Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası 1. Çeyrek Banka Kredileri Eğilim Anketi’ni yayınladı.

TCMB, ‘2024 yılının ikinci çeyreği için, işletme kredilerinde olduğu gibi tüm bireysel kredi türlerinde de standartlardaki sıkılaşmanın güçlenerek devam edeceği bekleniyor.’ değerlendirmesinde bulundu.

Raporun tamamı şu şekilde:

“Bankaların 2024 yılının ilk çeyreğine ilişkin değerlendirmeleri ile 2024 yılının ikinci çeyreğine ilişkin beklentilerini içeren Banka Kredileri Eğilim Anketi sonuçları incelendiğinde ( 2024 yılının birinci çeyreğinde, bankaların genel olarak işletmelere kullandırdıkları kredilere uyguladıkları standartları sıkılaştırdığı görülmüştür.

Alt kırılımlar incelendiğinde, küçük ve orta ölçekli işletmelere verilen krediler dışındaki tüm kredi türlerine uygulanan standartlarda sıkılaşma gözlenmiştir. 2024 yılının ikinci çeyreği için bankaların beklentisi, genel olarak işletmelere verilen kredilere uygulanan standartlardaki sıkılaşmanın güçlenerek devam edeceği yönündedir. 2024 yılının ilk çeyreğinde, tüm bireysel kredi türlerine uygulanan standartlarda sıkılaşma görülmüştür.

2024 yılının ikinci çeyreği için, işletme kredilerinde olduğu gibi tüm bireysel kredi türlerinde de standartlardaki sıkılaşmanın güçlenerek devam edeceği beklenmektedir.

Anket sonuçları kredi talebi açısından incelendiğinde, genel olarak işletmelere verilen kredilere olan talepteki artış yönlü seyir, 2024 yılının ilk çeyreğinde de devam etmiştir. Alt kırılımlar incelendiğinde, büyük işletmelere verilen krediler dışındaki tüm kredilere olan talepte artış gözlenmiştir. Özellikle, yabancı para cinsinden açılan kredilere olan talepteki artışın oldukça güçlü olduğu görülmüştür. 2024 yılının ikinci çeyreğinde ise, genel olarak işletmelere verilen kredilere olan talepteki artışın yerini azalışa bırakması beklenmektedir. 2024 yılının birinci çeyreğinde, tüm bireysel kredi türlerine olan talepte azalış görülmüştür. 2024 yılının ikinci çeyreği için bankaların beklentisi, tüm bireysel kredi türlerinde talepte görülen azalışın güçlenerek devam edeceği yönündedir.

Bankaların fon sağlama imkânlarının gelişimi incelendiğinde, 2024 yılının ilk çeyreğinde yurt içi fonlama koşullarında sıkılaşma yönlü, yurt dışı fonlama koşullarında ise gevşeme yönlü seyrin devam ettiği görülmüştür. 2024 yılının ikinci çeyreği için, yurt içi fonlama koşullarındaki sıkılaşmanın ve yurt dışı fonlama koşullarındaki gevşemenin güçlenerek devam edeceği beklenmektedir.”

TCMB, bireysel kredide sıkılaşmanın devamını bekliyor yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Uluslararası kredi derecelendirme kuruluşu Fitch Ratings’in Kıdemli Direktörü ve Türkiye Analisti Erich Arispe Morales, Fitch Ratings’in geçen hafta Türkiye’nin kredi notunu ‘B’den ‘B+’ya ve not görünümünü “durağan”dan “pozitif”e çıkarmasının ardından düzenlenen çevrim içi toplantıda, not artışı kararının nedenlerini açıkladı ve soruları yanıtladı.

Politika değişikliğinin geçen yıl eylülde Türkiye’nin kredi notunu ‘B’ olarak teyit ettikleri ve not görünümünü “negatif”ten “durağan”a çıkardıkları dönemde beklediklerinden daha fazla parasal sıkılaşma sağladığını dile getiren Morales, “Bu dönemde, seçimlerin yakınlığı nedeniyle Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın (TCMB) manevra alanının kısıtlanacağını düşünerek faizin yüzde 35 seviyesinde kalacağını düşünmüştük. Ancak açıkça yanıldığımız kanıtlandı ve TCMB yılın başında yüzde 45 faiz oranına ulaşan bir sıkılaşmayla daha iddialı oldu ve ekonomideki genel kredi koşulları sıkılaştı.” diye konuştu.

Morales, parasal sıkılaşmanın beklediklerinden daha ileri bir seviyeye gittiğinin altını çizdi ancak enflasyon baskılarının güçlü kalmaya devam ettiğini ifade etti.

