Otizm spektrum bozukluğu (OSB) olarak da isimlendirilen otizm, irtibat ve davranış sıkıntılarını içeren karmaşık, hayat uzunluğu süren bir durumdur. Bu bir spektrum bozukluğudur, yani insanları farklı hallerde ve farklı derecelerde tesirler. Ekseriyetle 2 yahut 3 yaşında ortaya çıkar.

Otizmli beşerler bağlantı konusunda sorun yaşarlar. Öbür insanların ne düşündüğünü ve hissettiğini anlamakta zorlanırlar. Bu da kendilerini sözlerle ya da jestler, yüz sözleri ve dokunuşlarla söz etmelerini zorlaştırır.

Otizmli şahıslar öğrenme meseleleri yaşayabilir. Maharetleri istikrarsız bir formda gelişebilir. Örneğin, irtibat kurmakta zorlanabilirler lakin sanatta, müzikte, matematikte yahut hafıza gerektiren şeylerde alışılmadık derecede güzel olabilirler. Bu nedenle, tahlil yahut sorun çözme testlerinde bilhassa başarılı olabilirler.

Artık her zamankinden daha fazla çocuğa otizm teşhisi konuluyor. Lakin son sayılar, daha fazla çocuk bu rahatsızlığa sahip olduğu için değil, teşhis sistemindeki değişiklikler nedeniyle daha yüksek olabilir.

“DÜŞÜK İŞLEVLİ” VE “YÜKSEK İŞLEVLİ” OTİZM

Otizmli her kişi farklı formda etkilenecektir. Kimi beşerler toplumsal, öğrenme yahut irtibat maharetleri konusunda daha güç vakitler geçirir. Günlük işlerde yardıma gereksinim duyabilirler ve kimi durumlarda yalnız yaşayamazlar. Birçok kişi buna “düşük fonksiyonlu otizm” ismini verir.

Diğer beşerler daha az besbelli semptomlarla otizme sahip olabilir. Çoklukla okulda başarılı olurlar ve bağlantı kurmada daha az sorun yaşarlar. Beşerler çoklukla buna “yüksek fonksiyonlu otizm” derler.

Ancak “yüksek işlevli” ve “düşük işlevli” tabirleri kırıcı olabilir.

En düzgünü bunlardan kaçınmaktır. Otizmin bir kişiyi nasıl etkilediği hakkında konuşmak için bunun yerine “daha önemli” yahut “daha az önemli” üzere tabirler kullanabilirsiniz.

OTİZM BELİRTİLERİ

Otizm belirtileri ekseriyetle bir çocuk 3 yaşına gelmeden evvel ortaya çıkar. Kimi beşerler doğumdan itibaren belirtiler gösterir.

Otizmin yaygın belirtileri şunlardır:

Göz teması eksikliği

Dar bir ilgi alanı yelpazesi yahut makul mevzulara ağır ilgi

Kelimeleri yahut cümleleri tekrarlamak, ileri geri sallanmak yahut objelerle kıpırdanmak (elektrik düğmesini çevirmek gibi) üzere bir şeyi tekrar tekrar yapmak

Diğer insanlara sıradan görünen seslere, dokunuşlara, kokulara yahut manzaralara karşı yüksek hassasiyet

Diğer insanlara bakmamak yahut onları dinlememek

Başka biri sizi işaret ettiğinde bir şeylere bakmamak

Kucağa alınmak yahut sarılmak istememek

Konuşmayı, jestleri, yüz sözlerini yahut ses tonunu manaya yahut kullanma sorunları

Şarkı söyler üzere, düz yahut robotik bir sesle konuşmak

Rutindeki değişikliklere ahenk sağlamada sorun

Bazı otizmli çocuklarda nöbetler de görülebilir. Bunlar ergenlik devrine kadar başlamayabilir.

YETİŞKİNLERDE OTİZM BELİRTİLERİ

Yetişkinlerde otizm makul biçimlerde ortaya çıkabilir. Yaygın belirtiler şunları içerebilir:

Diğer insanların ne düşündüğünü yahut hissettiğini anlamada sorun

Tek başına olmayı seçmek yahut arkadaş edinmekte zorlanmak

Sosyal aktiviteler hakkında kaygı

Günlük rutini korumak ve değiştiğinde üzülmek

Nasıl hissettiğinizi tabir etmekte zorlanmak

Bir şeyleri sözü sözüne almak yahut iğnelemeyi anlamamak

İstemeden de olsa diğerlerine karşı künt, ilgisiz yahut kaba görünmek

Yetişkinlerde otizmin öteki belirtileri şunları içerebilir:

Göz temasından kaçınmak

Sosyal sıraları yahut “kuralları” anlamamak

Başkalarına çok yaklaşmak yahut biri size çok yaklaşırsa ya da dokunursa üzülmek

Belirli şeylere karşı çok ilgili olmak

Diğer insanların fark edemediği küçük detayları, kokuları, sesleri yahut desenleri fark etmek

Bir şeyleri yapmadan evvel çok dikkatli bir formda planlamak istemek

ÇOCUKLARDA OTİZM BELİRTİLERİ

Çocuklar farklı otizm belirtileri gösterebilirler. Bunlar şunları içerebilir:

Dokuz aylıkken ismine cevap vermeme

Yüz tabirlerini 9 aylıkken göstermeme

Basit oyunları (pat-a-cake gibi) 12 aylıkken oynamak istememe

Jestleri (el sallamak gibi) 12 aylıkken kullanmaz

Diğer insanların ne vakit üzgün ya da kızgın olduğunu anlamıyor 24 aylık

36 aylık olduğunda başka çocukların oyun oynadığını fark etmez yahut onlara katılmak istemez

Altmış aylık olduğunda sizin için müzik söylemez, rol yapmaz yahut dans etmez

Oyuncakları belli bir sıraya dizer ve sıra değiştirilirse üzülür

Saplantılı ilgi alanları gösterir

Vücudunu sallar, ellerini çırpar yahut daireler çizerek döner

Gecikmiş lisan, hareket, öğrenme yahut bilişsel beceriler

Tuhaf uyku yahut yeme alışkanlıkları

Normalde beklenenden daha az yahut daha fazla korku

OTİZM TÜRLERİ

Bu cinslerin bir vakitler farklı durumlar olduğu düşünülüyordu. Artık ise otizm spektrum bozuklukları kapsamına girmektedirler:

Asperger sendromu: Asperger sendromlu çocuklar zeka testlerinde ortalama yahut ortalamanın üzerinde puan alma eğilimindedir. Fakat toplumsal marifetlerde zorluklar yaşayabilir ve dar bir ilgi alanı gösterebilirler.

Otistik bozukluk: “Otizm” sözünü duyduklarında birçok insanın aklına gelen şey budur. Üç yaşından küçük çocuklarda toplumsal etkileşimleri, irtibatı ve oyunu tesirler.

Çocukluk çağı dezintegratif bozukluğu: Bu bozukluğa sahip çocuklar en az 2 yıl boyunca tipik gelişim gösterirler ve daha sonra bağlantı ve toplumsal hünerlerinin bir kısmını yahut birçoklarını kaybederler.

Yaygın gelişimsel bozukluk (PDD yahut atipik otizm): Hekiminiz, çocuğunuzda toplumsal ve bağlantı hünerlerinde gecikmeler üzere kimi otistik davranışlar varsa, lakin öbür bir kategoriye uymuyorsa bu terimi kullanabilir.

OTİZM NEDENLERİ

Otizmin tam olarak neden ortaya çıktığı net değildir. Beyninizin duyusal girdiyi yorumlayan ve lisanı işleyen kısımlarındaki sıkıntılardan kaynaklanıyor olabilir.

Otizm erkeklerde kızlardan dört kat daha yaygındır. Her ırktan, etnik kökenden yahut toplumsal geçmişten beşerde görülebilir. Ailenin geliri, hayat biçimi yahut eğitim seviyesi bir çocuğun otizm riskini etkilemez.

Ancak kimi risk faktörleri vardır:

Daha yaşlı bir ebeveyne sahip bir çocuğun otizm riski daha yüksektir.

Alkol yahut nöbet önleyici ilaçlar üzere belli ilaçlara yahut kimyasallara maruz kalan gebe bayanların otistik çocuk sahibi olma mümkünlüğü daha yüksektir.

Diğer risk faktörleri ortasında diyabet ve obezite üzere anneye ilişkin metabolik durumlar yer almaktadır. Araştırmalar ayrıyeten otizmi tedavi edilmemiş fenilketonüri (bir enzimin yokluğundan kaynaklanan metabolik bir bozukluk olan PKU olarak da adlandırılır) ve kızamıkçık (Alman kızamığı) ile ilişkilendirmiştir.

OTİZM GENETİK MİDİR?

