Faiz oranlarının düşürüleceğine dair herhangi bir şüphesi olup olmadığı sorulan Trump, “Pek yok.” yanıtını verdi.

Trump, “Yeni Fed adayınız, faizleri düşürmesini istediğinizi anlıyor mu?” sorusu üzerine “Bence anlıyor ama zaten kendisi de istiyor diye düşünüyorum. Yani gelip ‘faizleri artırmak istiyorum’ deseydi işi alamazdı.” ifadelerini kullandı.

ABD Başkanı Donald Trump, 30 Ocak’ta Fed başkanlığına eski Fed Yönetim Kurulu Üyesi Kevin Warsh’ı aday gösterdiğini duyurmuştu.

Trump: Faizlerin düşürüleceğinden pek şüphem yok yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Hava sıcaklığında önemli bir değişiklik olmayacağı ve mevsim normalleri civarında seyredeceği tahmin ediliyor. Rüzgarın genellikle kuzeyli, güney kesimlerde güney ve batılı yönlerden hafif, ara sıra orta kuvvette esmesi bekleniyor.

KUVVETLİ YAĞIŞ UYARISI

Yağışların, Kırklareli, İstanbul ve Kocaeli’nin kuzey kesimleri, İskenderun Körfezi, Ordu, Trabzon, Rize, Artvin, Kars ve Ardahan çevreleri ile Erzurum’un kuzey ilçelerinde yerel kuvvetli olması beklendiğinden ani sel, su baskını, yıldırım, yerel dolu yağışı ve yağış anında kuvvetli rüzgar gibi olumsuzluklara karşı dikkatli tedbirli olunması gerekmektedir.

Meteoroloji uyardı! Pek çok şehre kuvvetli sağanak yağmur geliyor yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Çin iktisadı son 6 ayda birtakım meseleler yaşadı: Yavaşlayan büyüme, gençler ortasında rekor seviyedeki işsizlik, düşük dış yatırım ve ihracat, zayıf para ünitesi ve krizdeki emlak bölümü.

ABD Lideri Joe Biden, dünyanın ikinci büyük iktisadını “saatli bir bomba” olarak tanımladı. Biden’a nazaran gelecekte Çin’de hoşnutsuzluk artacak.

Çin Devlet Lideri Şi Cinping ise Biden’a cevabında, ülke iktisadının “dayanıklılığına, muazzam potansiyeline ve canlılığına” vurgu yaptı.

Peki kim haklı? Biden mı yoksa Şi mi? Birçok vakit olduğu üzere, karşılık muhtemelen ikisinin ortasında bir yerde.

Ekonomisinin yakın vakitte çökmesi pek mümkün olmasa da Çin, çok büyük ve esaslı zorluklarla karşı karşıya.

Emlak dalında kriz

Çin’in ekonomik problemlerinin merkezinde emlak piyasası var. Yakın vakte kadar gayrimenkul, ülke varlığının üçte birini oluşturuyordu.

Singapur’daki INSEAD’da iktisat profesörü olan Antonio Fatas, “Bunun hiçbir manası yoktu” diyor.

Ülkede 20 yıl boyunca, emlak bölümünde özelleştirme dalgasıyla patlama yaşadı. Lakin 2020’de kriz dalı vurdu. Pandemi ve ülkenin azalan nüfusu, konut inşaatı programı için düzgün bileşenler değildi.

ABD’yi vuran 2008 krizi üzere bir çöküşten korkan Çin hükümeti, gayrimenkul dalında borç sınırlaması getirdi. Çok geçmeden birçok kişi için geri ödeyemeyecekleri ölçüde borç birikmişti.

Konuta talep azaldı, emlak fiyatları düştü. Yaşananlar, 3 yıllık koronavirüs kısıtlamalarını yeni geride bırakan mesken sahiplerini daha da fakirleştirdi.

Yatırım şirketi Natixis’in Asya Baş Ekonomisti Alicia Garcia-Herrero, “Çin’de mülk almak tesirli bir tasarruftu. Yakın vakte kadar paranızı çılgın borsaya yahut düşük faizli bir banka hesabına yatırmaktan daha güzel görünüyordu” diyor.

Batılı ülkelerden farklı olarak bu, pandemi sonrası harcama patlamasının ya da ekonomik manada büyük bir toparlanmanın yaşanmadığı manasına geliyor.

Getty Images

Garcia-Herrero, “Çinlilerin sıfır Covid siyasetinden sonra meczuplar üzere harcama yapacağına dair bir fikir vardı. Seyahat ederler, Paris’e masraflar, Eyfel Kulesi’ni satın alırlar… Ancak aslında mesken fiyatlarındaki düşüş nedeniyle tasarruflarının azaldığını biliyorlardı, bu yüzden nakit parayı ellerinde tutmaya karar verdiler” diyor.

Bu durum yalnızca hane halkının fakir hissetmesine yol açmakla kalmadı, birebir vakitte mahallî idarelerin borç sıkıntısını da kötüleştirdi.

Milyarlarca dolarlık gelirin üçte birinden fazlasının, emlak bölümünde arazi satılarak elde edildiği iddia ediliyor.

Bazı ekonomistlere nazaran bu mülkiyet meselesinin azalması yıllar alacak.

Kusurlu bir ekonomik model

Emlak krizi birebir vakitte Çin iktisadının işleyişindeki meselelere da dikkat çekiyor.

Ülkenin son 30 yıldaki şaşırtan büyümesi, yollar, köprüler ve tren çizgilerinden fabrikalara, havalimanlarına ve konutlara kadar her şeyin inşa edilmesiyle sağlandı. Bunu gerçekleştirmek lokal idarelerin sorumluluğundaydı.

Ancak birtakım ekonomistler bu yaklaşımın geçerliliğini yitirmeye başladığını savunuyor.

Çin’in inşaat bağımlılığının en tuhaf örneklerinden biri Myanmar sonuna yakın Yunnan eyaletinde bulunuyor. Bu yıl bölgedeki yetkililer şaşırtan bir biçimde milyonlarca dolarlık yeni bir Covid-19 karantina tesisi inşa etme planlarına devam edeceklerini doğruladılar.

