Buna nazaran, Ankara’da yaşayan dört kişilik bir ailenin sağlıklı, istikrarlı ve kâfi beslenebilmesi için yapması gereken aylık besin harcaması fiyatı (açlık sınırı) 12 bin 198 liraya, besin harcaması ile giysi, konut (kira, elektrik, su, yakıt), ulaşım, eğitim, sıhhat ve gibisi muhtaçlıklar için yapılması zarurî öteki aylık harcamalarının toplam fiyatı ise (yoksulluk sınırı) 39 bin 733 liraya yükseldi.

Bekâr bir çalışanın ‘yaşama maliyeti’ de aylık 15 bin 813,15 liraya ulaştı.

Asgari harcama fiyatındaki artış bir evvelki aya nazaran yüzde 4.63 oranında gerçekleşti. Sekiz aylık besin enflasyonu yüzde 50.02 olarak saptandı.

Son on iki ay itibariyle değişim oranı yüzde 77,04 olurken 12 aylık ortalamalara nazaran değişim oranı ise yüzde 107,89 olarak hesaplandı.

SÜT ESERLERİNDE FİYATLAR ARTTI

Ağustos ayında süt ortalama yüzde 12, yoğurt yüzde 14, peynir yüzde 26 zamlandı. Market markalı süt fiyatları 21,5 TL/L, peynir 117,5 TL/kilo düzeyine geldi.

DANA ETİNİN FİYATINDA HUDUTLU BİR DÜŞÜŞ

Dana kıyma ortalama 303, kuşbaşı ortalama 340 TL’den reyonlardaki yerini aldı. Bir ayda balık (kültür) ve nohut yüzde 4, tavuk yüzde 7, yağlı tohumlar (kuru yemiş) ve yeşil mercimek yüzde 10, kırmızı mercimek ve yumurta yüzde 11 oranında zamlandı. Tavuk yumurtasının tanesi 3,60 TL’nin üzerine çıktı.

Türk-İş: Yoksulluk sonu 40 bin liraya dayandı, açlık sonu ise minimum fiyatı aştı yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) datalarına nazaran, KKM toplam büyüklüğü 18 Ağustos haftası prestijiyle 50.2 milyar TL artışla 3.41 trilyon TL oldu.

KKM hesaplarının toplam dolar karşılığı ise 125.9 milyar dolar düzeyine geldi.

KKM’nin aylık ortalama kur ile sarfiyatı de 7,9 milyar dolar olarak hesaplanıyor. Ağustos ayı dolar kuruyla birlikte bu meblağ 213 milyar düzeyini aşıyor.

KKM’nin ortalama bir aylık masrafı 18,7 milyon minimum fiyatlı çalışanın bir aylık maaşına denk geliyor.

Aylık bazda ise bu sarfiyat ile 1 milyon 567 bin şahsa bir yıl boyunca minimum fiyat ödenebiliyor.

İKTİDAR GERİ ADIM ATTI

İktidar ise KKM’den çıkış yolları arıyor.

Merkez Bankası, büyüklüğü 125.9 milyar dolara ulaşan KKM hesaplarını azaltmak için yeni uygulamaları devreye aldı.

Bu doğrultuda bankalara, KKM’den TL mevduata dönüş teşviği bildiri edildi.

Bankalar, birinci adım olarak dijital kanallardan döviz dönüşlü KKM hesabı açılmasına son verdi.

Ayrıca Merkez Bankası da siyaset faizinde sürpriz oranda artışa gitti.

Merkez Bankası’da siyaset faizini 750 baz puan artışla yüzde 25’e çıkarmasının akabinde bankalar da mevduat faizini yüzde 40 seviyesine yükseltti.

