YÖK, Türkiye’de yükseköğretimde atılacak yeni adımları içeren “2030’a Doğru Türk Yükseköğretiminin Yol Haritası”nı yarın kamuoyuna açıklayacak.

Bu kapsamda, yol haritasında öne çıkan bazı başlıklarla ilgili değerlendirmelerde bulunan YÖK Başkanı Özvar, Türkiye’de ve dünyada eğitim süreleriyle ilgili ciddi tartışmaların yaşandığını belirtti.

Yükseköğretim alanında başarılı olan öğrencilerin daha kısa sürede üniversitelerini bitirmelerini arzu ettiklerini ve ilerleyen dönemde bu konuya ilişkin yeni çalışmalar başlatacaklarını aktaran Özvar, şöyle konuştu:

“Üniversitelerimizde arzu eden öğrencilerimiz başarılı olduğu takdirde daha kısa süre içerisinde yani 3 yılda bitirebilecekleri bir düzenlemeyi gerçekleştireceğimizi paylaşmayı arzu ederim. Burada hiç şüphe yok ki Türkiye’deki yükseköğretim kalite standartlarından asla taviz vermeden bunu yapmak isteyeceğimizi de bu vesileyle dile getirmek isterim. Bunun ayrıntılarını inşallah önümüzdeki günlerde kamuoyuyla paylaşacağız.”

“Düzenlemeleri yapmamızın en temel nedeni öğrencilerimizin becerilerini ve deneyimlerini artırmak”

Mesleki eğitim konusundaki çalışmalara da değinen YÖK Başkanı Özvar, istihdam piyasalarında üniversite mezunlarında uygulama ve tecrübeye yönelik olarak beklentilerin gittikçe arttığını vurguladı.

Yükseköğretim alanında mesleki eğitim konusunu tekrar ele aldıklarını belirten Özvar, son 1-1,5 yılda meslek yüksekokullarına yönelik bazı reform çalışmalarını başlattıklarını anımsattı.

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz’ın başkanlığında gerçekleştirilen bir dizi toplantıda, meslek yüksekokullarında meslek programlarına daha fazla ağırlık verecek bazı yeni düzenlemeler getirdiklerine dikkati çeken Özvar, “Bilhassa meslek yüksekokulları içerisinde meslek edindirme imkanı olmayan programları sistemin dışına çıkarmaya devam edeceğiz.” dedi.

“Meslek yüksekokullarında uygulamalı derslerin ağırlığı artacak”

Staj ve uygulamalı eğitim konusunda yeni düzenlemelerin gündeme geleceğini, başta Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı olmak üzere ilgili bakanlıklarla bu konuda faaliyetlere başladıklarını kaydeden Özvar, şunları kaydetti:

“Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile yapmış olduğumuz çok kapsamlı anlaşma ve protokol neticesinde meslek yüksekokulları ile odalar arasındaki bağlantıları güçlendireceğiz ve meslek yüksekokullarında uygulamalı derslerin ağırlığı artacak. Ayrıca staj konusunda da yeni bazı düzenlemeler getireceğiz. Bütün bu uygulamaları, yeni düzenlemeleri yapmamızın en temel nedeni öğrencilerimizin uygulamaya yönelik becerilerini ve deneyimlerini artırmaktır. Böylelikle iş gücü piyasalarında ‘ara eleman’ beklentilerini de bu vesileyle daha hızlı ve daha kapsamlı bir şekilde karşılayacağımıza inanıyorum.”

Üniversite hayatında reform: 3 yılda mezuniyet geliyor! yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Bakanlığın görev ve sorumlulukları

• Ulusal ve yerel afet dayanıklılık stratejileri hazırlamak, sanayi, teknoloji, Ar-Ge, turizm ve tarımsal üretimi kapsayacak planlamalar yapmak.

• Afet risk haritaları oluşturmak ve risk analizlerini tüm yerleşim yerlerinde tamamlamak.

• Mevzuatı ulusal ve uluslararası standartlara uygun şekilde güncelleyerek bütünleşik afet yönetimi sağlamak.

• Kurumlar arası koordinasyonu güçlendirerek yetki ve sorumlulukları netleştirmek.

Afet öncesi, sırası ve sonrası hazırlıklar

• Erken uyarı ve tahmin sistemleri kurarak afetlerin izlenmesini ve komuta-sevkiyat süreçlerini teknoloji ile desteklemek.

• Yapı sağlığı izleme sistemlerini ülke genelinde yaygınlaştırmak ve afetlere dayanıklı yapılaşmayı teşvik etmek.

• Toplanma ve geçici barınma alanlarının sayısını artırmak, engelli, yaşlı, kadın ve çocukların ihtiyaçlarını karşılayacak standartlar geliştirmek.