Sonuç olarak Çin’in halkına refah sağlamanın öteki bir yolunu bulması gerekiyor.

Prof. Fatas, “Bir dönüm noktasındayız. Eski model işe yaramıyor lakin odak noktasını değiştirmek için önemli yapısal ve kurumsal ıslahatlara gereksiniminiz var” diyor.

Örneğin, şayet Çin bir finans bölümünün iktisadını canlandırmasını ve ABD ya da Avrupa’ya rakip olmasını istiyorsa, hükümetin öncelikle düzenlemeleri değerli ölçüde gevşetmesi ve gücün büyük kısmını özel kesime devredilmesi gerektiğini savunuyor.

Gerçekte ise tam aykırısı oldu. Çin hükümeti finans kesimi üzerinde denetimini sıkılaştırdı, “Batılılaşmış” bankacıları azarladı ve Alibaba üzere büyük teknoloji şirketlerine baskı yaptı.

Bu, ülkeye gençler ortasında işsizliğin artması olarak yansıdı. Çin genelinde milyonlarca düzgün eğitimli mezun, kentlerde beyaz yaka işler bulmakta zorlanıyor.

Temmuz ayında, 16-25 yaş ortası iş arayanların oranı, yüzde 21,3’le rekor kırdı. Sonraki ay yetkililer sayıları yayımlamayı bırakacaklarını duyurdu.

Prof. Fatas’a nazaran bu, “katı, merkezi bir ekonominin” bu kadar çok sayıda insanı iş gücüne katmakta zorlandığının bir ispatı.

Getty Images Çin ihracatı Temmuz’da kıymetli ölçüde düştü

Hükümet artık ne yapacak?

Ekonomik taraf değişikliği için, siyasi ideolojinin değişmesi gerekir. Çin Komünist Partisi’nin toplum, Devlet Lider Şi Cinping’in de parti üzerindeki sıkı denetimine bakılırsa, bu pek mümkün görünmüyor. İdare ekonomik değişimin gerekli olmadığını bile sav edebilir.

Bazı açılardan Çin kendi muvaffakiyetinin kurbanı. Mevcut büyüme suratı, evvelki yıllardaki şaşırtan derecede yüksek sayılarla karşılaştırıldığında “yavaş” olarak bedellendiriliyor.

1989’dan bu yana Çin, yılda ortalama yaklaşık yüzde 9’luk bir büyüme oranı yakaladı. 2023 yılında ise bu sayının yüzde 4,5 civarında olacağı öngörülüyor.

Bu büyük bir düşüş lakin tekrar de ABD, İngiltere ve birçok Avrupa ülkesininkinden çok daha yüksek.

Batılı ekonomiler ekseriyetle insanların harcamalarıyla güçleniyor fakat Pekin bu tüketim modeline karşı temkinli davranıyor.

Tüketicileri yeni bir TV almaya yahut tatile çıkmaya teşvik etmek ekonomiyi canlandırmaya yardımcı olabilir lakin Çin’in ulusal güvenliğine yahut ABD ile rekabetine pek yararı yok.

Aslında Şi büyüme istiyor lakin bunu büyüme ismine istemiyor. Yarı iletkenler, yapay zeka ve yeşil teknoloji üzere ileri sanayilerdeki patlamasının gerisinde bu olabilir. Bunların hepsi Çin’i global olarak rekabetçi ve daha az bağımlı kılıyor.

Bu tıpkı vakitte hükümetin sarsılan iktisada verdiği hudutlu yansıyı de açıklayabilir. Şu ana kadar büyük ölçüde para pompalamak yerine, borçlanma limitlerini gevşetmek yahut faiz oranlarını bir ölçü düşürmek üzere ayarlamalar yaptı.

Çin’deki yabancı yatırımcılar telaşlı ve hükümetin bir an evvel harekete geçmesini istiyor lakin sorumlular uzun vadeli bir oyun oynuyor üzere görünüyor.

Kağıt üzerinde Çin’in daha fazla büyüme için hala büyük bir potansiyele sahip olduğunu biliyorlar. Çin ekonomik bir güç merkezi olabilir lakin ülkede ortalama yıllık gelir hala sadece 12 bin 850 dolar. Halkın yaklaşık yüzde 40’ı hâlâ kırsal kesimde yaşıyor.

Getty Images Şi Cinping

Seçim döngülerine bağlı olmamak, Çin’e, uzun vadeli bir bakış açısı edinme lüksü veriyor.

Ancak öte yandan pek çok iktisatçı, otoriter siyasi sistemin, resmi olarak “yüksek gelirli” ülkelerdeki ömür standartlarıyla eşleşen esnek, açık iktisat cinsiyle uyumlu olmadığını savunuyor.

Şi’nin ideolojiyi tesirli idare yahut denetimi pragmatizme tercih etmesi tehlikesi olabilir.

Çoğu insan için iktisat âlâ giderken bu olumlu bir şey. Fakat Çin, pek çok kişinin iş bulmakta zorlandığı ve mülklerin pahasının düştüğü 3 yıllık sıfır Covid periyodundan çıktığı için farklı bir öykü ortaya çıkıyor.

Bu bizi Biden’ın toplumsal huzursuzluğa yol açacağını düşündüğü “saatli bomba” tarifini yahut daha da önemli bakarsak, buna reaksiyon olarak bir tıp tehlikeli dış siyaset hareketini akla getiriyor.

Ancak şu anda bu büsbütün bir spekülasyon. Çin geçmişte pek çok krizden çıktı. Tekrar de ülke idaresinin şu anda eşsiz bir kadro zorluklarla karşı karşıya olduğuna kuşku yok.

Fatas, “Mevcut durumdan tasa duyuyorlar mı? Elbette, sayıları görüyorlar. Ne yapılması gerektiğini anlıyorlar mı? Emin değilim. Benim iddiama nazaran Çin’in geleceği için temel olan kimi şeyleri kaçırıyorlar” diyor.

