Alzheimer hastalığında hafıza, lisan, dikkat, istikamet bulma zahmeti, kişi ve nesneleri tanıyamama, karar vermede bozulma, huy ve davranışlarda değişme, evvelden çarçabuk yapılan günlük faaliyetlerin vakit içinde bozulması en sık görülen belirtilerdir” dedi.

“EVRENSEL BİR SORUN”

Hastalığın, nüfusun yaşlanması ile dünya çapında kozmik bir sorun haline geldiğini belirten Burcu Polat, “BM raporlarına nazaran, dünyadaki yaşlı insan sayısı (65+ yaş) 2030 yılında yaklaşık 1 milyarı bulacaktır. Bu artıştan en çok da ülkemiz üzere gelişmekte olan ülkeler etkilenecektir. Yaşayan yaşlı nüfus sayısındaki artış göz önüne alındığında önümüzdeki 30 yıl içinde alzheimer ve gibisi demans olgularının sayılarında 2 kat civarında bir artış beklenmektedir. Dünyada her yıl yaklaşık 5 milyon yeni olgu ile karşılaşılmaktadır. Dünya ölçeğinde, 2050 yılında tüm dünyada 100 milyona yakın hasta beklenmekte ve bu hastaların yaklaşık yarısının bakımevi üzere kurumlarda yüksek maliyetli bakıma muhtaçlık duyacağı ön görülmektedir. Alzheimer hastalığı dünyadaki tüm ülkeler için bir halk sıhhati problemidir” tabirlerine yer verdi.

YAVAŞ VE SESSİZ İLERLİYOR

Hastalığın 65 yaş üstünde görülen bir hastalık olarak bilindiğine dikkat çeken Doç. Dr. Polat, “Geliştirilen yeni tarama formülleri ile hastalığın teşhis edilmeden 15-20 yıl evvel başlayabildiğini biliyoruz, maalesef yavaş ve sessiz olarak ilerleyen bir durumdur. Hastalığa yakalanan şahıslarda beyindeki harabiyetin, rastlantısal olarak yahut genetik bir yatkınlıkla ortaya çıkıyor. Çok sayıda risk faktörü, hastalığın oluşmasına taban hazırlıyor.

Son 30 yılda alzheimer hastalığının nedenlerini göstermek için çok sayıda çalışma yapıldığına işaret eden Polat:

“Hastalığın ilerlemesine neden olan, beyin hücrelerinin içinde ve hücrelerin ortasında bozulmaya yol açan hususları ölçme prosedürleri geliştirilmiştir. Bu usullerle, hastalığa neden olan ve hücrelerde biriken birtakım unsurlardaki değişiklikler tespit edilmektedir. Bu değişiklikler en sık hafıza ile ilgili bölgelerden başlar ve öbür beyin bölgelerine vakit içinde yayılır. En son noktada ise, beyinde şiddetli enflamatuvar görünüm ve beyin volüm/hacminde azalmadır. Beyinde aktivitelerden sorumlu asetilkolin, serotonin, dopamin üzere kimyasal hususlar giderek fonksiyonlarını göremez hale gelir” diye konuştu.

“HER YIL YAKLAŞIK 5 MİLYON YENİ OLGU ILE KARŞILAŞILMAKTADIR”

Hastalığa neden olabileceği düşünülen pek çok faktör olabildiğini tabir eden Doç. Dr. Polat, “Bazıları değiştirebileceğimiz kimileri ise değiştiremeyeceğimiz risk faktörleridir. Yaş, genetik yatkınlık, cinsiyet, ırk değiştirilemeyen risk faktörleridir, lakin sigara-alkol, şişmanlık, hipertansiyon, şeker hastalığı, kolesterol yüksekliği, kalp hastalıkları, baş travmaları, depresyon, düşük eğitim, beslenme usulü ise değiştirilebilen ve korunabilen risk faktörleridir. En yeni risk faktörü etraf kirliliğidir. soluduğumuz ve maruz kaldığımız makûs hava ve partiküller hastalığın gidişini etkileyebilir” dedi

Hastalığa teşhis koyarken başka demans nedenlerini ve bilhassa tedavi edilebilir nedenlerin var olup olmadığını gözden geçirmek gerektiğini, hastalığın tedavisinde ilaçlı ve ilaç dışı tedavilerin tavsiye edildiğini belirten Polat, “İlaç tedavisinin yanı sıra, beyni meşgul eden aktiviteler, Akdeniz tipi diyet, yeterli bir uyku nizamı, enfeksiyonlardan korunma, günde en az yarım saat yürüyüş, gereksiz ilaç ve gibisi unsurlardan kaçınma, pak hava olan yerlerde yaşama, elektromanyetik alanlardan mümkün olduğu kadar uzak durmak hastalıktan korunmada kıymetli tavsiyelerdir” halinde açıklamasını sonlandırdı.