• Afet lojistiği için depolar kurmak ve malzeme, ekipman, araç teminini sağlamak.

Afet sonrası iyileştirme planları

• Türkiye Afet Sonrası İyileştirme Planı ve Uygulama Planı’nı hazırlamak.

• Afet ve acil durumlarda kamu ve özel sektörün iş sürekliliğini sağlayacak planlar oluşturmak.

• Afet sonrası ekonomik ve sosyal hayatın hızla normale dönmesini sağlayacak stratejiler geliştirmek.

• Finansal ve mali araçlarla afet risklerini azaltmak.

Afet personeline özel düzenlemeler

• Yüksek ücret politikası, yıpranma payı ve emeklilik avantajları sunulacak.

• Haftada iki gün teorik ve pratik eğitim verilecek, başarılı personel ödüllendirilecek.

• Askerlikten muafiyet ve kariyer planlaması gibi haklar üzerinde çalışılıyor.

Teknoloji ve Ar-Ge çalışmaları

• Afet yönetiminde uzaktan algılama, görüntüleme sistemleri ve coğrafi bilgi sistemlerini etkin kullanmak.

• Afet yönetimi ve erken uyarı teknolojilerine yönelik Ar-Ge projelerine kaynak sağlamak.

• Afet farkındalığını artırmak amacıyla tüm eğitim kademelerinde özel programlar yürütmek.

Bakanlık kurulmasına zorlayan başlıca nedenler

1. Türkiye’nin yüksek afet riski taşıyan coğrafi ve jeolojik yapısı

2. Yerleşim ve sanayi bölgelerinin düşük afet dayanıklılığı

3. İklim değişikliği ve küresel ısınma gibi yeni tehditler

4. İnsan kaynaklı afet ve acil durum riskleri (KBRN, göç vb.)

5. Afet yönetim planlarının pratikte uygulanamaması

6. Sosyal medyada dezenformasyon ve manipülasyon riski

7. Afet sigortası sistemlerinin yetersizliği

8. Toplumun afet farkındalığının düşük olması

9. Afet yönetim planlarının uygulanmasında bürokratik engeller

10. Afet sonrası toplumsal farkındalığın sürekliliğinin sağlanamaması

Afet yönetiminde tespit edilen 16 zayıf yön

• Teknik personel sayısının yetersizliği, görev ve sorumlulukların net olmaması

• Risk azaltma ve izleme sistemlerinin eksikliği

• Birimler arası iletişim ve ortak çalışma kültürünün zayıf olması

• Afet eğitimi merkezlerinin azlığı ve işlevsizlik

• Kurumsal veri tabanının eksikliği, personel motivasyonunun olumsuz etkilenmesi

• Sosyal tesislerin yetersizliği ve deneyim paylaşımının sınırlı olması

Bakanlık, bu eksiklikleri gidermek ve Türkiye’nin afetlere karşı dayanıklılığını artırmak amacıyla kapsamlı bir yapı ve yönetim modeli oluşturmayı hedefliyor.

(Dünya)

Afet Bakanlığı kuruluyor: Türkiye’de afet yönetiminde kapsamlı reform yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Mesajında, Türkiye’nin kurucu üyeleri arasında yer aldığı BM’nin teşkilinin 80. yıl dönümünü tebrik eden Erdoğan, BM’nin, kurulduğu 1945’ten bu yana temel hedefleri olan, küresel barış ve güvenliğin sağlanması, uluslararası işbirliğinin geliştirilmesi alanlarında önemli başarılara imza attığını vurguladı.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, mesajında şu değerlendirmelerde bulundu:

“Birleşmiş Milletler’in kendisine yüklenen görevleri yerine getirmeye devam edebilmesi için ciddi bir reforma ihtiyaç duyulduğu aşikardır. Gazze başta olmak üzere Filistin halkının yıllardan beri maruz bırakıldığı mezalim karşısında Birleşmiş Milletler’i küresel adaleti temsil eden bir platform haline getirmenin hepimizin mesuliyeti olduğuna inanıyorum. Bunun için 80 yıl önce bu teşkilatın temellerini atan kurucuların sergilediği kararlılıkla, Birleşmiş Milletler’i uluslararası barışı, refahı, karşılıklı güven ve dayanışmayı yeniden tesis edebilecek şekilde güçlendirerek, geleceğe taşıyacak adımları atmalıyız.