Çin iktisadı ‘saatli bomba’ mı? yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Çin iktisadı son 6 ayda birtakım sıkıntılar yaşadı: Yavaşlayan büyüme, gençler ortasında rekor seviyedeki işsizlik, düşük dış yatırım ve ihracat, zayıf para ünitesi ve krizdeki emlak kesimi.

ABD Lideri Joe Biden, dünyanın ikinci büyük iktisadını “saatli bir bomba” olarak tanımladı. Biden’a nazaran gelecekte Çin’de hoşnutsuzluk artacak.

Çin Devlet Lideri Şi Cinping ise Biden’a cevabında, ülke iktisadının “dayanıklılığına, muazzam potansiyeline ve canlılığına” vurgu yaptı.

Peki kim haklı? Biden mı yoksa Şi mi? Birden fazla vakit olduğu üzere, yanıt muhtemelen ikisinin ortasında bir yerde.

Ekonomisinin yakın vakitte çökmesi pek mümkün olmasa da Çin, çok büyük ve esaslı zorluklarla karşı karşıya.

Emlak bölümünde kriz

Çin’in ekonomik meselelerinin merkezinde emlak piyasası var. Yakın vakte kadar gayrimenkul, ülke varlığının üçte birini oluşturuyordu.

Singapur’daki INSEAD’da iktisat profesörü olan Antonio Fatas, “Bunun hiçbir manası yoktu” diyor.

Ülkede 20 yıl boyunca, emlak dalında özelleştirme dalgasıyla patlama yaşadı. Lakin 2020’de kriz bölümü vurdu. Pandemi ve ülkenin azalan nüfusu, konut inşaatı programı için uygun bileşenler değildi.

ABD’yi vuran 2008 krizi üzere bir çöküşten korkan Çin hükümeti, gayrimenkul bölümünde borç sınırlaması getirdi. Çok geçmeden birçok kişi için geri ödeyemeyecekleri ölçüde borç birikmişti.

Konuta talep azaldı, emlak fiyatları düştü. Yaşananlar, 3 yıllık koronavirüs kısıtlamalarını yeni geride bırakan konut sahiplerini daha da fakirleştirdi.

Yatırım şirketi Natixis’in Asya Baş Ekonomisti Alicia Garcia-Herrero, “Çin’de mülk almak tesirli bir tasarruftu. Yakın vakte kadar paranızı çılgın borsaya yahut düşük faizli bir banka hesabına yatırmaktan daha âlâ görünüyordu” diyor.

Batılı ülkelerden farklı olarak bu, pandemi sonrası harcama patlamasının ya da ekonomik manada büyük bir toparlanmanın yaşanmadığı manasına geliyor.

Getty Images

Garcia-Herrero, “Çinlilerin sıfır Covid siyasetinden sonra meczuplar üzere harcama yapacağına dair bir fikir vardı. Seyahat ederler, Paris’e masraflar, Eyfel Kulesi’ni satın alırlar… Lakin aslında konut fiyatlarındaki düşüş nedeniyle tasarruflarının azaldığını biliyorlardı, bu yüzden nakit parayı ellerinde tutmaya karar verdiler” diyor.

Bu durum yalnızca hane halkının fakir hissetmesine yol açmakla kalmadı, birebir vakitte lokal idarelerin borç sıkıntısını da kötüleştirdi.

Milyarlarca dolarlık gelirin üçte birinden fazlasının, emlak bölümünde arazi satılarak elde edildiği varsayım ediliyor.

Bazı ekonomistlere nazaran bu mülkiyet meselesinin azalması yıllar alacak.

Kusurlu bir ekonomik model

Emlak krizi tıpkı vakitte Çin iktisadının işleyişindeki sıkıntılara da dikkat çekiyor.

Ülkenin son 30 yıldaki şaşırtan büyümesi, yollar, köprüler ve tren çizgilerinden fabrikalara, havalimanlarına ve konutlara kadar her şeyin inşa edilmesiyle sağlandı. Bunu gerçekleştirmek mahallî idarelerin sorumluluğundaydı.

Ancak birtakım ekonomistler bu yaklaşımın geçerliliğini yitirmeye başladığını savunuyor.

Çin’in inşaat bağımlılığının en tuhaf örneklerinden biri Myanmar sonuna yakın Yunnan eyaletinde bulunuyor. Bu yıl bölgedeki yetkililer şaşırtan bir biçimde milyonlarca dolarlık yeni bir Covid-19 karantina tesisi inşa etme planlarına devam edeceklerini doğruladılar.

Sonuç olarak Çin’in halkına refah sağlamanın öteki bir yolunu bulması gerekiyor.

Prof. Fatas, “Bir dönüm noktasındayız. Eski model işe yaramıyor lakin odak noktasını değiştirmek için önemli yapısal ve kurumsal ıslahatlara gereksiniminiz var” diyor.

Örneğin, şayet Çin bir finans bölümünün iktisadını canlandırmasını ve ABD ya da Avrupa’ya rakip olmasını istiyorsa, hükümetin öncelikle düzenlemeleri kıymetli ölçüde gevşetmesi ve gücün büyük kısmını özel bölüme devredilmesi gerektiğini savunuyor.

Gerçekte ise tam karşıtı oldu. Çin hükümeti finans bölümü üzerinde denetimini sıkılaştırdı, “Batılılaşmış” bankacıları azarladı ve Alibaba üzere büyük teknoloji şirketlerine baskı yaptı.

Bu, ülkeye gençler ortasında işsizliğin artması olarak yansıdı. Çin genelinde milyonlarca düzgün eğitimli mezun, kentlerde beyaz yaka işler bulmakta zorlanıyor.

Temmuz ayında, 16-25 yaş ortası iş arayanların oranı, yüzde 21,3’le rekor kırdı. Sonraki ay yetkililer sayıları yayımlamayı bırakacaklarını duyurdu.

Prof. Fatas’a nazaran bu, “katı, merkezi bir ekonominin” bu kadar çok sayıda insanı iş gücüne katmakta zorlandığının bir ispatı.