Otizm ailelerde görülür, bu nedenle muhakkak gen kombinasyonları çocuğun riskini artırabilir. 1.000’den fazla gendeki değişiklikler otizmle kontaklı olabilir. Fakat bunların hepsi uzmanlar tarafından doğrulanmamıştır. Genetik faktörler bir kişinin otizm riskini %40 ila %80 ortasında etkileyebilir.

Genel riskiniz genlerinizin, etrafınızın, ebeveynlerinizin yaşının ve rastgele bir doğum komplikasyonunun kombinasyonuna bağlıdır.

Nadir bir gen mutasyonu yahut kromozom sorunu, otizmli şahısların yaklaşık %2 ila %4’ünün tek nedeni olabilir.

Otizmde rol oynayan genlerin birden fazla beyin gelişimi ile ilgilidir. Otizm semptomlarının irtibat, bilişsel fonksiyonellik yahut toplumsallaşma ile ilgili problemleri içerme eğiliminde olmasının nedeni bu olabilir. 

AŞILAR VE OTİZM

Aşılar otizme neden olmaz.

Bazı beşerler aşıların otizme yol açtığına dair tasalar taşısa da, yapılan araştırmalar bu ikisi ortasında bir temas olmadığını göstermiştir. Uzmanlar, çocuklar ve yetişkinler için sekiz aşının güvenliğini gözden geçirmiştir.

Nadir istisnalara karşın aşıların çok inançlı olduğunu tespit etmişlerdir. Öbür çalışmalarda farklı aşıların içerikleri incelenmiş ve otizmle rastgele bir irtibat bulunamamıştır. Aşıların hastalıkları önlemedeki sıhhat yararları, potansiyel risklerden çok daha ağır basmaktadır.

OTİZM TESTİ

Otizm için kesin bir teşhis koymak sıkıntı olabilir. Hekiminiz davranış ve gelişime odaklanacaktır.

Çocuklar için teşhis çoklukla iki adımda gerçekleşir.

Gelişimsel tarama hekiminize çocuğunuzun öğrenme, konuşma, davranış ve hareket etme üzere temel maharetlerde yolunda gidip gitmediğini söyleyecektir. Uzmanlar, çocukların 9 aylık, 18 aylık ve 24 yahut 30 aylıkken nizamlı denetimleri sırasında bu gelişimsel gecikmeler için taranmasını önermektedir. Çocuklar bilhassa 18 ve 24 aylık denetimlerinde otizm açısından rutin olarak denetim edilirler.

Çocuğunuz bu taramalarda bir sorun belirtisi gösteriyorsa, daha kapsamlı bir değerlendirmeye gereksinimi olacaktır. Bu, işitme ve görme testlerini yahut genetik testleri içerebilir. Hekiminiz, gelişimsel çocuk tabibi yahut çocuk psikoloğu üzere otizm bozuklukları konusunda uzmanlaşmış birini getirmek isteyebilir. Kimi psikologlar Otizm Tanısal Müşahede Çizelgesi (ADOS) ismi verilen bir test de uygulayabilir.

Çocukken size otizm teşhisi konulmadıysa lakin belirtiler gösterdiğinizi fark ettiyseniz, hekiminizle konuşun.

EĞER YENİ BİR TEŞHİS ALDIYSANIZ

Otizm teşhisi aldıysanız, kendinizi en âlâ halde hissetmek için atabileceğiniz birkaç adım vardır:

Teşhisi anlamak için gereksiniminiz olan vakti ayırın. Çok çeşitli hisler hissedebilirsiniz. Yardım için hekiminize ulaşabileceğinizi bilin. Teşhis konulduktan sonra bile olağan bir hayata devam edebilirsiniz.

Araştırmanızı yapın. Otizm hakkındaki makaleleri (bunun gibi) okuyabilirsiniz. Dışarıda çok fazla bilgi var, fakat teşhisiniz hakkında bilgi edinmeye başlamak için gereksiniminiz olan tek şey birkaç yeterli kaynak.

Otizmli diğerlerini dinleyin. Durumu anlamak için kullanabileceğiniz birçok blog, kitap yahut görüntü vardır. Otizmli beşerler da bu hususta daha fazla bilgi edinmenize yardımcı olmak için kıssalarını paylaşabilirler.

Kaynak: WebMD

Derinlemesine bir inceleme: Otizm nedir? yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Akşener’in konuşmasının satır başları şöyle:

“Bugün daima birlikte buradayız, inanıyorum ki her yıl artarak burada olacağız. Yeni bir yola çıkmak için buradayız.

Yapılan son maaş artırımları erimeye başladı. Taban fiyat artırımı daha hesaba yatmadan açlık hududunun altında kaldı. Enflasyonla gayret edeceğiz diye başladıkları her cümle dönüp dolaşıp ‘faturayı millete keseceğiz’ diye bitiyor.

Yıllarca faiz sebep, enflasyon sonuç diye ekonomiyi bu hale getirdiler. Kaç bakan, lider, bürokrat harcadılar beceremediler. Milletimizi oyalamak için mazeret üretip durdular meğer siyaset yalnızca seçim kazanmaktan ya da kaybetmekten ibaret değildir.

“AKP ENFLASYONUN BEDELİNİ MİLLETİMİZE ÖDETİYOR”

Siyaset, kendi insanına yararlı iş yapabilmektir. AK Parti iktidarı, memleketi kendi soktuğu krizden çıkarmak için hala ceplerine el uzatıyor. Vergiler, kiralar, temel besin eserlerindeki fiyatlar her gün tırmanıyor, enflasyonun bedelini milletimize ödetiyorlar.

“KODAMANLARINIZIN CEBİNDEN ALIN”

Yeni iktisat idaresine sesleniyorum; siz, Türk milletine karşı sorumlusunuz, bunu aklınızdan çıkarmayın. Doğruları daha fazla vakit kaybetmeden yapın. Milletimizi mağdur etmeyin. Enflasyonu düşürme metodunu seçmek sizin elinizde. Vergileri, AK Parti iktidarlarının bugüne kadar ayrıcalık tanıdığı imtiyazlı bölümler için artırmak sizin elinizde. Yoksul fukaradan elinizden çekin, orta direği yoksul etmekten vazgeçin. Kodamanlarınızın cebinden alın.

KKM TEPKİSİ

AK Parti’nin ne planı ne programı var. Yeni gelenlerle vakit kazanmaya çalışıyorlar. Daha dün AK Parti idaresinin savunduğu KKM’den kurtulmanın yollarını arıyorlar. Ben de buradan sormak istiyorum. Yalnızca KKM sebebiyle milletimize ödetilen milyarlarca lira artık ne olacak? Nebati mi, Kavcıoğlu mu hesap verecek? Şimşek, ”2026’da rahatlayacağız” diyor. Kendisine hürmetim var lakin kendisi de biliyor ki bu mümkün değil. Servet transferi devam ediyor zira.

Körfez ülkelerine taviz vererek varlıklarımızı fütursuzca satarak günü kurtarmaya çalışıyorlar. Satacak bir şey kalmayınca ne yapacaklar? Biz yabancı yatırımcıya karşı değiliz, ülke çıkarlarının korunduğu, bağlantılar kurulduğu surece elbette dışarıdan para bulunabilir. Lakin ülkemizin ihracata yönelik dallarımızı daha üretken yapacak, çalışanlarımızın refahını yükseltecek yabancı yatırıma muhtaçlığımız var. Bu türlü kaliteli yatırımı çekmek için de hukukta itimat ve adalet tesis etmek kaide. Krizden çıkmak için de rasyonel ve tam kapsamlı bir istikrar programına gereksinimimiz var. 

SIĞINMACI SORUNU

Türkiye’nin her kenti Suriyelilerle, Afganlarla doldu. Sokaklar, parklar, sayıları bilinmeyen sığınmacılarla kaynarken bunu İslami ve insani bir vazife zanneden aymazlık, ne kadar konuksever olduğumuzu izahla meşgul oldu. Sığınmacı sorunu, ulusal güvenlik meselesidir.

Türk milletinin ulusal kültürünü tahrip eden, beka sorunudur. Sığınmacılar gettolar oluşturup etnik ömür adacıkları, minyatür Suriyeler kuruyorlar. Geri kalmış ülkelerde yaygın olan çocuk personelliği, emek sömürüsü, çok eşlilik, çocuk evliliği üzere toplumsal sıkıntılar tekrar ortaya çıkıyor. IŞİD ve PKK üzere terör örgütleri, tehditlerini sığınmacılar üzerinden de ülkemize yönelttiklerinden, büyük bir iç güvenlik problemine dönüştü. 

“ARTIK KİMSEYİ KANDIRMAYIN!”

Önce hiçbir sorun yok üzere davrandılar. Baktılar ki olmuyor, artık de geri adım atıyormuş üzere yapıyorlar. Suriye’de kentler yaparak bir kısım sığınmacıyı istekli olarak ülkelerine döndürdüklerini söylüyorlar. Artık kimseyi kandırmayın. Bizim Türk ulusal kimliğinin hayati tehdit altında kalmasına tahammülümüz yok. Kültürümüzün dejenere edilmesine, sonların kevgire dönmesine tahammülümüz yok.

