BMGK üyesi 13 ülke İran’ı kınamaya yönelik karar tasarısını desteklerken, Çin ve Rusya çekimser oy kullandı.

Bahreyn’in Kuveyt, Umman, Katar, Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri’nden oluşan Körfez İşbirliği Konseyi üye devletleri ve Ürdün adına sunduğu tasarıya 130’dan fazla BM’ye üye devlet de destek verdi.

BMGK, 28 Şubat’taki acil bilgilendirme toplantısında krizi görüşmek üzere bir araya gelmiş, toplantıda ABD, İran’ın nükleer ve balistik füze programlarını uluslararası barış ve güvenliğe tehdit olarak nitelendirmişti. ABD, İsrail ile ortak askeri harekatının amacının bu yetenekleri yok etmek ve İran’ın militan vekil gruplara verdiği desteği sekteye uğratmak olduğunu belirtmişti.

İran, saldırıyı uluslararası hukukun ve BM Şartı’nın ihlali olarak kınamış ve Şart’ın 51. maddesi uyarınca kendini savunma hakkının altını çizmişti.

BMGK, İran’ın Körfez ülkelerine füze atmasını kınadı yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Rusya-Ukrayna savaşının sonlanabilmesi için NATO ülkelerine, Çin’e yüzde 50 ila yüzde 100 tarife uygulaması çağrısı yapan Trump, bu tarifelerin savaş bittikten sonra kaldırılabileceğine işaret etti.

Başkan Trump, Çin’in Rusya üzerinde “güçlü bir kontrole” sahip olduğunu ve söz konusu tarifelerin bu kontrolü kıracağını savundu.

Savaş nedeniyle binlerce kişinin hayatını kaybettiğini belirten Trump, “Eğer NATO benim dediğimi yaparsa, savaş hemen sona erer. Aksi takdirde ABD’nin vaktini, enerjisini ve parasını boşa harcıyorsunuz demektir.” değerlendirmesinde bulundu.

Donald Trump ayrıca, NATO ülkelerinin Rusya’ya yaptırım uygulama ve Rus petrolünü satın almama kararını verdiğinde, ABD’nin de Moskova yönetimine “büyük yaptırımlar” uygulayacağını kaydetti.

Kimi NATO ülkelerinin Rusya’dan petrol alımının “şok edici” düzeyde olduğuna değinen Trump, “(Bu durum) Rusya’ya karşı müzakere pozisyonunuzu ve pazarlık gücünüzü büyük ölçüde zayıflatıyor.” ifadesini kullandı.

Trump’tan NATO ülkelerine Çin’e ağır tarife çağrısı yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

İddianın doğru olmadığı bildirilen açıklamada, Avrupa Birliği’nin resmi internet sitesinde 30 Avrupa ülkesinin, vizeden muaf ülkelerin vatandaşlarına seyahatlerde, “ETIAS seyahat yetkisine sahip olma zorunluluğu” getirdiği bilgisinin yer aldığı kaydedildi.

ETIAS seyahat yetkisi aranacak ülkelerin yer aldığı listede Türkiye’nin bulunmadığı vurgulanan açıklamada, şu ifadelere yer verildi:

“Türk hizmet (gri renk) ve hususi (yeşil renk) pasaportlarının, Schengen alanına girmeden önce, Avrupa Seyahat Bilgi ve Yetkilendirme Sistemi-ETIAS çerçevesinde elektronik olarak ön onay almaları gerekeceği iddiası asılsızdır. ETIAS sistemi, Schengen bölgesine vizesiz girme hakkına sahip olan hizmet ve hususi pasaport sahibi Türk vatandaşlarına uygulanmayacaktır. Kamuoyunu manipüle etmeye yönelik asılsız iddialara itibar etmeyiniz.”

Onay alamayanalar AB ülkelerine giremeyecek yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

İddianın doğru olmadığı bildirilen açıklamada, Avrupa Birliği’nin resmi internet sitesinde 30 Avrupa ülkesinin, vizeden muaf ülkelerin vatandaşlarına seyahatlerde, “ETIAS seyahat yetkisine sahip olma zorunluluğu” getirdiği bilgisinin yer aldığı kaydedildi.

ETIAS seyahat yetkisi aranacak ülkelerin yer aldığı listede Türkiye’nin bulunmadığı vurgulanan açıklamada, şu ifadelere yer verildi:

“Türk hizmet (gri renk) ve hususi (yeşil renk) pasaportlarının, Schengen alanına girmeden önce, Avrupa Seyahat Bilgi ve Yetkilendirme Sistemi-ETIAS çerçevesinde elektronik olarak ön onay almaları gerekeceği iddiası asılsızdır. ETIAS sistemi, Schengen bölgesine vizesiz girme hakkına sahip olan hizmet ve hususi pasaport sahibi Türk vatandaşlarına uygulanmayacaktır. Kamuoyunu manipüle etmeye yönelik asılsız iddialara itibar etmeyiniz.”

Onay alamayanalar AB ülkelerine giremeyecek yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Açıklamada, 8 Aralık 2024’ten bu yana Türkiye, Ürdün ve Lübnan gibi ülkelerden 115 binden fazla kişinin Suriye’ye geri döndüğü bildirildi.

Suriyelilerin geri dönüşleriyle ilgili sayıların, ev sahibi ülkelerin kamuoyu paylaşımlarına, Suriye’deki göç servisleriyle yapılan temaslara ve BMMYK ile ortakları tarafından yapılan sınır gözlemlerine dayandığı kaydedildi.

BM ülkelerine dönen Suriyeli sayısını açıkladı yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Açıklamada, 8 Aralık 2024’ten bu yana Türkiye, Ürdün ve Lübnan gibi ülkelerden 115 binden fazla kişinin Suriye’ye geri döndüğü bildirildi.

Suriyelilerin geri dönüşleriyle ilgili sayıların, ev sahibi ülkelerin kamuoyu paylaşımlarına, Suriye’deki göç servisleriyle yapılan temaslara ve BMMYK ile ortakları tarafından yapılan sınır gözlemlerine dayandığı kaydedildi.

BM ülkelerine dönen Suriyeli sayısını açıkladı yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Lagarde, serbest ticaretin giderek daha fazla sorgulandığı ve düzenlemelerin gelişmiş ekonomiler arasında farklılaştığı bir dönemde kıtanın dijital çağdaki ilerlemenin ön saflarındaki yerini kaybettiğini söyledi. Lagarde, “Verimlilik artışımızı yükseltmek için bir birlik olarak hareket ederek ve savunma ve yeşil dönüşüm gibi önceliklerimizde sıkı bir yakınlaşma olan alanlarda kaynaklarımızı bir araya getirerek hem istediğimiz sonuçları elde edebilir hem de kamu harcamalarının yönetiminde verimli olabiliriz” dedi.