KKM’deki vahim tablo sayılara yansıdı: Milyonlarca minimum ücretliye bedel yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

“MAAŞI 100 BİN OLANLAR YOKSULUN MAAŞINI BELİRLİYOR”

Hızla yayılan görüntüde cemaate “Bir mesken kirasının 10 bin lirayı bulduğu bu ülkede minimum fiyat geçim midir, size soruyorum” şeklinde seslenen Kutluay “Maaşı 100 bin, maaşı 70 bin olanlar yoksul fukaranın maaşını belirliyor” dedi.

İmam Mehmet Emin Kutluay Rahmet Damlası Derneği ile Şanlıurfa Aşevi başkanlıkları misyonlarını sürdürmenin yanı sıra istekli vaizlik yapıyor.

İmam Mehmet Emin Kutluay’dan iktidara ‘enflasyon’ reaksiyonu: ‘Bugün minimum fiyat Allah için geçim midir?’ yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

“MAAŞI 100 BİN OLANLAR YOKSULUN MAAŞINI BELİRLİYOR”

Hızla yayılan görüntüde cemaate “Bir konut kirasının 10 bin lirayı bulduğu bu ülkede minimum fiyat geçim midir, size soruyorum” şeklinde seslenen Kutluay “Maaşı 100 bin, maaşı 70 bin olanlar yoksul fukaranın maaşını belirliyor” dedi.

İmam Mehmet Emin Kutluay Rahmet Damlası Derneği ile Şanlıurfa Aşevi başkanlıkları misyonlarını sürdürmenin yanı sıra istekli vaizlik yapıyor.

İmam Mehmet Emin Kutluay’dan iktidara ‘enflasyon’ yansısı: ‘Bugün minimum fiyat Allah için geçim midir?’ yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Yüksek girdi maliyetlerinden şikayetçi olan ve para kazanamayan üreticilerin problemlerini dinleyen Karakoz, “iktidarın uyguladığı yanlış tarım siyasetleri nedeniyle yurttaşların sağlıklı ve istikrarlı beslenemediğini, büyüme çağındaki çocukların gerekli hayvansal proteinleri alamadığını, AB ülkelerinde kişi başı 40 kilogram civarı kırmızı et tüketilirken bizim Türkiye’de birçok yüksek geliri olanlar olmak üzere kişi başı 12-13 kilogram et tüketildiğini, taban fiyatlı ve emeklinin lakin Kurban Bayramı’nda, o da sırf bir-iki porsiyon et yiyebildiğini” söyledi.

(Evrim Karakoz)

Buna rağmen üreticilerin üretimi bırakma noktasına geldiğini belirten Karakoz, “Sürekli yükselen döviz ve akaryakıt ile birlikte üreticinin girdi maliyetlerini sırtlayan yem, saman, mazot masrafları süratle artıyor. Kâfi devlet dayanağı alamayan ve maliyetlerle baş edemeyen hayvan üreticisi, hayvanlarını vakitsiz bölüme gönderiyor. Yalnızca 2022 yılında 1 milyona yakın büyükbaş hayvan kesite gönderildi” diye konuştu.

‘ÜRETİME DAYANAK VERİLMELİ’

İktidarın ise devayı et ithalatında bulduğunu kaydeden Karakoz, “Üretici direniyor, kimse bedavadan yardım istemiyor. Beşerler üretmek ve katma paha yaratmak istiyor. Bugün dana karkas etin kilo fiyatı 235 lira olmuş. Geçtiğimiz yıl ağustos ayında 95 liraydı. Artış yüzde 147. Kasaplarda 400 liradan aşağı et, kıyma yok. Kırmızı et fiyatlarının düşmesi için devlet üretim maliyetlerine takviye vermeli, buzağı ölümlerinin önüne geçmek için çalışmalar yapmalı ve büyükbaş hayvan sayısı çoğaltılmalı” tabirlerini kullandı.

CHP’li Evrim Karakoz: Minimum fiyatlı eti kurbanda görüyor yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Raporda, “Yasanın sendikal hakların kullanılmasını engelleyici öteki kararlarının devam etmesi, istenen olumlu sonuçların sağlanmasını engellemiştir” denildi.

