Sadece anne karnındaki bebekler için değil, hayatın her evresinde sıhhat için vazgeçilmez bir gereksinim olan iyotun günlük muhtaçlık duyulan ölçüsü, yaşa ve metabolizmanın gereksinimlerine nazaran farklılık gösterebiliyor.

Deniz eserleri âlâ bir iyot kaynağı olurken, yumurta, et ve süt eserlerinin de iyot açısından güçlü olduğu biliniyor.

GEBELİKTE İYOT DENGESİ

Hamilelik sırasında iyot eksikliğinin bebeğin gelişimi ve doğumu üzerinde olumsuz tesirleri olabilir. Hamilelikte önemli iyot eksikliği düşük yahut meyyit doğumun yanı sıra önemli ve geri dönüşü olmayan bir zeka geriliği çeşidi olan kretinizm üzere doğumsal anormalliklere de neden olabilir.

Besinler yoluyla elde edilebilen iyot, yalnızca hamilelik periyodunda değil ömrün her periyodunda sıhhat için vazgeçilmez bir besin kaynağıdır. İyot, tiroksin (T4) ve triiyodotironin (T3) dahil olmak üzere tiroid hormonlarının üretiminde temel bir bileşendir.

Tiroid hormonları bedenin enerjiyi gerçek kullanması, gerekli sıcaklıkta kalması ve beyin, kalp, kaslar ve öteki organların düzgün çalışması için kıymetlidir.

İYOT EKSİKLİĞİ BELİRTİLERİ

Boynun ön kısmında şişlik yahut guatr, iyot eksikliğinin en yaygın belirtisidir.

Saç ve cilt hücrelerinin yenilenmesinde kilit rol oynayan iyot eksikliği, saç dökülmesi ve cilt kuruluğu üzere belirtilere neden olabilir.

Kadınlarda adet döngüsünü düzenleme misyonunu de yerine getiren iyot eksikliğinde ağır ve sistemsiz adet devirleri yaşanabilir.

DOĞAL İYOT KAYNAKLARI

İyotlu rafine sofra tuzu

Peynir

Tuzlu su balıkları

İnek sütü

Deniz yosunu (yosun, kırmızı deniz otu ve nori dahil)

Yumurta

Kabuklu Deniz Ürünleri

Dondurulmuş yoğurt

Soya sütü

Soya sosu

Hamilelikte iyot eksikliğine dikkat! Kimi hastalıkları tetikleyebilir… yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Doç. Dr. Nezir Özgün, artan sıcaklarla birlikte epilepsi çocuk hastalarını uyardı. Özgün, “Yaz aylarında epilepsi hastalarının nöbet geçirme sıklığında artış oluyor, bunun temel sebebi de müşahedelerimize nazaran yaz aylarında suların ve besinlerin kontaminasyonu sonucu zehirlenmeleridir. Besin zehirlenmeleri ve ishallerin artması olarak görünüyor bilhassa epilepsi hastalarının yazın daha dikkatli olması lazım bol bol sıvı alması, susuz kalmamaları lazım. Çok sıcak günlerde bilhassa saat 11.00 ile 16.00 ortasında çok zarurî olmadıkça dışarı çıkmamalarını öneriyoruz. Açık renkli elbiseler giymelerini öneriyoruz. İlaçlarını düzgün almalarını, nöbet geçirme ihtimalleri daha da düşük olacaktır” biçiminde konuştu.

NÖBET 5 DAKİKAYI AŞTIĞI VAKİT SIHHAT ÇALIŞANLARINA HABER VERİLMELİ

Dirençli epilepsi dediğimiz bir epilepsi kümesi olduğunu lisana getiren Özgün, “Epilepsi hastalarının yüzde 30’u yeterli karşılık vermeyen çoklu ilaç tedavisine karşın sık nöbet geçiren dirençli epilepsi hastalarından oluşmaktadır. Bilhassa bu hasta kümesinde enfeksiyon var startus dediğimiz durmayan nöbetleri tetikleyebilir ve hayret edici boyutlara ulaşabilir. Yani epilepsi hastalarında ve nöbet geçiren tüm hastalarda önerdiğimiz şey öncelikle hastaya eşlik eden anne ve babanın hastaya rastgele bir biçimde ağzını açma, bir şey koklatma bir şey içirmeye çalışmamaları, dişini açmaya çalışmamalarını öneriyoruz. Hastanın şayet etrafında kesici delici bir alet varsa onlardan uzak tutmalarını ve yan yatırmalarını öneriyoruz” formunda konuştu.

5 dakikayı aşan nöbetlerde sıhhat çalışanlarına haber verilmesini gerektiğini aktaran Özgün, “Nöbet 5 dakikayı aştığı vakit sıhhat çalışanlarına haber vermelerini tavsiye ediyorum. Hastayı korumak, gözlemlemek, rahatlatmak gerekir. Kravat, gömlek üzere onları sıkan kıyafetleri gevşetmek ve nöbetin geçmesini beklemeleri gerekiyor. 5 dakikadan uzun süren nöbetlerde de sıhhat çalışanlarına haber verilmelidir” dedi.