Türkiye’de enflasyonun kısa vadede önemli bir politika zorluğu olmaya devam edeceğini düşündüklerini kaydeden Morales, “Enflasyonun düşürülmesiyle tutarlı politika sıkılaştırması bekliyoruz. Türkiye’deki otoritelerin ilk hedefi enflasyonu düşürmek.” dedi.

Morales, politika değişimiyle Türkiye’nin uluslararası rezerv seviyesinde iyileşme görüldüğünü ve Döviz korumalı mevduatların büyüklüğünün önemli ölçüde azaldığını anımsatarak, “Politikanın enflasyonda sürdürülebilir düşüş sağlanmasıyla tutarlı olmaya devam etmesi, cari açıkta daralma ve bazı portföy girişleriyle, uluslararası rezervlerde iyileşmenin sürmesini bekliyoruz.” değerlendirmesinde bulundu.

Yurt dışı portföy girişinin Türk lirasında değerlenme ve rezerv biriktirme hedefine katkı sağlayabileceğini ifade eden Morales, cari açığın ise ocaktaki 37,5 milyar dolar seviyesinden bu yıl 31 milyar dolara ve 2025’te 28 milyar dolara gerilemesini beklediklerini belirtti.

Morales, ekonomi politikalarındaki değişimin Türkiye’nin uluslararası sermayeye erişimini de artırdığına işaret ederek, şunları kaydetti:

“İleriye dönük baktığımızda, yüksek seviyedeki dış finansman ihtiyacı da göz önüne alındığında, dış finansmana erişim, derecelendirme açısından kilit bir unsur olmaya devam edecek. Türkiye’nin yeniden yatırım yapılabilir notu alması zaman gerektiren bir süreç. Bunun için bazı kırılganlıkların giderilmesi ve politikanın başarısına bakmamız gerekiyor ki burada da temel konu yine enflasyon.”

Fitch Ratings: Türkiye’de seçim sonrasında enflasyonun düşürülmesiyle tutarlı sıkılaşmanın sürmesini bekliyoruz yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Türkiye’de nakdî sıkılaşmanın yeni başladığını, bunun kademeli olmasını çok değerli bulduğunu söz eden Ortan, sıkılaşmanın devam edeceğini, ocak ayı üzere enflasyon beklentilerinin denetim altına alınmasıyla mali sıkılaşmanın da artık sonuna gelinebileceğini kaydetti.

Hakan Ortan, şu anda birbirini besler nitelikteki hem yurtiçi hem yurtdışındaki kırılganlıkların çok ciddiye alınması gerektiğini, bunların yarattığı risklerin çok değerli boyutlara ulaştığını söyledi.

Covid-19 salgınında tedarik zincirinin kırıldığını, devamında Rusya-Ukrayna savaşının başlamasıyla arz-talep konusunda önemli bir dengesizlik yaşandığını, bunun genişleyici para siyasetiyle birleştiğinde global enflasyona neden olduğunu anlatan Ortan, global enflasyonla çaba konusunda merkez bankalarının mali sıkılaşmaya gittiğini ve faiz oranlarını artırdığını hatırlattı.

“KREDİ MALİYETİ HAYLİ ARTACAK”

Hakan Ortan, Türkiye’de mali sıkılaşmanın yeni başladığını belirterek, şöyle devam etti:

“Bunun kademeli olmasını, bir anda sıkılaşmaya gidilmemesini, piyasadaki dengelerin sağlıklı bir biçimde sağlanması, ani bir duruşa neden olmaması ve kredi riskine yol açmaması ismine değerli buluyorum. Bu, hem bankacılık kesimi için hem gerçek kesim için geçerli. Şayet ani bir artış olsaydı – herkesin beklediği üzere – ani duruş riski barındırırdı, bankaların bilançosunda çok güçlü bir bozulmaya, gerçek dalda de kredi krizine neden olabilirdi. Zira değişken faizli kredilerin oranı az değil. Faiz oranı arttığında kredi maliyeti de oldukça artacak. Bunun enflasyon beklentilerine paralel bir halde yönetilmesi kıymetli. O nedenle kademeli artışın enflasyon beklentilerinde güzelleşme sağlanana kadar ve piyasada faizlerde enflasyona paralel bir istikrar oluşana kadar devam edeceğini, istikrarın de sene sonuna kadar sağlanabileceğini, ocak ayı üzere gelinecek olan düzeylerde enflasyon beklentilerinin denetim altına alınmasıyla mali sıkılaşmanın da artık sonuna gelineceğini düşünüyorum.“

