Bankaların kredi vermede sıkı davrandığı hatta hiç vermediği bir periyotta batık kredi sorunu büyüyor. Bu yıl nisan ayında batık kredi ölçüsü geçen yılın birebir devrine nazaran yüzde 6 artışla 170 milyar 229 milyon liraya dayandı. Nisan 2023’te bankaların kesimlere kullandırdığı toplam nakdi kredi ölçüsü ise bir evvelki yıla nazaran yaklaşık 3 trilyon 272 milyar TL artışla 9 trilyon 77 milyar liraya yükseldi.
Bankalar geçmiş periyotlarda verdiği milyarlarca liralık krediyi toplayamama riskiyle karşı karşıya. Bankalarda kullandığı krediyi en fazla batıran kesimler ortasında güç, inşaat, imalat endüstrisi başı çekiyor.
İNŞAAT BİRİNCİ SIRADA
Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) datalarına nazaran elektrik, gaz ve su kaynakları üretim, dağıtım ve sanayi bölümünde Nisan 2022 devrinde batık kredi ölçüsü 18 milyar 72 milyon TL civarındayken bu yılın birebir devrinde bu ölçü 23 milyar 357 liraya fırladı. Böylelikle güç bölümü batık kredi ölçüsünü en fazla artıran kesim oldu.
Nisan 2023 devrinde inşaat dalında batık kredi oranı 24 milyar 285 milyon TL’ye yükseldi. Emlak komisyonculuğu ve kiralama alanında ise batık ölçüsü 17 milyar lirayı aştı. İnşaat kesiminin 2023 Nisan devrinde kullandığı toplam kredi ölçüsü 627 milyar 139 milyon lira oldu.
2023 Nisan periyodunda imalat endüstrisinde takipteki kredi ölçüsü 22 milyar 769 milyon liraya çıkarken bu oran geçen yıl birebir devirde 22 milyar 401 TL civarındaydı.
(Şenol Babuşçu)
“ÖDEME ZAHMETİ OLACAK”
Prof. Dr. Şenol Babuşçu, yakın izlemedeki tekrar yapılandırılmış 400 milyar TL civarındaki kredinin en az yarısının batık durumuna geçeceğini söz ederek, buna takipteki 170 milyar TL ve öteki krediler de eklendiğinde 500 milyar TL’yi bulacağını söyledi.
Babuşçu, “Yapılandırılan krediler yüzde 10-20 ortası faizle yapılandırıldı. Artık faiz oranlarında artış bekleniyor, yapılandırma faizlerinin yüzde 40’a çıkması kelam konusu. Şayet şirketler yapılandırmayı değişken faizli yaptıysa önemli kasvet yaşayacaklar. Ödedikleri kredinin faizi artacak. Kredisini ödeyemeyen şirketlerin sayısı artar bu da iflaslara neden olur. Bu sorunu yılın sonunda ve 2024’te daha fazla göreceğiz. Ödenmeyen krediler banka kârlarını da düşürecek” dedi.
(Daron Acemoğlu)
Prof. Dr. Daron Acemoğlu da yakın vakitte yaptığı açıklamada “Türkiye’deki bankacılık krizi 2001 krizinin nedeniydi. Türkiye’de batık kredilerle ilgili şu anda hakikat dürüst bilgi yok. Benim derdim şu ki banka bilançolarında büyük sorun var ve bunun boyutunu kendileri de bilmiyor” tabirlerini kullanmıştı.
