Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın açıklamalarından satır başları şöyle:

Bugün zırhlı araçlar üretim tesisimizin açılışı ve Altay tankının silahlı kuvvetlerimize teslim töreni vesilesiyle bir aradayız. Ancak buna geçmeden önce dün gece meydana gelen deprem dolayısıyla Balıkesirli kardeşlerimize geçmiş olsun dileklerimi iletiyorum. Allah’a şükür ki can kaybı yaşanmadı. İçişleri Bakanımız ekibiyle birlikte süratle bölgeye intikal etti.

Türk Savunma Sanayisi adına büyük bir heyecanı ve gururu hep birlikte yaşıyoruz. Mühendis ve teknisyenlerimize duyduğumuz güvenin boşa olmadığını gerek bu tesis gerekse Altay tankı ile bir kez daha görüyoruz. Sektördeki tüm kardeşlerime şükranlarımı sunuyorum.

“Tam bağımsız Türkiye hedefimize doğru emin adımlarla ilerliyoruz”

Geçen sene 23 Ekim tarihinde TUSAŞ tesislerine yönelik kalleş saldırıda şehit olan vatan evlatlarını rahmetle ve minnetle yad ediyorum.

Savunma sanayisinde tam bağımsız Türkiye hedefimize doğru emin adımlarla ilerliyoruz. Yeni tesis açılışlarımızı yapıyoruz, yerli ve milli araçlarımızı bünyemize katıyoruz.

Çelik Kubbe’yi bundan iki ay önce bünyemize kazandırmıştık. Bugün de Ankara tank ve zırhlı araçlar tesisimizin açılışını gerçekleştiriyoruz. 840 bin metrekarelik alana yayılan bu devasa tesiste 1500’ü aşkın nitelikli personelimiz görev yapacak.

Kapsamlı bir teknoloji üssü daha savunma ekosistemimize entegre olacak.

Her ay 8 adet Altay tankı ile 10 adet Altuğ imal edilecek.

Diğer savunma ürünlerimizde olduğu gibi Altay tanklarında da özellikle kritik malzemelerde kimseye bağlı olmamaktır.

Hedeflerimize giden yollarda önümüze çıkartılan engeller bizi sadece yavaşlatır ancak menzile varmamıza asla mani olamaz. Ya bir yol bulur, ya bir yol açar, önünde sonunda hedeflediğimiz yere ulaşırız.

Gümrük vergilerinin teknolojik kırılmaları tetiklediği hassas bir dönemin içindeyiz. Şunu bir defa çok net görebiliyoruz. Yeni bir jeopolitik denklem kurulmakta. Uluslararası sistem yalnızca kabuk değil mecra da değiştirmektedir.

Ciddi kırılmalar yaşanmaktadır. Ne uluslararası kurumlar ne de beynelmilel hukuk insanlara yeterli güvenceyi verebiliyor.

Hakkınızı korumak için güçlü olmanız gereken bir dünyada yaşamamız gerekiyor.

Günümüzde onurlu bir şekilde yaşamak istiyorsanız her alanda güçlü ve caydırıcı olmak mecburiyetindesiniz. Dışa bağımlılığı azaltmak, ekonominizi güçlendirmek, kendi göbeğini kendiniz kesmek zorundasınız. Aksi taktirde kurtlar sofrasına dönüşen bu düzende kimse kimsenin gözünün yaşına bakmaz.

İlk günden itibaren tedbirlerimizi aldık, dersimize çok iyi çalıştık. 23 yılda savunma sanayi ve diplomatik olarak attığımız adımlarla Türkiye’yi göz ardı edilemez bir ülke haline getirdik.

Adil bir dünya için diplomatik, askeri, siyasi ve ticari tüm imkanlarımızı seferber ettik. Dostlarımızın yardımına koştuk. Türkiye’ye nerede ihtiyaç duyulduysa elimizden geleni yapmaya gayret ettik. Bununla birlikte kendi teknolojimizi de kendimiz üretmeye başladık. Son yıllarda büyük bir ivme yakaladık.

