Hürmüz Boğazı’ndaki çatışmalar küresel petrol piyasalarında baskıyı artırırken, Kızıldeniz hattında da gerilim yeni bir aşamaya taşındı. Yemen’deki İran destekli Husiler, Suudi Arabistan’ın Yenbu ve Cazan bölgelerinde milli petrol şirketi Aramco’ya ait tesisleri füze ve insansız hava araçlarıyla hedef aldıklarını duyurdu.
Husilerden Aramco açıklaması
Husilerin askeri sözcüsü Yahya Seri, ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformu üzerinden yaptığı açıklamada, Suudi Arabistan’ın Cazan ve Yenbu kentlerinde Aramco’ya ait kritik tesislere yönelik iki ayrı askeri operasyon düzenlediklerini ileri sürdü.
Seri, önce Cazan’daki Aramco tesislerinin onlarca balistik füze ve insansız hava aracıyla hedef alındığını, ardından Yenbu’daki tesislere balistik ve seyir füzelerinin yanı sıra İHA’larla saldırı düzenlendiğini savundu.
Husilerin açıklamasında hedeflerin başarıyla vurulduğu iddia edilirken, saldırılara ilişkin Suudi Arabistan tarafından henüz resmi bir açıklama yapılmadı.
İran’dan açıklama
İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, Yemen’deki İran destekli Husiler ile Suudi Arabistan arasında yaşanan gerginliğe ilişkin ortaya konacak yapıcı girişimleri destekleyeceklerini söyledi.
İran Dışişleri Bakanlığı’ndan yapılan yazılı açıklamaya göre, Bekayi, “Yemen krizi” hakkında değerlendirmelerde bulundu.
Husiler ile Suudi Arabistan arasında son dönemde yaşanan gerginlikten dolayı endişe duyduklarını ifade eden Bekayi, bölgedeki istikrarsızlığın daha da derinleşmeden önlenmesi gerektiğini dile getirdi.
Bekayi, Husiler ile Suudi Arabistan arasında yaşanan gerginliğe ilişkin, “üzerinde mutabakata varılan yol haritası” temelinde ortaya konacak yapıcı girişimleri destekleyeceklerini vurgulayarak, “Yemen krizinin” askeri olarak çözüme kavuşturulmasının mümkün olmadığını ve diyalog sürecine geri dönülmesi gerektiğini kaydetti.
Suudi Arabistan’ın uyguladığı ablukanın insani krizi derinleştirdiğini savunan Bekayi, Yemen’e karşı uygulanan söz konusu kısıtlamaların kaldırılması çağrısında bulundu.
“Saldırılar artabilir” tehdidi
Husilerin askeri sözcüsü Seri, Suudi Arabistan’a yönelik deniz ablukasını sürdürdüklerini belirterek, ilerleyen saatlerde ve günlerde saldırıların artabileceği tehdidinde bulundu.
Açıklama, Kızıldeniz ve Mendep Boğazı çevresinde ticari gemi trafiğine ilişkin güvenlik endişelerini artırırken, bölgedeki enerji sevkiyatı da yeniden gündemin ilk sıralarına taşındı.
Suudi Arabistan Husi hedeflerini vurmuştu
Gerilim, Husilerin Mendep Boğazı’nı ablukaya alacaklarını duyurmasının ardından tırmanmıştı. Suudi Arabistan öncülüğündeki Arap Koalisyonu, Yemen’in Hudeyde vilayetinde İran destekli Husilere ait bazı hedeflerin vurulduğunu açıklamıştı.
Arap Koalisyonu Sözcüsü Tuğgeneral Turki el-Maliki, Husi unsurların Kızıldeniz’de ticari gemileri hedef almasını uluslararası sularda işlenen yeni bir terör suçu olarak nitelendirmişti. Koalisyon, operasyonlarda Hudeyde Limanı’nın hedef alınmadığını bildirmişti.
Husilerden “karşılıksız kalmayacak” açıklaması
Suudi Arabistan’ın Hudeyde’deki saldırılarından sonra Husiler, saldırıların karşılıksız kalmayacağını duyurmuştu. Husilerin Siyasi Bürosu, Hudeyde kenti ve Kamaran Adası’nda sivil tesislerin hedef alındığını öne sürerek, bunun tehlikeli bir gerilim olduğunu savunmuştu.
Açıklamada, “Ablukaya ablukayla, limanlara limanlarla ve gerilime gerilimle karşılık verilecek” ifadeleri kullanılmıştı.
Yenbu ve Cazan’da alarm verilmişti
Husiler ile artan gerilimin ardından Suudi Arabistan’ın Kızıldeniz kıyısındaki Yenbu kenti ile ülkenin güneybatısındaki Cazan bölgesinde olası tehlikelere karşı uyarı sistemleri devreye alınmıştı.
Suudi Arabistan Sivil Savunma Müdürlüğü, vatandaşlara ve bölgede bulunanlara resmi makamların talimatlarını takip etmeleri çağrısında bulunmuştu. Daha sonra yapılan açıklamalarda ise Yenbu ve Cazan bölgelerindeki tehlikenin geçtiği bildirilmişti.
Kızıldeniz’de enerji hattı alarmı
Husiler, 20 Temmuz’da Suudi Arabistan’a yönelik “deniz seyrüsefer yasağı” olarak nitelendirdikleri bir uygulama başlattıklarını duyurmuştu. Grup, 22 Temmuz akşamı da Kızıldeniz’de Suudi Arabistan’a ait iki petrol tankerini balistik füzeler ve İHA’larla hedef aldıklarını ileri sürmüştü.
Suudi Arabistan ise Yemen’e abluka uygulandığı yönündeki suçlamaları reddederek, Hudeyde, Salif ve Ras İsa limanlarının 2026’nın ilk yarısında gıda, yakıt ve inşaat malzemesi taşıyan 300’den fazla gemiyi kabul ettiğini açıklamıştı.
Riyad yönetimi, gemilerini korumak için uluslararası hukuk ve Birleşmiş Milletler Deniz Hukuku Sözleşmesi kapsamında gerekli tedbirleri alacağını bildirmişti.
Kızıldeniz’de artan gerilim, Hürmüz Boğazı’ndaki çatışmalarla birlikte küresel petrol arzı ve enerji güvenliği açısından piyasaların yakından izlediği başlıklardan biri haline geldi.