“Artık kendimizi bağımsız ekonomilerden oluşan gevşek bir kulüp olarak göremeyiz. En büyük ekonomiler etrafında jeopolitik bloklara bölünen bir dünyada bu bakış açısının modası geçti” diye konuşan Lagarde, “Bugün kendimizi ağırlıklı olarak ortak çıkarlara sahip tek ve büyük bir ekonomi olarak görmemiz gerekiyor” ifadelerini kullandı.

Lagarde’ın daha fazla entegrasyon çağrısı, Donald Trump’ın Beyaz Saray’a dönüşünün Avrupa ekonomisi için özellikle zararlı olacak yeni bir korumacılık dönemini hızlandırabileceğini söyleyen diğer politika yapıcıların uyarılarını yansıtıyor.

ECB Başkanı Lagarde’den Avrupa ülkelerine çağrı yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

9 Aylık İhracat Beklentilerin Altında Kaldı

Gültepe, ocak-eylül döneminde Türkiye’nin toplam ihracatının geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 3,2 artarak 192,8 milyar dolara yükseldiğini ancak bu artışın beklentilerin gerisinde kaldığını söyledi. Küresel rekabetteki zorluklar ve AB’deki sıkılaştırıcı politikaların, ihracat artışının sınırlı kalmasında önemli bir rol oynadığını vurguladı. Geçen yılın aynı döneminde AB ülkelerine yaklaşık 78 milyar dolarlık ihracat gerçekleştirilirken, bu yıl 80,4 milyar dolarlık seviyeye ulaşıldı.

AB ülkelerine yapılan ihracatta 16 ülke artış gösterirken, 10 ülkede ise azalma yaşandı. Değer bazında en yüksek ihracat artışı 736 milyon dolarla Hollanda’ya gerçekleşti.

İlk Sırada Almanya Yer Aldı

AB’ye ihracat sıralamasında ilk sırayı Almanya alırken, Almanya’ya yapılan ihracatın yüzde 3,7 azalarak 15,3 milyar dolara düştüğü açıklandı. Almanya’yı sırasıyla 9,4 milyar dolarla İtalya, 7,4 milyar dolarla İspanya, 7,2 milyar dolarla Fransa ve 6,4 milyar dolarla Hollanda takip etti.

Çelik Sektörü Zirvede, Zeytin ve Zeytinyağında Gerileme

Gültepe, sektörel bazda çelik sektörünün 1,2 milyar dolarlık artışla dikkat çektiğini ve ocak-eylül döneminde 5,1 milyar dolarlık ihracata ulaştığını belirtti. Çelik sektörünü kimyevi maddeler, otomotiv, fındık ve mamulleri sektörlerinin izlediği ifade edildi. AB’ye en fazla ihracat gerçekleştirilen sektör ise 18 milyar dolar ile otomotiv oldu. Otomotiv sektörünü 10 milyar dolarla kimyevi maddeler, 8,4 milyar dolarla hazır giyim ve konfeksiyon, 5,5 milyar dolarla elektrik ve elektronik ve 5,1 milyar dolarla çelik sektörleri takip etti.

Bazı sektörlerde ise ciddi düşüşler yaşandı. Özellikle zeytin ve zeytinyağı ihracatının yüzde 39,5 oranında gerileyerek 226,7 milyon dolara düştüğü belirtildi. Deri ve deri mamulleri sektörü de 555,2 milyon dolardan 476,5 milyon dolara, hazır giyim ve konfeksiyon sektörü ise 8,9 milyar dolardan 8,4 milyar dolara geriledi.

Gültepe’nin değerlendirmeleri, Türkiye’nin ihracat performansında mevcut zorlukları ve sektör bazlı gelişmeleri gözler önüne serdi.

Türkiye’nin ihracatının yüzde 42’si AB ülkelerine yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg, Alman Welt am Sonntag gazetesine yaptığı açıklamada, Ukrayna Savaşı’na değinerek, Avrupa ekonomisinin silah ve mühimmat üretimine çok daha fazla odaklanması gerektiğini söyledi.

“Ukrayna’ya tedarikimizi artırabilmemiz ve kendi stoklarımızı yeniden doldurmamız için sanayi alanındaki temelimizi daha hızlı bir şekilde iyileştirip genişletmemiz gerekiyor.” diyen Stoltenberg, bunun, barış dönemlerindeki yavaş üretimden, ihtilafların olduğu dönemlerde gerekli olan hızlı üretime geçilmesi anlamına geldiğini ifade etti.

Stoltenberg, serbest piyasa ekonomilerinde silah üreten şirketlerin üretimi artırılmaları için imzalanmış sözleşmelere ihtiyaç duyduğuna işaret ederek, “Avrupa endüstrisinin bu türden daha fazla sözleşmeye ihtiyacı var ve bunların daha hızlı imzalanması gerekiyor.” değerlendirmesinde bulundu.

Batılı ülkelerin hem üretimde hem de yatırımda Rusya’yı geçebilecek araçlara sahip olduğunu vurgulayan Stoltenberg, “Batının ekonomik ve sanayi gücü, Rusya’dakini gölgede bırakıyor.” şeklinde konuştu.

“Putin, Rus ekonomisini uzun bir savaşa hazırlıyor.”

Stoltenberg, silah üretiminin artmaması durumunda bundan Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in yararlanabileceğini ve Avrupa’nın güvenliğinin tehdit edileceğini savunarak, “Putin, Rus ekonomisini uzun bir savaşa hazırlıyor. (Putin), Rusya’nın askeri harcamalarında yüzde 70’lik bir artış talimatı verdi ve İran ve Kuzey Kore’den füze tedarik etmekten vazgeçmiyor. Rusya tüm ekonomisini savaşa yönlendirdiği için biz de güvenliğimiz için daha fazlasını yapmalıyız.” ifadelerini kullandı.

İttifakta ilerlemeler sağlandığını belirten Stoltenberg, NATO’da 6 ayda 10 milyar dolarlık mühimmat anlaşmaları yapıldığını anlattı.