DİSK, Türk-İş, Hak-İş yöneticileri 1 Ağustos, salı günü Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz ile bir ortaya geldi. Kelam konusu görüşmeye DİSK yöneticilerinden konfederasyonun genel lideri İstek Çerkezoğlu, DİSK Genel Lider Yardımcısı Remzi Çalışkan, DİSK Genel Lider Yardımcısı Alaaddin Sarı ve DİSK İdare Şurası Üyesi Seyit Aslan katıldı.

YASALARA AİT ÖNERİLER

DİSK heyeti, çalışma hayatındaki temel sıkıntılar hakkında konfederasyonun görüşlerinin yer aldığı bir raporu Cumhurbaşkanı Yardımcısı Yılmaz’a sundu. Sunulan raporda 2012 yılının aralık ayında yürürlüğe giren 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Kontratı Kanunu’nun çalışanların örgütlenme özgürlüğü ve sendika faaliyetlerini engellediği ele alındı.

Çerkezoğlu ve Serdaroğlu’nun imzasının yer aldığı kıymetlendirme raporunda şunlar kaydedildi:

TOPLU PAZARLIK YAPILMALI

Türkiye’de toplu iş kontratı kapsamının düşük olmasının kıymetli bir sonucu fiyatların taban fiyata yakınsamasıdır. Türkiye’nin taban fiyatla geçinenler ülkesi olmaktan çıkması için fiyatlar toplu pazarlık yoluyla saptanmalıdır.

Toplu iş mukavelesi kapsamının genişletilmesi için atılması gereken bir adım halihazırda Kanun’un 40. unsurunda var olan teşmil sisteminin hayata geçirilmesi olacaktır.

“İŞÇİLERİN ALACAKLARI DÜZENLENSİN”

Bunun yanında, enflasyonun yükseldiği bu periyotta, kimi işlik alacaklarına uygulanan yüzde 9 yasal faiz oranı, personellik alacaklarının kimi patronlar tarafından ucuz kredi olarak değerlendirilmekte, emekçilerin alacaklarını uzun yıllar süren davalar yoluyla almaya zorlamakta, personelleri mağdur etmektedir. Bu nedenle personellik alacaklarında uygulanacak faiz oranı karmaşasına da son vermek bakımından tüm personel alacaklarına uygulanacak faiz oranı mevduata uygulanan en yüksek faiz oranı olarak belirlenmelidir.

Bu nedenlerle, kelamını ettiğimiz meselelerin ele alınıp kıymetlendirilmesi ve tahlil yollarının ortaya konulması gerekmektedir. Uygun adımlar atılabilmesi bakımından Ekonomik Toplumsal Kurul ve Üçlü Müracaat Konseyi başta olmak üzere toplumsal diyalog düzeneklerinin işletilmesini gerekli gördüğümüzü belirtiyoruz.”

DİSK, Cumhurbaşkanı Yardımcısı Yılmaz ile görüştü: Gündem minimum fiyat yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Hemen çabucak her kaleme gelen artırımlardan içme suyu da nasibini aldı. Hazır su fiyatlarına gelen son artırımlar ise tüketiciler için önemli bir gelir kalemi oluşturuyor.

19 LT damacana suyun 75 TL’ye ulaşmasının akabinde alternatif yollar aranıyor. İstanbullular kendilerine yakın bulunan mesirelik alanlardan su muhtaçlığını karşılıyor.

Dünya gazetesinden Sırma Türe’nin haberine nazaran bilhassa gece saatlerinde çeşme başlarında sıra oluşurken, bidonlara su doldurmayı başaranlar meskenlerinde suları depoluyor.

4 KİŞİLİK AİLENİN AYLIK SU MALİYETİ BİN 200 LİRA

Sıcaklıkların artışı sıvı tüketimi de artırıyor.