“Hamdolsun silahlarını üreten bir Türkiye var”

Ülkemizde bir toplu iğne üretebiliyor muyduk? Hayır… Ama şu anda hamdolsun silahlarını üreten bir Türkiye var. Savunma sanayinde yüzde 20’yi bile üretemiyorduk ancak şimdi yüzde 80’i yakaladık. İnsansız hava aracı gibi bir imkanımız var mıydı? Yok. Ancak şimdi İHA’sını, SİHA’sını, Akıncısını üreten bir Türkiye var.

Artık yalnızca takip eden değil, takip edilen bir devletiz. Modern silah sistemlerinden, kompleks koruma paketlerine kadar her hamlesi her ürünü merakla beklenen bir ülkeyiz. 3500’ü aşkın savunma sanayisi şirketimiz 100 binin üzerindeki nitelikli personelimiz huzur ve güvenliğe katkı veriyor. Dışa bağımlılık oranımız yüzde 80’in üzerindeydi, şimdi ise 20 bile değil.

Savunma sanayisinde 1400’ün üzerinde projemiz var. İHA ve SİHA’da dünyanın en başarılı 3 ülke arasındayız. Dünyanın en büyük 11. savunma ihracatçısıyız. 2024’te dünya ihracat pazarında yüzde 65’le yerimizi aldık. 100 İHA’dan 65’ini biz tedarik ettik. Tam 180 ülkeye ürün ihraç ettik. Bu rakamları daha da artırmak mümkün.

Geçmişte ambargolara maruz kalmış bir ülke olarak kaybettiğimiz zamanı telafi etmeyi başardık.

Yaparsa bu ülkenin evlatları yapar dedik ve yola koyulduk. Genç mühendislerimize bu ülkenin genç beyinlerine inandık ve onlara güvendik. Boyunuzdan büyük işlere kalkışmayın diyenlere rağmen yaptık. Siz teknolojiden ne anlarsınız diyenlere rağmen bunları başardık.

Kelimenin tam anlamıyla ‘kelle koltukta’ bir mücadele ile sadece 23 yılda gıptayla bakılan bir savunma ekosistemini inşa ettik. Savunma sanayisine yaptığımız bütün yatırımların gerçek değeri gelecek yıllarda daha iyi anlaşılacak.

“Daha ileri teknolojiyi yakalamak durumundayız”

Biz ulaştığımız noktayı asla yeterli bulmuyoruz. Bu Altay tanklarını bugün burada görüyoruz. Bize göre yeterli değil. Biz çok daha ileri teknolojiyi yakalamak durumundayız. Bu Alman teknolojisiydi, onu çok daha ileri taşıdık. 3700 fiili atışla tüm aşamaları geçen Altay tanklarımızın ilkini bugün kahraman ordumuza teslim etmenin gururunu yaşıyoruz.

Yeni sistemlerle donatılan Altay tankımız en zorlu koşullara uygun olarak geliştirildi. Tüm testleri başarıyla tamamladı. Bu yıl başlattığımız teslimatı önümüzdeki yıllarda daha da artıracağız.

Yerli ve milli imkanlarla geliştirdiğimiz Batu Güç Grubu’yla da geliştireceğiz. Dost ve müttefik ülkelerin de büyük ilgisiyle Altay Türk savunma sanayisinin etki ve görünürlüğüne katkı sağlayacak.

Altay’ın üretim ve geliştirme sürecinde edindiğimiz tecrübe ile yapay zekalı karar alma yetilerine kadar büyük bir deneyim kazandık. Gelecekte dünya sahnesine çıkartacağımız yeni ürünlerimizi bu tecrübeyle daha da geliştireceğiz.