Stoltenberg, eğitim ve sağlık alanlarına daha fazla para yatırım yapmak isteyenleri anladığını ancak okullar, hastaneler ve endüstrinin silahlı kuvvetler tarafından korunduğunu ifade ederek, “Bundan dolayı güvenliğimize yatırım yapmak önemlidir.” dedi.

NATO’nun Rusya ile savaş arayışında olmadığına dikkati çeken Stoltenberg, “Ancak kendimizi on yıllarca sürebilecek olası bir karşı karşıya gelmeye hazırlamalıyız.” değerlendirmesini paylaştı.

Stoltenberg, şu anda hiçbir NATO ülkesinin Rusya’nın doğrudan askeri tehdidi altında olmadığını vurguladı.

Avrupa Birliği (AB) ülkelerinden Ukrayna’ya daha güçlü destek vermelerini isteyen ve Almanya Başbakanı Olaf Scholz’un bu yöndeki çağrılarını öven Stoltenberg, tüm müttefiklerin Ukrayna’ya desteği artırması gerektiğini kaydetti.

NATO Genel Sekreteri Stoltenberg, Avrupa ülkelerine silah üretimini artırma çağrısında bulundu yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, “Bu coğrafyada Türkiye’ye rağmen bir girişimde bulunmak, plan yapmak mümkün değil. Bölgedeki krizlerin, sorunların çözümü için kilit ülke Türkiye. Coğrafyamızdaki tüm ülkelerle görüşebilen, çatışan, savaşan tarafları aynı masada toplayabilen tek ülke Türkiye” dedi.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, “İslam İşbirliği Teşkilatı (İİT) ve Arap Ligi Olağanüstü Ortak Zirvesi” için Suudi Arabistan’ın başkenti Riyad’a gerçekleştirdiği günübirlik ziyaretin ardından uçakta gazetecilere açıklamalarda bulundu.

“Batı ülkeleri, yaşanan tüm vahşeti sadece tribünden seyrediyor”

Erdoğan, İsrail’in Filistin’e yönelik saldırılarının ele alındığı zirveyle ilgili şunları söyledi:

“Bildiğiniz üzere on yıllardır işgal ve baskı altında var olma mücadelesi veren Filistin’de tam 36 gündür tarifi imkansız bir zulüm yaşanıyor. Gazze’de masum siviller, ayrım göz etmeyen ağır bombardıman altında hayatlarını kaybediyor, kendi topraklarında ayrıca göçe zorlanıyor. İsrail, hastaneleri, okulları, ibadethaneleri, cami, kilise ayırt ekmeksizin hatta hasta, ölü taşıyan ambulanslara varıncaya kadar, mülteci kamplarını hedef almak suretiyle bütün dünyanın gözleri önünde savaş suçu işliyor. Batı ülkeleri, yaşanan tüm vahşeti sadece tribünden seyrediyor. Bütün bunlar karşısında vicdan sahibi olanların, sessiz kalması mümkün değil. Bu anlayışla ilk günden beri Gazze’deki katliamı dünyaya duyurma, Filistin davasının sesi olma gayretinde oldum. Bunları gerek ziyaretler vasıtasıyla gerek telefon diplomasisiyle yürütme gayreti içindeyim. Bunu yaparken sivilleri hedef alan saldırıları hiçbir şekilde tasvip etmediğimizi ve bütün bunları gerek yazılı gerek görsel medya çalışmalarıyla da ifade ettik. 7 Ekim’den bu yana diplomasi ve diyalog kulvarlarını kullanarak insani ateşkesin tesisi için yoğun çaba sarf ettik. Temaslarımızda, ateşkes sağlanmasının, çatışmaların sona erdirilmesinin ve insani yardımların Gazze’ye kesintisiz şekilde ulaştırılmasının önemine vurgu yaptım.”

“İslam dünyasının tek vücut, tek ses olması şarttır”

27 Ekim’de Birleşmiş Milletler Genel Kurulu’nda ateşkes ve engelsiz insani yardım çağrısı yapan kararın kabul edilmesinin umut verici olduğunu belirten Erdoğan şu ifadeleri kullandı:

“Şimdiye kadar 10 uçak dolusu, yaklaşık 230 ton insani yardım malzemesini, Gazze’ye ulaştırılmak üzere Mısır’a gönderdik. Sahra hastaneleri, tıbbi ve diğer yardım malzemeleriyle dolu 50 konteyner taşıyan büyük bir gemimiz dün sabah Mısır’a hareket etti ve büyük ihtimalle de yarın sabah bunlar El Ariş’e ulaşmış olacak. Gemimizin El Ariş Limanı’na ulaşması şu anda bütün gayretlerimizin neticesiyle 660 ton, malzeme yüklü. Uluslararası toplumun yaşanan katliamlar karşısında artık icraat üretmesi gerekiyor. Ancak Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nin bir kez daha işlevsiz kaldığını görüyoruz. 27 Ekim’de Birleşmiş Milletler Genel Kurulu’nda ateşkes ve engelsiz insani yardım çağrısı yapan kararın, 121 üye ülkenin “evet” oyuyla kabul edilmesi umut vericidir. Uluslararası camianın geniş çoğunluğunun yaklaşımını yansıtan bu kararı önemli buluyorum, değerli buluyorum. Kararın hayata geçirilmesi sürecinde, İslam dünyasının tek vücut, tek ses olması şarttır. Bugünkü zirvemizde buna dikkat çektim.”

“Garantör sıfatıyla sorumluluk almaya hazırız”

Daha fazla kanın akmaması için Türkiye olarak üzerlerine düşeni yapmayı sürdüreceklerini vurgulayan Erdoğan şöyle konuştu:

Kuruluş nedeni Filistin davası olan İslam İşbirliği Teşkilatı’na büyük sorumluluklar düştüğünün de altını çizdim. Gerek zirve toplantısında gerek mevkidaşlarımla yaptığım ikili görüşmelerde, Filistin meselesi çözülmeden normalleşme adımlarının akim kalacağını ifade ettim. Bölgemiz ancak 1967 sınırları temelinde, başkenti Doğu Kudüs olan, coğrafi bütünlüğe sahip, bağımsız ve egemen Filistin devletinin vücut bulmasıyla kalıcı barışa kavuşabilir. Bu konuda herkesin elini taşın altına koyması gerektiğine işaret ettim. Gerek Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman’la yaptığım görüşmede ki düşüncelerimiz mutabık, gerek Endonezya Cumhurbaşkanı Joko Widodo ile yaptığım görüşmede bunları ele aldık gerekse Mısır Devlet Başkanı Sayın Sisi’yle yaptığım görüşmede yine bunları görüştük. Tabii Mısır Devlet Başkanı’nın özellikle Refah Kapısı’nı bütün olumsuzluklara rağmen işletmesi, burayı devreye sokması çok büyük önem arz ediyor. Bu konuda da şu ana kadar yaptığı gayretler takdire şayandır. Kendileriyle de irtibatlarımızı gerek dışişleri bakanlarımız gerek istihbarat başkanımız, onlar sürdürüyorlar ve biz de sürekli irtibat halinde kalacağımızın teyidini yaptık. Türkiye olarak varılacak bir çözümün uygulanması aşamasında, garantör sıfatıyla sorumluluk almaya hazır olduğumuzu tekrar dile getirdik. İslam İşbirliği Teşkilatı’ndaki dostlarımızla koordinasyon halinde, daha fazla kanın akmaması için üzerimize düşeni yapmaya devam edeceğiz. Türkiye olarak bu sürecin takipçisi olacağız.

Erdoğan açıklamasının ardından gazetecilerin sorularını yanıtladı.

“İşgalci yerleşimcilerin terörist olarak ilan edilmesi çok çok önemli”

Erdoğan, “Türkiye’nin İslam İşbirliği Teşkilatı’nın sonuç bildirisinin ortaya çıkmasındaki tavrı ne oldu? Diğer ülkeler, bu bildirideki bütün maddelere rahatlıkla ikna oldular mı? Yoksa bir ikna süreci yaşandı mı? Nasıl bir süreç, bu bildirinin ortaya çıkmasını sağladı?” sorusuna şu yanıtı verdi:

“Öncelikle bizler Riyad’a, Filistin’de yaşanan katliama karşı ortak ses verip, ortak çözümler üretmek için geldik. Bir gün önce de Dışişleri Bakanım Hakan Fidan buradaydı ve İslam İşbirliği Teşkilatı ve Arap Birliği’nin Dışişleri Bakanları ile orada bir toplantı yaptılar. Bu toplantılarda, sonuç bildirgesinin bütün çerçevesini çizdiler. Evet, İslam İşbirliği Teşkilatı’nın geleneğinde genelde kınamak vardır. Devletler, çeşitli nedenlerle çok fazla aksiyona girmezler. Ama geçen Olağanüstü İcra Komitesi Toplantısı’ndan itibaren bizim kafamız ne yapılması gerektiği konusunda netti ve son gelişmelerin detaylı bir biçimde sonuç bildirgesine eklenmesini talep ettik ve kabul ettirdik.

Ülkelerin sonuç bildirgesi için hazırlıkları vardı. Yaptığımız toplantılarda herkes bu metinlerini tekrar gözden geçirdi. Hemen hemen icra ile ilgili bütün teklifler bizden geldi. Böylelikle zirveye gitmeden önce planladığımız konuların hepsinin nihai metne konulması sağlandı. Gerçekten çok fazla eylem noktası içeren, bugüne kadar hiç söylenmemiş, yerleşimcileri terörist olarak tanımlayan, hatta jeostrateji üreten bir metin var burada. İlk defa İsrail’in nükleer silahlarından hareketle bölgede “Nükleer Silahlardan Arındırılma Konferansı”nı teklif ediyoruz. Yani olayın hem taktik kısmı var hem stratejik kısmı var. İkisi iyi bağlandı birbirine. Özellikle yardım nasıl götürülecek konusunda daha da ileriye gidildi, “ablukayı kırma” diye bir ifade konuldu mesela. Diplomatik tanımlamanın önüne çok giderek eyleme yönelik bir tanımlanma getirildi. Üye ülkeler ilk önce bize, “Ya bunların bir kısmı yapılmazsa niye yazıyoruz biz” dediler. Biz de hep şunu söyledik, “Ortaya söylemin çıkması lazım ki arkasından eylem gelsin. Bir şey yapmak isteyen bir ülke olursa, bu metnin referans noktası olması lazım. Daha da önemlisi, Batı şunu görsün, Filistin’den dolayı onlarla bizim aramızdaki mesafe giderek açılıyor ve bu da onun göstergesi. Bu argümanlar üzerine bu ağır maddeleri kabul ettiler.

Hep söylerim, İranlıların bir atasözü vardır “Oturdular, konuştular, dağıldılar” diye. Şimdi bu bildiri, yani oturulup, konuşulup, dağılınan bir zeminde oluşan bir bir bildiri olmadı. Tam aksine, eyleme geçirilmesi gereken başlıklar var. Hele hele o işgalci yerleşimcilerle ilgili, onları terörist olarak ilan etmek ki, o çok çok önemli.
Bir de tabii o ablukayı kırma, yarma hareketi burada büyük bir önem arz ediyor. Nükleer silahlardan arındırma meselesi de çok çok önemli ve bu orada gerek İsrail gerekse İsrail’in arkasında olanları da bir yerde deşifre ediyor. Mesela, Macron şu anda değişik açıklamalar yapmaya başladı. Ama sen baştan hemen gittin, ziyaret ettin ve her türlü desteği verecek havasında gözüktün. Ama bu defa buralardaki ölümlerin, katliamın boyutunun çok çok ileri olduğunu söylemek suretiyle, ona karşı o da bir eylem politikası geliştirmenin havasına girdi. Şimdi burada özellikle gerek İslam İşbirliği Teşkilatı ile Arap Ligi’nin bir araya gelerek bu adımı atmış olması büyük önem arz ediyor çünkü iki teşkilatın tarihinde ilk kez böyle bir toplantı gerçekleşti.”

Erdoğan 17 Kasım’da Almanya’ya, 21 Kasım’da da Cezayir’e gidecek

Cumhurbaşkanı Erdoğan, “Türkiye’nin bundan sonra barışı sağlamaya yönelik Türkiye’nin yol haritası ne olacak?” sorusunu da şöyle yanıtladı:

“Şu anda Birleşmiş Milletlerde yapılan oylamada Filistin’in yanında duran 121 ülke bizim için önemli. Burada 40 ülkenin malum çekimser oyu, 14 de karşı oy var. Karşı olanların başını da ABD çekiyor. Fakat biz “Bu 121 ülkeye acaba 40 çekimser ülkeden ne kadar daha ilave edebiliriz?” meselesine odaklandık. Onlarla bir telefon diplomasisi veyahut da görüşme söz konusu olabilir. Örneğin, şimdi biz bu akşam Endonezya’yla görüştük ama Endonezya’yla ilgili zaten sıkıntı yok. Örneğin çekimser ülkeler arasında Macaristan bulunuyor. Onlarla görüşsek, olumsuz davranmasına rağmen, acaba yanımıza çekebilir miyiz? Ayrıca çekimser olanlardan yanımıza çekebilecek olduklarımız var mı yok mu? Bunun arayışı içindeyiz, şöyle bir gözden geçirelim istiyorum. Bu telefon diplomasisine de Riyad zirvesinden sonra başlayalım istiyorum. Yoğun bir şekilde inşallah buna da başlayacağız.