“Türkiye, BM’nin güçlü bir yapıya kavuşturulmasını hedefleyen faaliyetlerde aktif rol üstlenmekte kararlıdır”

Türkiye, Sayın Genel Sekreter’in liderliğinde başlatılan ‘Birleşmiş Milletler 80 Girişimi’ de dahil tüm reform çabalarına destek vermeye, Birleşmiş Milletler’in etkin, verimli ve mali bakımdan güçlü bir yapıya kavuşturulmasını hedefleyen faaliyetlerde aktif rol üstlenmekte kararlıdır. Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi reformunu esas alan ‘Dünya beşten büyüktür’ şiarımızı yinelemek suretiyle ‘Daha adil bir dünya mümkün’ diyoruz. Bu noktada üye ülkeleri Birleşmiş Milletler’i tekrar insanlığın umudu haline getirecek adımları ivedilikle atmaya davet ediyorum. Birleşmiş Milletler’in 80. kuruluş yıl dönümünün tüm insanlık için hayırlara vesile olmasını dilerken sizleri en kalbi duygularımla, saygıyla selamlıyorum.”

Erdoğan’dan BM’ye reform çağrısı: İvedilikle adım atılmalı yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Artan şiddet ve cezasızlık algısının önüne geçmek için, ceza infaz sisteminde değişikliğe gidilecek.

İlk olarak, birden çok sabıkası bulunan kişilerin, hüküm giymesi beklenmeden, tutuklu yargılanması sağlanacak.

Strateji belgesine göre tutuklama tedbiri; suçun işleniş şekli, kişinin suç işleme eğilimi ve kamu düzeni için tehlike oluşturması hususları dikkate alınarak yeniden ele alınacak.

İkinci adım ise, cezasızlık algısının ortadan kaldırmaya yönelik. Mevcut sistemde belli sürelerin altında hapis cezası alanlar, denetimli serbestlik kapsamında cezaevine girmiyor. Bu değişecek asgari tutukluluk süresi getirilecek. Belirli suçlarda cezanın en az yüzde 10’u cezaevinde geçecek.

Uzayan yargı süreçlerinin önüne geçmek için de adım atılacak. Soruşturma aşamasının daha etkin şekilde yapılması ve delillerin tam olarak toplanması bu süreçte değişiklik yapılacak başlıklardan olacak.

Arabuluculuk sisteminin daha etkin bir şekilde kullanılması da hedefler arasında.

4. Yargı Reformu Strateji Belgesinin hazırlıkları yaklaşık bir buçuk yıldır sürüyor. Yargı kurumlarının her kademesiyle sorunlara ilişkin toplantılar yapıldı. Adalet Bakanlığı çalışmalar kapsamında 55 bin görüş aldı, 12 bin paydaş anketi yapıldı.

Paket yeni haftada açıklanıyor yargıda reform yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Acemoğlu, “Merkez Bankası’nın faizi artırması konusunda kimi kanılar. Objektif olarak baktığımız vakit yüzde 7.50 faiz artırımı gerçek istikamette bir karar. Geçen ayki hayal kırıklığı yaratan ve beklentinin çok altında kalan faiz artırımından sonra, bu yeni karar Merkez Bankası’nın tahminen de nitekim enflasyona karşı uğraşa başladığının göstergesi olabilir. Lakin bence hakikat siyasetlere hakikat giden yolun daha en başındayız. Yalnızca yüksek faiz aktarılmasıyla iktisat düzelmez” dedi.

Merkez Bankası’nın faizi arttırması konusunda bazı düşünceler.
Objektif olarak baktığımız zaman 7.50% faiz arttırımı doğru yönde bir karar.

— Daron Acemoglu (@DAcemogluMIT) August 27, 2023

DÖRT UNSUR ORTAYA KOYDU

“Benim bu hususta daima vurguladığım ve yapılması gerekli gördüğüm dört siyaset değişikliği var” diyen Acemoğlu şöyle devam etti:

“Birincisi faizleri arttırıp enflasyonu denetim altına almaya başlamak için gerçek faizleri sıfırın üstüne yanlışsız taşımak. Bu enflasyona karşı uğraş için çok kıymetli. Bu birinci unsurun başındayız. Ben hala emin değilim devlet bankaları duracak mı? Diğer yollardan rant dağıtımına devam edilebilirler. Yani şimdilik yalnızca birincinin bir kısmına hakikat bir adım atıldı.

‘KURUMSAL ISLAHAT BAŞLATMAK’

İkincisi, tıpkı sırada kurumsal ıslahat sürecine başlamak. Bu da çok değerli. Bu süreç tabir özgürlüğü ve demokratik hakların kuvvetlendirilmesi ile başlamalı. Lakin birebir vakitte ekonomiyi direk olarak etkileyecek yapısal ıslahatlar da çok kıymetli. Bunların içinde yolsuzluğu denetim altına almak, rekabeti azaltan uygulamaları durdurmak, yargı kurumlarının bağımsızlığını sağlamak ve yatırımın önünün açılması bilhassa kıymetli. Bu mevzularda hiçbir gelişme yok ve olacağını düşünmüyorum. Benim Murat Üçer’ile bir arada yaptığım tahlilde Türkiye’nin en büyük sorunlarının verimsizlik ve teknolojik gerilik olduğu ortaya çıkıyor. Bunlar kurumsal ve büyük yapısal ıslahatlar olmadan çözülemeyecek sorunlar. Bu verimsizlik devam ettiği sürece de fiyatlar gerçek olarak artmayacak ve enflasyonu tetikleyecek sorunlar her vakit ortaya çıkacak. Fakirlik ve işsizlik sorunları devam edecek.

