İçişleri Bakanı Mustafa Çiftçi, 31 Mart 2024 tarihindeki yerel seçimlerden sonra İçişleri Bakanlığının ilgili birimlerince belediyelere yönelik 3 bin 224 inceleme yürütüldüğünü belirterek, “Bunların 1298’i hakkında soruşturma izni verilmiştir. Bunlardan 591’i AK Parti’li belediyeler. CHP’li 321, MHP’li 102, İYİ Parti’li 6, DEM’li 18 ve diğer partilerden 260 belediyeye yönelik soruşturma izni verilmiştir.” dedi. Çiftçi APP plaka konusunda da yeni açıklamalarda bulundu.
Çiftçi, Türkiye Basın Federasyonunda (TÜBAF) “Anadolu Sohbetleri” kapsamında basın mensuplarıyla bir araya geldi, gündeme ilişkin soruları yanıtladı.
Karayolları Trafik Kanunu’nda plakalarla ilgili düzenlemeye ilişkin soru üzerine Çiftçi, amaçlarının vatandaşa ceza kesmek olmadığını, bunun sadece şekil yönünden değil, kamu güvenliği, Türkiye’nin huzuru ve genel güvenlik stratejileri açısından son derece önemli bir husus olduğunu söyledi.
Çiftçi, standart plakalarda olması gereken unsurları anlatarak, “Plakanın üzerinde yetkili kuruluşun mührü ve diğer güvenlik işaretleri mevcutsa harf ve rakamlar normal standarda göre biraz daha kalın olsa bile bu plakalar geçerlidir. Araç sahiplerinin bu plakaları yenileme zorunluluğu yoktur. Vatandaşlarımız bu plakalarla araçlarını kullanabilir. Trafik denetimlerinde de bu kalın harfli plakalar nedeniyle herhangi bir cezai yaptırım uygulanmayacaktır.” bilgisini paylaştı.
Türkiye Şoförler ve Otomobilciler Federasyonunun (TŞOF) bu konuda yetkili kuruluş olduğunu anımsatan Çiftçi, Türkiye’de 2019’dan bugüne toplam motorlu taşıt sayısının 23 milyon 200 binden 33 milyon 900 bine yükseldiğini, motosiklet sayısının 3 milyon 300 binden 7 milyon 200 bine çıktığını, toplam tescilli araç sayısının da 34 milyon 525 bin 761 olduğunu aktardı.
Böylesine büyük araç parkını, güçlü bir teknolojik altyapı ve standart plaka sistemi olmaksızın sağlıklı şekilde denetlemenin son derece zor olduğuna dikkati çeken Çiftçi, APP plakaların radar, Plaka Tanıma Sistemi (PTS), Kent Güvenlik Yönetim Sistemi (KGYS), Elektronik Denetleme Sistemleri (EDS) gibi araçlar tarafından sağlıklı biçimde tespit edilemediğini ve bu durumun güvenlik zafiyetine yol açtığını anlattı.
İçişleri Bakanı Çiftçi, trafik güvenliğini tehlikeye atan, kamu düzenini bozan ya da suç teşkil eden fiillerin takibinde böylesi standart dışı uygulamaların ciddi sakıncalar doğurduğunu belirterek, “Bizim meselemiz vatandaşımızın huzurunu ve hukukunu korumaktır. Bu konu bir plaka biçimi olmanın çok ötesinde, doğrudan doğruya güvenlik, kamu düzeni ve hukuk meselesidir.” ifadesini kullandı.
Yönetmelik hazırlıkları
Kanunla getirilen bazı düzenlemelerin sahadaki uygulamasını usul ve esaslarıyla netleştirecek uygulama yönetmeliğinin henüz yürürlüğe girmediğini dile getiren Çiftçi, şunları söyledi:
“Dolayısıyla ortaya çıkan bazı tereddütler, kanunun amacından değil, uygulamaya ilişkin çerçevenin yönetmelikle netleştirilme sürecinden kaynaklanmaktadır. Bu nedenle yönetmeliğe ilişkin çalışmalar titizlikle sürdürülmektedir. Bu çalışmalar tamamlanıncaya kadar, vatandaşlarımızın mağduriyetine sebebiyet vermemek adına sahada rehberlik esaslı bir yaklaşım benimsenecektir. Uygulamada tereddüt oluşturan hususlar daha açık, daha anlaşılır ve daha yeknesak hale getirilecektir.
Sürücünün izleme ve kullanma alanındaki görüntü cihazlarına ilişkin husus da ayrıca değerlendirilmektedir. Bizim temel yaklaşımımız çok nettir, hakkaniyetli, hem vatandaşımızın gönlünü rahat ettiren hem de yollarda can güvenliğini koruyan dengeyi sağlamak. Güvenlikten taviz vermeden, vatandaşımızı da belirsizlik içinde bırakmadan süreci en sağlıklı şekilde yürüteceğiz.”