Erdoğan: Savunma sanayisinde tam bağımsız Türkiye hedefimize ilerliyoruz yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Eşik değer olan 50’nin üzerinde ölçülen tüm rakamların sektörde iyileşmeye işaret ettiği anket sonuçlarına göre, ağustosta 47,3 olan manşet PMI eylülde 46,7’ye gerileyerek imalat sektörünün yavaşlamaya devam ettiğini gösterdi. Böylece faaliyet koşullarındaki bozulma eğilimi 1,5 yıla ulaştı.

Anket katılımcılarının geri dönüşleri, firmalar açısından zorlayıcı talep koşullarının sürdüğüne işaret ederken bu durum, yeni siparişler ile ihracatın daha da yavaşlamasına yol açarak imalat sanayisinin üretiminde belirgin düşüşle sonuçlandı.

Yeni siparişlerdeki zayıflama, imalatçıların birikmiş iş yüklerini azaltabilmelerine olanak tanıdı ve bu azalış yaklaşık bir yılın en yüksek seviyesine ulaştı. Firmalar satılamayan nihai ürünlerini stoklarına ekledi ve böylece üretim sonrası stoklar son üç ayın ilk artışını kaydetti.

İş yüklerindeki hafiflemeye bağlı olarak firmalar eylülde yeni personel alımı konusunda isteksiz davrandı. Bunun yanı sıra üretimde kullanılmak üzere yeni girdi alımı yapmak yerine mevcut stokların değerlendirildiği gözlendi. Sonuç olarak, istihdam, girdi alımları ve üretim öncesi stoklar eylülde belirgin düştü.

Liradaki zayıflık, eylülde de girdi maliyetlerinin yükselmesinde etkili oldu. Enflasyon son 3 ayın en keskin hızına ulaştı ve seri ortalamasının altında kalmasına rağmen yüksek düzeyde gerçekleşti. Bu durum nihai ürünler için de geçerli oldu ve satış fiyatlarında nisandan bu yana en hızlı artış gerçekleşti.

Sektörlerin büyük bölümü üretim ve istihdam hacmini azalttı

Rapora göre, gıda ürünleri dışındaki tüm faaliyet alanlarında firmalar yeni sipariş almakta zorlandı. Bu nedenle sektörlerin büyük bölümü üretim ve istihdam hacmini azalttı. Genel olarak durgun seyreden talep ortamına rağmen satış fiyatları yalnızca tekstil ürünlerinde düştü. Bu durum, sektörlerin çoğunluğunda girdi maliyetleri enflasyonunun ivme kazanmasından kaynaklandı.

Geçen ay anket kapsamında izlenen 10 sektörün sadece ikisi (gıda ürünleri ile ağaç ve kağıt ürünleri) üretim hacmini artırdı.

En sert üretim düşüşü ağustosa göre hafiflemekle birlikte tekstil ürünlerinde gerçekleşti. Gıda ürünlerinde yeni siparişler keskin arttı ve bu artış önceki döneme göre ivme kazanarak son 19 ayın en yüksek oranında gerçekleşti. Buna bağlı olarak sektörün üretimi de toparlandı.

Öte yandan, yeni siparişlerde iyileşme eğilimi yalnızca gıda imalatçılarıyla sınırlı kaldı. Üretimde olduğu gibi, yeni siparişlerde de en sert yavaşlama tekstilde görüldü. Benzer bir tablo yeni ihracat siparişlerinde de gözlendi ancak bu alanda iyileşme sağlayan tek sektör makine ve metal ürünleri oldu.

Genel olarak müşteri talebi ve üretim gereksinimlerindeki zayıflık, üçüncü çeyrek sonunda çoğu sektörün istihdam azaltmasına neden oldu. Çalışan sayısı yalnızca “gıda ürünleri” ile “elektrikli ve elektronik ürünlerde” artarken yükseliş oldukça ılımlı düzeyde gerçekleşti.