AYRINTILAR GELİYOR…

Son Dakika: UYGUN Parti başkanı Meral Akşener yol haritasını açıklıyor yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Cumhuriyet Evleri’nde kâfi oy potansiyeli olmadığı kanısıyla sıkıntıların çözülmediğini belirten yurttaşlar, birçok defa mevzu hakkında gerekli yerlere dilekçe verdiklerini lakin geri dönüş alamadıklarını vurguladı. Yurttaşlar son olarak bir sefer daha Silivri Belediye Başkanlığı’na iletilmek üzere imza toplayarak sokaklarının düzenlenmesi talebinde bulunacaklarını belirtti.

‘ALTYAPI YETERSİZ’

Konuya ait Cumhuriyet’e konuşan KOOP-C Lideri Kemalettin Çelenk, “İlk yıllardan beri altyapı problemleriyle uğraşıyoruz. Kanalizasyon ana kanala bağlanmadığı için toprakta bir bölgede birikiyor. Halk sıhhatini tehdit eden boyuta ulaşıyor. Yollarda da yağmur sarfiyatı yok. Belediye kimi kısımlara kırık asfalt döktü ancak çıkarttığı toz nedeniyle o da sorun oldu. Buraya anayoldan gelecek bir dolmuş yahut otobüse de muhtaçlığımız var. Problemlerin tahlili için tekraren mahalleli ile birlikte İBB ve Silivri Belediyesi’ne dilekçe verdik. Bizi daima bütçe yok üzere mazeretlerle oyaladılar. Karşı tarafımızda yer alan Çantaköy Mahallesi’nde ise daima asfalt yenileme çalışmaları var” dedi.

İlhan Selçuk Kırevi’nde sosyalleştiklerini ve bu hayat biçimini kaybetmek istemediklerini de belirten Çelenk, “Bilinçli olarak bu problemlerin çözülmediğini de düşünüyoruz. Silivri Belediye lideri ile seçildikten sonra görüşme talebinde bulunduk lakin bizimle görüşmedi” dedi.

‘ELEKTRİĞİMİZ BİLE YOK’

2014’ten beri mahallede oturan Mukadder Alemdaroğlu, “Geldiğimden beri akmayan sular, yanmayan elektriklerle, toprak yollarla uğraşıyorum. Belediye hiçbir vakit sıkıntılarımıza tahlil bulamıyor. Kentten kaçmak için geldik ama burada toz toprak içinde olmak rahatsız edici” dedi.

Bir öbür yurttaş Emine Sarıçoban ise “Cumhuriyet gazetesinin verdiği emlakı almamızdaki sebep tıpkı kanıda olduğumuz beşerlerle bir ortada olmaktı” tabirlerini kullandı.

Cumhuriyet Konutları’nda yaşayanlar 24 yıldır çözülemeyen sıkıntılardan bunaldı: Su akmıyor, yol toprak yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Kalsitonin hormonunun yanı sıra T3 (triiyodotironin) ve T4 (tiroksin) hormonlarının üretimi, depolanması ve salgılanması ile tiroid yaklaşık olarak bir ceviz büyüklüğündedir ve toplam tartısı 15 ila 20 g ortasındadır.

Tiroid bezinden salgılanan hormonlar kan sirkülasyonuna karışarak ilgili sistemi yahut organı uyarır. Beden sıhhati için çok kıymetli olan tiroid bezi işlevlerinin sistemli olması, bedendeki neredeyse tüm metabolik süreçleri tesirler.

Tiroid bezinin hormon üretimi, depolanması ve salınımı üzere işlevleri, beynin hipotalamus bölgesinden salgılanan TRH hormonunun beyinde yer alan bir başka endokrin bez olan hipofiz bezini uyarması ile hipofiz bezi tarafından denetim edilir.

TIROİD PROBLEMLERİNİN BELİRTİLERİ

Aşırı etkin bir tiroid (hipertiroidizm) daha fazla terlemenize, sıcak hissetmenize, kilo vermenize yahut kalbinizin daha süratli atmasına neden olabilir. Az çalışan tiroid (hipotiroidizm) ise tam zıddını yapar. Üşüyebilir, kilo alabilir ve kalp atışlarınız yavaşlayabilir.

Sisli Beyin

Hipotiroidizm bu hormonların akışını yavaşlattığında, bir yan tesir de “beyin sisi “dir. Odaklanmada, bir şeyleri hatırlamada yahut net düşünmede sorun yaşayabilirsiniz.

Depresyon

Depresyon ekseriyetle tiroid probleminin birinci belirtisidir. Anksiyete de bununla bağlıdır. Hipotiroidiniz olduğunda depresif hissetmek daha yaygındır. Hipertiroidizmde anksiyete yaygındır.

Hamilelik Sorunları

Araştırmalar, tedavi edilmemiş bir tiroid bozukluğunuz varsa, hamilelik sırasında preeklampsi ismi verilen bir durum üzere komplikasyonlar yaşama olasılığınızın daha yüksek olduğunu göstermektedir. Ayrıyeten düşük yapma yahut meyyit doğum yapma olasılığınız da daha yüksektir. Erken doğum yapabilir yahut düşük doğum yüklü bir bebeğe sahip olabilirsiniz.

Adet Sorunları

Adet kanaması ile ilgili meseleler tiroid rahatsızlığının bir işareti olabilir. Çok hafif, çok ağır yahut sistemsiz adet periyotlarının hepsi belirti olabilir. Hiç adet görmediyseniz bu da bir işaret olabilir. Tiroid bozukluğu olan kızlar birinci adetlerini çok erken yahut çok geç görebilirler.

Ödem

Tiroidiniz düzgün çalışmadığı için bedeniniz fazladan sıvı tutuyor olabilir. Bunu çoklukla göz kapaklarınızda, dudaklarınızda ve dilinizde fark edersiniz.

Bulanık Görme

Bazen bir tiroid rahatsızlığı göz etrafındaki dokularda ekstra sıvı birikmesine neden olur. Bu olduğunda, tiroid göz hastalığı gözlerinizi denetim eden kasların genişlemesine neden olabilir. Odaklanmada sorun yaşayabilir yahut görüşünüz bulanık olabilir. Ayrıyeten çift görmeniz de olabilir.

Karpal Tünel Sendromu

Elinize giden sonlar bileğinizin yakınındaki yumuşak dokudan oluşan bir tünelden geçer. Bu doku çok fazla sıvı nedeniyle şiştiğinde, buradaki hudutlara baskı yapabilir. Parmaklarınızdaki uyuşma, karıncalanma ve güçsüzlük karpal tünel sendromu olarak isimlendirilir.

Tat Sorunları

Tiroidiniz olması gerektiği üzere davranmadığında, tat alma sürecinin bu kısımlarından birine yahut her ikisine birden müdahale edebilir. Bu da yiyeceklerin tadının sizin için farklı olmasına neden olabilir.

Düşük Libido

Tiroidiniz yavaşladığında metabolizmanız da yavaşlar. Metabolizmanız bedeninizdeki seks hormonlarını salgılayan organları denetim eder. Bu hormonlar azaldığında, cinsel dürtüleriniz darbe alır.

Saç Dökülmesi

Saç derinize daha fazla dikkat etmeye başladıysanız yahut saçınızın genel kalınlığında değişiklikler görüyorsanız, bunun nedeni tiroidiniz olabilir. Ekseriyetle bu yalnızca uzun müddettir yaşadığınız önemli tiroid bozuklukları için bir sıkıntıdır.

Yüksek Kan Basıncı

Az çalışan bir tiroid kan damarlarınızı daha az esnek hale getirerek kalbinizin kanı bedeninizde hareket ettirmesini zorlaştırabilir. Çok faal bir tiroid kan basıncını artırabilir ve kalbinizin daha süratli atmasına neden olabilir.

Kabızlık

Kabızlık hipotiroidi belirtisi olabilir. Bağırsak hareketlerinin sık olması da o denli. Tiroid meseleniz varsa akıntılı, gevşek dışkınız da olabilir.

Bu belirtilere sahipseniz dikkat: Tiroid hastası olabilirsiniz! yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Cumhuriyet Evleri’nde kâfi oy potansiyeli olmadığı fikriyle problemlerin çözülmediğini belirten yurttaşlar, birçok kere husus hakkında gerekli yerlere dilekçe verdiklerini ancak geri dönüş alamadıklarını vurguladı. Yurttaşlar son olarak bir sefer daha Silivri Belediye Başkanlığı’na iletilmek üzere imza toplayarak sokaklarının düzenlenmesi talebinde bulunacaklarını belirtti.

