevirme oranları ve portföy girişlerinin de rezerv birikimine katkı sağladığını, kur korumalı mevduat hesaplarında Ağustos 2023’ten bu yana 100 milyar doların üzerinde azalma olduğunu vurguladı.

Şimşek, “Verimliliğin artmasını öngören bir programımız var. Türkiye ticaretteki parçalanmalara karşı dayanıklı bir yapı sergiliyor. Gümrük Birliği’nin yanı sıra 27 ülkeyle serbest ticaret anlaşmamız var. Toplam ihracatımızın yüzde 60’ını serbest ticaret anlaşması yaptığımız ülkeler oluşturuyor.” diye konuştu.

TÜRKİYE’YE YATIRIM YAPMANIN ÖNEMİNİ ANLATTI

Türkiye’nin yatırım konusundaki avantajlarına değinen Şimşek, ülkenin 90 milyona yaklaşan nüfusu ve 15 bin dolarlık kişi başına geliriyle büyük bir ekonomi olduğuna dikkati çekti.

Şimşek, ülkenin büyüme performansının gelişmekte olan ekonomiler arasındaki emsallerinin çok üzerinde olduğunu belirterek, “Sadece büyük bir ekonomi değiliz, aynı zamanda hızlı büyüyoruz.” dedi.

Ülkenin güçlü ve nitelikli bir iş gücü piyasasına sahip olduğunu vurgulayan Şimşek, her yıl 1 milyonu aşkın kalifiye iş gücünün üniversite ve meslek okullarından mezun olduğunun altını çizdi.

Ülkede güçlü bir üretim kültürü olduğuna da dikkati çeken Şimşek, “Peki, neden bazı gelişmiş ekonomiler kadar zengin değiliz? Çünkü hala katma değer zincirinde yukarı çıkamadık. Bu, üzerinde çalışmamız gereken bir konu. Orta yüksek ve yüksek katma değerli ürünler üretmek için yapısal reformlara hız kazandıracağız.” diye konuştu.

Sunumunun ardından soruları yanıtlayan Şimşek, Türk Havacılık ve Uzay Sanayii Anonim Şirketinin (TUSAŞ) Kahramankazan’daki yerleşkesine yönelik terör saldırısına ilişkin soru üzerine, Ankara saldırısının Devlet Bahçeli’nin açıklamalarından hemen sonra gelmesinin “tesadüf” olmadığını belirterek, “Bu, PKK’nın bir terör örgütü olduğunu ve bazı çevrelerin birlik ve barış istemediğini gösteriyor.” dedi.

”TÜRKİYE’YE İHTİYAÇLARI VAR”

Türkiye’nin BRICS’e katılma isteğine ilişkin bir soruya karşılık Şimşek, BRICS’in mevcut formatıyla bir diyalog platformu olduğunu ve Avrupa Birliği (AB) gibi daha yapısal bir platformla eşit olmadığını ifade etti.

Şimşek, Türkiye’nin AB için bir yük olmaktan ziyade kazanım olduğunu kanıtladığını belirterek, “Gerçekten daha derin bir entegrasyon istiyorlarsa Türkiye’ye ihtiyaçları var ancak kendi siyasetleri buna engel oluyor.” dedi.

Türkiye’nin AB ile yakınlığının iki taraf için de faydalı olacağına dikkati çeken Şimşek, ancak Avrupa siyasi çevrelerinde bu stratejik derinlik ve perspektifin görülmediğini dile getirdi.

Ticaretteki parçalanmalara karşı Gümrük Birliği’nin güncellenmesi vurgusu
Bakan Şimşek, ABD’de Cumhuriyetçilerin başkan adayı Donald Trump’ın uygulamayı düşündüğü tarifelerin Türkiye’yi nasıl etkileyeceğine dair soru üzerine, adaylar hakkında yorum yapmanın uygun olmayacağını ifade etti.

Yapılan açıklamalara göre ABD’nin vergi kesintileri nedeniyle daha büyük bir bütçe açığına sahip olacağının öngörüldüğüne işaret eden Şimşek, daha büyük açığın artan borç anlamına geleceğini kaydetti. Şimşek, bunun da daha yüksek uzun vadeli faiz oranları ve güçlü dolar anlamına geleceğini belirterek, bu durumun gelişmekte olan piyasalar ve dolayısıyla Türkiye’ye hizmet etmeyeceğini dile getirdi.