İstihdamda da en belirgin düşüş tekstil sektöründe gerçekleşti. Gıda sektöründeki olumlu seyir, satın alma faaliyetlerine ve girdi stoklarına da yansıdı. Ancak her iki kalemde de artış kaydeden tek sektör gıda ürünleri oldu.

Satış fiyatlarını düşüren tek sektör tekstil ürünleri oldu

Anket kapsamında takip edilen 10 sektörün 8’inde girdi maliyetleri enflasyonu bir önceki aya göre yükseldi.

En yüksek oran, enflasyonun son 11 ayın en keskin düzeyine ulaştığı gıda ürünlerinde ölçüldü. En yavaş artış ise ağustosa göre hafif hızlanmaya rağmen ağaç ve kağıt ürünlerinde kaydedildi.

Eylülde satış fiyatlarında da en hızlı yükseliş gıda ürünlerinde gerçekleşti ve sektörde enflasyon Nisan 2024’ten bu yana en yüksek düzeye çıktı. Tekstil sektörü, talebi canlandırmak amacıyla nihai ürün fiyatlarında üst üste 7’nci kez aylık bazda indirime gitti. Böylece satış fiyatlarını düşüren tek sektör tekstil ürünleri oldu.

“Sonuçlar yılın geride kalan kısmı ile paralellik gösterdi”

Açıklamada endekse ilişkin değerlendirmesine yer verilen S&P Global Market Intelligence Ekonomi Direktörü Andrew Harker, İSO Türkiye İmalat PMI sonuçlarında tanıdık temaların ön plana çıktığını ve 2025 yılının geride kalan bölümü ile paralelliklerin görüldüğünü bildirdi.

Harker, “Talep koşulları zorlayıcı olmaya devam etti ve buna bağlı olarak üretim, istihdam ve satın alma faaliyetleri düştü. Öte yandan, liradaki zayıflık sonucu enflasyon oranlarında bir miktar artış kaydedilse de fiyat baskıları nispeten ılımlı seviyelerde kaldı.” ifadelerini kullandı.

Türkiye’nin imalat sanayisinde yavaşlama! yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Roketsan Genel Müdürü Murat İkinci ve Kale Jet Motorları Yönetim Kurulu Başkanı Osman Okyay tarafından Cumhurbaşkanlığı Savunma Sanayii Başkanı Haluk Görgün’ün katılımıyla imzalanan sözleşme ile Roketsan’ın ürettiği seyir füzelerinin en kritik bileşenlerinden biri olan motorların, Kale Jet Motorlarınca yerli ve milli imkanlarla yüksek adetlerde üretilmesi garanti altına alındı.

Bu kapsamda ATMACA Füzesi için KTJ-3200A, SOM Füzesi için KTJ-3200S, KARA ATMACA Füzesi için KTJ-3700 ve ÇAKIR Füzesi için KTJ-1750 turbojet füze motorları tedarik edilecek.

Roketsan Genel Müdürü Murat İkinci ve Kale Jet Motorları Yönetim Kurulu Başkanı Osman Okyay tarafından Cumhurbaşkanlığı Savunma Sanayii Başkanı Haluk Görgün’ün katılımıyla imzalanan sözleşme ile Roketsan’ın ürettiği seyir füzelerinin en kritik bileşenlerinden biri olan motorların, Kale Jet Motorlarınca yerli ve milli imkanlarla yüksek adetlerde üretilmesi garanti altına alındı.

Bu kapsamda ATMACA Füzesi için KTJ-3200A, SOM Füzesi için KTJ-3200S, KARA ATMACA Füzesi için KTJ-3700 ve ÇAKIR Füzesi için KTJ-1750 turbojet füze motorları tedarik edilecek.
Kısa süre önce Birleşik Arap Emirlikleri için Brezilya tarafından geliştirilen MANSUP-ER Gemisavar Füzesi’nde KTJ-3200 kullanımı için sözleşme imzalanmıştı. Böylece Türk savunma sanayisinin küresel rekabet gücünü sahip olduğu ürünlere bir yenisi eklenmiş oldu.

