Polimetre’nin araştırmasına nazaran muhalefet için en âlâ senaryo; iktidar blokunun dağılması lakin kendilerinin birlikteliğinin müdafaası durumunda gerçekleşiyor. Bu senaryoda muhalefet bloku, Adana, Ankara, Antalya, Balıkesir, Bursa, Denizli, Diyarbakır, Eskişehir, Hatay, İstanbul, İzmir, Kocaeli, Manisa, Mardin, Muğla, Tekirdağ ve Van büyükşehir belediyelerini alıyor. Böylelikle muhalefet blokunun tesir alanı yüzde 79’a ulaşıyor. 

İYİ Parti’nin başka olarak seçime girmesi halinde ise muhalefet yalnızca 9 büyükşehri kazanabiliyor ve tesir alanı yüzde 25’e düşüyor. Bu durumda İstanbul, Ankara, Eskişehir ve Adana büyükşehir belediyeleri iktidara geçiyor. 

YSP ve TİP’in muhalefet blokundan farklı olarak seçime girmesi durumunda muhalefeti Ankara, Antalya, Aydın, Balıkesir, Denizli, Diyarbakır, Eskişehir, İzmir, Mardin, Mersin, Muğla, Tekirdağ ve Van belediyelerini kazanırken İstanbul ve Adana’yı kaybediyor. Muhalefetin büyükşehirlerdeki tesir alanı yüzde 39 oluyor. 

SADECE 5 BELEDİYE

Muhalefet için en makus iki senaryodan biri iktidar tarafının blok olarak seçime girerken muhalefetin başka ayrı seçime girmesi. 

Bu senaryoda muhalefet yalnızca İzmir, Muğla, Diyarbakır, Mardin ve Van büyükşehir belediyeleri olmak üzere 5 belediye kazanabiliyor. Bu durumda; CHP 7, YSP 3, AKP 20, büyükşehir kazanıyor. Muhalefet partilerinin tesir alanı yüzde 26 ile sonlu kalıyor. 

Mahallî seçim senaryoları: Muhalefetin tek çıkışı ittifak yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Polimetre’nin araştırmasına nazaran muhalefet için en yeterli senaryo; iktidar blokunun dağılması lakin kendilerinin birlikteliğinin müdafaası durumunda gerçekleşiyor. Bu senaryoda muhalefet bloku, Adana, Ankara, Antalya, Balıkesir, Bursa, Denizli, Diyarbakır, Eskişehir, Hatay, İstanbul, İzmir, Kocaeli, Manisa, Mardin, Muğla, Tekirdağ ve Van büyükşehir belediyelerini alıyor. Böylelikle muhalefet blokunun tesir alanı yüzde 79’a ulaşıyor.

İYİ Parti’nin farklı olarak seçime girmesi halinde ise muhalefet yalnızca 9 büyükşehri kazanabiliyor ve tesir alanı yüzde 25’e düşüyor. Bu durumda İstanbul, Ankara, Eskişehir ve Adana büyükşehir belediyeleri iktidara geçiyor.

YSP ve TİP’in muhalefet blokundan başka olarak seçime girmesi durumunda muhalefeti Ankara, Antalya, Aydın, Balıkesir, Denizli, Diyarbakır, Eskişehir, İzmir, Mardin, Mersin, Muğla, Tekirdağ ve Van belediyelerini kazanırken İstanbul ve Adana’yı kaybediyor. Muhalefetin büyükşehirlerdeki tesir alanı yüzde 39 oluyor.

SADECE 5 BELEDIYE

Muhalefet için en makûs iki senaryodan biri iktidar tarafının blok olarak seçime girerken muhalefetin başka farklı seçime girmesi.

Bu senaryoda muhalefet yalnızca İzmir, Muğla, Diyarbakır, Mardin ve Van büyükşehir belediyeleri olmak üzere 5 belediye kazanabiliyor. Bu durumda; CHP 7, YSP 3, AKP 20, büyükşehir kazanıyor. Muhalefet partilerinin tesir alanı yüzde 26 ile hudutlu kalıyor.