‘ALTYAPI YETERSİZ’

Konuya ait Cumhuriyet’e konuşan KOOP-C Lideri Kemalettin Çelenk, “İlk yıllardan beri altyapı sıkıntılarıyla uğraşıyoruz. Kanalizasyon ana kanala bağlanmadığı için yerde bir bölgede birikiyor. Halk sıhhatini tehdit eden boyuta ulaşıyor. Yollarda da yağmur masrafı yok. Belediye birtakım kısımlara kırık asfalt döktü ancak çıkarttığı toz nedeniyle o da sorun oldu. Buraya anayoldan gelecek bir dolmuş yahut otobüse de gereksinimimiz var. Sıkıntıların tahlili için tekraren mahalleli ile birlikte İBB ve Silivri Belediyesi’ne dilekçe verdik. Bizi daima bütçe yok üzere mazeretlerle oyaladılar. Karşı tarafımızda yer alan Çantaköy Mahallesi’nde ise daima asfalt yenileme çalışmaları var” dedi.

İlhan Selçuk Kırevi’nde sosyalleştiklerini ve bu hayat biçimini kaybetmek istemediklerini de belirten Çelenk, “Bilinçli olarak bu problemlerin çözülmediğini de düşünüyoruz. Silivri Belediye lideri ile seçildikten sonra görüşme talebinde bulunduk lakin bizimle görüşmedi” dedi.

‘ELEKTRİĞİMİZ BİLE YOK’

2014’ten beri mahallede oturan Mukadder Alemdaroğlu, “Geldiğimden beri akmayan sular, yanmayan elektriklerle, toprak yollarla uğraşıyorum. Belediye hiçbir vakit problemlerimize tahlil bulamıyor. Kentten kaçmak için geldik ancak burada toz toprak içinde olmak rahatsız edici” dedi.

Bir öteki yurttaş Emine Sarıçoban ise “Cumhuriyet gazetesinin verdiği emlakı almamızdaki sebep birebir fikirde olduğumuz beşerlerle bir ortada olmaktı” tabirlerini kullandı.

Cumhuriyet Konutları’nda yaşayanlar 24 yıldır çözülemeyen meselelerden bunaldı: Su akmıyor, yol toprak yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Türkiye’de ise her yıl doğan 1 milyon 300 bin bebeğin 2 bini işitme kaybı ile dünyaya geliyor. Yenidoğan bebeklerde işitme kayıplarının önlenebilmesi ve bebeğin hem fizikî hem de ruhsal gelişim sürecinin olumsuz etkilenmemesi için doğum sonrası yapılan yenidoğan işitme testi büyük kıymet kazanıyor.,

Yeni doğan bebeğin doğumdan çabucak sonra yapılan işitme değerlendirmesi testinin sonucu ‘geçer’ olsa dahi ilerleyen aylarda da bebeğin gözlemlenmeye devam edilmesi gerektiğini belirten Kulak Burun Boğaz Hastalıkları Uzmanı Dr. Mustafa Kemal Olgun, “Bebek, 3 ay içinde ebeveyn sesine, 6 ay içinde karşılık seslerine yönelmelidir. 12. ayda ise birkaç söz de olsa ‘’anne-baba’’ üzere sözleri çıkarabilmelidir. Aksi durumlarda vakit kaybedilmeden bir uzmana danışılması gerekir” diye konuştu.

“ERKEK BEBEKLERDE GENETİK GEÇİŞ DAHA FAZLA”

Özellikle erkek bebeklerde işitme sıkıntılarında genetik geçişin daha sık görüldüğünü ve sorunun Down sendromu, Usher, Alport üzere sendromlarla ahenk içinde olabildiğini söz eden Olgun, “Genetik olmayan işitme sıkıntıları ise gebelik diyabeti, birtakım enfeksiyonlar, RH uyuşmazlığı, alkol-ilaç kullanımı üzere nedenlere bağlı olabilir” dedi.

“GENİZ ETİ VE ADENOİD DOKU BÜYÜMESİNİ ETKİLİYOR”

Bebeklikten çocukluk çağına geçilen devirlerde ise en sık rastlanan sıkıntıların ‘orta kulak iltihabı yahut orta kulakta sıvı toplanması’ ile ortaya çıktığını kaydeden Olgun, “İşitme kaybı sıkıntısının ortaya çıkmasının nedenleri ortasında en sık rastlanan geniz eti ya da adenoid doku büyümesi ile oluşan östaki tıkanıklığıdır. Östaki yolu, burnun art bölgesi ve orta kulak ortasında olup, orta kulağın havalanmasını sağlar. Buradaki tıkanıklık işitme azalmasına yol açabilir” diyerek başka öne çıkan nedenlerin ise baş travması yahut birtakım viral enfeksiyonlar olduğuna dikkat çekti.

“ERKEN TEŞHİS ÇOK ÖNEMLİ”

İşitme işlevi sağlanamayan bebeklerin konuşmayı da öğrenemeyeceklerini aktaran Olgun, “Yenidoğan bebeklerde işitme kayıplarının önlenmesi ve bebeğin hem fizikî hem de ruhsal gelişim sürecinin olumsuz etkilenmesinin önüne geçmede büyük rol oynuyor. Bu nedenle erken devirde sorunun teşhis edilerek mümkün ise vakit kaybetmeden işitmeyi sağlayıcı formüllerin uygulanması gerekiyor” dedi.

BU İŞARETLERE DİKKAT EDİN

Bebeklerdeki işitme kayıplarının önüne geçilmesinde ailenin şuurlu müşahedesinin değerine vurgu yapan Olgun, “Ancak bir sorunun varlığından kuşku edilmesi halinde ortadaki tablo, gerekirse çocuklarda işitsel işlevlerin kıymetlendirilmesi hedefiyle uygulanan klinik ABR testi üzere ileri teknikler ile de denetim edilmelidir” ihtarında bulundu.

Ayrıca Olgun, uzmanlarca kıymetlendirilmesi gereken durumları şu formda sıralayan Olgun,

“Çocuk konuşmaları anlamakta yahut ayırt etmekte sorun yaşıyor ise
Diğer çocuklarla konuşmasından farklı bir konuşması varsa
İsmine çabucak yanıt vermiyorsa
Televizyonun vb. görsel aygıtların sesini çok açıyorsa
Hiperaktivite yahut başka davranış problemleri varsa
Konuşma geriliği varsa
Diğer şahısların konuşması esnasında dudak okuması yapıyorsa” tabirlerine yer verdi.

Bebeklerde işitme kaybı işaretlerine dikkat! yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Dünya Sıhhat Örgütünün bilgilerine nazaran, dünya nüfusunun üçte birinden fazlasının diş çürüğüyle yaşadığına dikkati çeken Güler, Türkiye’de de diş çürüğünün kıymetli bir sıhhat sorunu olduğunu aktardı.

Güler, gün içinde tüketilen besinlerin ağız içinde plak oluşumuna yol açtığını, fırçalanmayan dişlerde çürük oluştuğunu anlatarak, şöyle devam etti:

“YETİŞKİNLERİN NEREDEYSE TÜMÜNDE DİŞ ÇÜRÜĞÜ MEVCUT”

“Dünya Sıhhat Örgütü‘nün datalarına nazaran, dünya nüfusunun üçte birinden fazlası diş çürüğüyle yaşıyor. Bu sorunu önlemenin en kolay yolu ağız hijyenine itina göstermek. Okul çağındaki çocukların yüzde 60 ila yüzde 90’ında, yetişkinlerin ise neredeyse tümünde diş çürüğü mevcut. Sağlık Bakanlığı‘nın 2018 yılında yaptığı Türkiye Ağız ve Diş Sıhhati Profili Araştırma Raporu‘na nazaran diş çürüğü, en yaygın ağız sıhhati sorunu olarak görülüyor.”

Gece yatmadan evvel, sabah kahvaltıdan sonra dişlerin orta sertlikte diş fırçasıyla florürlü diş macunu kullanarak fırçalanmasını öneren Güler, şu değerlendirmede bulundu:

“Biz tabipler olarak, genelde orta sertlikte diş fırçalarını öneriyoruz. Dişleri beyazlatmak için sert kıllı fırçaların ve yüksek aşındırıcı içeren macunların kullanılması yapılan kusurların başında geliyor. Sert kıllı fırçaları bastırarak kullanmak katiyetle yanlış ve dişte aşınmaya, hassasiyete neden oluyor. Fırçayı ıslattığımız takdirde fırçanın sertliği azalarak temizleme özelliğini azaltabilir. Ağız kokusundan şikayetçi olan hastalar ise lisanlarını de fırçalayabilirler. Fırçalarken tek bir istikamete yanlışsız fırçalamak gerçek olacaktır.”