Ayrıca ayın 28’inde de İran Cumhurbaşkanı İbrahim Reisi bize geliyor. Yani bunları sağlayabilirsek, bunlar da tabii çok daha farklı bir ses inşallah çıkaracaktır. Türk Devletleri’nde zaten fire yok, orada sıkıntı olmadı. Rusya-Ukrayna meselesinde Ukrayna’nın yanında duran bugün çekimser olanlarla konuşup “Bak siz orada Ukrayna’nın yanında yer aldınız, şimdi Filistin’de de binlerce insan öldürülüyor, burada da siz sessiz kalamazsınız. Biz ne Ukrayna ne Rusya’da ayrım yapmadık ve tahıl naklini tüm Afrika’ya, Avrupa’ya biz sağladık. Şimdi sesinizi çıkarın” deme imkanımız olacağını düşünüyorum.
Ve tabii bu adımları attığımızda Afrika ülkelerinden ciddi bir fire vereceğimizi zannetmiyorum. Çünkü Afrika ülkelerinin bize bakışı çok daha iyi. Kaldı ki Mısır’la ilişkileri gayet iyi. Burada inanıyorum ki Katar’ın devreye girmesi de Afrika ülkelerinin bu sürece destek vermesini ciddi manada sağlayacaktır.

15 Kasım’da, eşimin, lider eşleri ile toplantısı var. Kaç lider eşi gelecek bilemiyorum. Şu anda görüşmeler devam ediyor. Bundan sonra 17 Kasım’da bizim bir Almanya ziyaretimiz var. Bu Almanya ziyaretimizde de tabii Batı’ya yönelik bazı mesajlarımız olacak. Veyahut da Batı’nın en güçlü ülkesi Avrupa’nın Almanya olması hasebiyle de tabii oradan Avrupa’ya bir ses olur. Ama 21 Kasım’da da inşallah bizim bir Cezayir ziyaretimiz olacak. Cezayir ziyaretini çok önemsiyorum. Çünkü bu ülkeler arasında gerçekten Cezayir, duruşunu her zaman net ortaya koyabilen bir ülke. Afrika’da tesir alanı geniş bir ülke. Onun için Sayın Tebbun’la da bu görüşmeyi çok çok önemsiyorum. İnşallah bu takvimi de başarılı bir şekilde sürdüreceğiz.”

Ne yazı ki Avrupa Birliği’nin Türkiye’ye bakışı ters

Erdoğan, Avrupa Birliği Komisyonu 2023 Raporu’nu da şu sözlerle değerlendirdi:

“Her meselede malum Avrupa Birliği’nin, bir defa Türkiye’ye bakışı ne yazık ki ters. Burada da yine o tersliği görüyoruz. Biz Avrupa Birliği’nin bu tuzağına kesinlikle Türkiye olarak düşmeyiz, düşemeyiz. Avrupa Birliği, İsrail’in katliamında insanlık onurunu acaba görebildi mi, buna saygısı oldu mu? Bunları bizim tersten Avrupa Birliği’ne sormamız lazım. Ben Avrupa Birliği üyesi ülkelerden maalesef şu ana kadar bir tavır ortaya koyabilen göremedim. Yeni yeni şimdi çıkmaya başladılar. İşte Macron’un yaptığı son açıklamalar gibi. Ama Almanya Cumhurbaşkanı ve Başbakanı her ikisi de acaba ne gibi bir tavır içindeler? Bunu Almanya ziyaretinde çok daha net göreceğiz. Ama şu ana kadar onlarda da bir netlik henüz yok. Avrupa’ya göre uluslararası hukuku kimin ayaklar altına aldığı çok önemli. Şu an itibarıyla Avrupa Birliği’ndeki yaklaşım tarzı, ne yazık ki bizim yaklaşım tarzıyla örtüşmüyor. Fakat Almanya ziyareti birçok şeyleri deşifre edecek diye düşünüyorum.

“Hamas ile ilgili onlarla aynı düşünmüyoruz”

Hamas’la ilgili Avrupa Birliği, aynen İsrail gibi düşünüyor. Ama biz onlar gibi düşünmedik, düşünmüyoruz, düşünemeyiz. Çünkü ben Hamas’a Filistin’deki seçimlerin galibi bir siyasi parti olarak bakıyorum. Onların bakışıyla aynen bakmıyorum. Şimdi oradaki seçimi kazanan bir Hamas var, o zaman bir siyasi parti, öyle bakılıyor. Şimdi ise bizi öyle bir yere getirmek istiyorlar ki “Hamas bir terör örgütüdür” diyelim istiyorlar. Hayır arkadaş terör örgütü değildir. Tam aksine topraklarını koruma mücadelesi veren, müdafaa eden, vatanları için savaşan insanlardır. Aramızdaki bakış açısı bu kadar farklı.

