Bakan Bayraktar, İstanbul’da düzenlenen Sivas ve Taşeli Güneş Enerjisi Santrali Projeleri İmza Töreni’nde konuştu.

Toplam 2 bin megavatlık güneş enerjisi yatırımına yönelik imzaların, Suudi Arabistan’ın başkenti Riyad’da imzalanan hükümetler arası anlaşmanın ardından ikinci önemli adım olduğunu dile getiren Bayraktar, “Enerji sektörümüze yapılan doğrudan yabancı yatırımlarının en büyüklerinden biri olacak bu proje sayesinde aynı zamanda ülkemizde en düşük fiyatla elektrik alımını gerçekleştirmiş olacağız.” ifadesini kullandı.

Bayraktar, yapay zeka çağında ülkelerin en önemli rekabet avantajının güçlü elektrik altyapıları olacağını, bu kapsamda elektrik üretim, iletim ve dağıtımında yeni enerji mimarisine ihtiyaç duyulduğunu vurgulayarak, “Dünyada geçtiğimiz yıl enerjide yaklaşık 3,3 trilyon dolarlık yatırım gerçekleşti. Bu yatırımın 3’te 2’lik kısmı temiz enerji teknolojilerine yapıldı. Ülkemizde de son 23 yılda yenilenebilir enerji alanında adeta bir devrim gerçekleştirdik. 2025 sonu itibarıyla elektrik kurulu gücümüzün yüzde 62’si yani 76 bin megavatı yenilenebilir kaynaklardan oluştu. Güneş ve rüzgarda neredeyse 0 olan kurulu gücümüzü 40 bin megavatın üzerine çıkardık.” diye konuştu.

Türkiye’nin 2035’te 120 bin megavat güneş ve rüzgar kurulu gücüne ulaşma hedefini anımsatan Bayraktar, şöyle devam etti:

“Bu doğrultuda ilk hedef yılımız olan 2025’te 8 bin megavatın üzerindeki kurulu güçle yeni rekora imza attık. Önümüzde çok sıkı şekilde çalışmamız gereken 10 yıl var. Her yıl 8 ile 10 bin megavatlık güneş ve rüzgar santralini kurmamız gerekiyor. Bazı Avrupa ülkelerinin toplam kurulu gücü kadar bir güçten bahsediyorum ancak bunun yanında, yenilenebilir enerji yatırımlarını dengeleyecek baz yük yatırımlarını da yapıyoruz, kaynak çeşitliliğini elden bırakmadan bir yandan da şebekemizi yeni çağa hazırlıyoruz.”

Bayraktar, Türkiye’nin Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı’na (COP31) ev sahipliği yapacağı bu yılı yenilenebilir enerjide yeni rekorlar için de önemli dönüm noktası gördüklerini belirterek, “Bu amaç doğrultusunda hükümetler arası anlaşmalarla, büyük ölçekli ve çok daha rekabetçi fiyatlarla projeler geliştiriyoruz.” dedi.

Bu kapsamda Suudi Arabistan ile 3 Şubat’ta imzalanan Yenilenebilir Enerji Santrali Projelerine İlişkin Hükümetler Arası Anlaşma’ya değinen Bayraktar, “Yaptığımız bu anlaşma, her iki ülke için enerji alanında atılmış çok stratejik bir adım. Bu çerçevede Suudi Arabistan, Türkiye’de toplam 5 bin megavat gücünde güneş ve rüzgar santrali inşa edecek. Bugün, bu işbirliğini Acwa şirketi ile somut hale getiriyoruz. Anlaşmayı fiiliyata geçirerek deyim yerindeyse sahaya çıkıyoruz.” ifadelerini kullandı.

“Projelerin temellerini bu yıl içerisinde atacağız”

Bayraktar, Acwa’nın Sivas ve Karaman Taşeli’nde 1000’er megavatlık GES kuracağını dile getirdi.

“Sivas’ta her bir kilovatsaat elektrik için 2,35 avro/sent satış fiyatı üzerinde mutabakat sağlandı.” diyen Bayraktar, şunları kaydetti:

“Karaman Taşeli’nde ise üretilen elektriği bugüne kadar Türkiye’de oluşan en düşük fiyatla, kilovat başına sabit 1,99 avro/sentten alacağız. Bu fiyatlar, 25 yıl boyunca geçerli olacak. Toplam alım süresi 30 yıl. İlk 5 yıl içinde inşa edilecek santrallerde YEKA yarışmalarında olduğu gibi teşvik mekanizması olacak ancak bu teşvik, üretilen elektriğin serbest piyasaya satış hakkı yerine ortalama piyasa fiyatının altında belirlenen kilovatsaat başına 4,75 avro/sent üzerinden uygulanacak. 2 bin megavatlık iki proje, yaklaşık 2 milyar dolarlık bir yatırım anlamına geliyor.”

Sivas ve Taşeli GES projeleriyle toplam 2 milyon 100 bin hanenin elektrik ihtiyacının karşılanacağı bilgisini paylaşan Bayraktar, “Burada önemli bir diğer husus da yerlilik. Hem Sivas’ta hem Taşeli’nde yerlilik oranı en az yüzde 50 olacak. Bu projelerin temellerini bu yıl içerisinde atacağız. 2028 başlarında da her iki santral ticari işletmeye geçecek ve en kısa zamanda tam kapasiteye ulaşacak. Toplam 5 bin megavatlık anlaşmanın ikinci fazında ise 3 bin megavatlık ilave güneş ve rüzgar enerjisi santralleri yatırımı yapılacak.” diye konuştu.