Mahallî seçim senaryoları: Muhalefetin tek çıkışı ittifak yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

GİK’de kapsamlı değişikliğe gideceği ve genç kadroyu parti idaresine taşıyacağı belirtilen Akşener’in, bu değişimi kurultaydan sonra belirleyeceği Başkanlık Divanı’na da yansıtacağı belirtiliyor.

Parti içi muhalefetin ise Akşener’in GİK listesini delme uğraşı vereceği konuşuluyor.

İYİ Parti Genel Lideri Meral Akşener, cumhurbaşkanlığı seçiminin yapıldığı 28 Mayıs akşamındaki açıklamasından bu yana suskunluğunu koruyor.

Seçim sonuçlarına ait partisinin yetkili konseylerinde kıymetlendirme toplantıları yapan Akşener, yeni periyot siyasetlerine ait bildirileri Cumartesi günü yapılacak 3. Olağan Kurultay’da vermeye hazırlanıyor.

Bu çerçevede lokal seçim stratejisi ve ittifak siyasetlerine ait de kapsamlı kıymetlendirme yapması bekleniyor.

Ayrıca lokal seçimlerde, başta CHP olmak üzere muhalefetle yapılacak seçim işbirliğine ait kriterleri de ortaya koyacağı söz ediliyor.

Bu çerçevede Akşener’in kurultay öncesinde parti içinde bütün bölümlerle ağır bir görüşme trafiği yürüttüğüne dikkat çekiliyor.

AKŞENER’E RAKİP ÇIKACAK MI?

İYİ Parti’yi kurduğundan bu yana girdiği bütün kurultaylarda tek aday olan Akşener’in, Cumartesi günü yapılacak kurultayda karşısına bir rakip çıkıp çıkmayacağı da merak konusu.

Şimdiye kadar adaylığını ilan eden bir isim çıkmadı fakat başta milletvekili aday listeleri olmak üzere seçim sürecinde izlenen siyasetlere reaksiyonlu olan muhaliflerin parti kurucularından Gülay Kodaz’ı aday çıkarabilecekleri tezleri kulislere yansıdı.

Akşener’in de son yaptığı GİK toplantısında, adaylığını ilan ederken, “Karşıma isteyen çıkabilir” iletisi verdiği belirtiliyor.

Parti tüzüğüne nazaran genel lider adaylığı için delege sayısının 20’de birinin imzasıyla, yani yaklaşık 70 imzayla aday olmak mümkün.

Akşener’in aday olmak isteyenlerin demokratik haklarını kullanmalarını istediği ve gerekirse imza toplamaları için delegeye davet yapabileceği söz ediliyor.

Parti içinde bir kesim, Akşener’in karşısına güçlü bir rakibin çıkması gerektiğini, böylelikle partinin birinci defa “parti içi demokrasi” konusunda sınanmış olacağı görüşünü lisana getiriyor.

“AKŞENER’E REAKSİYON, PROTESTO OYLARIYLA GÖSTERİLEBİLİR”

Akşener, 2020’de yapılan kurultayda oy kullanan delegenin oybirliğiyle genel başkanlığa seçilmişti.

Ancak parti kulislerinde, bu türlü bir tablonun çıkmasının artık mümkün olmadığı savunuluyor.

Akşener’in her ne kadar genel lider olarak “rakipsiz” olsa da delegenin oylarıyla Akşener’e ihtar bildirisi verebileceğine işaret ediliyor.

İYİ Parti’de ittifak siyasetleri, milletvekili listesinden mutlu olmayan ve cumhurbaşkanı adayını belirleme sürecinde Altılı Masa’dan kalkıp tekrar oturmasına yansılı olan geniş bir kesim olduğu biliniyor.

O nedenle bir kısım delegenin protesto oyu kullanabileceği tabir ediliyor.

MUHALİFLER LİSTEYİ DELME HESABI YAPIYOR

Parti içi muhalefet ise Akşener’in GİK listesini delerek idarede yer alma hesabı yapıyor.

İYİ Parti’nin geçen hafta yapılan GİK toplantısında, kurultayda parti heyetlerinin seçiminin, “blok liste” ile yapılması eğilimi çıkmış, Akşener’in 2020 kurultayında olduğu üzere çarşaf liste eğiliminde olduğu kulislere yansımıştı.