Şunu söyleyeyim, dün de söyledim. Malum Charlie Hebdo olayı. Orada ne oldu, bütün dünya liderleri, cumhurbaşkanları, başbakanları Paris’te yürüdüler. İçinde Müslüman ülkelerin liderleri de vardı. Bugün Gazze’de çocuk, kadın, yaşlı hepsini bir araya getirdiğinizde 13 bin’e ulaştı şu anda ölenlerin sayısı. Böyle bir tablo ortada. Ama şu anda dünya liderleri özellikle Filistin’deki bu olaylarda hiç sesini çıkarıyor mu? Kalkıp da İsrail’e yükleniyorlar mı? Hayır. Niye? Arkadaşlar şunu artık tespit etmemiz lazım. Burada akan kan, ölenler, şehitler, bunlar Müslüman. Ama orada ölenler, Fransızdı veya başkalarıydı ama her şeyden önce orada da ölenler insandı. Yani onu da biz değerlendirirken, insan olması açısından bakarak değerlendirdik. Fakat burada dünya liderleri niye olaya “bu kadar insan öldü” diye bakmıyorlar? Bunların içerisinde yavrucuklar, çocuklar var. Bakıyorsun, beyaz kefene sarmış baba, anne almış kucağına bir taraftan öpüyor, bir taraftan çocuğunu mezara götürüyor. Sıra sıra dizmişler. Anneleri gördük, çocuğunun cesedini koklayarak, öperek onu mezara götürmeye gayret edenleri gördük. Ya bunlar sizin vicdanınızı sızlatmıyor mu? Bunlardan size bir nasip yok mu? Yok. Çünkü bunlar nasipsiz. Onun için de burada büyük bir trajediyi, büyük bir dramı yaşıyoruz. Bu dram, bu trajedi karşısında sessiz kalmak, eli kolu bağlı kalmak mümkün değil. Çok çalışacağız, gayret edeceğiz ve belki bu olay daha başka gelişmelere vesile olabilir. Bu akşam arkadaşlara, Sisi ile yaptığım görüşmeden sonra dedim, şimdi herhalde bir başka kapı açılacak bize. Mısır ziyareti ve bu adımla beraber bölgede neler yapabiliriz? Bunları inşallah yerinde konuşmak, görüşmek noktasında bu adımı da inşallah atarız.”

“Bölgedeki krizlerin, sorunların çözümü için kilit ülke Türkiye”

Cumhurbaşkanı Erdoğan, “İki gün önce Amerikan Bloomberg’de yayımlanan yazıda “Gazze krizini çözmenin anahtarı Türkiye’de. Biden, bu krizin çözümü için Türkiye Cumhurbaşkanı Erdoğan’ı aramalıydı, bunu yapmamış olması diplomatik bir hata” denildi. Gazze’de yaşananlara ilişkin diplomasi görüşmelerinde ABD Başkanı Joe Biden ile de bir görüşme olabilir mi? Görüştüğünüzde ona ne mesaj vereceksiniz?” sorunu şöyle cevaplandırdı:

“Benim Biden’ı aramam şık olmaz”

“ABD Dışişleri Bakanı Antony Blinken daha yeni buradaydı. Herhalde bizi bundan sonra ABD Başkanı Joe Biden ağırlar. Benim Biden’ı aramam şık olmaz. Ortadoğu’da, Doğu Akdeniz’de, bölgemizde kilit ülke konumunda olduğumuzu sadece biz söylemiyoruz. Bu coğrafyada Türkiye’ye rağmen bir girişimde bulunmak, plan yapmak mümkün değil. Bizim durduğumuz yer, takındığımız tavır, değerlerimiz ve ilkelerimiz bellidir. Bizim çabamız insan hayatını korumak, barışı sağlamak, savaşları sonlandırmak ve masumların gözyaşlarını silmek içindir. Tüm kriz bölgelerine yönelik bir çözümümüz, hamasi söylemlerden tamamen arındırılmış, derde derman reçetelerimiz mevcuttur. Dinlemek isteyenlere anlatıyor, bizi anlayabileceklere ulaşıyoruz. Bizim durduğumuz yerin kıymetini anlayabilecek herkese kapımız açıktır. Samimi çözüm için bizimle irtibat kurmak isteyen herkesle bugüne kadar olduğu gibi konuşmaya ve insanlığın itibarını kurtarmak için çabalamaya devam edeceğiz. Sorunun çözümü için en uygulanabilir önerileri sunan ülke Türkiye. Bölgedeki krizlerin, sorunların çözümü için kilit ülke Türkiye. Coğrafyamızdaki tüm ülkelerle görüşebilen, çatışan, savaşan tarafları aynı masada toplayabilen tek ülke Türkiye.”

“İran ya da başka devletlerle atılacak her adımı görüşmeye, harekete geçmeye hazırız”

Erdoğan, “Gazze konusunda İran’la ortak adımlar atılabilir mi?” sorusuna şu yanıtı verdi:

“Atılmaması için hiçbir sebep yok. Tüm mesele bu ortak adımları atarken, öyle adımlar atalım ki, yani affınıza sığınıyorum hem nalına hem mıhına olmasın. Netice alıcı adımlar atalım ve bu adımları atarken duygusallıktan uzak, uluslararası diplomasiyi harekete geçirecek ve bütün bunları yaparken de gerek İran halkına gerek Türkiye halkına burada mesajlar verebilelim. Eğer bunu başarabilirsek bu tabii çok çok isabetli olur. Şu anda ayni ve nakdi bu Filistin’deki Gazze’deki vatandaşların ciddi ihtiyaçları var. Burada susuzluk var. Burada acaba yakıt sıkıntısını nasıl gideririz? Jeneratörler hastanelerde çalışmıyor böyle bir durum var. Devreye sokulması gereken en önemli ülke malum İsrail üzerinde etkisi olan Amerika. Şimdi Amerika’nın üzerine Dışişleri Bakanım muhatabıyla gidiyor. Biden’a da biz aynı şekilde bunu söyleriz.

Tabii Biden’la görüşmede İran’ın devreye girmesi zaten söz konusu değil. Ancak biz Biden’la görüşmede bunları onlara iletiriz, söyleriz ve bütün bunlarla birlikte şunu ifade etmemiz lazım. Gazze bir defa Filistin halkının toprağıdır. Amerika’nın bunu kabullenmesi lazım. Eğer Gazze Filistin halkının değil de kalkıp hayır bu işgalci yerleşimcilerin veya İsrail’in toprağıdır diye bir yaklaşım Biden’da varsa, zaten anlaşmamız mümkün değil. Şimdi kuzeyden güneye sürüklediler. Kuzeye dönüş şu an itibarıyla ne yazık ki söz konusu değil ve ciddi sıkıntı var. Bunun da önünü açmak lazım. Burada bir taraftan Mısır’la görüşmeler yapıp bir taraftan Körfez ülkeleriyle görüşmeler yapıp Amerika’yı bizim baskı altına almamız lazım. Amerika’yı baskı altına alarak Amerika’nın İsrail’e baskısını artırması lazım. Batı’nın İsrail’e baskısını artırması lazım. Hangi Batı ülkesiyle Körfez ülkeleri eğer ilişki halindeyse oraya yapacakları baskıyla İsrail üzerindeki etkilerini arttırmak lazım.