Muhtemel ticari ayrışmalardan Türkiye’nin de etkilenebileceğini söyleyen Şimşek, bunun Türkiye ile AB’yi yakınlaştırıp yakınlaştırmayacağı veya Gümrük Birliği anlaşmasının güncellenmesine yol açıp açmayacağını söylemenin Avrupa siyasi ortamı nedeniyle zor olduğunu belirtti.

Şimşek, Gümrük Birliği’ni hizmetler, kamu alımları ve tarımı da kapsayacak şekilde güncellemenin ticaret hacmini uzun vadede iki katına çıkarabileceğini vurgulayarak, “Herkes bundan faydalanabilir ancak siyaset buna engel oluyor.” ifadesini kullandı.

Bakan Şimşek tek haneli enflasyon için tarih verdi yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Dünya Gazetesi’nin öncülüğündeki ‘İklim Ekonomisi Sürdürülebilirlik Finansmanı Zirvesi’ İstanbul Finans Merkezi Ziraat Bankası Oditoryumu’nda başladı. Ekonomi dünyasının üst düzey temsilcilerinin katılımıyla gerçekleştirilen zirvede, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Başkanı Fatih Karahan, konuşmasını gerçekleştiriyor.

TCMB Başkanı Karahan’ın açıklamalarından satır başları şöyle:

“2023 yılının ikinci yarısından itibaren büyümenin kompozisyonuna baktığımızda iç talep katkısının kademeli olarak azaldığını, net ihracat katkısınınsa, kademeli bir şekilde derin negatif seviyeden 2024 birinci çeyrek itibarıyla pozitife döndüğünü görüyoruz.

Öncü göstergelere ve kredi piyasası gelişmelerine baktığımızda talep koşullarındaki normalleşmenin yılın ikinci yarısında da güçlenerek devam edeceğini öngörüyoruz.

Büyüme kompozisyonundaki değişim, beklentilerdeki iyileşme ve talep koşullarının normalleşmesiyle ülkemizin dış dengesi daha sürdürülebilir bir hale gelmektedir.

Mayıs 2023’te 57 milyar dolara yükselen 12 aylık cari açık, Mart ayı itibarıyla 30 milyar dolar seviyesine gerilemiştir.

Mayıs ayı dış ticaret verileri de cari işlemler hesabındaki olumlu görünümün devam edeceği sinyalini net bir şekilde vermiştir.

Cari dengedeki iyileşmeyle birlikte finansman ihtiyacı azalırken, ülkemizin yurt dışı finansman kaynaklarına erişimi önemli ölçüde kolaylaşmıştır.

Böylece, küresel finansal koşullardaki sıkılığa rağmen, ülke risk primimizdeki gerilemenin etkisiyle, bankalarımızın ve reel sektörümünün yurt dışı borç çevirme oranları artarken borçlanma maliyetleri azalmıştır.

Son dönemdeyse, dezenflasyon patikasına olan güvenin artması Türk lirası tasarruflara ve finansal varlıklara yönelimi arttırmaktadır.

Özellikle Nisan ayı başından itibaren, Türk Lirası mevduat payındaki artış hızlanmış ve artış bu kez KKM hesaplarındaki çözülmenin yanında, döviz tevdiat hesaplarından kaynaklanmıştır.

Türk Lirası’na artan taleple birlikte, geçen yıl Ağustos ayında yüzde 31 seviyesine gerileyen Türk lirası mevduatların toplam mevduat içerisindeki payı, mayıs sonu itibarıyla yüzde 48 seviyesine ulaşmıştır. Aynı dönemde Kur Korumalı Mevduat bakiyesi tepe noktasından yarı yarıya gerilemiştir.

Yurtdışı yatırımcıların da benzer şekilde Türk lirası varlıklara talebinin arttığını görmekteyiz.

Nisan ayı başından itibaren ülkemize gelen portföy akımları, başta devlet iç borçlanma senetleri olmak üzere 10 milyar doları aşmıştır.

Parasal sıkılaşma yapan birçok ülkede olduğu gibi sermaye akımlarının dezenflasyon ve finansal istikrar amaçlarına uygun bir şekilde yönetilmesini önemsiyoruz.