“Böyle bir şey söz konusu değil”
Bakan Çiftçi, “Hazine ve Maliye Bakanlığının bütçeye gelir elde etmek için trafik cezaları kesilmesini istediği” iddialarına ilişkin soru üzerine, “Ben 29 yıllık kamu görevlisiyim. Maliye Bakanlığından bugüne kadar bir talep geldiğini hiç duymadım. Böyle bir şey söz konusu değildir. Türkiye Cumhuriyeti, bir hukuk devletidir ve böylesine hukuka aykırılık teşkil edecek bir duruma kimse tevessül etmez, edemez.” yanıtını verdi.
Çiftçi, Ramazan Bayramı tatilinde uygulanan ceza sayısı ve miktarlarının geçmiş yıllarda benzer dönemlerde uygulananlara kıyasla daha az olduğunu bildirdi.
Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığıyla hız sınırı tabelalarıyla ilgili protokol imzaladıklarını anımsatan Çiftçi, “Hız sınırı tabelalarını ve kafa karışıklığına yol açabilecek tüm işaret levhalarını tüm Türkiye’de elden geçirdik. Bu tür eleştiriye konu olan trafik işaret levhalarından toplam 102 bin 476’sı kaldırıldı. Ayrıca kafa karışıklığını gidermek için 20 bin 805 yeni işaret levhası ilave edildi.” dedi.
“Ülkemiz genelinde 12/36 saat çalışma düzenine geçeceğiz”
Çiftçi, Polis Meslek Kanunu hazırlıklarına ilişkin soru üzerine, polisin Türkiye’nin huzur ve güvenliğinin tesisindeki önemine vurgu yaptı.
Gelecek hafta netleştirmeyi planladıkları bir çalışmalarının olduğunu bildiren Çiftçi, şunları kaydetti:
“Bu çalışmaya göre, ülkemiz genelinde görev yapan bekçilerin yalnızca gece saatlerinde görev yapmaları yerine, valilik emir ve yönetimi altında ihtiyaç duyulan alanlarda da görevlendirilmelerine imkan sağlayacak bir düzenleme öngörüyoruz. Çarşı ve mahalle bekçilerimiz, illerde alınacak inisiyatifle belirlenecek noktalarda nöbet görevi üstlenebilecekler. Ayrıca bu dönem Polis Akademisinden 10 bin polis adayımız mezun oluyor. Eylül ayına göre planlanan mezuniyet takvimini haziran ayı başına çekeceğiz. Böylelikle, ülkemiz genelinde 12/36 saat çalışma düzenine geçeceğiz. Polisimizin çalışma şartlarını rahatlatacak ve motivasyonlarını yükseltecek düzenlemeleri hayata geçireceğiz.”
“Hepsinin tepesine bineceğiz”
İçişleri Bakanı Mustafa Çiftçi, “2026 yılını sokak çeteleriyle mücadele yılı ilan ediyoruz” sözlerini hatırlatarak, çocukları suça sürüklemeye çalışan çeteleşme faaliyetlerine karşı tavırlarının net olduğunu vurguladı.
Çiftçi, “Buradan açık ve net bir şekilde çağrıda bulunuyoruz. Yol yakınken dönsünler çünkü devletimiz bu konuda son derece kararlıdır. Emniyet ve Jandarma teşkilatlarımıza talimatları verdim. Hepsinin tepesine bineceğiz. Operasyonlarımız artarak devam edecek.” diye konuştu.
Uyuşturucuyla mücadele
Çiftçi, uyuşturucuyla mücadele konusunda Emniyet Genel Müdürlüğü, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı ile istihbarat birimlerinin taktik operasyonlarla sahadaki etkisini artıracağını ifade etti.
Uyuşturucunun, özellikle gençleri hedef aldığına dikkati çeken Çiftçi, “Uyuşturucuyla ilgili konularda tavizsiz ve kararlı olacağız. Nefes aldırmayacağız. Nitekim sadece 1 Ocak–22 Mart 2026 tarihleri arasında uyuşturucuyla mücadele kapsamında 13 ton uyuşturucu madde, 37,8 milyon adet sentetik ecza ve 13 bin kök kenevir-skunk ele geçirilmiştir. Bu tablo, sahadaki mücadelemizin ne kadar yoğun ve kararlı olduğunu açıkça göstermektedir.” açıklamasında bulundu.
İran sınırı
Çiftçi, Ağrı’da, Gürbulak Sınır Kapısı’nda ve sınır hattında incelemelerde bulunduklarını anımsatarak, şöyle devam etti:
“Sahadaki tabloyu yerinde değerlendirdik. Şu an itibarıyla sınır hattımızda herhangi bir arızi durum söz konusu değildir. Bununla birlikte bütün tedbirlerimizi almış durumdayız. Sınır güvenliğimiz açısından tereddüt gerektirecek herhangi bir boşluk bulunmamaktadır.