‘ŞİMŞEK’İN BUNDAN EVVELKİ BAKANLIK DEVRİNDE…’

Üçüncü olarak enflasyona karşı gayret ve kurumsal yapıdaki ıslahatların başlangıcıyla bir arada yurtdışından kaynak getirilmesi. Bu kaynaklar şirket ve banka bilançolarındaki makus durumu düzeltmek için ve zelzeleden ötürü ortaya çıkan büyük harcama gerekliliği için kullanılmalıdır. Bu mevzuda bir şey yapılacak mı? İktisat kurmayları alışılmış ki yurtdışından kaynak getirmek istiyorlar. Fakat bunları gerçek kullanacaklarına emin değilim. Türkiye bankalarının ve şirketlerinin gerçek durumunun ne olduğunu şu ana kadar tartışmadılar. Mehmet Şimşek’in bundan evvelki bakanlık periyodunda bol kaynak vardı ve bu kaynaklar yanlışsız kullanılmadı. Türkiye’nin üretkenliğinin en düşük olduğu periyottu bu periyot. Artık birden teğe hakikat kararları mı almaya başlayacaklar?

‘FAKİRLİĞİN ARTMAMASI LAZIM’

Dördüncüsü ise fakirliğin artmamasını sağlamak. Yurtdışından gelen kaynaklarla ve güzel bir yola oturtulan kurumsal ıslahatlarla birlikte hem yatırımı arttırmak hem de toplumsal güvenlik ağını kuvvetlendirmek lazım. Bu bahiste hükümetin hakikat siyasetleri izleyeceğinden de emin değilim. Sonuç olarak yanlışsız tarafa yanlışsız bir adım, fakat bence ardı gelip gelmeyeceği muhakkak değil. Bence Türkiye ve Türk halkını sıkıntı günler bekliyor.”

Prof. Dr. Daron Acemoğlu’ndan Merkez Bankası’na sert tenkit: ‘Türk halkını sıkıntı günler bekliyor’ yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Acemoğlu, “Merkez Bankası’nın faizi artırması konusunda birtakım kanılar. Objektif olarak baktığımız vakit yüzde 7.50 faiz artırımı gerçek istikamette bir karar. Geçen ayki hayal kırıklığı yaratan ve beklentinin çok altında kalan faiz artırımından sonra, bu yeni karar Merkez Bankası’nın tahminen de sahiden enflasyona karşı uğraşa başladığının göstergesi olabilir. Ancak bence gerçek siyasetlere gerçek giden yolun daha en başındayız. Yalnızca yüksek faiz aktarılmasıyla iktisat düzelmez” dedi.

Merkez Bankası’nın faizi arttırması konusunda bazı düşünceler.
Objektif olarak baktığımız zaman 7.50% faiz arttırımı doğru yönde bir karar.

— Daron Acemoglu (@DAcemogluMIT) August 27, 2023

DÖRT UNSUR ORTAYA KOYDU

“Benim bu bahiste daima vurguladığım ve yapılması gerekli gördüğüm dört siyaset değişikliği var” diyen Acemoğlu şöyle devam etti:

“Birincisi faizleri arttırıp enflasyonu denetim altına almaya başlamak için gerçek faizleri sıfırın üstüne yanlışsız taşımak. Bu enflasyona karşı uğraş için çok değerli. Bu birinci hususun başındayız. Ben hala emin değilim devlet bankaları duracak mı? Öbür yollardan rant dağıtımına devam edilebilirler. Yani şimdilik yalnızca birincinin bir kısmına yanlışsız bir adım atıldı.