Getty Images Çin ihracatı Temmuz’da değerli ölçüde düştü

Hükümet artık ne yapacak?

Ekonomik taraf değişikliği için, siyasi ideolojinin değişmesi gerekir. Çin Komünist Partisi’nin toplum, Devlet Lider Şi Cinping’in de parti üzerindeki sıkı denetimine bakılırsa, bu pek mümkün görünmüyor. İdare ekonomik değişimin gerekli olmadığını bile tez edebilir.

Bazı açılardan Çin kendi muvaffakiyetinin kurbanı. Mevcut büyüme suratı, evvelki yıllardaki şaşırtan derecede yüksek sayılarla karşılaştırıldığında “yavaş” olarak bedellendiriliyor.

1989’dan bu yana Çin, yılda ortalama yaklaşık yüzde 9’luk bir büyüme oranı yakaladı. 2023 yılında ise bu sayının yüzde 4,5 civarında olacağı öngörülüyor.

Bu büyük bir düşüş fakat tekrar de ABD, İngiltere ve birden fazla Avrupa ülkesininkinden çok daha yüksek.

Batılı ekonomiler ekseriyetle insanların harcamalarıyla güçleniyor lakin Pekin bu tüketim modeline karşı temkinli davranıyor.

Tüketicileri yeni bir TV almaya yahut tatile çıkmaya teşvik etmek ekonomiyi canlandırmaya yardımcı olabilir lakin Çin’in ulusal güvenliğine yahut ABD ile rekabetine pek yararı yok.

Aslında Şi büyüme istiyor ancak bunu büyüme ismine istemiyor. Yarı iletkenler, yapay zeka ve yeşil teknoloji üzere ileri sanayilerdeki patlamasının gerisinde bu olabilir. Bunların hepsi Çin’i global olarak rekabetçi ve daha az bağımlı kılıyor.

Bu birebir vakitte hükümetin sarsılan iktisada verdiği sonlu yansıyı de açıklayabilir. Şu ana kadar büyük ölçüde para pompalamak yerine, borçlanma limitlerini gevşetmek yahut faiz oranlarını bir ölçü düşürmek üzere ayarlamalar yaptı.

Çin’deki yabancı yatırımcılar kaygılı ve hükümetin bir an evvel harekete geçmesini istiyor lakin sorumlular uzun vadeli bir oyun oynuyor üzere görünüyor.

Kağıt üzerinde Çin’in daha fazla büyüme için hala büyük bir potansiyele sahip olduğunu biliyorlar. Çin ekonomik bir güç merkezi olabilir lakin ülkede ortalama yıllık gelir hala sadece 12 bin 850 dolar. Halkın yaklaşık yüzde 40’ı hâlâ kırsal kesimde yaşıyor.

Getty Images Şi Cinping

Seçim döngülerine bağlı olmamak, Çin’e, uzun vadeli bir bakış açısı edinme lüksü veriyor.

Ancak öte yandan pek çok iktisatçı, otoriter siyasi sistemin, resmi olarak “yüksek gelirli” ülkelerdeki ömür standartlarıyla eşleşen esnek, açık iktisat tipiyle uyumlu olmadığını savunuyor.

Şi’nin ideolojiyi tesirli idare yahut denetimi pragmatizme tercih etmesi tehlikesi olabilir.

Çoğu insan için iktisat yeterli giderken bu olumlu bir şey. Fakat Çin, pek çok kişinin iş bulmakta zorlandığı ve mülklerin kıymetinin düştüğü 3 yıllık sıfır Covid devrinden çıktığı için farklı bir öykü ortaya çıkıyor.

Bu bizi Biden’ın toplumsal huzursuzluğa yol açacağını düşündüğü “saatli bomba” tarifini yahut daha da önemli bakarsak, buna reaksiyon olarak bir çeşit tehlikeli dış siyaset aksiyonunu akla getiriyor.

Ancak şu anda bu büsbütün bir spekülasyon. Çin geçmişte pek çok krizden çıktı. Tekrar de ülke idaresinin şu anda eşsiz bir grup zorluklarla karşı karşıya olduğuna kuşku yok.

Fatas, “Mevcut durumdan telaş duyuyorlar mı? Elbette, sayıları görüyorlar. Ne yapılması gerektiğini anlıyorlar mı? Emin değilim. Benim varsayımıma nazaran Çin’in geleceği için temel olan birtakım şeyleri kaçırıyorlar” diyor.

Çin iktisadı ‘saatli bomba’ mı? yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

HPV BELİRTİLERİ

HPV’nin en yaygın belirtisi siğillerdir. Lakin HPV virüsü taşıyan herkeste siğil çıkmaz. Sahip olduğunuz virüs çeşidine bağlı olarak genital bölgenizde yahut öbür bir yerde ortaya çıkabilirler. Bu siğiller ekseriyetle resen geçer. Reçetesiz satılan ve reçeteli ilaçlar bunlardan daha süratli kurtulmanıza yardımcı olabilir.

HPV NASIL BULAŞIR?

HPV ciltten cilde temas yoluyla yayılır. Cinsel yolla bulaşan enfeksiyonların en yaygın tipidir. Cinsel olarak etkin olan çabucak hemen herkes bir noktada en az bir HPV çeşidine sahip olacaktır. Partnerinizde varsa, semptomları olmasa bile size bulaşabilir.

HPV TEDAVİSİ

Bu tıp enfeksiyonların tedavisi yoktur. Birden fazla durumda, neye sahip olduğunuzu asla bilemezsiniz. HPV bir sıhhat problemine neden olacak kadar uzun müddet kalırsa, hekiminiz bunu ayrıyeten tedavi edecektir.

HPV KANSERE NEDEN OLUR MU?

Her 10 HPV enfeksiyonundan yaklaşık 9’u bir yahut iki yıl içinde resen düzgünleşir. Lakin devam edenlerin kimileri muhakkak hücrelerde kansere yol açabilecek değişikliklere neden olabilir. Bu 10 ila 30 yıl sürebilir.