Konuşmaların ardından düzenlenen imza töreninde Sivas ve Taşeli GES projelerine ilişkin, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı ile Acwa arasında yatırım anlaşması, Elektrik Üretim AŞ (EÜAŞ) ile Acwa arasında da elektrik satın alım anlaşması imzalandı.

Yatırım anlaşmasına Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakan Yardımcısı Zafer Demircan ile Acwa Başkan Yardımcısı Raad Al-Saady imza attı, elektrik satın alım anlaşmasını da EÜAŞ Genel Müdürü Zafer Benli ile Acwa Türkiye-Azerbaycan Ülke Genel Müdürü Mehmet Selim Güven imzaladı.

Enerjide Türk-Suudi stratejik ortaklığı yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Uzmanlara göre, geçen ay imzalanan stratejik Sivil Nükleer İşbirliği Mutabakat Zaptı ile iki ülkenin nükleer enerji alanında sivil amaçlı teknolojik ve düzenleyici işbirliğinin geliştirilmesi amaçlanıyor. Bununla birlikte BOTAŞ ile ABD’li bir LNG ihracatçısı arasında imzalanan uzun vadeli anlaşmayla Türkiye, 2026’dan itibaren yılda yaklaşık 4 milyar metreküp ABD LNG’si tedarik edecek.

Hudson Institute Amerikan Enerji Güvenliği Girişimi Kıdemli Uzman ve Direktörü Brigham McCown, iki anlaşmanın da enerji güvenliği ve ekonomik işbirliği açısından stratejik önem taşıdığını söyledi.

Türkiye-ABD stratejik sivil nükleer işbirliği mutabakatını “Türkiye’nin enerji karışımını istikrarsız tedarikçilere olan bağımlılıktan uzaklaştırmayı amaçlayan stratejik bir hamle” olarak nitelendiren McCown, ABD açısından ise anlaşmanın nükleer ihracat pazarını ilerleterek istihdam fırsatları yaratacağını dile getirdi.

McCown, anlaşmanın amacının, sıkı yayılma karşıtı kurallar çerçevesinde sivil nükleer işbirliğini güçlendirmek olduğunu belirterek şu değerlendirmede bulundu:

“Anlaşma, teknoloji paylaşımı, yakıt güvenliği ve düzenleyici uyumu yoluyla Türkiye’nin artan enerji talebini karşılamayı sağlıyor. ABD açısından ise ABD’nin nükleer ihracat pazarını geliştiriyor ve bu da ABD’de istihdam fırsatlarına dönüşüyor. Ayrıca Türkiye’nin enerji kaynaklarını Rusya’dan çeşitlendirerek NATO’nun güneydoğu kanadını güçlendiriyor. Kısa vadede odak noktası iş gücü eğitimi, düzenleyici işbirliği ve nihayetinde yeni ABD reaktörleri olacaktır. Bu aynı zamanda SMR (Küçük Modüler Reaktör) pilot programlarını da içerebilir. Teknoloji transferleri her zaman hassas bir konu olup, detayların nasıl şekilleneceğini görmek gerekiyor.”

Anlaşmalar, maliyetleri düşürerek arzda istikrar sağlayacak

LNG alanındaki yeni anlaşmanın 2026’da başlayacak 20 yıllık bir tedarik programını kapsadığını ifade eden McCown, bunun hem arz güvenliği hem de ekonomik açıdan “kazan-kazan” niteliğinde olduğunu söyledi.

McCown, anlaşmanın yılda 4 milyar metreküp ABD LNG’sini güvence altına aldığına ve ABD LNG üretimine bağlı olarak yıllık ek başvuru opsiyonu bulunacağına işaret ederek, “Zirve talebi karşılamak amacıyla kış teslimatlarına ekstra önem veriliyor, bu da tüketicilere daha düşük doğalgaz faturası olarak yansıyabilir. Bu esnek koşullar, Türkiye’nin sevkiyatları optimize etmesine yardımcı oluyor, ancak fiyatlandırma detaylarının hala netleştirilmesi gerekiyor.” dedi.

Anlaşmaya göre Amerikan LNG’sinin ABD Körfez Kıyısı terminallerinden sevk edileceğini dile getiren McCown, gazın Türkiye’ye ulaştıktan sonra gazlaştırma tesislerinde işleneceğini ifade etti.

McCown, LNG anlaşmasının miktar bakımından oldukça büyük olduğuna dikkati çekerek şunları kaydetti:

“Buna rağmen bildiğim kadarıyla Türkiye’nin doğalgaz talebinin yüzde 10’undan daha azını karşılayacak. Yine de bu küçük miktar, diğer dalgalı tedarikçilerden çeşitlendirme sağlayarak gaz fiyatlarını istikrara kavuşturma konusunda orantısız derecede olumlu bir etki yaratabilir. Çünkü arzda küçük bir artış, arz kısıtlarını katlanarak azaltır ve dolayısıyla fiyatlamayı dengeler. Bu adım aynı zamanda iki ülkenin 100 milyar dolarlık ikili ticaret hedefine ulaşmasını da destekleyecek. Nükleer tarafta ise ABD reaktörlerinin devreye alınması, Türkiye’deki tüketiciler için maliyetleri düşürecek ve elektrik arzının istikrarını artıracak.”

Türkiye-ABD enerji ortaklığı derinleşiyor! yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.