‘KURUMSAL ISLAHAT BAŞLATMAK’

İkincisi, tıpkı sırada kurumsal ıslahat sürecine başlamak. Bu da çok kıymetli. Bu süreç söz özgürlüğü ve demokratik hakların kuvvetlendirilmesi ile başlamalı. Ancak birebir vakitte ekonomiyi direk olarak etkileyecek yapısal ıslahatlar da çok kıymetli. Bunların içinde yolsuzluğu denetim altına almak, rekabeti azaltan uygulamaları durdurmak, yargı kurumlarının bağımsızlığını sağlamak ve yatırımın önünün açılması bilhassa değerli. Bu bahislerde hiçbir gelişme yok ve olacağını düşünmüyorum. Benim Murat Üçer’ile birlikte yaptığım tahlilde Türkiye’nin en büyük sorunlarının verimsizlik ve teknolojik gerilik olduğu ortaya çıkıyor. Bunlar kurumsal ve büyük yapısal ıslahatlar olmadan çözülemeyecek sorunlar. Bu verimsizlik devam ettiği sürece de fiyatlar gerçek olarak artmayacak ve enflasyonu tetikleyecek sorunlar her vakit ortaya çıkacak. Fakirlik ve işsizlik sorunları devam edecek.

‘ŞİMŞEK’İN BUNDAN EVVELKİ BAKANLIK DEVRİNDE…’

Üçüncü olarak enflasyona karşı gayret ve kurumsal yapıdaki ıslahatların başlangıcıyla bir arada yurtdışından kaynak getirilmesi. Bu kaynaklar şirket ve banka bilançolarındaki berbat durumu düzeltmek için ve sarsıntıdan ötürü ortaya çıkan büyük harcama gerekliliği için kullanılmalıdır. Bu bahiste bir şey yapılacak mı? İktisat kurmayları natürel ki yurtdışından kaynak getirmek istiyorlar. Ancak bunları hakikat kullanacaklarına emin değilim. Türkiye bankalarının ve şirketlerinin gerçek durumunun ne olduğunu şu ana kadar tartışmadılar. Mehmet Şimşek’in bundan evvelki bakanlık periyodunda bol kaynak vardı ve bu kaynaklar gerçek kullanılmadı. Türkiye’nin üretkenliğinin en düşük olduğu periyottu bu devir. Artık birden teğe gerçek kararları mı almaya başlayacaklar?

‘FAKİRLİĞİN ARTMAMASI LAZIM’

Dördüncüsü ise fakirliğin artmamasını sağlamak. Yurtdışından gelen kaynaklarla ve âlâ bir yola oturtulan kurumsal ıslahatlarla birlikte hem yatırımı arttırmak hem de toplumsal güvenlik ağını kuvvetlendirmek lazım. Bu hususta hükümetin yanlışsız siyasetleri izleyeceğinden de emin değilim. Sonuç olarak yanlışsız istikamete gerçek bir adım, lakin bence gerisi gelip gelmeyeceği muhakkak değil. Bence Türkiye ve Türk halkını güç günler bekliyor.”

Prof. Dr. Daron Acemoğlu’ndan Merkez Bankası’na sert tenkit: ‘Türk halkını güç günler bekliyor’ yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Başta başşehir Tel Aviv, Batı Kudüs, Hayfa, Birüssebi, Herzliya ve Rehovot üzere kentler olmak üzere ülke genelinde onlarca farklı noktadaki şovlara evvelki akşam da on binlerce İsrailli katıldı. Tel. Aviv’deki şovlarda konuşan protesto hareketinin başkanlarından Shikhma Bressler, hükümetin yargı düzenlemesini İsrail parlamentosu Knesset’ten geçirmesi üzerine “direnişi artırmaları gerektiğini ve bunu yapacaklarını” söyledi. Göstericilerin Tel Aviv’de Kaplan Caddesi’nde açtığı İngilizce “Daha yeni başlıyoruz” yazılı dev pankart dikkat çekti.

Geçen hafta Knesset’in “yargıya darbe” olarak kıymetlendiren ve reaksiyon gösterilen ıslahat tasarının en değerli ayaklarından birisini kabul etmişti. Muhalif vekillerin geçen pazartesi günkü yasama oylamasını boykot ettiği “akla yatkınlık” tasarısının kabul edilmesiyle Yüksek Mahkeme’nin, “yürütmenin ‘makuliyet’ ölçüsünü aşması durumda hükümet uygulamalarını” iptal etme yetkisi sonlandırılıyor.

BAKAN, BAŞBAKANA KARŞI

Tasarı, Knesset’ten geçmesi sonrası Yüksek Mahkeme’ye taşındı. Lokal basına nazaran mahkemenin itirazları eylül ayında incelenmesi bekleniyor. Lakin Başbakan Binyamin. Netanyahu, geçen hafta basına yaptığı açıklamalarda, mahkemenin tasarının iptali dahil vereceği kararlara uyup uymayacağı konusunda muğlak sözler kullandı. Bunun akabinde Netanyahu’nun liderliğindeki iktidar partisi Likud üyesi İsrail Savunma Bakanı Yoav Gallant, dün Bakanlar Heyeti toplantısının açılışında yaptığı konuşmada ayrıyeten hükümetin, yargı ıslahatı kapsamında yapılan son yasa değişikliğini reddetmesi halinde mahkemenin kararına uyacağını söyledi. Gallant, “Biz demokratik bir hukuk devletiyiz ve hukuka uygun hareket edeceğiz” dedi. Meclisteki kritik oylama öncesi görüşmeleri erteleme daveti yapan Gallant ayrıyeten ıslahata karşı açıklamaları nedeniyle 26 Mart’ta vazifeden alınmış lakin daha sonra kitlesel yansılar üzerine misyonuna jade edilmişti.