HPV’NİN NEDEN OLDUĞU KANSER TÜRLERİ

Rahim ağzı ve anal kanser olaylarının neredeyse tamamına HPV neden olmaktadır. Ayrıyeten vajina, vulva ve penis dahil olmak üzere başka genital bölgelerde de yol açabilir. Gırtlak kanseri olaylarının yaklaşık %70’ine bu virüs neden olmaktadır.

Bazı şeyler HPV’den kansere yakalanma bahtınızı artırabilir. Bunlar ortasında sigara içmek, uzun müddet doğum denetim hapı kullanmak ve dişlerinize güzel bakmamak sayılabilir. Zayıf bir bağışıklık sisteminiz varsa yahut diğer bir sıhhat sorunu nedeniyle kronik iltihaplanmanız varsa talihiniz daha yüksektir.

HPV ÖNLENEBİLİR BİR VİRÜS MÜDÜR?

Bir aşı bu virüse yakalanmanızı önleyebilir. Bağışıklık sisteminizin bu virüsle savaşmaya hazır olması için cinsel olarak etkin olmadan evvel aşı olmanız en güzelidir. CDC, erkek ve kız çocuklarının 11 yahut 12 yaşında aşılanmasını önermektedir. Daha büyük çocuklar 26 yaşına kadar HPV aşısı olmalıdır. Daha büyükseniz, daha evvel cinsel bağa girdiyseniz ve HPV’nin bir tipini kaptıysanız, aşı sizi koruyabilir. . 45 yaşına kadar olan yetişkinler de aşılanabilir, lakin daha evvel HPV’ye maruz kalmaları nedeniyle bu yaş kümesinde daha az yarar sağlayabilir. Lakin gebe bayanlar aşılanmamalıdır.

PREZERVATİF HPV’Yİ ÖNLER Mİ?

Cinsel olarak etkinseniz, bunlar yardımcı olabilir, lakin sizi HPV’den büsbütün korumaz. Prezervatifin kapsamadığı bölgeler hala enfekte olabilir. Önerilen yaş aralığındaysanız, aşı yaptırmaktan kaçınmanın en güzel yolu aşı yaptırmaktır. Lakin bu, esasen sahip olduğunuz bir HPV ile savaşmak için hiçbir şey yapmaz.

Kanser dahil pek çok hastalığa sebep: HPV nedir? yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Etkin pişmanlıktan yararlanmak isteyen Hoşcoşkun, 2017’den bu yana firari olması nedeniyle tutuklanma istemi ile mahkemeye sevk edildi. Yükseköğretim Heyeti’nce 28 Şubat 2017’de Ege Üniversitesi’ndeki rektörlük misyonundan açığa alınan ve 25 Ağustos’taki Kanun Kararında Kararname ile meslekten ihraç edilen Hoşcoşkun, 18 Temmuz’da tutuklandı.

“GÜLEN’İ BORNOVA’DA MESCİTTE GÖRDÜM’

Hoşcoşkun’un savcılık sözü de ortaya çıktı. FETÖ ile üniversitede tanıştığını belirten ve suçlamaları reddeden Hoşcoşkun, “1973 yılında Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi’ni kazandım. Gülen cemaati olan yapı ile birinci olarak üniversitenin 2’nci sınıfında tanıştığımı hatırlıyorum. Mahmut A. ve Şerif A.T., beni kaldıkları cemaat meskenine davet ettiler lakin bu konuta gitmedim. Cemaatten olduklarını ve Anadolu’dan gelen çocuklara sahip çıkıp, eğitim verdiklerini onlardan duydum. Fetullah Gülen’e ‘hocaefendi’ diyorlardı lakin bana nazaran ‘hocaefendi’ değildir. Üniversitede okuduğum periyotta bu şahıslarla örgütün rastgele bir aktifliğine, sohbetine ya da iftarına katılmadım. Gülen’i öğrenciyken Bornova Büyük Mescidi’nde vaaz verdiği bir cuma namazında gördüm. Konuşmadım ya da görüşmedim. Hatta vaazlarında daima ağladığı ve bu ağlamaklı halinden rahatsız olduğum için mescide gitmedim. 1979 yılında Ege Üniversitesi’nden mezun olup, 2017 yılında Ege Üniversitesi rektörü olmam ortasında geçen 38 yıl içerisinde Gülen cemaati olan FETÖ/PDY silahlı terör örgütü ile rastgele bir temasım ve irtibatım olmamıştır. Bu periyot içerisinde örgüt mensubu olduğunu duyduğum ya da örgüte mensup olduğunu direkt bana söyleyenler vardı. Lakin onlarla rastgele bir örgütsel sohbet, toplantı üzere bir durum içerisinde bulunmadığım için net olarak bir bilgim yok” dedi.

“HAFIZAM KUVVETLİ DEĞİL”

2011 yılındaki Pensilvanya ziyaretinin sorulması üzerine Hoşcoşkun, şunları söyledi:

“30 Nisan 2011 ile 4 Mayıs 2011 Pensilvanya eyaleti Philadelphia kentine, ismini hatırlamadığım bir ilaç firması kongreye götürdü. Bu kongreye İzmir ve Türkiye’den organ naklinde uzman hekimlerle gittim. Gülen’in kaldığı yere bir görüşme düzenlemedim, onunla görüşmedim. Bu iddiayı kabul etmiyorum. FETÖ silahlı terör örgütü üyesi değilim. Argümanda geçen birtakım konuları, sözümün başında belirtmiştim. Türkiye Tabipler Vakfı’nın kurucu üyesi ve olağan üyesi değilim. 68 yaşında hasta birisiyim. 6 yıldır dışarı ile irtibatım yok. 2 hafta da hastanede tedavi gördüm. Bu nedenden ötürü hafızam pek kuvvetli değil. Yaşanan olaylar üzerinden uzun vakit geçmesinden ötürü tam olarak hatırlamadığım konular var. Lakin siz sorularınızı sordukça hatırladıklarımı samimi bir halde anlatmak istediğimi beyan etmiştim. Vatanını, milletini seven, bu ülkeye 40 yıla yakın hizmet etmiş bir öğretim görevlisiyim.”