Kale Jet Motorları, KTJ serisi turbojet motorlar için kurduğu üretim altyapısıyla kısa sürede bu alanda faaliyet gösteren şirketlerle boy ölçüşebilecek yıllık üretim kapasitesine ulaşmayı başardı.

KTJ serisi turbojet motorlar, seyir füzelerine yönelik yüksek performans, düşük yakıt tüketimi ve kompakt tasarım özellikleriyle öne çıkıyor.

Türk savunma sanayisinde önemli aşama! Milli füzelere yerli motor yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Avrupa savunmasında dikkate değer bir dönüşüm yaşanıyor. Ancak bu dönüşüm, Paris, Londra, Roma veya Berlin gibi klasik merkezlerde değil, Türkiye’de şekilleniyor. Türk savunma şirketleri, sessiz bir devrime öncülük ederek ekipman tedarikçisi rolünden çıkıp, Avrupa’nın gelecekteki savunma yapısının mimarı haline geliyor. Üstelik bu dönüşümü, 5 yıl önce tahmin edilmesi dahi zor bir olgunlukla gerçekleştiriyorlar.

Bayraktar TB2 SİHA’larını üreten Baykar’ın, Aralık 2024’te İtalya’nın Piaggio Aerospace şirketini satın alması [1], iki ülke arasındaki savunma sanayi iş birliğinde kritik bir dönüm noktası oldu. Bu hamle, Türk savunma şirketlerinin Avrupa’daki rolünde köklü bir değişimin işareti olarak görülüyor. Türkiye’nin savunma sanayi ihracatı 2024 yılında 7,2 milyar dolara ulaşsa da [2] sayılar bu dönüşümün tamamını değil, yalnızca bir kısmını anlatıyor. Asıl dönüşüm, Türk şirketlerinin Avrupa savunmasındaki rollerini nasıl yeniden kurguladıklarında yatıyor.

SİHA’ların ötesinde: Stratejik bir dönüşüm

Türk SİHA’ları dünya çapında manşetlerde yer alsa da, savunma ekosisteminde çok daha derin değişimler yaşanıyor. İtalyan Leonardo ile Baykar arasındaki iş birliği [3], yalnızca Avrupalı elektronik sistemlerin Türk SİHA’larına entegre edilmesiyle sınırlı kalmıyor. Bu ortaklık, Türk ve Avrupa savunma sanayilerinin daha önce görülmemiş bir uyum içinde çalıştığı yeni bir model ortaya çıkarıyor.

Bu dönüşümü anlamamıza yardımcı olabilecek birkaç önemli gelişme yaşandı. Birincisi, İspanya’nın 20 Aralık 2024’te Türkiye’den 24 adet Hürjet jet eğitim uçağı tedarik etmek üzere bir mutabakat zaptı imzalaması[4]. Bu anlaşma, İspanyol sanayisinin de projeye katılımını içerirken, Avrupa’nın Türk havacılık sanayisine yönelik bakış açısındaki değişimi de net bir şekilde ortaya koyuyor. İkincisi, Türk Havacılık ve Uzay Sanayii’nin (TUSAŞ) Avrupa savunma şirketleriyle ileri düzey hava platformları üzerine geliştirdiği ortak projeler [5], Türk ve Avrupa savunma sanayileri arasındaki teknolojik sinerjinin giderek arttığını gösteriyor. Üçüncüsü, Türkiye’nin Piaggio aracılığıyla F-35 bileşen üretimine dahil olma ihtimali, bu satın alımın stratejik değerini vurgularken, yeni iş birliği alanlarının da kapısını aralıyor.