Ancak, yakın kurmaylarının, muhaliflerin “liste delme” teşebbüsüne karşı blok liste konusunda Akşener’i ikna etmeye çalıştığı da lisana getiriliyor.

Akşener’in çarşaf liste kararı alması halinde ise istediği isimleri seçtirmek için bir anahtar liste hazırlamasına kesin gözüyle bakılıyor.

İYİ Parti’nin 2020’deki 2. Olağan Kurultay’ında GİK ve MDK seçimleri çarşaf liste ile belirlenmesine rağmen Genel Merkez’in bir anahtar listesi olmuştu.

Blok liste istikametinde karar almaması halinde, çarşaf liste o devirde teşkilattan sorumlu olan Koray Aydın’ın delegelere ortalarında milletvekillerinin de olduğu “seçilmeyecek isimler” listesi dağıttığı tez edilmiş ve bu parti içinde krize yol açmıştı.

Seçimlere çarşaf liste ile gidilmesi halinde, muhaliflerin Akşener’in anahtar listesini delerek idarede yer alma gayreti vereceği söz ediliyor.

GİK VE PARTİ İDARESİNDE KAPSAMLI DEĞİŞİKLİK BEKLENTİSİ

14 Mayıs seçimlerinde mevcut milletvekillerinin yalnızca 11’ini tekrar aday gösteren Akşener’in, kurultayda parti idaresinde de kapsamlı değişikliğe gideceği belirtiliyor.

Genç isimleri parti idaresine taşıyacağı belirtilen Akşener’in kurultaydan sonra Başkanlık Divanı’ndaki mevcut isimlerin büyük kısmını liste dışı bırakabileceği lisana getiriliyor.

Akşener’in danışmanı olan İstanbul Milletvekili Buğra Kavuncu’nun yeni idarede yer almasına kesin gözüyle bakılıyor.

Parti Sözcüsü Kürşat Kuvvetli, Genel Sekreter ve Antalya Milletvekili Uğur Poyraz, genel lider yardımcıları Metin Ergun ile Ümit Dikbayır’ın Akşener’in idaresinde de yer alması yüksek mümkünlük görülüyor.

BAŞKANLIK DİVANI GENİŞLEYEBİLİR

Kurultay’dan sonra GİK içinden seçilecek olan Başkanlık Divanı’nın yapısında da değişikliğe gidileceği tabir ediliyor.

Bu kapsamda, basın ve propaganda başkanlığı oluşturulabileceği tabir ediliyor.

Başkanlık Divanı’nda geçen yıl yaptığı değişiklikle teşkilatları kendisine bağlayan Akşener’in, yeni teşkilat başkanlığı için tekrar görevlendirme yapması mümkünlük dahilinde görülüyor.

Akşener, geçen yıl Başkanlık Divanı’nda yaptığı değişiklikle Teşkilat Lideri olan Koray Aydın’ı Siyasi İşler Başkanlığı’na getirmiş ve teşkilatları da kendisine bağlamıştı.

14 Mayıs seçimlerinde Ankara Milletvekili seçilen Koray Aydın, TBMM Meclis Küme Lideri olarak görevlendirilmişti.

GÜZEL Parti’de kurultay hesapları: Akşener ve parti içi muhalefetin planları ne? yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Netanyahu, bu adımların, “sorumlu ve ölçülü bir şekilde” fakat “aldıkları yetkiye uygun olarak” atılacağını belirtti.

“ÜÇ AY BOYUNCA YAPILAN GÖRÜŞMELER MASKARALIKTI”

Ülkede aylardır protestolara neden olan tartışmalı yargı düzenlemesi konusunda muhalefet kanadıyla yürütülen müzakerelerin sonuçsuz kalmasından dolayı muhalefeti suçlayan Netanyahu, “(Benny) Gantz ve (Yair) Lapid’in benimle oyun oynadıkları kanıtlandı. Üç ay boyunca yapılan görüşmeler maskaralıktı, hedefleri vakte oynamaktı.” sözlerini kullandı.

MUHALEFETTEN NETANYAHU’YA TEPKİ

Öte yandan eski başbakan ve yeni muhalefet önderi Yair Lapid ise Netanyahu’nun açıklamasına reaksiyon gösterdi.