İran’dan Türkiye’ye yönelik geçişler konusunu da çok yakından takip ediyoruz. Halihazırda İran tarafı kendi vatandaşlarının çıkışına izin vermemektedir. Buna karşılık Türkiye’de bulunan İranlıların ülkelerine dönüşlerinde, geçmiş yıllara göre bir artış söz konusudur. Dolayısıyla bizim açımızdan süreç kontrollü şekilde, ilgili bütün kurumlarımızın koordinasyonu içerisinde yönetilmektedir. Özetle, biz bir taraftan bölgede barış için diplomasiyi savunuyoruz, diğer taraftan da Türkiye’nin sınır güvenliği konusunda en küçük bir zafiyete meydan vermeden bütün tedbirleri kararlılıkla uyguluyoruz.”
Belediyelere yönelik soruşturmalar
Bakan Çiftçi, “Belediyelere yönelik soruşturmalarda muhalefet partilerine yönelik hareket edildiği” iddialarına ilişkin soru üzerine, 31 Mart 2024 tarihindeki yerel seçimlerden sonra İçişleri Bakanlığının ilgili birimlerince ihbar, şikayet ve özel teftişler kapsamında 3 bin 224 inceleme yürütüldüğünü belirtti.
Çiftçi, “Bunların 1298’i hakkında soruşturma izni verilmiştir. Bunlardan 591’i AK Parti’li belediyeler. CHP’li 321, MHP’li 102, İYİ Parti’li 6, DEM’li 18 ve diğer partilerden 260 belediyeye yönelik soruşturma izni verilmiştir. Bu veriye göre, en fazla soruşturma izni verilen belediyeler AK Parti’li belediyelerdir. Yaklaşık yüzde 46’sına tekabül etmektedir.” dedi.
Ankara Büyükşehir Belediyesine (ABB) yönelik soruşturmalarla ilgili soru üzerine de Çiftçi, Belediye Başkanı Mansur Yavaş dönemine ilişkin 2019’dan bu yana çeşitli iddia ve konularda toplam 49 araştırma veya ön inceleme onayının verildiğini bildirdi.
Mülkiye müfettişlerince yapılan araştırma veya ön incelemeler neticesinde, Teftiş Kurulunca 22 ön inceleme raporunun düzenlendiğini aktaran Çiftçi, şunları söyledi:
“Bu ön inceleme raporlarında Ankara Büyükşehir Belediye Başkanı Mansur Yavaş hakkında 31 konuda, 6 ‘soruşturma izni verilmesi’ne karar verilmiştir. 31 konu, 6 başlık içinde toplanmıştır. Ankara Büyükşehir Belediye Başkanı hakkındaki 6 soruşturma izninin 2’sini Danıştay bozmuştur. Ayrıca doğrudan Büyükşehir Belediye Başkanı’nın bilgisi, imzası ve onayı olmadığı tespiti yapılan alt düzey kişileri ilgilendiren konularla ilgili de 25 ‘soruşturma izni verilmemesi’ kararı alınmıştır. İlgili diğer belediye görevlileri hakkında ise kısmen ‘soruşturma izni verilmesine’ karar verilmiştir. Herhangi bir suç unsuruna rastlanmayan konularda 18 araştırma raporu düzenlenmiştir.
Genel hükümlere göre soruşturma yapılması için 12 tevdi raporu Ankara Cumhuriyet Başsavcılığına intikal ettirilmiştir. Mali mevzuata göre işlem yapılması için 1 tevdi raporu Hazine ve Maliye Bakanlığına, oluşan kamu zararının tahsili için 1 tazmin raporu Ankara Büyükşehir Belediyesine gönderilmiştir. Mülkiye Müfettişlerince yürütülen 12 araştırma veya ön incelemeyle ilgili süreç devam etmektedir. Rutin kış teftişleri kapsamında Ankara Büyükşehir Belediyesi ve bağlı kuruluşlarında genel teftiş devam etmektedir.”
Çiftçi, hatayı örten değil hatayla yüzleşen, yanlışı kararlılıkla düzelten bir siyasi anlayışın temsilcileri olduklarını vurgulayarak, “Cumhurbaşkanımız Recep Tayyip Erdoğan’ın da ifade ettiği üzere, ‘Milletin emanetine sahip çıkmak, bizim en temel sorumluluğumuzdur ve kim olursa olsun yanlış yapanın karşısındayız’ sözü bizim için yol gösterici bir esastır. Bu anlayışla, kim olursa olsun, hangi görevde bulunursa bulunsun, milletin hakkına ve hukukuna halel getiren herkes karşısında devletin duruşu nettir.” değerlendirmesinde bulundu.
Türkiye’de denetim mekanizmalarının etkin şekilde işlediğinin, hukukun kararlılıkla uygulandığının altını çizen Çiftçi, şunları kaydetti:
“Bu süreçte hiçbir siyasi kimlik ve hiçbir makam, kişilere ayrıcalık sağlamamaktadır. Eğer bir yanlış varsa gereği yapılır, bir eksiklik varsa gecikmeden düzeltilir. Çünkü bizim siyaset anlayışımızda esas olan, milletimizin güvenine layık olmaktır. Bu nedenle yürütülen soruşturma süreçlerini bir tartışma konusu olarak değil, Türkiye’nin demokratik olgunluğunun, hukuk devletine bağlılığının ve kurumsal gücünün somut bir göstergesi olarak değerlendiriyoruz.”