Prof. Dr. Güler, diş çapraşıklığı olan ve ortodontik tedavi alan hastalar için diş fırçalamanın kâfi olmayacağını bu bireylerin diş ipi, arayüz fırçaları da kullanmaları gerektiğini, çocuk ve yaşlı hastalar içinde uygulama basıncı daha denetimli olduğu için elektrikli diş fırçası önerdiğini kaydetti.

Göründüğünden büyük bir sorun: Diş çürükleri yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

İhracat düşüşe geçerken, dünyanın en kalabalık ülkesinde gençler ortasındaki işsizlik artıyor.

Emlak krizi, çok borçlanma, zayıf büyüme, global iktisatta büyümenin garantörü Çin iktisadına yönelik olarak piyasalardaki tedirginliğin artmasına neden oluyor.

Çin’in sıkıntılı emlak kesiminde tekrar başlayan çalkantılar ve “hayal kırıklığı” yaratan ekonomik bilgiler, dünyanın ikinci büyük iktisadının istikrarına ait dehşetleri körüklerken, krizin finans piyasalarına da sıçrama tehlikesi bulunuyor.

Çin iktisadı, yıla güçlü bir başlangıç yapmasının akabinde ivmenin zayıfladığı nisan ayından bu yana sakinlik içinde bulunurken, bu sakinlik yüksek borç ve süratle yaşlanan nüfus ile birleştiğinde önemli bir sorun haline geliyor.

Çin iktisadı yılın ikinci çeyreğinde bir evvelki çeyreğe nazaran yalnızca yüzde 0,8 büyüdü.

Son haftalarda tüketim ve ülkenin ihracatı da dâhil olmak üzere birçok ekonomik bilgiler aşağı taraflı olurken, kimi uzmanlar gelecek on yıl içinde ortalama olarak sadece yüzde 2-3 seviyesinde bir ekonomik büyüme bekliyor.

Uzmanlar, Çin’deki zayıf büyümeyi “oldukça kaygı verici” olarak değerlendirirken, ülke iktisadının bir “güven krizi” yaşadığını belirtiyor.

LİDERLERİ VE YATIRIMCILAR ALARMA GEÇTİRDİ

Çin iktisadının zayıflığı, global iktisat ve bilhassa de bu ülkeye yüksek ihracat yapan ülkeler için risk oluşturuyor.

ABD Lideri Joe Biden geçtiğimiz günlerde Çin iktisadını “saatli bomba” olarak nitelendirirken, birkaç yatırım bankası ise son birkaç gün içinde Çin için ekonomik büyüme varsayımlarını aşağı taraflı revize etti.

ABD yatırım bankası Barclays bu yıl yalnızca yüzde 4 büyüme beklerken, Japonya’dan Mizuho Financial yüzde 5 büyüme öngörüyor.

EMLAK DALI RİSKİ

Uzmanlar, Çin iktisadı için en büyük riskin, şimdiye kadar ekonomik üretiminin neredeyse dörtte birini oluşturan şişirilmiş emlak dalından kaynaklandığını belirtiyor.

Ödemelerde dengesizliği 2020’den beri manşetlere çıkan Evergrande, geçen hafta ABD’de iflas muhafaza müracaatında bulunurken, rakibi Country Garden da ödeme zahmetleri yaşadığını açıkladı.

Ülkede keskin ekonomik yavaşlama ve bilhassa lokal idareler ve emlak dalındaki yüksek borç düzeylerinin oluşturduğu meseleler daha evvel görülmemiş bir boyuta ulaşırken, Çinli yetkililerin ekonomik krizleri denetim altına alma konusunda dikkate bedel bir geçmişe sahip olduğu da biliniyor.

Çin’de yetkililer gergin yatırımcıları sakinleştirmeye çalışırken, Çin Merkez Bankası’nın son zamanlardaki zahmetleri faiz indirimi ile gidermeye çalışması da dikkati çekiyor.

Banka, 20 Ağustos’ta finans ve menkul değerler düzenleyicileri ile yaptığı toplantının akabinde, ülkenin mahallî idare borç sıkıntılarını çözmek için mali yardımlarını koordine edeceğini açıkladı.

Büyük bankalara kredi hacimlerini artırmaları talimatı veren Çin Merkez Bankası, yuanın dolar karşısında bedel kaybetmesi nedeniyle geçen hafta takviye tedbirleri almak zorunda kalmıştı.

Çin Merkez Bankası, 21 Ağustos’ta ise ekonomiyi desteklemeye yönelik eforlar çerçevesinde bir yıllık ana kredi faiz oranını da düşürdü. Bunun yanında banka beş yıllık faizi değiştirmeyerek piyasaları şaşırttı.

DÜŞÜK BÜYÜME ORANLARI GLOBAL İKTİSAT İÇİN BİR SORUN

1990’dan bu yana daima artan refah vaadi iktidardaki Komünist Parti’nin en kıymetli meşruiyet desteği olurken, düşük büyüme sayılarının uzun vadede Çin hükümeti için bir sorun haline gelebileceği de belirtiliyor.

Bazı uzmanlar, uzun vadeli bir sakinlik konusunda ihtarda bulunarak gayrimenkul fiyatlarındaki düşüşe, deflasyonun başlangıcına ve artan borca işaret ediyor.

Bazı uzmanlar ise Çin modelinin çökmek üzere olmadığını ve bunun için şimdi çok erken olduğunu düşünüyor.

Giderek artan şeffaflık eksikliği de yaşanan belirsizliğin bir nedeni olarak görülüyor. Ülke yetkililerinin, son olarak daha evvel rekor düzeye ulaşan genç işsizliği konusunda olmak üzere, giderek daha fazla datayı sakladığı sav ediliyor.

Ayrıca, ülkenin önde gelen ekonomistlerinden ekonomik durum hakkında olumsuz yorum yapmamaları isteniyor.

ÇİN DEVLET LİDERİ SABIR İSTEDİ

Tatil döneminde olunmasına karşın, son haftalarda Pekin’de yetkililer ortasında çok fazla hareketlilik olması da dikkati çekiyor.

Ekonomiyi desteklemek için yetkililer tarafından daima yeni planlar sunulurken, özel bölümü güçlendirmek için 31 teklif, tüketimi canlandırmak için 20 tedbir, daha fazla istihdam oluşturmak için 26 fikir ve yabancı yatırımcılar için ortamı güzelleştirmek için 24 nokta duyuruldu.

Çin Devlet Lideri Şi Cinping, geçen günlerde Çinlileri “tarihi sabrı” müdafaaya çağırdı.

Şi, kısa vadeli maddi refah peşinde koşmak yerine ülkenin eğitim, sıhhat sistemi ve besin tedarikinin uygunlaştırılması üzere uzun vadeli maksatlara odaklanması gerektiğini söyledi.

EKONOMİK KAHIRLARIN NEDENLERİ

Uzmanlar, dünyanın ikinci büyük iktisadının “güçlü bir aşağı istikametli baskı” altında olduğunu tabir ederken, Covid-19’a karşı “sıfır vaka” siyasetinin yıkıcı sonuçlarından güçlü bir formda kurtulma umudu da tükeniyor.

Çin iktisadında büyümenin yavaşlamasına sebep olarak baskı altına giren emlak kesimi, zayıf özel tüketim ve özel kesimde azalan inanç gösterilirken, buna ek olarak, global iktisattaki yavaşlamanın bir sonucu olarak ihracatın da son vakitlerde gerilemesi dikkati çekiyor.

Çin hükümeti, kendi iktisadını dış tesirlere daha az bağımlı hale getirmek için iç tüketimi artırma amacını sürdürüyor.

Ancak katı sıfır Covid-19 siyasetinin yanı sıra emlak piyasasındaki kriz ve daha fazla ekonomik gelişme konusundaki belirsizlik özel hane halklarını huzursuz ederek tasarruf etmeye zorluyor.

Çin Merkez Bankası datalarına nazaran, 2023 yılının birinci yedi ayında hane halkı tasarruflarında 2,6 trilyon dolarlık artış yaşandı.

Çin iktisadında tıpkı anda bu kadar çok sorunun yaşanmasının tesadüf olmadığını belirten uzmanlar, sistematik dengesizliklerin ekseriyetle bir kırılma noktasına ulaşılana kadar tırmanabileceğini hatırlatıyor.

Çin iktisadı, 2008 mali krizinden bu yana bilhassa altyapı ve gayrimenkule yapılan özel dal ve kamu yatırımları sayesinde büyüdü.

Bunlar, direkt ve dolaylı olarak ekonomik çıktının üçte birine kadarını sağladı. Dolaylı katkı olarak, kimya ve ham unsur sanayilerinin yanı sıra konut aletleri ve mobilya üreticileri üzere birçok dalın inşaat patlamasından faydalanması gösteriliyor.

Ekonomistler uzun vakittir bu büyüme modelinin sürdürülebilir olmadığı istikametinde tenkitlerde bulunuyor.