Son attığımız adımlar ile yurt içi ve yurt dışı kaynaklı Türk lirası varlıklara talebin artması sonucunda ortaya çıkan likiditeyi çeşitli araçlar ile sterilize ederek finansal koşullardaki sıkılığı koruyoruz.

Artan Türk Lirası talebi ile birlikte rezervlerimiz 145 milyar doların üzerine çıkmış ve Merkez Bankamızın net döviz pozisyonu son iki ayda yaklaşık 70 milyar dolar iyileşmiştir.

Bu durum Türk Lirası varlıklara yönelik pozitif bir döngünün başladığını göstermektedir.

Türk Lirası tasarrufların artması ve yatırımcıların Türk lirası finansal varlıkları tercih etmesi ile birlikte rezervlerimiz artmakta, rezervlerdeki artış Türk lirasına olan güveni pekiştirerek Türk lirası varlıklara geçişin devamını desteklemektedir.

Mayıs ayı itibarıyla enflasyon yıllık bazda yüzde 75,5 seviyesinde gerçekleşmiştir.

Enflasyonun Mayıs ayında en yüksek seviyesine ulaşacağını sonrasında da düşeceğini daha önceki iletişimlerimizde paylaşmıştık.

Dezenflasyon patikamıza göre Haziran ayında başlayarak manşet enflasyon yılın geri kalanında her ay gerileyecektir.

Baz etkileri nedeniyle yaz aylarında bu gerileme özellikle belirgin olacaktır.

Ancak para politikası duruşumuzu belirlerken bizim takip ettiğimiz gösterge, aylık enflasyonun ana eğilimi olmaya devam edecektir.

Mayıs ayı itibarıyla aylık enflasyonun ana eğiliminin %3 civarında olduğunu tahmin ediyoruz.

Enflasyon verilerine daha detaylı baktığımızda, finansal koşullar ile kur gelişmeleri ve beklentilerinin önemli olduğu dayanıklı mal gibi kalemlerde, aylık enflasyonun önemli ölçüde yavaşladığını görüyoruz.

Diğer taraftan hizmet enflasyonundaki katılık ve yüksek seyir, enflasyonist baskıları canlı tutmaktadır.

Enflasyonun ana eğiliminde belirgin ve kalıcı bir düşüş sağlanana ve enflasyon beklentileri öngörülen tahmin aralığına yakınsayana kadar sıkı para politikası duruşunu sürdüreceğiz.

Sıkı duruşumuz ile birlikte yurt içi talepteki dengelenme, Türk lirasında reel değerlenme ve enflasyon beklentilerinin iyileşmesiyle ana eğilimin gerileyeceğini öngörüyoruz.

Ana eğilimde beklenen bu gerileme ile birlikte enflasyon tahminlerimizi 2024 yılsonu için yüzde 38, 2025 yılsonu için yüzde 14 seviyesinde belirledik.

2026 yılında, tek haneli enflasyona ulaşacağımızı öngörüyoruz.

Bunun uzun bir süreç olacağını biliyor ve aşağı ve yukarı yönlü riskleri değerlendiriyoruz.

Özellikle belirtmek isterim ki enflasyon tahminlerimiz yalnızca tahmin değil, para politikası sıkılığını belirlerken kullandığımız ara hedef görevi görmektedir.

Bu nedenle enflasyon gerçekleşmelerinin ve beklentilerinin tahmin patikamıza yakınsamasını dikkatle takip etmeye devam edecek ve enflasyon görünümünde belirgin ve kalıcı bir bozulma olması halinde, para politikası duruşumuzu sıkılaştıracağız.

Merkez Bankası olarak toplumsal refaha en büyük katkımızın fiyat istikrarını tesis etmek olduğunun bilinciyle hareket etmeye devam edeceğiz.

İklim değişikliği uzun süredir gündemde olan ve yakın dönemde etkilerini giderek artan şekilde hissetmeye başladığımız bir gerçek olarak karşımıza çıkıyor.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası olarak yeşil dönüşüme destek veya iklim değişikliği ile mücadele doğrudan görevlerimiz arasında yer almamaktadır.