Türk savunma sanayisinin dönüşümünü tetikleyen unsurlar

Bu dönüşümün arkasındaki ilk unsur, Türkiye’nin son 10 yılda savunma ekosistemine yönelik gelişen yaklaşımıdır. Türk savunma şirketleri artık yalnızca ürün satmıyor; Avrupa’nın savunma altyapısının merkezinde stratejik bir konum elde ediyorlar. İtalya Sanayi Bakanı Adolfo Urso’nun Piaggio Aerospace’i “stratejik bir varlık” [6] olarak nitelendirmesi ve Baykar’a satışını onaylaması, Avrupa hükümetlerinin Türk savunma şirketlerine bakış açısının kökten değiştiğinin bir göstergesi.

Bu durum yalnızca pazara erişebilmekle sınırlı değil; Türk şirketleri artık Avrupa’nın savunma sanayi ekosisteminin ayrılmaz bir parçası haline geliyor. Öyle ki Türkiye, İtalya’dan İspanya ve Portekiz’e kadar genişleyen [7] bir sanayi ağının merkezinde yer alıyor. Bu yapısal ilişkilerin ortaya koyacağı doğal bağlar, uzun vadede dahi çözülmeyecek sinerjiler yaratıyor.

İkinci önemli unsur, Türkiye’ye yönelik geleneksel teknoloji transferi modelinin yerini daha eşitlikçi bir ortaklık yapısına bırakması. Leonardo’nun CEO’su Roberto Cingolani, Baykar ile yapılan anlaşmayı “olağanüstü bir birbirini tamamlama” örneği olarak tanımladı [8]. Savunma sanayisinin birçok önemli ismi artık şunu kabul ediyor: Türk şirketleri önemli kabiliyetleriyle Avrupa savunma sanayisine kayda değer bir katkı sağlıyor. Özellikle insansız sistemler alanında Türkiye’nin uzmanlığı dünya çapında bir referans noktası haline geldi. Ancak mesele yalnızca SİHA’larla sınırlı değil; TUSAŞ’ın altıncı nesil savaş uçağı teknolojisi [9] üzerinde yaptığı çalışmalar, Türk şirketlerinin havacılık inovasyonunda sınırları zorladığını gösteriyor.

Üçüncü unsur, bu dönüşümün etkilerinin bireysel şirketlerin ya da projelerin ötesine uzanması. Türkiye’nin AB’nin Kalıcı Yapılandırılmış İşbirliği (PESCO) gibi savunma inisiyatiflerine potansiyel katılımı [10], NATO ve AB savunma çabaları arasındaki uzun süredir devam eden boşluğu kapatmaya yardımcı olabileceği gibi NATO müttefikleri için daha geniş bir teknoloji ve kabiliyet yelpazesi de sunabilir.

İleriye nakış: Türkiye ve Avrupa savunmasının geleceği

Türk-AB savunma iş birliği, Avrupa savunmasının kritik bir döneminde gerçekleşiyor. Avrupa hala büyük ölçüde dış tedarikçilere bağımlı ve Türk şirketleri kendilerini bu bağımlılıklara alternatif bir stratejik ortak olarak konumlandırıyor.

Bu entegrasyonun olumlu etkileri olsa da bazı zorluklar var. AB’nin son analizleri, ikili iş birliklerinin artmasına rağmen daha geniş kapsamlı entegrasyonun hala ciddi engellerle karşılaştığını gösteriyor. Ancak stratejik faydalar gittikçe netleşiyor. AB’nin son savunma girişimleri [11], savunma sanayisindeki parçalanmayı azaltmaya ve sanayi iş birliğini güçlendirmeye odaklanıyor ki, Türk şirketleri tam da bu alanlarda kendilerini kanıtlamış durumda ve dolayısıyla ileriye giden yol umut vaat ediyor. Türk savunma şirketleri artık yalnızca Avrupa’nın tedarikçisi değiller. Avrupa savunma sanayi temeli inşa eden bir mimar haline geliyor ve Avrupa’nın uzun süredir devam eden Avrupa’da savunma sanayi şirketlerinin işlevini yitirmesi gibi [12] sorunları çözmede değerli ortaklar olarak görülüyorlar. İspanya’nın TUSAŞ’tan Hürjet almayı düşünmesi ve Leonardo-Baykar iş birliğinde ileri düzey elektronik alanındaki anlaşmalar gibi gelişmeler, Türk şirketlerinin Avrupa savunma ekosisteminde ne kadar vazgeçilmez ortaklar haline geldiğini gözler önüne seriyor.