YEREL İDARELERİN BORCU

Uluslararası Ödemeler Bankası (BIS) bilgilerine nazaran Çin’in borcu ülkenin 2022 GSYH’sinin neredeyse yüzde 300’üne denk geliyor. Bunun büyük bir kısmını mahallî idareler oluşturuyor. Kelam konusu borç 2012’de GSYH’sinin yüzde 200 altında bulunuyordu.

Son 10 yılda lokal idareler, çoğunlukla krediyle altyapıya büyük yatırımlar yaparak, lokal ekonomiyi canlı tuttu. Bu durum da borçları artırdı.

Harcamalar, inşaat projeleri için arazi satışlarından elde edilen gelirle finanse edildi. Fakat emlak krizi nedeniyle yere olan talep düştü ve gelir azaldı. Kovid-19 salgınında mahallî idarelerin “Kovid-19 testi” üzere harcamaları kelam konusu borçları daha da artırdı.

KÜRESEL EKONOMİYİ TEHDİT EDEN TEHLİKE NE?

Dünyanın ikinci büyük iktisadı olan Çin, son yirmi yılda global ekonomik büyümenin en kıymetli itici güçlerinden biri oldu.

Buna karşılık Çin, mallarına yurt dışından gelen talepten büyük ölçüde yararlandı. Çin’in GSYH’si birinci yarıda 59,3 trilyon yuana (yaklaşık 8,31 trilyon dolar) ulaştı.

Uluslararası Para Fonu (IMF), 2023 yılı için şu ana kadar Çin’in global büyümeye neredeyse yüzde 35 seviyesinde katkıda bulunacağını hesaplıyor.

Dolayısıyla Çin’in ekonomik meseleleri, global iktisat için de bir risk oluşturuyor. IMF Pasifik Departmanı’ndan Çin uzmanları Diego A. Cerdeiro ve Sonali Jain-Chandra, Çin’deki problemler konusunda “Tehlikede olan çok şey var” diye uyararak, Çin’in ekonomik büyümesinin 1 puan artması durumunda öbür ülkelerdeki büyümenin yaklaşık yüzde 0,3 puan artacağını belirtiyor.

Uzmanlar ayrıyeten Pekin tarafından desteklenen Çinli şirketlerin, Çin’deki zayıf iç talebi telafi etmek için dış pazarlara eskisinden daha fazla girmesini ve böylelikle ABD, Japon ve Alman şirketleriyle daha fazla rekabet etmesini bekliyor.

Çin ekonomisindeki sıkıntılar son periyotta memleketler arası sermaye piyasalarını da etkilemişti. Büyük gayrimenkul geliştiricilerinin karşı karşıya olduğu akut sıkıntılar karşısında kimi yatırımcılar yeni bir “Lehman trajedisi” yaşanmasından bile korkuyor.

2008 yılında ABD’de yatırım bankası Lehman Brothers’ın iflası öbür bankalarda domino tesiri oluşturmuş ve global finansal krizin tetikleyicilerinden biri olarak kabul edilmişti.

‘TİPİK BİR BORÇ YAHUT FİNANSAL KRİZ RİSKİ ÇİN’DE YAŞANIR MI?

Ancak kimi uzmanlar son gelişmelerin tesirlerinin şu ana kadar yönetilebilir olduğunu düşünüyor.

Uzmanlar, borcun temel olarak Çin’de ve çok küçük bir oranda yurt dışında olması nedeniyle bu krizin “küresel finans piyasaları için yönetilebilir” olduğunu vurguluyor.

Yüksek borç düzeyine karşın, İsviçreli yatırım bankası UBS’nin Çin Başekonomisti Wang Tao, büyük ödeme temerrütlerinin bankaların iflasına, kredilerde önemli sıkılaşmalara yahut döviz kurunun keskin bir halde paha kaybetmesine yol açtığı “tipik” bir borç yahut finansal kriz riskinin Çin’de nispeten düşük olduğunu düşünüyor.

Çin merkezi hükümetin satabileceği kıymetli varlıkları bulunurken, Çinli hane halklarının yüksek tasarrufları lokal banka hesaplarında tutuluyor ve sıkı sermaye denetimleri nedeniyle yurt dışına çıkarılmasına zorluklar yaşanıyor.

Bu durum Çin’i borç krizlerinin yerli ve yabancı yatırımcıların paralarını çekmesiyle daha da şiddetlendiği öbür ülkelerden ayırıyor.

Çin’in 40 yıllık büyüme modeli sarsıntıda! Önderler ve yatırımcılar alarma geçti yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

EN BÜYÜK SORUN ELEKTRİK VE SUSUZLUK

Kılıçdaroğlu ile sohbet eden Şanlıurfa Harranlı bir mevsimlik emekçi, yaşadıkları meşakkatleri şöyle anlattı:

“4 aydır buradayım. Suyumuz yok, elektriğimiz yok, perişanız. Kimse bakmıyor bize. Burada 10 aile var. Her sene 50-60 kişi getiriyoruz. 30 yıldır bu köyde çalışıyorum. Urfa Harran’dan geliyoruz. 4 ay buradayım. Mayıs’ın 8’inden beri buradayım. Ağustos sonunda gideceğiz” diyen bir mevsimlik tarım personeline Kılıçdaroğlu, “Çocukların eğitimiyle ilgili bir şey yapılıyor mu” diye sordu. Personel hiçbir şey yapılmadığını söyledi.

Yevmiyenin 400 lira olduğunu söyleyen emekçi, “Kurtarmıyor bizi, markete girdik mi çıkamıyoruz. Her şey değerli. Boşuna çalışıyoruz. Burada pancar, soğan çapalıyoruz. Bu köyün muhtaçlığına biz bakıyoruz” dedi. Kılıçdaroğlu’nun sigortalarının olup olmadığını sorması üzerine personel, “Yok, yok ne BAĞKUR ne sigorta… Hiçbir şeyimiz yok. Ömür uzunluğu bu işte çalışacağız, Urfa’da bir şeyimiz yok. Burada da perişanız, Urfa’da da perişanız” dedi.

‘BU YALNIZCA SİZİN DEĞİL, TÜRKİYE’NİN SORUNU’

“Yaşamamız sıkıntı burada. En büyük zahmet elektrik ve su. Çadırlarımızı görüyorsunuz, sıcağın altında, elektrik olmayınca ne pervane çalışıyor ne bir şey. AK Parti Urfa milletvekilleri, yatıyorlar, hepsi yatıyor. Geliyorlar oraya, bizi kandırıyorlar, oylarımızı alıyorlar. Ondan sonra yüzümüze bakan yok. Bin pişmanız” diyen çalışana Kılıçdaroğlu, “Elektriği bilmiyorum fakat su işini çözmek mümkün galiba. En azından günde bir tanker gelse onu bir biçimiyle sağlamaya çalışırız. Büyükşehir Belediye liderimize söyleriz, ona nazaran bir şeyler yaparız. Sizin sıkıntılarınızı çözmek siyasetçinin, iktidardakilerin misyonudur. Onların çözmesi lazım. Biz sizin sıkıntılarınızı kamuoyunun gündemine getirmek istiyoruz zira bu yalnızca sizin meseleniz değil, Türkiye’nin sorunu. Yeni bir sorun değil, söylüyor işte, 30 yıldır bu işi yapıyor. 30 senede bir problem çözülmüyorsa o vakit Türkiye’nin hangi sıkıntısını çözdüler? 30 yıldır mevsimlik emekçi var, hiçbirinizin toplumsal güvenliği yok. Pekala yarın öbür gün yaşınız ilerleyecek, kim bakacak size? Bir emekli maaşınız bile olmayacak sizin. Biz elimizden geleni yapacağız, en azından sizin kaygılarınızı geniş kitlelere, siyasetçilere, Meclis’e duyuracağız. Niçin bu sizin yazgınız olsun, sizin bahtınız bu türlü olmamalı” dedi.

‘HERKESİN İŞİ, AŞI OLSUN İSTİYORUM’

Kılıçdaroğlu, daha sonra köy meydanında köylülerle bir ortaya geldi. Kılıçdaroğlu, burada şunları söyledi:

“Sizin yaşadığınız sıkıntıların tamamını biliyorum zira bu meseleleri yalnızca siz yaşamıyorsunuz. Türkiye coğrafyasının neresine giderseniz tıpkı sıkıntılar var. Lakin bu meseleler yeni de değil, öteden beri var. Şayet öteden beri bu problemleri çözemediysek hepimizin oturup düşünmesi lazım, niçin çözemedik. Sizler çalışıyorsunuz, alın teri döküyorsunuz bazen tarlada, bazen dükkânda, bazen fabrikada. Hayatın her yerinde çalışıyorsunuz, insan çalışıyor. Aslında sizin meselelerinize tahlil üretmek için kanun da çıkmış. Ne diyor o kanun: Her yıl ulusal gelirin en az yüzde 1’i oranında çiftçiye dayanak verilir. Bugüne kadar hiç verilmedi, kanunun gereği yapılmadı. Lakin çiftçi kardeşlerimiz de ‘Kanunun öngördüğü parayı niçin bize ödemiyorsunuz’ demedi. Demeniz lazım. Hak sizin hakkınız, dava açmanız lazım. ‘Benim hakkımı niçin vermiyorsunuz’ demeniz lazım. Fakat üniversiteyi bitirip işsiz gezen bir evladımız görünce onun kaygısı, benim derdim. Şayet genç bir çocuk işsizse annede, babada, komşuda huzur olmaz. Herkesin işi olsun, aşı olsun istiyorum.