Ancak iklim değişikliği ve yeşil dönüşümden kaynaklanabilecek çeşitli risk ve yapısal dönüşümlerin, enflasyon ve finansal istikrar üzerindeki etkilerini yakından takip etmekteyiz.

İklim değişikliği, fiziksel riskler yolu ile de ekonomi ve finansal sisteme etki etmektedir.

Dünya Bankası tahminlerine göre, 1980’lerde yıllık 80 milyar dolar düzeyinde olan doğal afet kaynaklı ekonomik kayıplar, iklim değişikliği kaynaklı afetlerin artmasıyla son yıllarda 350 milyar dolar seviyesinin üzerine çıkmıştır.

Doğal afet riskinin artması, tedarik zincirleri ve dolaylı olarak enflasyon üzerinde riskler oluşturmaktadır.

Tedarik zinciri şoklarının enflasyon üzerinde ne kadar büyük etkileri olabildiğini pandemi döneminde gördük.

İklim kaynaklı fiziksel risklerin finansal sistemler tarafından doğru fiyatlanması ve gerekli sigorta piyasalarının geliştirilmesi finansal istikrar için de önemlidir.

Finansal istikrar için iklim kaynaklı riskleri yönetmek kadar azaltmak da önemlidir.

Birleşmiş Milletler tahminlerine göre düşük karbonlu ekonomiye geçiş ve 2050 yılı küresel net sıfır emisyon hedefine ulaşabilmek için, 2030 yılına kadar, yılda en az 5 trilyon dolarlık bir küresel yatırıma ihtiyaç bulunmaktadır.

Bu rakam küresel hasılanın yüzde 5’ine eşittir.

İklim değişikliğine hazırlanmak için önemli bir yatırım gereksinimi varken, özellikle gelişmekte olan ülkelerin sürdürülebilir finansman açığı bulunmaktadır.

Ülkemizde de 2053 Net Sıfır Emisyon Hedefine ulaşabilmek ve 2026 yılında mali yükümlülükleri (karbon ücreti) devreye girecek olan, AB’nin Sınırda Karbon Düzenlemesi Mekanizmasına uyum sağlayabilmek için önemli bir finansman ihtiyacı bulunmaktadır.

Bu finansman ile yapılacak yatırımları kesinlikle sadece bir maliyet olarak görmemeliyiz.

Yeşil dönüşüm birçok yönden fırsatlar da sunmaktadır.

Bu alanda yapılacak yeni yatırımlar sadece iklim değişikliği kaynaklı riskleri azaltmayacak, aynı zamanda ülkemizin ekonomisine de katkı verecektir.

Örneğin, yenilenebilir enerji yatırımları ile, enerji ihtiyacımızın yenilenebilir kaynaklardan karşılanmasının, fiyat istikrarı ve cari açığa olumlu katkısı olacaktır.

Son dönemde sürdürülebilir finansman alanında da artış görüyoruz.

Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından, 2023 yılı Nisan ayında gerçekleştirilen 2,5 milyar dolar değerinde ilk yeşil devlet tahvil ihracı yapılmış ve söz konusu ihraca yönelik güçlü bir talep gözlenmiştir.

Kamu borçlanmasının yanında gerek bankaların gerekse reel sektörün son dönem yeşil ihraçlarında da bir artış görülmektedir.

Verilere bakıldığında, ülkemizde toplam Çevresel, Sosyal, Yönetişimsel (ÇSY) sermaye piyasası fonlamasındaki artış dikkat çekmektedir.

2023 yılı Eylül ayı başında 2,4 milyar TL olan yurt içinde ihraç edilen ÇSY borçlanma senetleri toplamı, Mayıs 2024 itibarıyla 7,9 milyar TL’ye yükselmiştir.

Aynı dönemde yurt dışında ihraç edilen ÇSY borçlanma senetleri toplamı ise 8,2 milyar dolardan 14,3 milyar dolara ulaşmıştır.

Yeşil dönüşümün sağlanması için gereken finansmanın büyüklüğü, ülkemizin küresel finans piyasalarına entegrasyonu ve yurt içi piyasaların derinleşmesi için de bir fırsat sunmaktadır.

İlerleyen dönemde özellikle yurt dışından sağlanacak kaynaklar yeşil dönüşüm finansmanını kolaylaştıracaktır.