“ŞİFA HASTANESİ’NDE AMELİYAT YAPTIM”

FETÖ ilgisi nedeniyle kapatılan Şifa Hastanesi’yle irtibatlı olduğuna ait soruyu da yanıtlayan Hoşcoşkun, “Şifa Hastanesi’nde çalışmadım. 2007 ile 2008 ortasında 1 yıl kadar Şifa Hastanesi başvurusu ile organ nakli merkezinin talebi ile kadavra vericiliği organ nakli yaptım. 8-10 kadar organ naklinde bulundum. Basmane Meydanı’ndaki Şifa Hastanesi’nde 1 yıl kadar organ nakli ile ilgili çalışmışlığım vardır. Yapmış olduğum ameliyatlar ile ilgili taahhüt ettikleri paraları vermediler. Yalnızca organ nakli yaptığım hastaların nakit olarak elden verdiği paraları aldım. Şifa Hastanesi’nden rastgele bir fiyat almadım” dedi.

“ARADA HAVA ALMAK İÇİN DOLAŞTIM”

2017 yılından bu yana annesinin meskeninde kaldığını söyleyen Hoşcoşkun, şunları kaydetti:

“25 Ağustos 2017’de KHK ile ihraç edildim. Bu tarihten sonra hakkımda bir isimli süreç olacağını düşünerek, ikamet adresimden ayrıldım. Ayrıldıktan birkaç gün sonra kolluk kuvveti konutuma gelip, arama yapmış; eşyalarıma el koymuş. Hakkımda bir arama kararı olduğunu eşim haber verdi. Bu tarihten itibaren annemin Bornova’daki konutundaydım. Gereksinimlerimi annemin emekli maaşı ve yanıma aldığım birikim ile giderdim. Ortada sırada mahallede hava almak için dolaştım. 15 Temmuz darbe teşebbüsünü ise televizyondan gördüm.” 

Tutuklu eski rektör Hoşcoşkun: 6 yıl annemin konutunda saklandım, hafızam pek kuvvetli değil yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Etkin pişmanlıktan yararlanmak isteyen Hoşcoşkun, 2017’den bu yana firari olması nedeniyle tutuklanma istemi ile mahkemeye sevk edildi. Yükseköğretim Konseyi’nce 28 Şubat 2017’de Ege Üniversitesi’ndeki rektörlük vazifesinden açığa alınan ve 25 Ağustos’taki Kanun Kararında Kararname ile meslekten ihraç edilen Hoşcoşkun, 18 Temmuz’da tutuklandı.

“GÜLEN’İ BORNOVA’DA MESCİTTE GÖRDÜM’

Hoşcoşkun’un savcılık sözü de ortaya çıktı. FETÖ ile üniversitede tanıştığını belirten ve suçlamaları reddeden Hoşcoşkun, “1973 yılında Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi’ni kazandım. Gülen cemaati olan yapı ile birinci olarak üniversitenin 2’nci sınıfında tanıştığımı hatırlıyorum. Mahmut A. ve Şerif A.T., beni kaldıkları cemaat konutuna davet ettiler fakat bu meskene gitmedim. Cemaatten olduklarını ve Anadolu’dan gelen çocuklara sahip çıkıp, eğitim verdiklerini onlardan duydum. Fetullah Gülen’e ‘hocaefendi’ diyorlardı lakin bana nazaran ‘hocaefendi’ değildir. Üniversitede okuduğum devirde bu şahıslarla örgütün rastgele bir aktifliğine, sohbetine ya da iftarına katılmadım. Gülen’i öğrenciyken Bornova Büyük Mescidi’nde vaaz verdiği bir cuma namazında gördüm. Konuşmadım ya da görüşmedim. Hatta vaazlarında daima ağladığı ve bu ağlamaklı halinden rahatsız olduğum için mescide gitmedim. 1979 yılında Ege Üniversitesi’nden mezun olup, 2017 yılında Ege Üniversitesi rektörü olmam ortasında geçen 38 yıl içerisinde Gülen cemaati olan FETÖ/PDY silahlı terör örgütü ile rastgele bir temasım ve irtibatım olmamıştır. Bu periyot içerisinde örgüt mensubu olduğunu duyduğum ya da örgüte mensup olduğunu direkt bana söyleyenler vardı. Lakin onlarla rastgele bir örgütsel sohbet, toplantı üzere bir durum içerisinde bulunmadığım için net olarak bir bilgim yok” dedi.

“HAFIZAM KUVVETLİ DEĞİL”

2011 yılındaki Pensilvanya ziyaretinin sorulması üzerine Hoşcoşkun, şunları söyledi:

“30 Nisan 2011 ile 4 Mayıs 2011 Pensilvanya eyaleti Philadelphia kentine, ismini hatırlamadığım bir ilaç firması kongreye götürdü. Bu kongreye İzmir ve Türkiye’den organ naklinde uzman hekimlerle gittim. Gülen’in kaldığı yere bir görüşme düzenlemedim, onunla görüşmedim. Bu iddiayı kabul etmiyorum. FETÖ silahlı terör örgütü üyesi değilim. Savda geçen birtakım konuları, sözümün başında belirtmiştim. Türkiye Tabipler Vakfı’nın kurucu üyesi ve olağan üyesi değilim. 68 yaşında hasta birisiyim. 6 yıldır dışarı ile kontağım yok. 2 hafta da hastanede tedavi gördüm. Bu nedenden ötürü hafızam pek kuvvetli değil. Yaşanan olaylar üzerinden uzun vakit geçmesinden ötürü tam olarak hatırlamadığım konular var. Lakin siz sorularınızı sordukça hatırladıklarımı samimi bir biçimde anlatmak istediğimi beyan etmiştim. Vatanını, milletini seven, bu ülkeye 40 yıla yakın hizmet etmiş bir öğretim görevlisiyim.”