‘Bu hastalık kozmik bir sorun’ yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Ulusal Senaryo Yarışması’nın heyetinde Buket Uzuner, sinema sanatkarı ve muharrir Pelin Batu yer alıyor. Heyet koltuğunda ayrıyeten; Sıcak Baş isimli diziye ilham veren yeniden Sıcak Baş isimli bilimkurgu romanının muharriri; Afşin Kum, Küçük Kıyamet, Kimdir Bu Mitat Karaman, Okul üzere çok sayıda sinemanın senaryosuna da imza atmış, hikaye ve roman müellifi Doğu Yücel, Meyyit Reşat isimli romanıyla fantastik roman çeşidi ile tanınan muharrir Aslı Tohumcu ve Ömür Kurt bulunacak.

FARKLI AÇILARDAN BAKMAK

Jüri Başkanlığı vazifesini üstlenen muharrir Barış Müstecaplıoğlu, Ulusal Senaryo Yarışması‘na yönelik yaptığı açıklamada; “Hayal gücü ve yaratıcılığı güçlü olan toplumlar, hayatın her alanında fark yaratan yapıtlara ve icatlara imza atarlar. Fantazya ve bilimkurgu, hem bizlere gerçeklere farklı açılardan bakma imkânı tanır, hem de hayal gücümüzü tetikleyerek toplumsal gelişime sürat verir. Dünyada bu tiplerde ses getiren sinemalara, romanlara, animasyonlara imza atmış ülkelere bakarsak, bu ülkelerin bilimde, iş dünyasında, tıp alanında, mühendislikte, kısaca hayatın her alanında yaratıcı fikirler üreten ve insanlığın gelişimine liderlik yapan ülkeler olduğunu görürüz.” tabirlerini kullandı.

Kozmik Bilim Kurgu ve Fantastik Sinema Şenliği 26 Eylül’de başlayacak yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Araştırmada, binanın altıncı katına verici yerleştirilerek bodrum katında sinyal alıcıları taşıyan kişinin pozisyonu tespit edildi.

Sistemin 100 metrelik menzilde 2-25 metre sapmayla pozisyon tayini yapabildiği kanıtlandı.

MUOMETRİK KABLOSUZ NAVİGASYON SİSTEMİ İSMİ VERİLDİ

Dünya’nın atmosferine dik çarpan, büyük taş ve su kütlelerini problemsizce aşabilen “muon” kozmik ışınlarının kullanıldığı yeni teknolojinin, GPS’in tersine yer altında erişim ve navigasyon imkanı sağlaması bekleniyor.

Araştırma muharrirlerinden Hiroyuki Tanaka, “Muon ışınlarını kullanarak yer altında, su altında, kapalı alanlarda çalışan ‘muometrik kablosuz navigasyon sistemi’ (MuWNS) isminde yeni bir cins GPS geliştirdik.” sözünü kullandı.

Sistemdeki sapmaları bir metreye indirmeyi hedefleyen araştırma, arama kurtarma faaliyetleri ve su altı keşiflerini yönlendirmeyi planlıyor.

AYNI ARAŞTIRMACILAR SUDA DA DENEME YAPMIŞTI

Aynı araştırmacıların, 2021’de Tokyo Koyu’nda gerçekleştirdikleri kozmik ışın çalışmasında tsunami ve okyanus akıntıları gözlemlenerek tehlikeli deniz olayları karaya tesir etmeden saptanabilmişti.

Geçen ay da İtalya’nın Napoli kentinde muon görüntüleme teknolojileriyle kentin 10 metre altında gömülü kalmış antik nekropolis keşfedilmişti.

Yine birebir teknolojiyle 2016’da Mısır’daki Büyük Giza Piramidi’nin kuzey cephesinde gizli bir oda bulunmuştu.

ABD Donanması, yer altı ve su altı kullanım için “muometrik durum sistemi (MuPS)” geliştirmeye yönelik AR-GE çalışmalarını sürdürüyor.

Araştırmanın sonuçları “iScience” mecmuasında yayımlandı.

Kozmik “muon” ışınları sayesinde navigasyon hizmeti yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.