Ateşkesin sağlanması bizim için hayati derecede önemlidir. İşimiz ateşkesi sağlamakla da bitmeyecek, aksine daha da yoğunlaşacak. Gazze’deki kardeşlerimize ulaşıp yaralarını sarmak için bölge ülkelerinin dayanışması çok önemli olacak. Gazze’nin altyapısının ayağa kaldırılmasından tutun, enkaza dönen yerleşim yerlerinde yeniden yaşamın başlaması için yapılacaklar bulunuyor. Akan kanın durması, sivil ölümlerinin son bulması için İran ya da başka devletlerle atılacak her adımı görüşmeye, harekete geçmeye hazırız.

Diğer yandan bu savaş, hilal-haçlı savaşına dönmeyecek. Çünkü bu savaş iyi ile kötünün, yalan ile hakikatin, mazlum ile zalimin, hak ile batılın savaşı haline gelmiştir. Nihayetinde inanıyorum ki iyiler, hakikatin yanında saf tutanlar, mazlumlar ve hakkın savunucuları yani Filistinliler ve tüm mazlumlar kazanacaktır.”

“Adil bir barışın kaybedeni olmaz”

Cumhurbaşkanı “İki devletli çözüm, bunun sağlanacağı bağımsız Filistin Devleti’nin sağlanacağı bir siyasi çözümden bahsetmiştiniz. Bir de Barış Konferansı adımı atmayı planlıyorsunuz. Bu Barış Konferansından tam olarak beklentiniz nedir? Siyasi sürecin bu Barış Konferansı’yla birlikte başlamasını mı hedefliyorsunuz? Bu konferansın katılım düzeyinin nasıl olmasını umuyorsunuz?” sorusunu şu şekilde cevaplandırdı:

“Bu bizim çözüm önerilerimizden biri. Bu konuyla ilgili olarak şu anda dayanışma halinde olduğumuz, meseleleri konuşabileceğimiz, çözebileceğimiz ülkelerle bu adımı atmanın planlarını yapıyoruz. Bu konuda Dışişleri Bakanlığımız çalışmalarını daha da geliştiriyor. Bu da muhataplarıyla çok daha farklı bir zemine inşallah taşıyacak. Biz adil bir barışın kaybedeni olmaz, bunu başından beri hep söyledik. Söylüyoruz, söylemeye devam edeceğiz. Çünkü buna samimiyetle inandık, inanıyoruz. Savaşan taraflar dahil bölgede tüm aktörlerin katılacağı bir toplantıdan daha fazla barışa hizmet eden bir zemin olamaz. Bunları sağlamaya gayret edeceğiz ve topraklarımız tarih boyu nice büyük barışlara beşiklik etmiştir. Bunu bundan sonra da devam ettirmek bizim boynumuzun borcudur. Bunu yapabilecek güçteyiz. İnsan gücü olarak bizde var, beyin gücü olarak bizde var. Bu noktada herhangi bir sıkıntımız söz konusu değil ve geçmişimiz karanlık değildir. İslam İşbirliği Teşkilatı’yla Arap Ligi’nin işte dün birlikte yaptığı çalışmada ortaya çıkan tablo görünüyor. Bütün mesele demek ki işin içerisinde olunca bir şeyler değişiyor. İnşallah bu barış konferansında da böyle bir neticeyi alabiliriz.”

“İsrail, son Gazze saldırılarıyla uluslararası kamuoyunun desteğini yitirmiştir”

Erdoğan, “7 Ekim’den bu yana insanlık ve küresel vicdan adına sergilediğiniz duruşunuzu ikinci bir “One minute” olarak değerlendirebilir miyiz? Sizce Ortadoğu’da bundan sonra ne olacak ne değişecek?” sorusunu şöyle yanıtladı:

“Davos’ta İsrail tarafından o dönemde yine çocukların öldürülmesi konusu vardı biliyorsunuz. Samimiyetle oluşmuş ve insanlığın adeta vicdanı olmuştu ve ben ondan sonra dedim ki bu Davos’a son gelişimdir. Dedim bir daha ben Davos’a gitmem. O kapıyı kapattım. O zat da zaten artık ortalıktan kayboldu, yok. Ama Allah ömür verdi bu zat ise burada… Şimdi de aslında kurduğumuz her cümle, attığımız her adım insanlık görevimizi yerine getirmek için. Filistin’de yaşananları görmezden gelmek, onların çığlığını yok sayıp yüz çevirmek bizim için imkansızdır. O zaman Davos’ta da, şimdi dünyanın çeşitli yerlerinde de bu vicdan çağrısını dillendirmiyor olsaydık, bu tutum kendimizi inkar anlamına gelirdi.

İsrail, son Gazze saldırılarıyla uluslararası kamuoyunun desteğini yitirmiştir. Ülke yönetimleri emperyalist çıkarları doğrultusunda İsrail yönetimiyle kucaklaşma yarışına girse de toplumların nezdinde İsrail artık bebek katili bir ülkedir. Bundan sonraki süreç içerisinde de attığımız adımlarda dikkat etmemiz gereken hususlar var. Kesinlikle yani tükürdüğümüzü yalamamak gerekir. Çünkü burada da nasıl bir vicdan çağrısını o zaman yaptıysak bugün yine aynı şekilde bir vicdan çağrısı yapıyoruz. Vicdanlara sesleniyoruz. Herhalde bu insanların tamamı vicdansız değil. Tamamı vicdansız olsa 121 ülke burada Birleşmiş Milletler Genel Kurulunda bizim gibi düşünmezdi. Hatta ben çekimserleri dahi adeta yanımızda hissettim. Onun için ne yapacağız? Markajımızı devam ettireceğiz. Adam adama markaj, alan markajı yapacağız. Çünkü bu topraklarda özellikle yıllar önce atılmış fitne tohumları var. Bu fitne tohumlarını temizlememiz lazım. Bunu da yapar mıyız? Ben yapacağımıza inanıyorum ve bu güç, bu kalite, bu kapasite, bölgede diğer ülkelerde de var. Fakat hepsinde endişe var ve bu endişe ortadan kalkmalı. Türkiye böyle düşünüyorsa biz de aynı şekilde bu adımı atabiliriz dedirtmemiz lazım.

Bölgemizdeki çatışmaların, savaşların, ihtilafların ve gerilimlerin tek bir panzehiri vardır, birlik. Bir olur, iri olur ve diri olursak bölgemizdeki ateşler bir bir söner. Yangın yerine dönen bu coğrafya geçmişte olduğu gibi gül bahçesi, medeniyet güneşi haline gelir. Bütün farklılıklarımızı zenginlik kabul ederek bir kenarda tutup ortak müştereklerimizi ön plana çıkartırsak emin olun bütün sorunlarımızın çözüm yoluna girmeye başladığını görürüz. Bölgemiz, on binlerce kilometre öteden gelerek burada güç devşirmek isteyen ülkelerden bir an önce kurtulmalı.”