‘ÜRETİCİ DE TÜKETİCİ DE MAĞDUR’

Çalışıyorsunuz; buğday, arpa üretiyorsunuz, almıyorlar. Sanmayın ki yalnızca burada bu türlü, gidin, Konya’ya bakın, orada da bu türlü. Yüklüyor kamyona, götürüyor Toprak Mahsulleri Ofisi’nin önüne, ‘Şimdi alamayız, nem derecesine bakacağız’. Tekrar yüklüyor geriye götürüyor, her yükleyip götürmede 4 bin lira. Kime satacak buğdayını? Evvelce ofislerin üstünde yazardı: ‘Ofis çiftçinin kara gün dostudur’ diye. Artık o denli mi, ofis çiftçinin niçin kara gün dostu olmuyor? Gazi Mustafa Kemal, daha köylü savaştan çıkıp kendi toprağıyla uğraşıp üretim yaptığı andan itibaren ‘Köylü milletin efendisidir’ diyor. Allah aşkına artık köylü milletin efendisi mi? Köylüyü aç bıraktınız. Soğan 4 buçuk liraya düşmüş, markette 24 buçuk, 25 lira. Nasıl oluyor bu, kim kazanıyor bu parayı? Üretici mağdur, tüketici de mağdur. Siyaset, kendi insanına kendi ülkesine sahip çıkmak, kendi ülkesinin çıkarlarını savunmak demektir. Şayet siyaseti bu türlü yapmazsak Türkiye geriye sarfiyat.

‘SİYASETTE TAŞLAR YERİNE OTURACAKTIR’

Konya’dan küçük Hollanda’nın yıllık tarım eseri ihracatı 180 milyar doların üzerinde. Devasa bir Türkiye Cumhuriyeti devletinde canlı hayvan, buğday, arpa, mercimek, et dışarıdan. Parayı siz veriyorsunuz, onlar kazanıyorlar, niçin siz kazanmıyorsunuz? Aldığınız her şey vergili, ekmek de kefen bezi de dahil. Ayrımcılık değil; bir arada olmak zorundayız. Gencecik evlatlarımızın geleceğini yine inşa etmek zorundayız. Kendi hakkınızı, toprağınızın hakkını, evlatlarınızın hakkını-hukukunu savunun. O vakit göreceksiniz ki siyasette taşlar yerine oturacaktır. Asıl amaç, herkesin ürettiğinin, alın terinin pahalı olduğu, köylünün de milletin efendisi olduğu bir süreci yine inşa etmek. Bunu yapacağız.

‘ADALET YÜRÜYÜŞÜ’NE DEĞİNDİ

400 kilometre yolu adalet için yürüdük zira şanlı yaradan dünyayı adalet üzerine inşa etmiştir. Ben adaleti savunuyorsam tüyü bitmemiş yetimin hakkını savunduğum için adaleti savunuyorum, işsiz kalan bir evladın hakkını savunduğum için adaleti savunuyorum. Mevlâna der ki: ‘Adalet kutup yıldızı üzeredir. Yerinde sabit durur fakat bütün kâinat onun etrafından döner.’ Adaletsiz bir dünya olmaz, bütün peygamberlerin temel vazifesi, adaleti ve ahlakı savunmaktır. Adalet ve ahlak kardeş kavramlardır. O açıdan daima birlikte adaleti savunacağız. Adaleti savunmak, tarlada çalışıp, güneşin sıcağında toprağı işleyip, eser elde edip, onun hakkını teslim almaktır. Burada 4 buçuk liraysa soğan 30 kilometre ötede kentte 24 liraysa burada bir adaletsizlik var demektir. Üretmeyenin hakkını birilerine teslim etmek demektir. Tek kişi kalsam bile bunun çabasını vereceğim zira verdiğim çaba bir hak uğraşıdır.”

‘BÜTÜN TOPRAKLARIMIZ HAZİNENİN’

Ambulans hemşiresi olan ancak ataması olmadığı için çalışmayan köy sakini şunları söyledi:

“Bizi onurlandırdınız, gururlandırdınız. Fakat bizim sahiden çok büyük isteklerimiz var. Birçok eksiğimiz var. Köyümüzü gördünüz, çok büyük, hoş, insanlarımız çok hoş, okumuşumuz çok fazla. Lakin köyümüze bir katkı yok, herkes geliyor, siyasetini yapıyor ancak vakti olunca kapanıyor. Okulumuzun hiçbir nizamı yok, köyümüzün nüfusu çok fazla, dışarıdan hobi meskenlerimiz çok oldu. Bizim köyümüz merkezde, birçok köye giderken bizim köyümüzden geçilir. Bir sıhhat ocağımız yok en değerlisi. Çiftçilik yapılıyor, hayvancılık var  bütün yerlerimiz Hazine’nin. Köylülerimize dağıtılmadı. Buraya yavaş yavaş imar giriyor, evvel köylümüz kazansın, biz kazanalım. Bayanlarımıza iş imkanı sağlansın. Devletin bütün imkanlarını ben de istiyorum, benden bütün vergileri alıyor.”

‘ŞU ANDA SÜT BULUNAMIYOR’

Bir köy sakini de şöyle konuştu:

“Hayvancılık yapamamamızın sebebi, meraların işgal altında olması. Et ve süt, hayvanı ücretsiz besleyemediğimiz için kıymetli. Şayet mera açık olsa bir tane çoban, 300 tane büyükbaş hayvanı güder. Bunun değerli olmasının sebebi büsbütün hükümetin 20 yıldır izlediği hayvanları ahırlara, insanları da AVM’ye doldurdular. Hakikat düzgün bir tarım bakanı gelse bu millet ayda bir kez süt banyosu yapar. Şu anda süt bulunamıyor. Mevsimlik personeller, çocuklarının biberonuna gazlı içecek dolduruyorlar. Bu türlü vahim bir durum var, 4-5 yıldır.”

AKP’nin kalesinde yurttaş Kılıçdaroğlu’na kaygı yandı: Oylarımızı alıp sonra yüzümüze bakmıyorlar, bin pişmanız! yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

EN BÜYÜK SORUN ELEKTRİK VE SUSUZLUK

Kılıçdaroğlu ile sohbet eden Şanlıurfa Harranlı bir mevsimlik personel, yaşadıkları kasvetleri şöyle anlattı:

“4 aydır buradayım. Suyumuz yok, elektriğimiz yok, perişanız. Kimse bakmıyor bize. Burada 10 aile var. Her sene 50-60 kişi getiriyoruz. 30 yıldır bu köyde çalışıyorum. Urfa Harran’dan geliyoruz. 4 ay buradayım. Mayıs’ın 8’inden beri buradayım. Ağustos sonunda gideceğiz” diyen bir mevsimlik tarım emekçisine Kılıçdaroğlu, “Çocukların eğitimiyle ilgili bir şey yapılıyor mu” diye sordu. Emekçi hiçbir şey yapılmadığını söyledi.

Yevmiyenin 400 lira olduğunu söyleyen emekçi, “Kurtarmıyor bizi, markete girdik mi çıkamıyoruz. Her şey değerli. Boşuna çalışıyoruz. Burada pancar, soğan çapalıyoruz. Bu köyün muhtaçlığına biz bakıyoruz” dedi. Kılıçdaroğlu’nun sigortalarının olup olmadığını sorması üzerine personel, “Yok, yok ne BAĞKUR ne sigorta… Hiçbir şeyimiz yok. Ömür uzunluğu bu işte çalışacağız, Urfa’da bir şeyimiz yok. Burada da perişanız, Urfa’da da perişanız” dedi.