Sağlıklı bir bireyin günlük ortalama 2,5 litre su tüketmesi gerekiyor. 4 kişilik bir ailenin günlük su tüketimi 10 litreyi buluyor. Bu da 2 günde 1 damacana su tüketilmesi manasını taşıyor.

15 adet damaca suya yaklaşık 1200 TL bütçe ayrılması gerekiyor.

GÜNCEL SU FİYATLARI

Şuan, 1,5 litrelik sular 4- 12 TL ortası, 5 litrelik sular 12-28 TL ortası, 10 litrelik sular ise 24- 38 TL ortası, 19 litrelik damacana sular ise yaklaşık 75 TL’den satılıyor.

Yani minimum fiyatlı bir çalışan gelirinin yüzde 10’unu yalnızca içme suyuna harcıyor.

Damacana suya artırım geldi: Minimum fiyatlı devayı çeşmelerde buldu yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Ankara’da yaşayan dört kişilik bir ailenin sağlıklı, istikrarlı ve kâfi beslenebilmesi için yapması gereken aylık besin harcaması fiyatı (açlık sınırı) 11.658,10 TL’ye,

Gıda harcaması ile giysi, konut (kira, elektrik, su, yakıt), ulaşım, eğitim, sıhhat ve gibisi gereksinimler için yapılması mecburî öbür aylık harcamalarının toplam fiyatı ise (yoksulluk sınırı) 37.974,10 TL’ye,

Bekâr bir çalışanın ‘yaşama maliyeti’ de aylık 15.123,60 TL’ye yükseldi.

Ankara’da yaşayan dört kişilik bir ailenin “gıda için” yapması gereken taban harcama fiyatındaki artış bir evvelki aya nazaran yüzde 12,38 oranında gerçekleşti.

Yedi aylık değişim oranı ise yüzde 43,38 olarak tespit edildi. Son on iki ay itibariyle değişim oranı yüzde 70,44 oldu. On iki aylık ortalamalara nazaran değişim oranı ise yüzde 107,54 olarak hesaplandı.

TÜRK-İŞ hesaplamasında temel alınan ve direkt piyasadan derlenen fiyatlara nazaran, besin eserlerinde Temmuz 2023 itibariyle gözlemlenen değişim harcama kümelerine nazaran şu halde oldu:

Süt ve yoğurt fiyatı değişmezken peynir fiyatı ortalama yüzde 4 zamlandı.

Et, tavuk, balık, yumurta, kuru baklagiller, yağlı tohum eserlerinin bulunduğu kümede;

Et ve Süt Kurumu (ESK), Ankara Besin ve Muhtaçlık Hususları Perakendeciler Derneği bünyesinde faaliyet gösteren marketlerin bir kısmına, nisan sonu itibariyle ithal edilmiş olan karkas etleri düşük fiyattan vermesi sayesinde dana kıyma 190 TL, kuşbaşı 210 TL’den satılmaya başlanmıştı. Bu ay tekrar artırım gelerek 269 TL ve 289 TL’den satıldı.

 BİR AYDA DANA ETİ YÜZDE 6 TAVUK YÜZDE 13 ARTTI

Bunun yanında ulusal zincir marketler ve Ankara’nın dernek üyesi olmayan ve olup da yerli et satmaya devam eden mahallî marketlerinden pek birçoklarında dana kıyma ortalama 315, kuşbaşı ortalama 340 TL’den reyonlardaki yerini aldı. Bir ayda dana eti ortalama yüzde 6, tavuk yüzde 13, balık yüzde 12, yumurta yüzde 9, kuru fasulye yüzde 7, yeşil mercimek yüzde 8 oranında zamlandı. Kuzu ve nohut ortalama fiyatları değişmezken yağlı tohumlar (kuruyemiş) yüzde 2 fiyat düşüşü yaşadı. Yumurtanın adedine bir ayda 25 kuruş artırım gelerek 3,25 TL oldu.