Küresel sürdürülebilir sermaye piyasası fonlarının toplam varlık değeri, 2023 yılında yaklaşık 30 trilyon dolardır. Bu piyasanın 2030 yılına kadar 40 trilyon dolar büyüklüğe ulaşacağı tahmin edilmektedir.

Ülkemizin küresel sürdürülebilir sermaye piyasasından aldığı payın hâlâ düşük olduğunu (yüzde 0,26) görmekteyiz.

Bu bağlamda, son dönemde çok taraflı kalkınma bankalarınca ülkemize sağlanan sürdürülebilirlik temalı uzun vadeli ve düşük maliyetli fonlarda görülen artış memnun edicidir.

Sürdürülebilir finansman piyasalarının Türk lirası cinsi varlıklar ile yurt içinde de büyümesi, finansal piyasaları derinleştirerek Türk lirası cinsi tasarruf aracı çeşitliliğini artıracaktır.

Sürdürülebilir finansman piyasalarının gelişmesi ve yeşil dönüşüm için kaynağa ihtiyacı olan şirketlerimizin yurt içi ve yurt dışı kaynaklara ulaşabilmesi için, verilerin erişilebilirliği, karşılaştırılabilirliği ve şeffaflığının özellikle önemli olacağını değerlendiriyoruz.

İklim değişikliği ve yeşil dönüşüm alanında verilerin toplanması, sınıflandırılması ve analizi ile iklim kaynaklı riskler belirlenebilecek ve yeşil dönüşüm amaçlı borçlanmalar kolaylıkla tanımlanabilecektir.

Dünyaya baktığımızda merkez bankalarının iklim değişikliği ile mücadele ve yeşil dönüşüm alanlarında rollerinin henüz netleşmediğini görüyoruz.

TCMB Başkanı Karahan tek haneli enflasyon için tarih verdi yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, Almanya’nın Düsseldorf kentinde düzenlenen 8. Türk-Alman Ekonomi Günü’nde konuştu.

Bakan Şimşek’in konuşması şu şekilde;

Türkiye hem büyük bir ekonomi hem de son 20 yılda performansı güçlü bir ekonomi. Dünyada büyük bir borç sorunu var. Faizler yüksek o nedenle borçluluğun düşük olması büyüme açısından önemli. Almanya bu konuda tabi en disiplinli ülkelerden bir tanesi. Türkiye’nin toplam borcu yani özel sektör, hane halkı, şirketlerin, finans sektörünün, devletin toplam borcunun milli gelire oranı yüzde 108, bizim gibi gelişmekte olan ülkelerde bu oran yüzde 255. Dünyada da yüzde 330’un üzerinde.

Bizim en büyük önceliğimiz fiyat istikrarı. Yani enflasyonun tek haneye düşürülmesi, mali disiplin ve tabiki yapısal dönüşüm. Yapısal dönüşümden kastettiğimiz yeşil dönüşüm, dijital dönüşüm ve sanayide dönüşüm. Bütün bunlar bize daha yüksek sürdürülebilir büyüme imkanını artıracak.

Türkiye’nin enflasyonu maalesef oldukça yüksek. Mayıs ayında yüzde 70’in üzerinde bir enflasyonla zirveyi bulacağız. Daha sonra uygulamaya koyduğumuz programla birlikte enflasyon hızlı bir şekilde düşecek ve 2026 yılında biz tekrar tek haneli enflasyona dönmüş olacağız. Uzun bir yolculuk ama başaracağız. Çünkü iyi bir programımız var.

Bütçe açığı deprem nedeniyle geçen sene çok arttı. Deprem hariç bütçe açığımız yüzde 1,6 milli gelire oran olarak. Maastricht Kriterleri ile uyumluyuz. Ama depremden dolayı yüzde 5,2. Geçen sene çok tedbir aldık. O tedbirleri almasaydık bütçe açığı çok daha yüksek olacaktı. Biz önümüzdeki yıllardan itibaren bütçe açığını deprem etkisi dahil kalıcı olarak yüzde 3’ün altına düşüreceğiz. Borcun da milli gelire oranını yüzde 35’in altında tutacağız. Yani Maastricht Kriterleri ile uyumlu olacağız.