Geçen perşembe CNN’e demeç veren Netanyahu, Yüksek Mahkeme’nin ‘nin, kelam konusu “akla yatkınlık düzenlemesine müdahale etmesi halinde nasıl bir reaksiyon vereceğine yönelik “Umarım bu noktaya gelmeyiz” diye konuşmuştu.

MÜZAKERE İÇİN KOŞUL

Bir evvelki başbakan ve mevcut ana muhalefet önderi Yair Lapid, dün toplumsal medyadan yaptığı açıklamada, ıslahatlar için üzerinde mutabakata varılmış bir formül üzerinde müzakerelerin yine başlaması için bir şart olarak hükümetin halkın geniş yansısını çeken tasarının 18 ay müddetle dondurmasını talep etti. Lapid, bu türlü bir mutabakatın şahsen muhalefet ve hükümet tarafından maddeleştirilmesi gerektiğini de belirtti.

İsrail’de yargı ıslahatına onaya rağmen meydanları bırakmayan on binlerden bildiri: Daha yeni başlıyoruz yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Başta başşehir Tel Aviv, Batı Kudüs, Hayfa, Birüssebi, Herzliya ve Rehovot üzere kentler olmak üzere ülke genelinde onlarca farklı noktadaki şovlara evvelki akşam da on binlerce İsrailli katıldı. Tel. Aviv’deki şovlarda konuşan protesto hareketinin önderlerinden Shikhma Bressler, hükümetin yargı düzenlemesini İsrail parlamentosu Knesset’ten geçirmesi üzerine “direnişi artırmaları gerektiğini ve bunu yapacaklarını” söyledi. Göstericilerin Tel Aviv’de Kaplan Caddesi’nde açtığı İngilizce “Daha yeni başlıyoruz” yazılı dev pankart dikkat çekti.

Geçen hafta Knesset’in “yargıya darbe” olarak kıymetlendiren ve reaksiyon gösterilen ıslahat tasarının en kıymetli ayaklarından birisini kabul etmişti. Muhalif vekillerin geçen pazartesi günkü yasama oylamasını boykot ettiği “akla yatkınlık” tasarısının kabul edilmesiyle Yüksek Mahkeme’nin, “yürütmenin ‘makuliyet’ ölçüsünü aşması durumda hükümet uygulamalarını” iptal etme yetkisi sonlandırılıyor.

BAKAN, BAŞBAKANA KARŞI

Tasarı, Knesset’ten geçmesi sonrası Yüksek Mahkeme’ye taşındı. Lokal basına nazaran mahkemenin itirazları eylül ayında incelenmesi bekleniyor. Lakin Başbakan Binyamin. Netanyahu, geçen hafta basına yaptığı açıklamalarda, mahkemenin tasarının iptali dahil vereceği kararlara uyup uymayacağı konusunda muğlak sözler kullandı. Bunun akabinde Netanyahu’nun liderliğindeki iktidar partisi Likud üyesi İsrail Savunma Bakanı Yoav Gallant, dün Bakanlar Konseyi toplantısının açılışında yaptığı konuşmada ayrıyeten hükümetin, yargı ıslahatı kapsamında yapılan son yasa değişikliğini reddetmesi halinde mahkemenin kararına uyacağını söyledi. Gallant, “Biz demokratik bir hukuk devletiyiz ve hukuka uygun hareket edeceğiz” dedi. Meclisteki kritik oylama öncesi görüşmeleri erteleme daveti yapan Gallant ayrıyeten ıslahata karşı açıklamaları nedeniyle 26 Mart’ta misyondan alınmış lakin daha sonra kitlesel reaksiyonlar üzerine misyonuna jade edilmişti.

Geçen perşembe CNN’e demeç veren Netanyahu, Yüksek Mahkeme’nin ‘nin, kelam konusu “akla yatkınlık düzenlemesine müdahale etmesi halinde nasıl bir reaksiyon vereceğine yönelik “Umarım bu noktaya gelmeyiz” diye konuşmuştu.