“ENFLASYONA YAKIN MEVDUAT FAİZİ OLUŞMASI GEREKİR”

Aran, mali sıkılaşmanın bankacılık dalına tesirine ait de, “Biz hazırlıklıyız. Burada mevduat-kredi makasının nerede olacağı kritik. Alınan kredinin enflasyonla karşılaştırıldığında iş yapma potansiyelini düşürmemesi, karlılığını etkilememesi, fiyatların enflasyon oranında arttığı varsayıldığında kredi maliyetinin bunun altında kalması; mevduat sahibinin de size parasını emanet ederken enflasyon kadar kazanması gerekiyor. Dengeyi sağlama kısmı nitekim değerli. Orada muhtemelen enflasyonun çok yakınında bir mevduat ve kredi faizi oluşması gerekir” yorumunu yaptı.

Türkiye İş Bankası Genel Müdürü Hakan Ortan: ‘Parasal sıkılaşmanın sonuna gelinebilir’ yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Türkiye’de mali sıkılaşmanın yeni başladığını, bunun kademeli olmasını çok değerli bulduğunu söz eden Ortan, sıkılaşmanın devam edeceğini, ocak ayı üzere enflasyon beklentilerinin denetim altına alınmasıyla nakdî sıkılaşmanın da artık sonuna gelinebileceğini kaydetti.

Hakan Ortan, şu anda birbirini besler nitelikteki hem yurt içi hem yurt dışındaki kırılganlıkların çok ciddiye alınması gerektiğini, bunların yarattığı risklerin çok kıymetli boyutlara ulaştığını söyledi.

Covid-19 salgınında tedarik zincirinin kırıldığını, devamında Rusya-Ukrayna savaşının başlamasıyla arz-talep konusunda önemli bir dengesizlik yaşandığını, bunun genişleyici para siyasetiyle birleştiğinde global enflasyona neden olduğunu anlatan Ortan, global enflasyonla çaba konusunda merkez bankalarının nakdî sıkılaşmaya gittiğini ve faiz oranlarını artırdığını hatırlattı.

“KREDİ MALİYETİ OLDUKÇA ARTACAK”

Hakan Ortan, Türkiye’de mali sıkılaşmanın yeni başladığını belirterek, şöyle devam etti:

“Bunun kademeli olmasını, bir anda sıkılaşmaya gidilmemesini, piyasadaki dengelerin sağlıklı bir halde sağlanması, ani bir duruşa neden olmaması ve kredi riskine yol açmaması ismine değerli buluyorum. Bu, hem bankacılık bölümü için hem gerçek kesim için geçerli. Şayet ani bir artış olsaydı – herkesin beklediği üzere – ani duruş riski barındırırdı, bankaların bilançosunda çok güçlü bir bozulmaya, gerçek dalda de kredi krizine neden olabilirdi. Zira değişken faizli kredilerin oranı az değil. Faiz oranı arttığında kredi maliyeti de oldukça artacak. Bunun enflasyon beklentilerine paralel bir formda yönetilmesi kıymetli. O nedenle kademeli artışın enflasyon beklentilerinde düzgünleşme sağlanana kadar ve piyasada faizlerde enflasyona paralel bir istikrar oluşana kadar devam edeceğini, istikrarın de sene sonuna kadar sağlanabileceğini, ocak ayı üzere gelinecek olan düzeylerde enflasyon beklentilerinin denetim altına alınmasıyla nakdî sıkılaşmanın da artık sonuna gelineceğini düşünüyorum.“

“ENFLASYONA YAKIN MEVDUAT FAİZİ OLUŞMASI GEREKİR”

Aran, nakdî sıkılaşmanın bankacılık dalına tesirine ait de, “Biz hazırlıklıyız. Burada mevduat-kredi makasının nerede olacağı kritik. Alınan kredinin enflasyonla karşılaştırıldığında iş yapma potansiyelini düşürmemesi, karlılığını etkilememesi, fiyatların enflasyon oranında arttığı varsayıldığında kredi maliyetinin bunun altında kalması; mevduat sahibinin de size parasını emanet ederken enflasyon kadar kazanması gerekiyor. Dengeyi sağlama kısmı nitekim kıymetli. Orada muhtemelen enflasyonun çok yakınında bir mevduat ve kredi faizi oluşması gerekir” yorumunu yaptı.

Türkiye İş Bankası Genel Müdürü Hakan Ortan: ‘Parasal sıkılaşmanın sonuna gelinebilir’ yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.