Bakan Şimşek tek haneli enflasyon için 2026 yılını işaret etti yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Cumhurbaşkanı ve Ak Parti Genel Başkanı Recep Tayyip Erdoğan, Kadeş Barış Meydanı’nda düzenlenen Çorum mitingine katılarak bir konuşma yaptı.

Çorum’un her sıkıntısının, her talebinin kendi meseleleri olduğunu kaydeden Cumhurbaşkanı Erdoğan, “Bugüne kadar el ele, omuz omuza verdik Çorum’u bölgesinin en gözde, en güzel şehirlerinden birine dönüştürdük. Artan ihracatıyla, üretimiyle, sanayisiyle, dinamik ekonomisiyle Çorum, bir başarı örneği olarak tüm Türkiye’de kendinden söz ettiriyor. Yapacağımız ilave yatırımlarla Çorum’un bu vasıflarını inşallah daha da güçlendireceğiz” diye konuştu.

“YILIN İKİNCİ YARISINDAN İTİBAREN ENFLASYONDA HIZLI BİR DÜŞÜŞÜN YAŞANDIĞINI HEP BİRLİKTE GÖRECEĞİZ”

Enflasyon ve hayat pahalılığı konusunda gerekli adımları attıklarını söyleyen Cumhurbaşkanı Erdoğan, “Fahiş fiyat artışlarıyla milletin lokmasına göz diken fırsatçılarla ilgili, bakanlıklarımız denetimlerini sürdürüyor. Çorumlu kardeşlerim içlerini ferah tutsun. Yılın ikinci yarısından itibaren enflasyonda hızlı bir düşüşün yaşandığını inşallah, hep birlikte göreceğiz” açıklamasında bulundu.

“Enflasyonun düşmesi demek, pastanın büyümesi demektir” ifadesini kullanan Cumhurbaşkanı Erdoğan, şunları kaydetti: “Pastanın büyümesiyle imkânlarımız da genişleyecek. Bundan da 85 milyonun tamamı istifade edecek. Biz işte bunun çabasındayız. İşte bunun derdindeyiz. Kelebek ömürlü geçici rahatlamalardan ziyade, milletimizin tüm fertlerinin refahını kalıcı olarak artırmayı hedefliyoruz. Daha önce nasıl enflasyonu tek haneli rakamlara biz indirdiysek, inşallah aynısını yine biz başaracağız.”

Referanslarının eserleri, yatırımları ve hizmetleri olduğunu vurgulayan Cumhurbaşkanı Erdoğan, bu anlayışla son 21 yılda Çorum’a 96,5 milyar lira yatırım yaptıklarını belirtti.

Erdoğan: Enflasyonu tek haneli rakamlara yine biz indireceğiz yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Prof. Dr. Emre Alkin, seçim sonrası ekonomik senaryoları değerlendirdi. Alkin, TCMB’nin Dolar/TL‘yi tutmaya çalışırken sıçrama mesafesini artırdığını, dolayısıyla çift hane enflasyondan üç hane enflasyona geçme tehlikesi bulunduğunu aktardı. Alkin ayrıca yurtdışından para bulunmazsa kabus senaryosuna hazır olunması gerektiğine de dikkat çekti.

Hem kambiyo rejimini hem kurları hem de faizi kontrol etmeye çalışmanın Türkiye’ye kabus senaryosu yaşatabileceğine değinen Emre Alkin şunları söyledi:

Herkes mevzuattan şikayetçi
“Bir hafta içinde önce Mardin, ardından Antalya ve Kıbrıs ve tekrar Antalya’da panellere katıldım. Panellere bu hafta da devam ediyorum. Seçimlerden önce Mart ayında da farklı sektörlerin beklentilerine cevap vermeye çalışacağım.

Söz konusu seyahatlerim esnasında uçakta ya da havalimanında her kesimden iş insanı ile konuşma fırsatım oluyor. “İşler iyi” diyenler genellikle dijital hizmetleri üretenler. “İşler kötü” diyenler ise sanayiciler. Özellikle üretici/ihracatçıların ciddi şikayetleri var. Günlük meselelerle uğraşmaktan başlarını kaldıramadıklarını söylüyorlar. Geçenlerde otomotiv sektöründen bir iş insanına “AB’de elektrikli araçların pazar payı dizel araçları geçti” dedim. O da bana “hocam doğrudur ama biz burada günü kurtarmaya çalışıyoruz” diye cevap verdi. Herkes karlılığı azaltan mevzuat uygulamalarından şikayetçi.