EKMEK YÜZDE 30 ZAMLANDI

Bir ay içinde pirinç yüzde 8, irmik yüzde 6, makarna ve un hafif düzeyde fiyat artışı yaşadı. Ankara’da 200 gramlık beyaz ekmek yüzde 30 zamlanarak 6,5 TL oldu. Bu artırımla 4 kişilik ailenin aylık yalnızca ekmek masrafı 525 TL’den 682,5 TL’ye yükseldi. Yani başka bir sözle bundan sonra her ay 157,50 lira yalnızca ekmek fiyatındaki artıştan ötürü aile bütçesine yansıyacak.

Taze sebze-meyve kümesinde;

Semt pazarlarında hem yeşil soğan, maydanoz üzere salata yeşilliklerinin hem de ıspanak, pazı üzere yeşil yapraklı sebzelerin fiyatları yükseldi. Patates ve kuru soğan 20’şer TL den satılmaya başladı. Kabak ve patlıcan fiyatları sabit kaldı, kıvırcık fiyatları geriledi, bunların dışında tezgâhlardaki tüm sebzelerin fiyatı yükseldi. 15 TL ile tezgâhlarda en uygun fiyatlı meyve olan elma fiyatı değişmezken kalan tüm meyve fiyatları arttı. Bu ayın artırım şampiyonu yüzde 135 ile kavun oldu. Ortalama zerzevat (ana yemekleri tamamlayan maydanoz, kıvırcık vb. salata yeşillikleri dâhil değil) kg fiyatı 27,29 TL, ortalama meyve kg fiyatı 35,20 TL oldu. Hesaplamada 24’ü zerzevat ve 10’u meyve olmak üzere toplam 34 eserdeki fiyat değişimi dikkate alındı. Ortalama meyve-sebze kg fiyatı 24,18 TL olarak tespit edildi (ana yemekleri tamamlayan maydanoz, kıvırcık üzere salata yeşillikleri bu hesaplamada “Ortalama Meyve-Sebze Fiyatı”na dâhil edilmektedir).

Temel yağ eserlerinin bulunduğu kümede;

Son bir ayda zeytinyağı yüzde 30, margarin yüzde 20, ayçiçek yağı hudutlu seviyede zamlandı. Tereyağı fiyatı sabit kaldı.

Son küme içinde yer alan besin unsurlarından;

Çay yüzde 10, siyah zeytin yüzde 12, salça yüzde 8, şeker yüzde 4, bal ile pekmez sonlu düzeyde fiyat artışı yaşadı. Yeşil zeytin, ıhlamur, reçel ve baharat fiyatları değişmezken tuz fiyatı yüzde 22 ile fiyatı en çok düşen eser oldu. 

Türk-İş: Açlık hududu minimum fiyatı aştı, yoksulluk sonu 38 bin TL’ye dayandı yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Milyonlarca çalışan artırımlı minimum fiyatlı birinci maaşlarını bugün alacak. Bu maaş, açıklandığı günden bu yana, market rafları karşısında yüzde 8’den fazla erdi. Market raflarındaki en yüksek aylık artış et ve peynir kümesinde yaşandı. Peynir fiyatı yılbaşından bu yana yüzde 104 artarken son bir ayda yüzde 6.7 arttı. Kıyma fiyatı da yılbaşından bu yana yüzde 106, aylık ise yüzde 7.14 arttı. 460 gram bal ise yılbaşından bu yana yüzde 156, aylık ise yüzde 30 zamlandı. Tüm bunlara rağmen TÜİK altı aylık enflasyonu yüzde 19.77, yıllık enflasyonu ise yüzde 38 olarak açıklamıştı.

FIRTINA YAKLAŞIYOR

Tüketici Birliği Federasyonu (TBF) da benzeri formda bir liste ile eserlerin market raflarındaki fiyatını takip ediyor. Bu dataları her ay TÜİK ile birlikte açıklayan TBF Market Endeksi Çalışma Kümesi Lideri Bingül Ceviz, paklık eserlerinde bu ay yüzde 12’nin üstünde bir enflasyon oranı beklediklerini belirterek “Gıdada da yüzde 5’in üstünde bir enflasyon bekliyoruz. Maalesef artışlar daha da sürecek gibi” dedi.