Lapid, Twitter hesabından yaptığı açıklamada, şunları kaydetti:

“Netanyahu, ilan ettiği üzere bu tek taraflı yargı düzenlemesine devam ederse; İsrail’in yarısından daha azının, İsrail iktisadının yarısından daha azının, güvenliğinin yarısından daha azının ve Meclisin yarısından daha azının başbakanı olduğunu görecek”

ERTELENEN YARGI DÜZENLEMESİ

İsrail Adalet Bakanı Yariv Levin’in 5 Ocak’ta duyurduğu “yargı reformu”, Yüksek Mahkemenin yetkilerini sonlandırma ve iktidarın yargı atamalarında kelam sahibi olması üzere değişiklikler içeriyor.

Netanyahu, ülke çapında giderek artan kitlesel protestolara ve grevlere neden olan yargı düzenlemesini 27 Mart’ta ertelediğini açıklamıştı.

Ancak Başbakan Netanyahu, 2023-2024 bütçesinin geçen ay Meclisten geçmesinin akabinde yargı düzenlemesini tekrar Meclise getireceklerini duyurmuştu.

Netanyahu, muhalefetin itirazlarına karşın tartışmalı ‘yargı reformu’ için düğmeye basıyor yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Meyer-Resende, Verfassungsblog isimli hukuk portalında yayımlanan tahlilinde, Türkiye’de muhalefetin karşı karşıya bulunduğu “açmazı” ve seçimlerin meşruiyetini gölgeleyen nedenleri mercek altına aldı.

DW Türkçe’den Kıymet Akal’ın haberine nazaran; Millet İttifakı adayı Kemal Kılıçdaroğlu’nun seçimleri kazanması ve Türk siyasetinde artık yeni bir sayfa açılması tarafında yüksek beklentiler olduğuna, hatta “büyük değişime” tanıklık etmek için dünyanın dört bir yanından gazetecilerin Türkiye’ye gittiğine işaret eden Meyer-Resende, “Ama yeni bir sayfa açılamayacak” öngörüsünü paylaştı.

Hukukçu Michael Meyer-Resende, ikinci tıp seçimlerden Cumhur İttifakı adayı Recep Tayyip Erdoğan’ın galip çıkamasının beklendiğine dikkat çekerek, “Hatta gücünü tazelemiş ve demokratik meşruiyet imgesiyle yoluna devam edecek” sözlerine yer verdi.

Rekabetçi otoriter idarelerde seçimler

Siyaset bilimcilerin Türkiye’yi “rekabetçi otoriter devlet” olarak nitelendirdiklerini hatırlatan DRI Yöneticisi Meyer-Resende, bu çeşit rejimlerin özelliklerini, “Lider ve partisi, direkt ya da dolaylı olarak, devletin tüm gücünü ve birden fazla vakit yolsuzluk yoluyla iktisadın büyük bir kısmını, denetim eder. Fakat birebir vakitte, rekabetçi seçimler de yapılır” sözleriyle tanımladı.

Geçmişte Rusya ve Venezuela’nın da rekabetçi otoriter rejimler olarak tanımlandığını fakat artık bu ülkelerin muhalefetin seçim kazanması mümkün olmayan otoriter rejimlere dönüştüklerini anlatan hukukçu, Belarus’un da rekabetçi rejimlerin nasıl süratlice baskıcı diktatörlüklere dönüştüğüne örnek teşkil ettiğini vurguladı. Meyer-Resende, “Lukaşenko’nun 2020’deki devlet başkanlığı seçimlerini kaybettiği istikametinde oluşan yaygın kanaat üzerine kitlesel protestolar başlamış, rejim bunları güç kullanarak bastırmıştı. Protestoları bastırmak için güvenlik güçlerinin kullanılması bir diktatör için her yedekte tuttukları bir seçenektir” tabirlerine yer verdi.

AKP siyasi rekabete “meşruiyet” için mi alan tanıyor?

Meyer-Resende tahlilinde Türkiye’de de muhalefete “aşırı baskının” mevcut olduğuna, lakin AKP hükümetinin tıpkı vakitte siyasi rekabete de alan tanıdığına işaret etti.