Birçok sektörde hızlı bir değişim gerçekleşmekte ancak Türkiye sadece izlemede kalıyor. “Seçimler geçsin” yaklaşımı yeniden hakim oldu. Ancak bir farkla. Eskiden dolar kuru seviyesi söylemek tabu idi. Şimdi herkes her yerde rahatlıkla konuşuyor.

Uzatmadan senaryolara geçeyim: Bu durum sürdürülebilir değil patlayacak!
– Dolar/TL ‘yi kontrol ederek Enflasyonu sakinleştirme: Dolar kurunu tutmaya çalışırken rezervlerden satış yapmaya devam edileceği kesin, diğer taraftan TÜİK’in rakamlarla eziyet edeceği söylenebilir. Bu durumun sürdürülebilir bir tarafı yok. Denerken mutlaka bir yerde patlayacak. Dolayısıyla dövizi tutmak için atılan her adımı fırsata çevirmek gerekiyor. TCMB Dolar/TL‘yi tutmaya çalışırken sıçrama mesafesini daha da artırıyor. Dolayısıyla çift hane enflasyondan üç haneye geçme tehlikesi yaşayabiliriz. Bu planı yurtdışından yüklü miktarda bir kaynak gelmeden sürdürmek imkansız. “Seçimden sonra ülkeye para yağacak” diyenler var ama pek gerçekçi değil. Bir kısım para geleceği muhakkak ama açığı kapatacak kadar olmaz.

Kabus senaryosuna dönebilir
– Dolar/TL’nin hızla yükselip sonra sakinleşmesi ve enflasyonun % 50’nin üzerinde bir seviyede yılı tamamlaması: Eldeki varlıklar ve piyasa gerçekleri ile daha uyumlu bir senaryo olur. Merkez Bankası dövizi tutmak için rezervlerden satmak yerine, rezervleri güçlendirmeye başlar. Bu arada kademeli olarak kurları serbest bırakır. Elbette bu durumda ekim ayına kadar enflasyon yükselmeye devam eder, ardından baz etkisi ile düşmeye başlar. Rezerv artışları kredi notuna etki yapar, 2025 yılından itibaren yabancı sermaye girişleri artar ve döviz kurları sakinleşir.

Buradan da anlaşılıyor ki ekonomi kurmayları için “kötü” diye nitelendirilecek senaryo aslında hepimizin lehine olacak senaryo. Şu an sürdürülen ise, yurtdışından yüklü bir kaynak girişi olmaz ise “kabus senaryosuna” dönecek. Yerel seçimler sebebiyle gerekli adımların şu an için atılmadığını biliyoruz. Ancak, seçimlerden sonra hem vergiler ve yüksek faizle üretim ve talebi boğaya kalkıp hem de kurları tutmaya çalışırsak büyük bir felaket ile karşılaşırız. Dolayısıyla hem kambiyo rejimini hem kurları hem de faizi kontrol etmeye çalışmamalıyız.

Dolar yüzde 50 yükselerek cevap verdi
Unutmadan söyleyeyim: Genel seçimlerden önce de “Merkez Bankası ne yapıyor da döviz kurlarını tutuyor” diyen oluyordu. Dolar % 50 yükselerek cevap verdi. Şimdi de aynı soruyu soranlar oluyor. Demek ki mesele tam olarak anlaşılmamış. Hafızası zayıf bir milletiz.

“İmkansız üçleme” daha önce denediğimiz ve başımızı belaya sokan bir deneyim oldu. Tekrar denemeye kalkmak bizi büyük zorluklara sevk edebilir diye düşünüyorum.

Kaynak: Ekonomim

Prof. Dr. Alkin: Seçimden sonra enflasyon üç haneli rakamlara tırmanabilir yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Toplantının ardından yapılan basın açıklamasında şöyle denildi:

“Ekonomi Koordinasyon Kurulu, Türkiye Yüzyılı Vizyonu çerçevesinde güncel ekonomik gelişmeler ve öncelikli ekonomi politikalarını görüşmek üzere bu dönemin ikinci toplantısını gerçekleştirmiştir.