MÜZAKERE İÇİN KOŞUL

Bir evvelki başbakan ve mevcut ana muhalefet başkanı Yair Lapid, dün toplumsal medyadan yaptığı açıklamada, ıslahatlar için üzerinde mutabakata varılmış bir formül üzerinde müzakerelerin yine başlaması için bir şart olarak hükümetin halkın geniş yansısını çeken tasarının 18 ay müddetle dondurmasını talep etti. Lapid, bu türlü bir mutabakatın şahsen muhalefet ve hükümet tarafından maddeleştirilmesi gerektiğini de belirtti.

İsrail’de yargı ıslahatına onaya rağmen meydanları bırakmayan on binlerden ileti: Daha yeni başlıyoruz yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Demirtaş görüntüsünde Türkiye’yi bekleyen büyük sıkıntılara karşı dikkat çekmiş ve bir müşavere şurasının kurulması gerektiğinin altını çizmişti.

“MİLYARLARCA DOLAR YAKTIK, SONUÇ SIFIR”

Özgür Demirtaş bugün de Twitter hesabından dikkat çeken bir ileti yayınladı. “Dövizi denetim etmenin maliyeti, özgür bıraktığınız anda ortaya çıkacak maliyetten çok daha fazla. Denetim etmek için Milyarlarca dolar yaktık. Sonuç sıfır.” diyen Demirtaş, “Bırakın yapılan kusurların karşılığı tam ortaya çıksın. Türkiye büyük ülke, gerçeklerle erken yüzleşirse sonunda toparlar.” sözlerini kullandı.

YAPISAL ISLAHAT VURGUSU

Demirtaş daha sonra ise “Toplanın ne olacağını yazayım: Hükümet sondan ikinci görüntümde bahsettiğim Vitrin-Makyaj İktisat Modelini seçerse, Mahallî seçimlere kadar yarım yamalak ekonomiyi götürür. Lokal Seçimler sonrası ise Büyük İşsizlik ve Kobiler için büyük ıstırap gelir. Lokal seçimler sonrasına bırakmayın. Şimdiden her şeyi yaşayıp, yapısal ıslahatlara girişelim.” bildirisini paylaştı.

VİTRİN-MAKYAJ İKTİSAT MODELİ NEDİR?

Özgür Demirtaş, ‘Ekonomiye ne olacak?’ isimli görüntüsünde Mehmet Şimşek’i bekleyen üç farklı senaryo olduğunu belirtmiş ve yapısal ıslahatlarla birlikte adaletin kıymetine dikkat çekmişti.

Demirtaş, ‘Vitrin-makyaj iktisat modeli’ diyerek isimlendirdiği senaryoyu şöyle özetlemişti:

“Mehmet Şimşek’in elinin kolunun bağlanmamasını dilerim. Tek eli de bağlanmasın. ‘Vitrin-makyaj ekonomisi’ yapılmasın. Umarım Şimşek ve iktisada takımı mümkün olduğu kadar fazla sorar, o insanların bir lira almasına gerek yok. Şayet yapılmazsa eksik kalır, Mehmet Şimşek’in de eli bağlanırsa hiç olmaz. Ortadaki farkı daha çok açar ve farkı kapatamayabiliriz. Verimli yatırım yapmamız lazım. Mehmet Şimşek giderse akıldışı siyasetler uygulanır ve yapısal ıslahatlar yapılamaz. 

Uzun vadede bir şey olabilmesi için kısa vadede acı çekilmesi gerekir. Uzun vadede yapısal ıslahat yapılması lazım. Yapısal ıslahat olmadan siz ‘faiz artırdım’ deseniz de işe yaramaz. En başında yargı ıslahatı gelir. Yargıyı bağımsız yapalım, hukuk ve adalet inanılmaz derecede değerli. Eğitime ideolojiyi sokmayalım. Mehmet Şimşek ve takımının kısa vadede rasyonel, akıldolu ve ortadoks siyasetler ve tıpkı vakitte da yapısal ıslahatlara girişilmesi lazım. Eğitim, Ticaret, Adalet Bakanlarının devreye girmesi lazım. Bunlar olursa Türkiye hakettiği yere gerçek sarfiyat.”

Ekonomist Özgür Demirtaş, Mehmet Şimşek’i bekleyen üç farklı senaryoyu da şöyle sıralamıştı:

“Seçimden sonra bu akıldışı olan, ‘Türkiye iktisat modeli’ çökünce Mehmet Şimşek gelmek zorunda kaldı. Gelir gelmez birinci kelamı ‘Türkiye’nin ivedilikle rasyonel iktisat siyasetine dönmesi lazım. Öbür bir yolu yoktur.’ dedi. Bu ne demek? Bundan evvelki siyasetin akıldışı olduğunu kabul etmesidir. Söylediği şey gerçek ve takviye olunmalı. Türkiye’nin önündeki son fırsat bu.”

Üç tane senaryo var. Şayet Mehmet Şimşek giderse tekrar bu ‘Türkiye modeli’ iktisada geçileceğini düşünebiliriz.