Federasyon yılın birinci altı ayındaki dataları “Kusursuz fırtına” başlığıyla raporlaştırdı. Raporda şu tabirlere yer verildi:

“Eylül ayı ile birlikte eğitim sarfiyatları, doğalgaz ve elektriğe yapılacak artırımlar ile birlikte 2022 yılının birinci yarısındaki günleri tekrar yaşamaya başlayacağız. Tüketici İtimat Endeksi, kişisel kredi ve kredi kart borç dataları ve gibisi göstergeler ışığında oluşturulan bu öngörüler sonuç olarak tek bir yere işaret ediyor: Kusursuz Fırtına. Eylül ayına yanlışsız şiddetini artıracak olan kusursuz fırtına nedeniyle Market Endeksi’nin, 2023 yılını yüzde 100’ün üzerinde bir sayı ile bitireceğini gösteriyor.”

Yeni minimum fiyat yatmadan market rafları zamlandı: ‘Alışveriş sepeti’ yangını büyüyor yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Yeni Şafak’tan Uğur Duyan’ın haberine nazaran bu kapsamda taban fiyata yılda iki defa yapılan artırımlar teke düşürülecek. Argümana nazaran, iktisat kurmayları bu değişiklikle, yıl içerisinde minimum fiyatta iki kere sağlanan artışın oluşturduğu enflasyonist etkiyi kırmayı amaçlıyor.

‘ENFLASYONLA UĞRAŞ İÇİN’

Habere nazaran, bu durumun bilakis döndürülmesi ve enflasyonla uğraşın sekteye uğramaması için yılda tek artırımın yararlı olacağı kanısı hâkim. Sürecin sağlıklı işlemesi açısından bu adımın atılmasının gerekli olduğunu da belirten kurmaylar, tüm fiyatların artışını körükleyen taban fiyat artırımının yılın ikinci yarısından sonra enflasyonda sağlanacak düşüşün önünü kesmemesi için tek artırım seçeneğine sıcak bakıyor.

Bu adımın birebir vakitte piyasadaki eser ve hizmetlere daima artırım geleceği telaşı manasına da gelen beklenti enflasyonunu da ortadan kaldırması öngörülüyor.

ASGARİ FİYAT ZAMLARI

          Yıl             Brüt Minimum Ücret                  Net Minimum Ücret

• 2015             1.273,50 TL                                 949 TL
• 2016             1.647,00 TL                                1.300 TL
• 2017             1.777,50 TL                                1.404 TL
• 2018             2.029,50 TL                                1.603 TL
• 2019             2.558,40 TL                                2.020 TL
• 2020             2.943 TL                                     2.324 TL
• 2021             3.577,50 TL                                2.825,90 TL
• 2022             6.471 TL                                     5.500 TL
• 2023             10.008 TL                                   8.506 (Ocak – Haziran)

2023’te Taban fiyat orta artırım ile 1 Temmuz 2023 prestijiyle brüt 13 bin 414 lira 50 kuruş, net 11 bin 402 lira 32 kuruşa yükseltilmişti.

ENFLASYONU NE KADAR ETKİLEYECEK? 

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın, enflasyon raporunda yaptığı değerlendirmeye nazaran yıl ortasında yapılan yüzde 34’lük taban fiyat artışının yıllık enflasyona tesirinin yüzde 2,7-4,1 aralığında gerçekleşmesi öngörüldü. TCMB ayrıyeten 1 puanlık minimum fiyat artışının ortalama fiyatı 0,93 puan artırdığını da kaydetti.

Minimum fiyatta büyük tez… ‘Yılda tek zam’ yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.