Haziran ayında gerçekleştirdiğimiz ilk toplantıdan bu yana mali disiplinin sağlanmasına, iç talebin dengelenmesine, cari açığın azaltılmasına, rezervlerimizin güçlendirilmesine ve enflasyonla mücadeleye yönelik önemli adımlar atılmıştır.

Bu dönemde depremin bütçe üzerindeki etkilerinin hafifletilmesi ve kaynak tahsisinin güçlendirilmesi amacıyla yapılan vergisel düzenlemeler ve alınan tasarruf tedbirleri ile finansal istikrarın pekiştirilmesi ve sürdürülebilirliğin güçlendirilmesi hedeflenmiştir.

Toplantıda görüşülen konular aşağıda özetlenmektedir;

• Bugünkü toplantıda ilk olarak güncel makroekonomik gelişmeler ile bütçe görünümü değerlendirilmiştir.

• Ekonomide öngörülebilirliği artıracak, beklentilere yön verecek Orta Vadeli Programa (OVP) ilişkin hazırlıklar gözden geçirilmiştir. OVP ile makroekonomik hedefler ve yapısal reform politikalarımız güncellenecek, önümüzdeki üç yıla ilişkin yol haritası ortaya konulacaktır.

• İlgili tüm kesimlerle istişare içinde hazırlanacak OVP’nin, öngörülebilirliği arttırarak yatırım ortamına önemli katkılar sunması beklenmektedir.

• Mali disiplini esas alan maliye politikamızı kamuda tasarruf anlayışı ile güçlendirerek elde edilecek mali alan, vatandaşlarımızın refahını artırmak için kullanılacaktır.

• Deprem harcamaları hariç tutulduğunda bütçe açığının milli gelire oranını AB standartlarında tutacak bir yaklaşım devam ettirilecektir.

• Toplam maliyeti 104 milyar dolara ulaşan deprem konusunda ilgili tüm kurumların koordinasyon içinde hareket etmesi ve deprem bölgesinde ekonomik ve sosyal hayatın rehabilitasyonuna bütçe imkanları içinde gerekli değişiklikleri yaparak tüm kurumların öncelik tanıması sağlanacaktır.

• Önümüzdeki süreçte temel makroekonomik hedefimiz enflasyonu yeniden tek haneli seviyelere düşürmektir. Bu kapsamda toplantıda fiyat istikrarıyla birlikte finansal istikrarın devamı için Merkez Bankası’nın uhdesinde olmayan alanlarda atılacak adımlar ele alınmıştır.

• Para politikasının genel çerçevesi ile son dönemde atılan miktarsal sıkılaştırma adımları konusunda bilgilendirme yapılmış, Kur Korumalı Mevduat konusunda gelişmeler değerlendirilmiştir.

• Toplantıda mesleki eğitim merkezlerine sağlanan devlet katkısının etkinliği özel olarak değerlendirilmiş, tasarrufu ve etkinliği artırıcı kararlar alınmıştır.

• Otomotiv ve gıda perakende sektöründe son dönemlerde arz talep dengesini bozacak şekilde oluşan stokçuluk ve haksız uygulamalar ile bunlarla bağlantılı fahiş fiyat artışlarının önlenmesine yönelik yürütülen çalışmalar değerlendirilmiştir.

• Ekonomi Koordinasyon Kurulu üyeleri tarafından Türkiye Yüzyılı’nda daha güçlü ilerlememizi sağlayacak gündem önerileri sunulmuş ve bu süreçte ilgili tüm kurumlarımızın uyum, iş birliği ve tam bir koordinasyon içinde çalışma kararlılığı vurgulanmıştır.

• Güven ve istikrar ortamında enflasyon ile mücadele öncelikli olmaya devam edecek, nitelikli yatırımlarla yüksek katma değerli üretimi, ihracatı ve potansiyel büyümeyi daha da güçlendirecek, istihdam artışını destekleyecek, tasarrufları artırarak cari işlemler açığında kalıcı iyileşmeyi sağlayacak etkin ve kararlı adımlar eşgüdüm içerisinde hayata geçirilecektir.”

EKK’nin hedefi enflasyonu tek haneli seviyelere düşürmek yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.