Dünyanın en büyük 50 havacılık firması [13] arasında yer alan iki Türk şirketiyle birlikte, bu dönüşüm başlangıçtaki en hassas evresini geride bırakmış durumda ve sürdürülebilir bir büyüme yolunda ilerliyor. Ancak, Almanya, Birleşik Krallık ve özellikle de şimdiye kadar bariz jeopolitik nedenlerle Türk savunma şirketleriyle iş birliğine girmekte daha tereddütlü olan Fransa gibi temel Avrupa savunma güçlerinin yaklaşımlarını değiştirerek diğer Avrupa ülkelerinin izinden gidip gitmeyecekleri henüz belli değil.

Kısa vadede daha kapsamlı sanayi ortaklıklarının gerçekleşmesi zor olsa da, ikili iş birlikleri ve Türk şirketlerinin Avrupa savunma programlarına dahil edilmesi, uzun vadede daha derin bir iş birliğini tetikleyebilir. Sanayi entegrasyonunun artması, askeri operasyonlarda iş birliğini daha sorunsuz hale getirebilir. NATO çerçevesinde ortak eğitimlerin artmasıyla birlikte daha güçlü bir savunma ekosistemi oluşabilir. Bu bağlamda, Türk ve Avrupa savunma sanayileri arasındaki geleneksel sınırlar giderek ortadan kalkarken, daha entegre bir Avrupa savunma sanayi tabanının ortaya çıkması bekleniyor. Bu yalnızca Türk şirketleri için değil, Avrupa’nın savunma kapasitesinin artırılması açısından da önemli bir fırsat teşkil ediyor.

[1] https://www.defensenews.com/global/europe/2024/12/30/italy-sells-piaggio-aerospace-to-turkish-drone-maker-baykar/

[2] https://www.dailysabah.com/business/defense/turkiyes-defense-exports-snag-new-record-of-72b-in-2024

[3] https://www.defensenews.com/global/europe/2025/01/24/leonardo-drone-maker-baykar-seek-synergies-on-battlefield-sensors/

[4] https://theaviationist.com/2024/12/20/spain-procures-hurjet/

[5] https://defence-industry.eu/edge-to-collaborate-with-turkish-aerospace-industries-on-advanced-airborne-domain-projects/

[6] https://www.defensenews.com/global/europe/2024/12/30/italy-sells-piaggio-aerospace-to-turkish-drone-maker-baykar/

[7] https://www.nzz.ch/international/drohnen-schiffe-kampfflugzeuge-tuerkische-ruestungsgueter-sind-auch-im-westen-gefragt-ld.1864647?mktcid=smch&mktcval=twpost_08-01-2025

[8] https://www.trtworld.com/content/article/italys-leonardo-hints-at-potential-defence-collab-with-turkiyes-baykar-18257856

[9] https://www.trtworld.com/turkiye/turkiyes-kaan-fighter-jet-set-for-deployment-by-2030-18225634

[10] https://finabel.org/turkeys-participation-in-the-pesco-military-mobility-project%EF%BF%BC/

[11] https://defence-industry-space.ec.europa.eu/european-defence-fund-over-eu1-billion-drive-next-generation-defence-technologies-and-innovation-2025-01-30_en

[12] https://www.atlanticcouncil.org/blogs/new-atlanticist/in-defense-of-draghis-defense-idea-three-models-for-a-centralized-defense-procurer-for-the-eu/

[13] https://www.aa.com.tr/en/science-technology/turkiye-s-tai-and-baykar-join-global-elite-in-aerospace-ranked-among-top-50/3391590

KAYNAK: Teknolojinin Gündemi

Avrupa savunma sanayisinde vazgeçilmez ortak Türkiye! yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Cumhurbaşkanlığı Savunma Sanayii Başkanı Haluk Görgün, X sosyal medya platformundan yaptığı açıklamada, savunma sanayisinde gerçekleşen büyümenin sürdürülebilirliğini sağlamanın en temel şartının ihracat olduğunu belirtti.