Bu sayede muhalefetin seçim kampanyası yürütebildiğini, halkta değişim umudunu yeşertebildiğini ve bunun da seçimleri farklı bir hale getirdiğini belirten hukukçu, “Muhalefet bunu yaparken birebir vakitte otoriter başkan için çok bedelli bir şey sağlar: Meşruiyet. Zira bu başkanlar rekabetçi seçimlerde seçimi kazanırsa, gerçek bir takviyeye sahip olmuş sayılır ve rastgele bir muhalif sesi bastırmak için de yalnızca kaba kuvvete bel bağlamak zorunda kalmaz” görüşünü kaydetti.

Yaratılan algı gerçekleri gölgeliyor mu?

14 Mayıs seçimlerinden sonra milletlerarası basında yer alan haberlerin de Erdoğan’ın meşruiyet arayışına değer biçilmez bir katkı sağladığının altını çizen DRI Yöneticisi Meyer- Resende, haberlerde Erdoğan’a “müthiş bir kampanyacı” olarak yer verildiğine, AKP’nin hala “gerçek ve geniş tabanlı takviyeye sahip” bir parti olarak gösterildiğine dikkat çekti. Tekrar haberlerde muhalefetin “hayal kırıklığı yaratacak kadar zayıf” olarak nitelendirildiğine, “Alevi olan ve Türklerin güvenmediği bir dini azınlığa mensup Kemal Kılıçdaroğlu yanlış bir adaydı” yorumlarının yer aldığına işaret eden Meyer-Resende, şunları kaydetti:

“Sanki sonuçları evvelce belirlenmemiş, olağan seçimlerin yapılmakta olduğu izlenimi yaratılıyor. Yansıtılan bu fotoğraf, muhalefetin hezimete uğratılması için gerekli şartların on yıldan uzun bir müddettir hazırlanmakta olduğu gerçeğini gölgede bırakıyor.”

Muhalefetin açmazı

Bununla birlikte rekabetçi otoriter rejimlerde muhalefetin daima adil olmayan şartlarda yarışıyor olmaktan şikayet edemeyeceğinin altını çizen hukukçu, muhalefetin değişim için momentum yaratmak zorunda olduğunu, seçimleri kazanmanın mümkün olduğuna inanmayan bir muhalefetin seçmeni de ikna edemeyeceğini, seçimleri boykot etme davetlerinin yükseleceğini aktardı.

Bunun muhalefeti, “bir at yarışının yol açtığı heyecanın benzerini yaşatma” gayretine soktuğunu kaydeden Meyer-Resende, muhalefetin sürüklendiği açmazı şöyle tanımladı:

“Muhalefet için açmaz seçimlerden sonra da sürüyor. Muhalefet yalnızca adil olmayan şartlardan şikayet edecek olursa, makûs bir kaybeden üzere görülür. Kazanacaklarından çok emin göründüyseler de o vakit süreç sahiden ne kadar adaletsizdi sorusu sorulur. Bu, muhalefetin yalnızca kaybedebileceği ve rejim için de bir kazan-kazan senaryosu sağlayan bir açmazdır.”

Muhalefet için bu açmazı yok saymanın çok güç olduğunu anlatan hukukçu, gazeteciler, uzmanlar ve başka ülke yetkililerinin Türkiye’deki seçimlerin adil olmayan şartlarda yapıldığına vurgu yapmalarının büyük değer taşıdığını kaydetti.

“Toplumsal meşruiyet devşirilmesine müsaade vermemeliyiz”

Benzer gelişmelerin geçen sene Macaristan seçimlerinde de yaşandığını, bu seçimlerin kusurlu seçimlerden fazla bir at yarışı olarak resmedildiğini aktaran DRI Yöneticisi Meyer- Resende, “AB’de Macar hükümetine büsbütün legal bir hükümet muamelesi yapılmakta ve telaş kaynağı olarak hukukun üstünlüğüne odaklanılmakta, güya demokrasi AB’nin eşit yükte olan bir kurucu bedeli değilmiş gibi” sitemini kaydetti.

Milletlerarası Demokrasi Raporlama Uyardı: Türkiye’deki Seçim Süreci ‘Kusurlu’ yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.