“ŞİFA HASTANESİ’NDE AMELİYAT YAPTIM”

FETÖ ilgisi nedeniyle kapatılan Şifa Hastanesi’yle irtibatlı olduğuna ait soruyu da yanıtlayan Hoşcoşkun, “Şifa Hastanesi’nde çalışmadım. 2007 ile 2008 ortasında 1 yıl kadar Şifa Hastanesi başvurusu ile organ nakli merkezinin talebi ile kadavra vericiliği organ nakli yaptım. 8-10 kadar organ naklinde bulundum. Basmane Meydanı’ndaki Şifa Hastanesi’nde 1 yıl kadar organ nakli ile ilgili çalışmışlığım vardır. Yapmış olduğum ameliyatlar ile ilgili taahhüt ettikleri paraları vermediler. Yalnızca organ nakli yaptığım hastaların nakit olarak elden verdiği paraları aldım. Şifa Hastanesi’nden rastgele bir fiyat almadım” dedi.

“ARADA HAVA ALMAK İÇİN DOLAŞTIM”

2017 yılından bu yana annesinin konutunda kaldığını söyleyen Hoşcoşkun, şunları kaydetti:

“25 Ağustos 2017’de KHK ile ihraç edildim. Bu tarihten sonra hakkımda bir isimli süreç olacağını düşünerek, ikamet adresimden ayrıldım. Ayrıldıktan birkaç gün sonra kolluk kuvveti meskenime gelip, arama yapmış; eşyalarıma el koymuş. Hakkımda bir arama kararı olduğunu eşim haber verdi. Bu tarihten itibaren annemin Bornova’daki konutundaydım. Gereksinimlerimi annemin emekli maaşı ve yanıma aldığım birikim ile giderdim. Ortada sırada mahallede hava almak için dolaştım. 15 Temmuz darbe teşebbüsünü ise televizyondan gördüm.” 

Tutuklu eski rektör Hoşcoşkun: 6 yıl annemin meskeninde saklandım, hafızam pek kuvvetli değil yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Çin idaresi, dün yaşanan krize dair sessizliğini korurken üst seviye diplomatın olayın çabucak akabinde plansız ziyaretle Pekin’e gelerek Çinli yetkilileri bilgilendirmesi dikkati çekti.

Rudenko’nun Çin Gang ile görüşmesinde “ortak dert konusu olan memleketler arası ve bölgesel sorunların tartışıldığı” belirtildi.

Rus diplomatla Çinli mevkidaşı Ma’nın başkanlık ettiği heyetler ortası görüşmede tarafların, “iki ülke başkanlarının vardığı mutabakat doğrultusunda şiddetli ve karmaşık bir durum arz eden milletlerarası ortamda vaktinde irtibat kurarak ortak çıkarlarını korumalarının” taşıdığı değerin altını çizildi.

Taraflar, Şanghay İşbirliği Örgütü‘nün (ŞİÖ) bölgesel barış ve istikrarı sağlama konusundaki değerli rolüne işaret ederek, “örgütün sağlıklı ve sürdürülebilir gelişimi için dayanışmayı ve işbirliğini güçlendireceklerini” bildirdi.

Görüşmede tarafların, “Ukrayna krizini ve ortak telaş konusu öteki memleketler arası ve bölgesel problemleri ele aldıkları” kaydedildi.

WAGNER KÜMESİNİN İSYANI

Özel güvenlik şirketi Wagner’in kurucusu Yevgeniy Prigojin, Rus ordusunu Wagner’e taarruz düzenlemekle suçlayıp karşılık vermekle tehdit etmiş, Wagner savaşçıları Ukrayna’yı terk ederek huduttaki Rostov bölgesine girmişti.

Bu durum üzerine Federal Güvenlik Servisi (FSB), “silahlı isyan” suçlamasıyla ceza davası açmıştı.

Rusya Devlet Lideri Vladimir Putin, Wagner’in isyanını “vatana ihanet” olarak nitelendirmişti.

Prigojin, Moskova’ya gideceklerini açıklamış, Kremlin idaresi ise ülkenin pek çok bölgesinde güvenlik tedbirlerini artırmıştı.

Günün sonunda Yevgeniy Prigojin’in, Belarus Cumhurbaşkanı Aleksandr Lukaşenko‘nun Rusya’da tansiyonu azaltma teklifini kabul ettiği bildirilmişti.

Prigojin, Rus kanı dökülmesinin sorumluluğunu anladıklarını ve konvoylarını geri çevirerek plana nazaran saha kamplarına geri döneceklerini açıklamıştı.

Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov, Prigojin’e yönelik açılan ceza davasının kapanacağını belirterek, isyancı başkanının Belarus’a gideceğini bildirmişti.

ÇİN’İN UKRAYNA KRİZİNDEKİ TUTUMU

Çin’in ABD ile jeostratejik rekabetinin ve bölgesel tansiyonların arttığı bir periyotta başlayan Rusya-Ukrayna Savaşı, Pekin idaresini “ortak düşman” algısıyla misal meydan okumalarla karşı karşıya olan Moskova ile yakınlaştırmıştı.

Çin ve Rus önderlerinin, savaşın başlamasında çabucak evvel, 4 Şubat 2022’de Putin’in Pekin Kış Olimpiyatları için Çin’e yaptığı ziyaretteki görüşmede, “iki ülke ortasındaki dostluğun limitinin olmadığına” vurgu yapan ortak açıklaması, Pekin idaresinin kısa müddet sonra başlayacak savaştan haberdar olduğu ve örtülü onay verdiğinin işareti diye yorumlanmıştı.

Çin, her ne kadar savaşın akabinde Rusya’ya yönelik milletlerarası yaptırımlara katılmasa da ABD ve Avrupa ile ekonomik münasebetlerine ziyan vermemek için yaptırımların çerçevesine büyük ölçüde uymuştu.

Öte yandan Pekin, yaptırımların Avrupa ile Rusya ortasındaki alışverişleri kısıtlamasıyla istikamet değiştiren ticaretten de çıkar sağlamış, savaşın akabinde iki ülke ortasındaki ticaret hacminin, başta güç alanında arttığı gözlenmişti.