Savunma ve güvenlik teknolojilerinde, uluslararası platformda lider ve yol gösterici Türkiye için var güçleriyle çalıştıklarını, gerekli bütün atılımları gerçekleştirdiklerini ifade eden Görgün, şu değerlendirmelerde bulundu:

“Yaptığımız her işte güçlü bir iradenin yanımızda olduğunu bilmek bizleri daha da cesaretlendirmektedir. Yerli ve milli üretim vizyonuyla bizlere liderlik eden ve çalışmalarımızı her daim destekleyen Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan’a şükranlarımı arz ediyorum. Bu gayretlerin ve desteklerin neticesinde 2023 yılı savunma ve havacılık ihracatı rekorumuz Türkiye’mizin gurur tablosu oldu. 2022 yılında 4 milyar 364 milyon dolar olan savunma ve havacılık sanayisi ihracat rakamımız, 2023 yılında yüzde 27’lik artışla 5,5 milyar dolara ulaştı.”

Savunma sanayisinin, son 10 yılda dünyanın dört bir yanına, farklı coğrafyalarda 185 ülkeye 230 çeşit ürün ihraç ettiğini bildiren Görgün, şunları kaydetti:

“Hiç şüphe yok ki bu büyüme, Türk savunma sanayisi ürünlerinin dünya savunma pazarında muteber bir marka haline gelmesinin tezahürüdür. Türkiye’de kilogram başına ihracat tutarı ortalamada 1,57 dolarken, savunma sanayimiz geçtiğimiz yıla oranla kilogram başına ihracat değerini yüzde 14 artırarak 65 doları aşmış ve Türkiye ekonomisine ve dolaylı olarak toplumsal refaha yüksek bir katkı sağlamıştır. Bu noktada sektörümüzün gerçekleştirdiği ihracatın 1,7 milyar dolarını tek başına üstlenen Baykar firmamız özel bir teşekkürü hak ediyor. Geliştirdiği teknolojilerle ‘oyun değiştiren’ ve bütün dünyanın takdirini toplayan Baykar firmamız, 2003’ten bugüne gelirlerinin yüzde 83’ünü ihracattan elde ediyor ve yüksek teknoloji ihracatıyla ülkemiz ekonomisine önemli bir katkı sağlıyor. Yakalanan başarıda katkısı bulunan vakıf firmalarımızdan özel sektör firmalarımıza, tüm sektör çalışanlarımıza teşekkür ediyorum. Bu gurur Türkiye’mizin.”

Görgün’ün paylaşımına göre, 2023’te en fazla ihracat yapan Türk savunma ve havacılık sanayisi şirketleri ve ihracat miktarları şöyle:

1- Baykar: 1 milyar 766 milyon dolar

2- Türk Havacılık Uzay Sanayii: 864 milyon dolar

3- Makine ve Kimya Endüstrisi: 439 milyon dolar

4- TUSAŞ Motor (TEI): 337 milyon dolar

5- BMC: 255 milyon dolar

6- Roketsan: 161 milyon dolar

7- RAM Dış Ticaret: 160 milyon dolar

8- Pratt & Whitney THY Teknik: 111 milyon dolar

9- ASELSAN: 108 milyon dolar

10- Samsun Yurt Savunma: 104 milyon dolar

Savunma sanayisinde 2023 ihracat şampiyonu Baykar yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.