Mehmet Şimşek tam gelirse ve söylediklerini uygularsa, buna ortadoks iktisat siyaseti, akıldolu siyaset, rasyonel iktisat siyaseti deriz.

Mehmet Şimşek yarım gelirse, işine karışılırsa, istediği yere istediği kişiyi atayamazsa o vakit ‘vitrin iktisat modeli’, ‘makyaj iktisat modeli’, ‘hibrit iktisat modeli’ olur.

Ne olursa ne olacağını ben size anlatayım. Şayet Mehmet Şimşek giderse, akıldışı siyasetler uygulanırsa, yapısal ıslahatta yoksa, kısa vadede uydurma bir memnunluk sağlar ülke. Uzun vadede ise uzun vadede ülke berbat bir yere çıkar.

Mehmet Şimşek ‘vitrin ekonomisi’ni uygularsa, yarım ıslahatlar yaparsa ülke acı çeker ancak uzun vadede çok daha acı bir yere masraf.

Eğer Mehmet Şimşek kısa vadede tam rasyonel ve ortadoks siyasetleri uygulayıp, tam yapısal ıslahatlara geçerse ülke, uzun vadede keyifli, güçlü ve inanılmaz bir Türkiye ile karşı karşıya kalabiliriz. Keşke bu türlü bir şey olsa.

‘Toplanın ne olacağını yazayım’ diyerek paylaştı… Özgür Demirtaş: Milyarlarca dolar yaktık! Sonuç sıfır yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

ABD Lider Yardımcısı Kamala Harris, İsrail’in Washington Büyükelçiliğinde, İsrail’in bağımsızlık günü münasebetiyle düzenlenen aktiflikte yaptığı konuşmada, “Washington, demokrasilerimizi güçlendirmeyi kapsayan ABD-İsrail münasebetlerinin temelini oluşturan kıymetleri savunmaya devam edecek. Her iki ülke de güçlü kurumlar, istikrarlar ve yöntemler üzerine şurası. Ben buna bağımsız yargıyı da ekleyeceğim” dedi.

İsrail Dışişleri Bakanı Eli Cohen de bunun akabinde İsrail Kamu Yayın Kuruluşuna (KAN) yaptığı açıklamada, Harris’i maksat aldı.

Cohen, Harris’in İsrail maddelerini hiç okumadığını savunarak, “Ona ıslahat hakkında kendisini neyin rahatsız ettiğini sorsanız, rahatsız olduğu tek bir maddeyi bile söyleyemez. Gittiğim yerlerde benzeri yorumlar duydum. Onlara ‘tam olarak sizi rahatsız eden şey nedir’ diye sorduğumda hiç kimse bir yanıt veremiyor. Demokratik bedellere en çok sağ kesim ve Likud sahip çıkmaktadır.” tabirlerini kullandı.

ABD’nin İsrail Büyükelçisi Thomas Nides da Cohen’e cevaben KAN’a yaptığı açıklamada, “Bakan Cohen’e hürmet duyuyorum lakin Lider Yardımcısı, idarenin her fırsatta ortak bedeller ve siyasetler hakkında söylediği şeyleri söyledi. Harris sağlam bir İsrail destekçisidir” diye konuştu.

Cohen, daha sonra yargı ıslahatına yönelik dayanağını eksiltmeden, Harris hakkındaki kelamlarını, Twitter hesabında yaptığı paylaşımla yumuşatmaya çalıştı.

Cohen, paylaşımında “Müttefikimiz ABD’ye ve İsrail’in gerçek dostu Lider Yardımcısı Harris’e derin bir hürmetim var. İsrail’deki yasal ıslahat, diyalog ve pekiştirme süreci devam eden bir iç sıkıntıdır.” açıklamasını yaptı.

ERTELENEN YARGI DÜZENLEMESİ

İsrail Adalet Bakanı Yariv Levin’in 5 Ocak’ta duyurduğu yargı ıslahatı, Yüksek Mahkemenin yetkilerini sonlandırma ve iktidarın yargı atamalarında kelam sahibi olması üzere değişiklikler içeriyor.

Netanyahu, 27 Mart’ta, ülke çapında giderek artan kitlesel protestolara ve grevlere neden olan yargı düzenlemesini ertelediğini açıklamıştı.

İsrail hükümeti, 2023-2024 bütçesini 24 Mayıs’ta Meclis’ten geçirmişti. Başbakan Netanyahu, Meclis’te bütçe oturumunun tamamlanmasının akabinde hükümetin tartışmalı yargı düzenlemesine “devam edeceğini” belirtmişti.

Tartışmalı yargı ıslahatı, ABD ve İsrail ortasında kriz yaratıyor yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.