ABD ve Avrupa, Rusya’ya savaşta silah dayanağı sağlamaması istikametinde Çin’i uyarırken Pekin, direkt silah satışı yapmasa da Moskova ile ortak askeri tatbikatlar dahil askeri işbirliğini sürdürmüştü.

BARIŞ TEKLİFLERİNDEN ARABULUCULUK GİRİŞİMİNE

Çin, savaşın yıl dönümü olan 24 Şubat’ta krizin siyasi tahlili için tekliflerini içeren 12 unsurluk “tutum belgesi”ni açıklamış, evrakta gerginliklerin evreli azaltılarak ateşkesin sağlanması gerektiği vurgulanmıştı.

Ateşkes önerisi, ABD ve Avrupa Birliği’nin yanı sıra öneriyi cephedeki fiili durumun onaylanması olarak algılayan Ukrayna tarafından da kabul görmemişti. Kiev idaresi, bu şartlardaki bir barışın “savaşın dondurulması” manasına geleceğini lisana getirmişti.

Rusya da Çin’in görüşüne ehemmiyet verdiğini lakin mevcut şartlarda Ukrayna sıkıntısının tahlilinde barış yoluna geçişin sağlanması için gerekli şartların oluşmadığını bildirmişti.

Devlet Lideri Şi, 20-22 Mart’ta Moskova’yı ziyaretinde Ukrayna meselesine siyasi tahlil davetinde bulunmuş fakat ziyarette Pekin ile Moskova ortasında stratejik işbirliğinin global boyutta genişletilmesine yapılan vurgu, Çin’in Rusya’ya takviyesini sürdürdüğünün işareti olarak yorumlanmıştı.

Çin Devlet Lideri Şi Cinping, 26 Nisan’da Ukrayna Devlet Lideri Volodimir Zelenskiy ile krizin başından beri yaptığı birinci telefon görüşmesinde, ülkesinin siyasi tahlil için görüşmeler yürütmek üzere Avrasya İşlerinden Sorumlu Özel Temsilcisi Li Hui‘yi Ukrayna, Rusya ve başka ülkelere göndereceğini belirterek, arabulucu rolünün işaretini vermişti.

Bu maksatla görevlendirilen Li, 15 Mayıs’ta Ukrayna ile başladığı arabuluculuk cinsinde Polonya, Fransa, Almanya, Avrupa Birliği ve Rusya başkentlerini ziyaret ederek temaslarda bulunmuştu.

Rusya Dışişleri Bakan Yardımcısı Rudenko, Wagner krizinin akabinde Pekin’de yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

‘DÖNME AMACININ PEK ÖNEMLİ OLMADIĞINI GÖRÜYORUZ’

Massachusetts Teknoloji Enstitüsü’nden (MIT) Prof. Dr. Daron Acemoğlu, Merkez Bankası’nın 26 ay sonra siyaset faizinin artırmasını kıymetlendirdi. Acemoğlu, toplumsal medya hesabında şu açıklamayı yaptı:

“Merkez Bankası’nın bugün açıkladığı faiz hakikaten hayal kırıcı. Bir çok insanın da kuşku ettiği üzere rasyonel siyasetlere dönme gayesinin pek önemli olmadığını görüyoruz. Niçin?

Birincisi, piyasalara bu kadar umut verdikten sonra onların beklediğinin çok altında bir faiz açıklaması ekonomik politik gücün hala cumhurbaşkanı ve etrafındaki beşerler elinde olduğunu ve seçim iktisadına erkenden geçiş olacağını gösteriyor.

’15 PUANLIK ARTIŞ MANTIKLI OLMAZDI’

İkincisi, yeni bir faiz siyaseti olup olmadığı muhakkak değil. Doğal ki birden 15 puanlık bir artış mantıklı olmazdı. Ancak buradan nereye gideceği hakkında büyük belirsizlik var ve bu karardan sonra yatırımcıların itimadına ne olacağından emin değilim.

‘KISA VADEDE KAZANMAK İÇİN…’

Üçüncüsü ve bence en berbatı, faiz konusunda bu kadar yüreksiz davranan bir teknokrat kümesi çok daha sıkıntı olan yapısal sorunlarla nasıl uğraşacak?

Bunların hepsini bir ortaya koyarsak şu ana kadar söylenen rasyonel siyasetlere dönüş telaffuzunun biraz daha vitrinler için ve kısa vadede vakit kazanmak için yapıldığı konusunda olan görüşler kuvvetleniyor.”

Prof. Dr. Daron Acemoğlu’ndan ‘faiz’ değerlendirmesi: Rasyonel siyasetlere dönme gayesinin pek önemli olmadığını görüyoruz yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Aziz Çelik şu değerlendirmeyi yaptı:

• Ücret ve maaşlarla ilgili bahislerde Çalışma Bakanı değil Mehmet Beyefendi belirleyici olacak.
• Asgari fiyatta eskisi üzere artışlar biraz sıkıntı.
• Memur minimum maaşının 22 bin liraya yükselmesi epey tartışmalı olacak.
• Diğer memurlara makul maaş artışları daha da sıkıntı.
• Emekli aylıklarında önemli bir uygunlaştırma ve intibak düzenlemesi çok daha sıkıntı.
• Kademeli emeklilik sıkıntısı bir öteki bahara kalabilir.
• Enflasyonu düşürmek için işsizlikte bir ölçü daha artış kelam konusu olabilir.

Mehmet Şişmek'in "rasyonel bir zemine dönme dışında bir seçenek yok" cümlesinden anladıklarım:
Ücret ve maaşlarla ilgili konularda konularda Çalışma Bakanı değil Mehmet Bey belirleyici olacak.
Asgari ücrette eskisi gibi artışlar biraz zor.
Memur asgari maaşının 22 bin…

— aziz çelik (@EmeginHalleri) June 4, 2023

Ekonomist Aziz Çelik’ten ‘rasyonel zemin’ değerlendirmesi: Şimşek’in savunduğu siyasetlerden çalışanlara ve emeklilere pek hayır gelmez yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.