“BM’nin yaptırım gücü olan, işlevsel hatta caydırıcı bir yapı kazanması şarttır”

Erdoğan, “(Dünya 5’ten büyüktür) tezinin öncüsü olarak Birleşmiş Milletler’in daha işlevsel hale gelmesi için somut olarak ne olmalı?” sorusuna ise şu cevabı verdi:

“Her şeyden önce dünyanın beşten büyük olduğunu kabullenenler bu 121 ülke oluyor. Ortaya koydukları tavırla dediler ki “evet dünya beşten büyüktür”. 121 ülke “bak biz sizin gibi düşünmüyoruz, biz burada adaletin yanında daha adil bir dünya mümkündür anlayışıyla adım atıyoruz ve oylarımızı İsrail-Filistin arasındaki bu adeta savaşta, mazlumların yanında yer almak suretiyle tavrımızı koyuyoruz.” dediler. Bu bana göre önemli bir sınavdı. Fakat şimdi yine diyorum. Bu işi devam ettirmemiz ve daimi üyeler de dahil bu 194-195 ülkenin burada adeta yanımızda yer aldığını görmek, ona göre adımları atmamız gerekiyor. Çünkü Birleşmiş Milletler’in kuruluş amacı işlevsiz bir duruma şu anda gelmiş vaziyette. Yani Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi dahi şu anda bir netice alamıyor. Yani bir tane üye orada ters davransa hiçbir şey yok. Şimdi bunları bizim Birinci Dünya Savaşı sonrasına değil sıfırdan başlayacak bir adımı önce ülkelere kabul ettirmemiz lazım ve hep birlikte de bu adımın atıldığını bütün dünyanın görmesi lazım.

Barışı korumak üzere kurulmuş bir uluslararası yapının ardı ardına çıkan savaşları seyretmesi ne anlama geliyor? Birleşmiş Milletler’in de günün sonunda dağılıp tarihe karışmaması için revize edilmesi, adaletsiz yapısının değiştirilmesi ve yaptırım gücü olan, işlevsel hatta caydırıcı bir yapı kazanması şarttır. Birleşmiş Milletlerin ve diğer uluslararası örgütlerin işlevsiz olduğunu, ölen Müslüman olduğunda körleştiğini bir kez daha gördük. Küresel sistemin adaletsizliği, uluslararası kuruluşların güçten yana olduğunu, 5 ülkenin menfaatleri doğrultusunda küresel nizama yön verdiklerini hep söyledim, söylemeye devam edeceğim. Dünyanın beşten büyük olduğunu söylediğimizde bazıları bunu kuru bir slogan zannediyor. Bu aslında bir adalet manifestosudur. Kendini güncellemeyen, yenilemeyen hiçbir yapı yeni dünya düzeninde varlık gösteremez.

İkinci Dünya Savaşı sonrası oluşturulan bir yapının da güncellenmesi artık elzemdir. Birleşmiş Milletlerdeki daimi üyelik ve veto sistemi değiştirilmeli. Dünyanın geleceği, halkların yaşamları veto hakkına sahip 5 ülkenin insafına bırakılamaz. Dünyada kimin hayatta kalacağına, kimin öleceğine, kimin kıtlığa mahkum olacağına, kimin zengin ve refah içinde bir yaşam süreceğine beş ülkenin karar vermesi kadar saçma bir şey olabilir mi?Beş ülkeden biri savaş olsun derse diğer bütün ülkelerin eli kolu bağlanıyor. Beş ülkeden biri “bu benim himayemde buna dokunamazsınız” derse himaye edilen ülkenin terörist yöntemleri Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi zemininde meşru sayılıyor. Üstad Necip Fazıl Kısakürek’in de dediği gibi “Bu taksimi kurt yapmaz, kuzulara şah olsa.”

“Türk Devletleri Teşkilatı uluslararası meselelerde söz sahibi olacak”

Cumhurbaşkanı Erdoğan, “Türk Devletleri Teşkilatı bundan sonra küresel ve bölgesel tıkanıklıklarda daha ön planda olacak mı?” sorusunu şöyle cevaplandırdı:

“Bizler Türk Devletleri Teşkilatı’nın güçlenmesini, birlik içinde gücünü ortaya koymasını bu nedenlerle de istiyoruz. Uluslararası kuruluşlara örnek olacak kararlar almalı ve bölgesel, küresel sorunlara somut çözümler üretmeliyiz. En son “Türk Devri” teması ile toplantı yaptık biliyorsunuz. Türk Devri söylemi aslında bütün bunları da kapsıyor. Her alanda verecek güçlü mesajlarımız var ve bundan sonra da Birleşmiş Milletler başta olmak üzere bütün uluslararası kuruluşlara örnek olacak adımlar atmak için çabalayacağız. Bu nedenle bizler Türk Devletleri Teşkilatımızı 21. yüzyılın parlayan yıldızı olarak tanımladık. Siyasi ve stratejik iş birliklerini her geçen gün artırıyoruz. Teşkilat üye ülkeleri olarak ekonomiden politikaya, kültürden turizme, eğitimden spora kadar birçok alanda iş birliği yapıyoruz. Türk devletleri olarak birliğimizin, beraberliğimizin ve kardeşliğimizin perçinlenmesi sadece teşkilatımıza değil dünyaya da bir anlamlı yol açacaktır. Savaşları, yıkımları, küresel felaketleri, politik açmazları seyreden değil kapsamlı olarak değerlendiren, uygulanabilir ve sürdürülebilir çözümleri yol haritalarına dönüştürebilen bir teşkilattan söz ediyoruz. Birlikten doğan gücümüzün etkisiyle de uluslararası meselelerde söz sahibi olacak ve insanlığa anlamlı çıkış yolları sunabiliriz. Çünkü biz barış ve istikrara katkı yapan, küresel meselelerin çözümünde öncü rol oynayan bir Türk dünyası hedefliyoruz.”

Cumhurbaşkanı Erdoğan, İsrail’in işlediği savaş suçuna çanak tutan Batı ülkelerine sert çıkıştı yazısı ilk önce Habernetik - Haberdeki Benzersiz Etik üzerinde ortaya çıktı.