Getty ImagesABD’nin eski lideri Donald Trump, onlarca suçlamayla karşı karşıya ve önümüzdeki 18 ay boyunca birkaç defa yargılanacak.
Trump, 2024 başkanlık seçimlerinde tekrar aday olmak istiyor; lakin bir yandan baş etmek zorunda olduğu hukuksal meseleler giderek artıyor.
Yedi soruda Trump’ın hukuksal süreciyle ilgili bir rehber hazırladık:
Trump’ın son olarak başına neler geldi?
ABD’nin Georgia eyaletindeki bir savcı Pazartesi gecesi eski lider hakkında kimi suçlamaları duyurdu.
Cumhuriyetçi eski lider, 2020’deki seçimde Demokrat Joe Biden’a verilen oyları çalmak için bir komploya katılmak ve eyaletteki mağlubiyetini iptal ettirmeye çalışmakla suçlanıyor.
Bu yıl Trump hakkında hazırlanan bu dördüncü iddianamede toplamda 13 suçlama bulunuyor.
İddianame ne manaya geliyor?
İddianame, bir kişinin resmi olarak bir cürümle suçlandığı ve mahkemeye gidip savunma yapması gerektiğini tabir eder.
Trump, halihazırda karşı karşıya kaldığı suçlamalar hakkında savunma yapmak için üç defa mahkemeye gitti. Hakkındaki tüm suçlamaları reddetti.
25 Ağustos Cuma günü, Georgia eyaletinin Atlanta kentinde tekrar mahkemeye çıkmak zorunda kalacak.
Trump’ın öteki iddianamelerinde hangi suçlamalar var?
Mart ayındaki birinci iddianamede Trump, porno sinema yıldızı Stormy Daniels’a yaptığı ödemeyi kayda geçirmemekle suçlandı.
Trump’ın kendisinin de her seferinde reddettiği bağ için Daniels’a susması için 130 bin dolarlık bir ödeme yaptığı argüman ediliyor. Duruşma New York’ta görülecek.
Eski Lider akabinde da Florida’daki konutunda bâtın evrakları yasa dışı bir formda saklamakla ve istendiğinde geri vermemekle suçlandı.
Üçüncü iddianame de iki hafta evvel başşehir Washington’da açıklandı.
Georgia’daki en son suçlamalarda olduğu üzere Trump, bu iddianamede de 2020 seçim sonuçlarına müdahale etmekle suçlandı.
Aynı vakitte bu iddianamede Trump’ın daima olarak seçimi kazandığına dair temelsiz beyanları da yer alıyor.
Savcı, Trump’ın destekçilerinin Ocak 2021’de ABD Kongresi’ne bu “yalanlar” yüzünden saldırdığını söyledi.
Eyalet ve federal suçlamalar ortasındaki fark ne?
Dört iddianameden ikisi – New York ve Georgia’daki iddianameler – eyalet seviyesindeki savcılar tarafından açıklandı.
Diğer ikisi -Florida ve Washington’daki suçlamalar- ise ABD hükümeti tarafından getirilen federal suçlamaları içeriyor.
Arada, davların nasıl yürütüleceği istikametinde farklar var.
Örneğin, Georgia’daki davada televizyon kameraları olabilecekken başkalarında kamera kullanımını yasak.
Başkan olması durumunda Trump federal davalar üzerinde tesire sahip olabilecek.
Hatta tahminen de bu suçlamaların düşmesini sağlayabilir.
Trump lider adayı olabilir mi?
Evet olabilir. ABD anayasasına nazaran bir kişinin birden fazla kabahatle suçlanmış olması onun seçim kampanyasını yürütmesine mani değil.
Ancak pratik birtakım durumlar kelam konusu olabilir.
Davalar haftalarca sürebilir. Hasebiyle Trump’ın mahkeme salonunda bulunması gerekecek. Hukukçuları için de kimi ödemeler yapması gerekecek.
Tüm bunlar, mitingler düzenleyeceği ve seçmenlerle buluşacağı bir devirde vaktini, gücünü ve seçim bütçesini önemli halde etkileyecektir.
Ancak Trump’a yönelik dayanak hâlâ azalmadı. Cumhuriyetçiler ortasındaki yarıştaki gücünü artırdı. Gelecek yıl Joe Biden ile tekrar karşı karşıya gelmek için argümanını koruyor.
Trump mahpusa girebilir mi?
Bir kişi, bu suçlamalar karşısında hatalı bulunursa, büyük ihtimalle mahpus cezası yerine para cezası alır. Lakin kimi suçlamalar mahpus cezasına neden olur.
Trump mahpusta olsa bile hala başkanlık için adaylığını sürdürebilir ve seçim kazanabilir.
Sosyalist Parti adayı Eugene Debs 1920’de hapisteyken bir milyon oy aldı.
Trump savunmasında ne dedi?
Trump, defaatle suçlamaların siyasi saiklerle yapıldığını savundu.
Bu suçlamaları kınadı ve başkanlık gayesine ket vurulma emeliyle yapıldığını söyledi.
Avukatları, Georgia’daki son suçlamalar için “şok edici ve saçma” dedi.