‘BU YALNIZCA SİZİN DEĞİL, TÜRKİYE’NİN SORUNU’

“Yaşamamız sıkıntı burada. En büyük ıstırap elektrik ve su. Çadırlarımızı görüyorsunuz, sıcağın altında, elektrik olmayınca ne pervane çalışıyor ne bir şey. AK Parti Urfa milletvekilleri, yatıyorlar, hepsi yatıyor. Geliyorlar oraya, bizi kandırıyorlar, oylarımızı alıyorlar. Ondan sonra yüzümüze bakan yok. Bin pişmanız” diyen emekçiye Kılıçdaroğlu, “Elektriği bilmiyorum ancak su işini çözmek mümkün galiba. En azından günde bir tanker gelse onu bir formuyla sağlamaya çalışırız. Büyükşehir Belediye liderimize söyleriz, ona nazaran bir şeyler yaparız. Sizin sıkıntılarınızı çözmek siyasetçinin, iktidardakilerin vazifesidir. Onların çözmesi lazım. Biz sizin meselelerinizi kamuoyunun gündemine getirmek istiyoruz zira bu yalnızca sizin probleminiz değil, Türkiye’nin sorunu. Yeni bir sorun değil, söylüyor işte, 30 yıldır bu işi yapıyor. 30 senede bir problem çözülmüyorsa o vakit Türkiye’nin hangi sıkıntısını çözdüler? 30 yıldır mevsimlik personel var, hiçbirinizin toplumsal güvenliği yok. Pekala yarın öbür gün yaşınız ilerleyecek, kim bakacak size? Bir emekli maaşınız bile olmayacak sizin. Biz elimizden geleni yapacağız, en azından sizin sıkıntılarınızı geniş kitlelere, siyasetçilere, Meclis’e duyuracağız. Niçin bu sizin yazgınız olsun, sizin yazgınız bu türlü olmamalı” dedi.

‘HERKESİN İŞİ, AŞI OLSUN İSTİYORUM’

Kılıçdaroğlu, daha sonra köy meydanında köylülerle bir ortaya geldi. Kılıçdaroğlu, burada şunları söyledi:

“Sizin yaşadığınız problemlerin tamamını biliyorum zira bu problemleri yalnızca siz yaşamıyorsunuz. Türkiye coğrafyasının neresine giderseniz birebir problemler var. Ancak bu sıkıntılar yeni de değil, öteden beri var. Şayet öteden beri bu problemleri çözemediysek hepimizin oturup düşünmesi lazım, niçin çözemedik. Sizler çalışıyorsunuz, alın teri döküyorsunuz bazen tarlada, bazen dükkânda, bazen fabrikada. Hayatın her yerinde çalışıyorsunuz, insan çalışıyor. Aslında sizin meselelerinize tahlil üretmek için kanun da çıkmış. Ne diyor o kanun: Her yıl ulusal gelirin en az yüzde 1’i oranında çiftçiye dayanak verilir. Bugüne kadar hiç verilmedi, kanunun gereği yapılmadı. Lakin çiftçi kardeşlerimiz de ‘Kanunun öngördüğü parayı niçin bize ödemiyorsunuz’ demedi. Demeniz lazım. Hak sizin hakkınız, dava açmanız lazım. ‘Benim hakkımı niçin vermiyorsunuz’ demeniz lazım. Lakin üniversiteyi bitirip işsiz gezen bir evladımız görünce onun kederi, benim derdim. Şayet genç bir çocuk işsizse annede, babada, komşuda huzur olmaz. Herkesin işi olsun, aşı olsun istiyorum.

‘ÜRETİCİ DE TÜKETİCİ DE MAĞDUR’

Çalışıyorsunuz; buğday, arpa üretiyorsunuz, almıyorlar. Sanmayın ki yalnızca burada bu türlü, gidin, Konya’ya bakın, orada da bu türlü. Yüklüyor kamyona, götürüyor Toprak Mahsulleri Ofisi’nin önüne, ‘Şimdi alamayız, nem derecesine bakacağız’. Tekrar yüklüyor geriye götürüyor, her yükleyip götürmede 4 bin lira. Kime satacak buğdayını? Evvelden ofislerin üstünde yazardı: ‘Ofis çiftçinin kara gün dostudur’ diye. Artık o denli mi, ofis çiftçinin niçin kara gün dostu olmuyor? Gazi Mustafa Kemal, daha köylü savaştan çıkıp kendi toprağıyla uğraşıp üretim yaptığı andan itibaren ‘Köylü milletin efendisidir’ diyor. Allah aşkına artık köylü milletin efendisi mi? Köylüyü aç bıraktınız. Soğan 4 buçuk liraya düşmüş, markette 24 buçuk, 25 lira. Nasıl oluyor bu, kim kazanıyor bu parayı? Üretici mağdur, tüketici de mağdur. Siyaset, kendi insanına kendi ülkesine sahip çıkmak, kendi ülkesinin çıkarlarını savunmak demektir. Şayet siyaseti bu türlü yapmazsak Türkiye geriye sarfiyat.

‘SİYASETTE TAŞLAR YERİNE OTURACAKTIR’

Konya’dan küçük Hollanda’nın yıllık tarım eseri ihracatı 180 milyar doların üzerinde. Devasa bir Türkiye Cumhuriyeti devletinde canlı hayvan, buğday, arpa, mercimek, et dışarıdan. Parayı siz veriyorsunuz, onlar kazanıyorlar, niçin siz kazanmıyorsunuz? Aldığınız her şey vergili, ekmek de kefen bezi de dahil. Ayrımcılık değil; bir arada olmak zorundayız. Gencecik evlatlarımızın geleceğini tekrar inşa etmek zorundayız. Kendi hakkınızı, toprağınızın hakkını, evlatlarınızın hakkını-hukukunu savunun. O vakit göreceksiniz ki siyasette taşlar yerine oturacaktır. Asıl amaç, herkesin ürettiğinin, alın terinin pahalı olduğu, köylünün de milletin efendisi olduğu bir süreci yine inşa etmek. Bunu yapacağız.

‘ADALET YÜRÜYÜŞÜ’NE DEĞİNDİ

400 kilometre yolu adalet için yürüdük zira büyük yaradan dünyayı adalet üzerine inşa etmiştir. Ben adaleti savunuyorsam tüyü bitmemiş yetimin hakkını savunduğum için adaleti savunuyorum, işsiz kalan bir evladın hakkını savunduğum için adaleti savunuyorum. Mevlâna der ki: ‘Adalet kutup yıldızı üzeredir. Yerinde sabit durur ancak bütün kâinat onun etrafından döner.’ Adaletsiz bir dünya olmaz, bütün peygamberlerin temel misyonu, adaleti ve ahlakı savunmaktır. Adalet ve ahlak kardeş kavramlardır. O açıdan daima bir arada adaleti savunacağız. Adaleti savunmak, tarlada çalışıp, güneşin sıcağında toprağı işleyip, eser elde edip, onun hakkını teslim almaktır. Burada 4 buçuk liraysa soğan 30 kilometre ötede kentte 24 liraysa burada bir adaletsizlik var demektir. Üretmeyenin hakkını birilerine teslim etmek demektir. Tek kişi kalsam bile bunun çabasını vereceğim zira verdiğim uğraş bir hak uğraşıdır.”

‘BÜTÜN TOPRAKLARIMIZ HAZİNENİN’

Ambulans hemşiresi olan ama ataması olmadığı için çalışmayan köy sakini şunları söyledi:

“Bizi onurlandırdınız, gururlandırdınız. Lakin bizim hakikaten çok büyük isteklerimiz var. Birçok eksiğimiz var. Köyümüzü gördünüz, çok büyük, hoş, insanlarımız çok hoş, okumuşumuz çok fazla. Ancak köyümüze bir katkı yok, herkes geliyor, siyasetini yapıyor lakin vakti olunca kapanıyor. Okulumuzun hiçbir tertibi yok, köyümüzün nüfusu çok fazla, dışarıdan hobi meskenlerimiz çok oldu. Bizim köyümüz merkezde, birçok köye giderken bizim köyümüzden geçilir. Bir sıhhat ocağımız yok en değerlisi. Çiftçilik yapılıyor, hayvancılık var  bütün topraklarımız Hazine’nin. Köylülerimize dağıtılmadı. Buraya yavaş yavaş imar giriyor, evvel köylümüz kazansın, biz kazanalım. Bayanlarımıza iş imkanı sağlansın. Devletin bütün imkanlarını ben de istiyorum, benden bütün vergileri alıyor.”

‘ŞU ANDA SÜT BULUNAMIYOR’

Bir köy sakini de şöyle konuştu:

“Hayvancılık yapamamamızın sebebi, meraların işgal altında olması. Et ve süt, hayvanı ücretsiz besleyemediğimiz için değerli. Şayet mera açık olsa bir tane çoban, 300 tane büyükbaş hayvanı güder. Bunun kıymetli olmasının sebebi büsbütün hükümetin 20 yıldır izlediği hayvanları ahırlara, insanları da AVM’ye doldurdular. Gerçek düzgün bir tarım bakanı gelse bu millet ayda bir sefer süt banyosu yapar. Şu anda süt bulunamıyor. Mevsimlik personeller, çocuklarının biberonuna gazlı içecek dolduruyorlar. Bu türlü vahim bir durum var, 4-5 yıldır.”

AKP’nin kalesinde yurttaş Kılıçdaroğlu’na sıkıntı yandı: Oylarımızı alıp sonra yüzümüze bakmıyorlar, bin pişmanız! yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.