Sıcaklar çocuklarda epilepsi nöbetlerini tetikleyebilir yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

CİLT KANSERİ NEDİR?

Dünyada görülme sıklığı her geçen gün artan cilt kanserinin her yaş kümesini tehdit edebileceğini vurgulayan Uzm. Dr. Alakbarov, “Özellikle uzun mühlet güneş ışınlarına maruz kalmak bu kanserin kıymetli nedenlerinden birini oluşturur. Cilt kanserleri tüm dünyada olduğu üzere ülkemizin de içinde yer aldığı iklim neslinde en yaygın görülen kanser çeşididir.

Cilt kanseri, deriyi oluşturan birtakım hücrelerin denetimsiz büyümesi sonrası oluşmaktadır. Hem en sık görülen hem de her yıl tertipli olarak artan kanser cinsleri ortasında yer alan cilt kanseri, hayati riske yol açan melanom ve melanom dışı olmak üzere ikiye ayrılmakta ve tedavi protokolleri buna nazaran uygulanmaktadır. En sık görülen çeşidi ise melanom olmayan kümede yer alan bazal hücreli karsinomadır” diye konuştu.

Güneş ışınlarının deriden D vitamini sentezi üzere sıhhatimize olumlu katkıları olsa da deri hücrelerinde DNA hasarına neden olabildiğini belirten Uzm Dr. Hasan Alakbarov, “Bu hasarlanmalar hayatımız boyunca deri hücrelerimizde birikir ve vakitle hücrelerin hayat şifresinde kalıcı bozulmalar oluşturur” dedi.

“EN KIYMETLİ NEDEN ZİYANLI GÜNEŞ IŞINLARI”

Cilt kanserlerine neden olan faktörlerin en kıymetlisinin ultraviyole yani güneş ışınları olduğunun altını çizen Uzm. Dr. Alakbarov, öteki faktörleri ise şu biçimde sıraladı:

“Özellikle çocukluk periyodunda haşlanma olarak isimlendirilen güneş yanıkları ve yıllar içerisinde daima alınan kümülatif güneş ışınları,

Açık deri, renkli göz ya da çilli bir cilde sahip olmak,

Yüzde yahut bedende çok fazla ben olması,

Solaryuma girmek,

Aile hikayesinde cilt kanserinin bulunması ile birlikte Albino ya da Vertiligo üzere kimi genetik hastalıklara sahip olmak,

Güneş altında çok fazla vakit geçirmek,

Yaşanılan coğrafyada kronik arsenik üzere kimyasallara maruz kalmak,

Baca temizleyicileri ve kuaförlük üzere mesleklerde kimyasallara maruziyet.”

“GÜNEŞ IŞINLARI KIYAFETLERDEN DE GEÇEBİLİR”

Güneş ışınlarından korunmanın yollarından bahseden Uzm. Dr. Alakbarov, “Giysiler ve şapka ile güneşin derimizle temasını azaltmalıyız. Kumaşın cinsi bile korunmada tesirli olur. Örneğin, polyester ve yün, pamuklu kumaşlara nazaran UV ışınlarını daha çok emer. Kumaşın UV ışını emen kimyasallarla yıkanması korunmayı artırır. Ultraviyole ışınlarının kumaşlardan da geçebildiğini biliyoruz. Çok ince ve açık renkli kumaşlardan bu geçiş daha ağır olurken, koyu renkli kumaşlardan geçiş daha azdır. Bu nedenle çok ince ve açık renkli eserler güneşin şiddetinin fazla olduğu devirlerde tercih edilmemelidir” biçiminde konuştu.

“SIK DOKUNMUŞ GİYSİLER TERCİH EDİLMELİ”

Kumaşların gözenekli olmasının da UV ışınlarının geçirgenliğini artıran bir durum olduğunu lisana getiren Uzm. Dr. Alakbarov, “Sık dokunmuş kumaşların UV ışınları geçirgenliği daha düşüktür ve daha yüksek muhafaza sağlar. Kumaşın nemli olması da UV ışınlarının geçirgenliğini artırır. Kumaşlar ıslaksa, liflerin şişmesine neden olur ve doku yapısı kuru durumuna nazaran daha gevşek lifli hale gelir. Yazın sık dokunmuş ultraviyole geçirgenliği düşük kumaşlardan yapılmış kıyafetler tercih edilmeli ve nemlenme, terleme, ıslanma hallerinde vakit kaybetmeden değiştirilmelidir. Ultraviyole filtreli kumaşlardan üretilen kıyafet ve şapkalar bedeni, yüzü ve bilhassa başı güneş çarpmasından müdafaada epeyce kullanışlı ürünlerdir” sözlerini kullandı.

Özellikle çocukların birinci 3 yaşta direkt güneş maruziyetinden korunması gerektiğini vurgulayan Uzm. Dr. Alakbarov, “Bu çeşit kıyafetler park üzere, plaj üzere açık alan aktiviteleri sırasında güçlü esirgeyici özellikleri sayesinde çocukları daha itimatla korumaktadır” dedi.

“4 SAATTE BİR GÜNEŞ KREMİNİZİ TEKRAR SÜRÜN”

Cilt kanseri görülme sıklığının artma sebeplerinden birinin de güneş kremi kullanımıyla ilgili yanlış bilgiler olduğunu söz eden Uzm Dr. Alakbarov, “Nasılsa güneş kollayıcı kullanıyorum diye rahatça hareket eden bireyler, güneş altında daha çok vakit geçirmektedir. Lakin güneş koruyucuların aktiflik mühleti en fazla 4 saat olmaktadır. Bu sebeple 30 faktör üzeri müdafaaya sahip kremlerin 4 saatte bir yenilenmesi gerekmektedir” açıklamasında bulundu.

“AÇIK CİLTLİLER DAHA FAZLA RİSK ALTINDA”

Cilt kanserinde risk altında olan şahıslara dikkat çeken Uzm. Dr. Alakbarov, şu bilgileri paylaştı: “Güneşli iklim jenerasyonunda yer alan ülkelerde bilhassa global ısınmanın da artışıyla deri kanseri riski yüksek olmakla birlikte, açık derili ve güneş hassasiyeti bulunan şahıslar daha fazla risk taşırlar. Beyaz derili, açık renk gözlü, kızıl saçlı bireyler, esmer derili bireylere nazaran daha fazla risk altındadır. Deri tipi ayırt etmeksizin çocukluğunda ağır güneş yanıkları geçirenler, ailesinde deri kanseri hikayesi olanlar, organ nakli geçirmiş hastalar, uzun mühlet korunmasız güneş altında vakit geçirenler ve geçirmiş olanlar, uzun müddetli güneşlenenler ve solaryuma girenler deri kanseri riski altındadırlar.

Tüm bu riskli kümelerin kanserden korunmasında güneşten korunma anahtar rol oynar. Mevcut benlerde süratli büyüme olması, yeni ben çıkışı, bende kızarıklık, kaşıntı ya da kanama olması halinde vakit kaybetmeden dermatoloji doktoruna danışılmalıdır. Tekrar bilhassa yeni çıkıp süratli büyüyen, kanama gösteren yahut göstermeyen, yara ya da kabarıklıklara da deri kanseri açısından tarama yapılması gerekir.”

Güneş ışınlarına dikkat! Cilt kanserini tetikleyebilir! yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Çalışmada, İtalya’nın güneyinde Napoli yakınlarında yer alan Campi Flegrei’nin, 16. yüzyıldakine misal bir biçimde patladığında, erimiş kaya ve volkanik gazların stratosferin yükseklerine fırlayacağı ve 100 feet yüksekliğinde tsunamilere yol açacağı kaydedildi.

Yanardağın patlamasının, tıpkı vakitte sülfür ve zehirli küllerin yayılmasına yol açarak dünyayı “uzun bir global kışa” sürükleyebileceği belirtilirken, “yaban hayatı ve ekinleri de öldürebileceği” bildirildi.

DEPREMLER ENDİŞELENDİRDİ

Campi Flegrei’nin uzun vakittir etkin olmamasına karşın, son vakitlerde bölgede meydana gelen sarsıntıların sayısındaki artış bilim adamlarını önemli halde endişelendirdi.

Bu tasalar, civarda yaşayan ve en fazla risk altında olduğu düşünülen yarım milyon sakin tarafından da lisana getiriliyor. Mümkün bir patlamada, bölgeye yakın insanların üç gün içinde ya kendi ulaşım araçlarıyla ya da otobüs, tren ve teknelerle taşınmasını öngören bir tahliye planının yürürlükte olduğu biliniyor.

Düzenli olarak gözden geçirilen risk düzeyleri yeşil, sarı, turuncu ve kırmızı olmak üzere renklere nazaran derecelendiriliyor. 500 bin insanın yaşadığı Pozzuoli şu anda sarı alarm durumunda.

Yaklaşık 500 yıl evvelki patlamadan bu yana, yükselen magmanın üzerindeki yeri üst itmesi nedeniyle bölgenin yavaşça battığı ve Pozzuoli’nin son 70 yılda neredeyse dört metre yükseldiği belirtildi.

BİLİM İNSANLARINDAN AÇIKLAMA

İtalya Ulusal Jeofizik ve Volkanoloji Enstitüsü (INGV) ve University College London (UCL) uzmanları tarafından yürütülen çalışmayı pahalandıran başyazar Prof. Christopher Kilburn, “Yeni çalışmamız Campi Flegrei’nin patlamaya yaklaştığını doğruluyor” dedi.

INGV’nin yakındaki Vezüv Gözlemevi’nin müdürü Mauro Antonio Di Vito, bölgedeki ağır nüfusun yüksek risk oluşturduğunu, zira insanları dar sokaklardan tahliye etmenin güç olacağını kaydederek, “Bu alanlar kırılganlık göz önünde bulundurulmadan kentleştirilmiştir. Binaların daha güzel yapılandırılması gerekiyor ve insanları bunu yapmaya hakikaten teşvik etmek için kültürel bir değişime muhtaçlığımız var” diye konuştu.

Avrupa’daki harika yanardağ, patlamanın eşinde: Global kışı tetikleyebilir yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.